ას-1066-1333-09 14 მაისი, 2010 წელი,

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

მ. სულხანიშვილი (თავმჯდომარე),

თ. თოდრია (მომხსენებელი), ლ. ლაზარაშვილი

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი განხილვის გარეშე

კასატორი – ზ. ჩ-ძე (მოპასუხე)

მოწინააღმდეგე მხარეები – ნ. ა-ძე-ჩ-ძე, ა. მ-უა (მოსარჩელეები)

დავის საგანი – სამკვიდრო ქონების მიღება, უძრავი ქონების ნაწილის მიკუთვნება

გასაჩივრებული განჩინება – ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2009 წლის 8 სექტემბრის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

ნ. ა-ძე-ჩ-ძემ და ა. მ-უამ შეიტანეს სარჩელი და აღნიშნეს, რომ ი. ჩ-ძე გარდაიცვალა 1951 წელს. Mმას დარჩა სამი ვაჟი- დ., ა. და ი., ასევე ერთი ქალიშვილი ო., რომლებიც გარდაიცვალნენ სხვადასხვა დროს, თავის მხრივ, დ.-ს დარჩა ერთი ქალიშვილი ნი. და მეუღლე ნ. ა-ძე-ჩ-ძე, Aა. ჩ-ძეს _ შვილი ზ., ი. ჩ-ძეს – ლ. და მ., ო. ჩ-ძეს ვაჟები _ ა. და ამ. მ-უები.

ი. ჩ-ძის დანატოვარი ქონების ფლობას მისი სიკვდილის შემდეგ შეუდგა მისი ვაჟიშვილი დ., რომელიც იყო თანმყოფი მემკვიდრე შვილითა და მეუღლით. სამკვიდრო ქონებიდან გარკვეული ნივთების მიღებით სამკვიდრო მიიღო ქალიშვილმა ო.მაც, ნაწილობრივ შეხება ჰქონდა ამ ქონებასთან ი.ს.

დღეისათვის სამკვიდროს 1\4 მიღებული აქვს ლ. ჩ-ძეს, რაც შეეხება ა. მ-უასა და ნ. ა-ძეს, მათ მიერ წარდგენილი მასალები ნოტარიუსმა არ ცნო საკმარისად და დადგენილებით უარი თქვა სამკვიდრო მოწმობის გაცემაზე ვადის გაშვების გამო.

ზ. ჩ-ძეს არც ნოტარიუსისათვის მიმართვის გზით და არც ფაქტობრივი დაუფლებით აქვს სამკვიდრი მიღებული. Nნ. ჩ-ძე 1951 წლიდან ფაქტობრივად ფლობს სამკვიდროს, ხოლო საოჯახო ნივთების სახით სამკვიდროს ნაწილი მიღებული აქვს ა. მ-უას. მოსარჩელეებმა _ ნ. ა-ძე-ჩ-ძემ და ა. მ-უამ მოითხოვეს, დადგენილ იქნეს ი. ჩ-ძის დანაშთი ქონების მემკვიდრეობით მიღებულად აღიარება და ბათუმში, ... ქუჩა ¹59-ში მდებარე უძრავი ქონების 1\2 ნაწილიდან ზ. ჩ-ძის მიუღებელი წილის 2\3-ის მიკუთვნება.

ზ. ჩ-ძემ სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ ის არის ი. ჩ-ძის ქონების მემკვიდრე და მას ამ ქონებიდან ეკუთვნის სამკვიდრო ქონების 1\3 ნაწილი, რადგან ის არის ი. ჩ-ძის შვილიშვილი. Mმისი მამა ა. ჩ-ძე არ არის ცოცხალი და მისი წილი ერგება მას.

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 7 დეკემბრის გადაწყვეტილებით დაკმაყოფილდა სარჩელი.

Aაღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო საჩივრით გაასაჩივრა ზ. ჩ-ძემ.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2008 წლის 14 ივლისის განჩინებით Aარ დაკმაყოფილდა ზ. ჩ-ძის სააპელაციო საჩივარი, უცვლელი დარჩა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2007 წლის 7 დეკემბრის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო პალატის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ზ. ჩ-ძემ, მოითხოვა გასაჩივრებული განჩინების ნაწილობრივ გაუქმება, კერძოდ კასატორმა მოითხოვა განჩინების გაუქმება იმ ნაწილში, რომლითაც ი. ჩ-ძის სახელზე ბათუმში, ... ქუჩა ¹59-ში მდებარე უძრავი ქონების 1\2 ნაწილიდან მამის - ა. ჩ-ძის მიერ მიღებული წილის 2/3 მიეკუთვნა ა. მ-უასა და ნ. ა-ძე-ჩ-ძეს, აგრეთვე ა. მ-უას მიერ სამკვიდროს ფაქტობრივად მიღების ნაწილში. კასატორმა ასევე, მოითხოვა საპატიოდ იქნეს მიჩნეული მის (ზ. ჩ-ძის) მიერ გაშვებული სამკვიდროს მიღების ვადა და გაუგრძელდეს მას გაშვებული ვადა.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატის 2009 წლის 30 აპრილის განჩინებით ზ. ჩ-ძის საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა, გაუქმდა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2008 წლის 14 ივლისის განჩინება და საქმე ხელახალი განხილვისათვის დაუბრუნდა იმავე პალატაის სხვა შემადგენლობას.

საკასაციო პალატამ არ გაიზიარა სააპელაციო პალატის მოსაზრება იმასთან დაკავშირებით, რომ ზ. ჩ-ძე ფაქტობრივად არ დაუფლებია სამკვიდრო ქონებას და იგი არ არის უფლებამოსილი, მოითხოვოს წილი ი. ჩ-ძის სამკვიდრო ქონებიდან. საკასაციო პალატამ მიიჩნია, რომ აღნიშნული დასკვნა არ გამომდინარეობს საქმეში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებებიდან და არც მითითებული ურთიერთობათა მარეგულირებელი სამართლებრივი ნორმებიდან.

საკასაციო პალატამ მიუთითა, რომ სააპელაციო სასამართლო დადგენილად მიიჩნევს იმ გარემოებას, რომ ზ. ჩ-ძის მამამ, ა. ჩ-ძემ, ფაქტობრივი ფლობით მიიღო სადავო ქონება. სამოქალაქო კოდექსის 1433-ე მუხლის თანახმად, მიღებული სამკვიდრო მემკვიდრის საკუთრებად ითვლება მემკვიდრეობის გახსნის დღიდან, ანუ ი. ჩ-ძის სამკვიდრო აღნიშნული ნორმის საფუძველზე გახდა ა. ჩ-ძის საკუთრება. იმისათვის, რომ ზემოთ მითითებულ ქონებაზე მოთხოვნა წარმოეშვას ზ. ჩ-ძეს, აუცილებელი არ არის მან მიიღოს ბათუმში მდებარე საცხოვრებელი ბინა. სამოქალაქო კოდექსის 1421-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, თუ მემკვიდრე ფაქტობრივად შეუდგა სამკვიდრო ნაწილის ფლობას, ითვლება, რომ მან მთლიანად მიიღო სამკვიდრო, რაშიც უნდა გამოიხატებოდეს და სადაც უნდა იყოს იგი. ამდენად, სააპელაციო სასამართლოსათვის აღნიშნული საკითხის გასარკვევად უმთავრესი უნდა ყოფილიყო არა ის გარემოება, დაეუფლა თუ არა ზ. ჩ-ძე ბათუმში მდებარე უძრავ ქონებას, არამედ მიიღო თუ არა მან მამის _ ა. ჩ-ძის ქონების რაიმე ნაწილი. მიღების შემთხვევაში ზემოთ მითითებული ნორმის საფუძველზე მიღებულად ჩაითვლება ა. ჩ-ძის მთელი ქონება, მათ შორის სადავო ქონებაც.

საკასაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მითითებული საკითხი არასრულადაა სასამართლოს მიერ დასაბუთებელი. სასამართლოს საერთოდ არ უმსჯელია სააპელაციო საჩივარში მითითებულ არგუმენტებზე, მათ შორის ა. მ-უას მემკვიდრეობის მიღების ფაქტზე.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2009 წლის 8 სექტემბრის განჩინებით ზ. ჩ-ძის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყიფლდა, უცვლელად დარჩა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2009 წლის 7 დეკემბრის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო პალატამ დადგენილად ცნო შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები: ქ.ბათუმში, ... ქუჩა ¹59-ში მდებარე უძრავი ქონება ირიცხება ი. ჩ-ძის სახელზე, რომელიც გარდაიცვალა 1951 წელს. ი. ჩ-ძეს დარჩა ოთხი პირველი რიგის მემკვიდრე შვილი: დ., ა., ი. და ო.. დ. ჩ-ძე გარდაიცვალა 1999 წელს; ო. ჩ-ძე-მ-უა გარდაიცვალა 1980 წელს, ასევე გარდაცვლილი არიან ა. და ი. ჩ-ძეები; დ. ჩ-ძეს დარჩა ქალიშვილი ნი. და მეუღლე ნ. ა-ძე-ჩ-ძე, ა. ჩ-ძეს _ შვილი ზ. ჩ-ძე, ი. ჩ-ძეს _ შვილები: ლ. და მ., ხოლო ო. ჩ-ძეს დარჩა შვილები _ ა. და ამ. მ-უები. 1951 წელს ი. ჩ-ძის გარდაცვალების დროს მისი პირველი რიგის მემკვიდრეები იყვნენ შვილები დ., ა., ი. და ო.. აღნიშნული პირებიდან სამკვიდრო მასას ფაქტობრივად დაეუფლნენ დ., ი. და ო., თუმცა სამკვიდრო მოწმობები არ აუღიათ.

სამკვიდროს მასას ფაქტობრივად არ დაუფლებია მოპასუხის _ ზ. ჩ-ძის მამა ა. ჩ-ძე, რომელიც 1949 წლიდან იმყოფებოდა პატიმრობაში და სასჯელის მოხდიდან, მოპასუხის (ზ. ჩ-ძის) განმარტებით, გათავისუფლდა 13 წლის შემდეგ, რის შემდეგაც იგი მამის – ი. ჩ-ძის დანაშთ ქონებაზე საცხოვრებლად არ დაბრუნებულა და არც სამკვიდრო მოწმობა აუღია.

სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ ა. ჩ-ძეს არ მიუღია მამის – ი. ჩ-ძის სამკვიდრო ქონება, რადგანაც, როგორც აღინიშნა, მამის გარდაცვალების დროს (1951 წელს) იგი იმყოფებოდა პატიმრობაში (1949 წლიდან) და იქიდან გათავისუფლდა მხოლოდ 13 წლის შემდეგ, შესაბამისად, იგი არ დაუფლებია ქონებას ფაქტობრივად, ასევე პატიმრობიდან განთავისუფლების შემდეგ მას არ მიუმართავს სამკვიდროს მისაღებად დადგენილი, გაშვებული ექვსთვიანი ვადის გაგრძელების მოთხოვნით სასამართლოსთვის, რის გამოც მან დაკარგა სამკვიდროს მიღების უფლება.

სააპელაციო პალატამ დადგენილად ცნო, რომ პატიმრობიდან განთავისუფლების შემდეგ ა. ჩ-ძეს მამის ი. ჩ-ძის დანაშთ საცხოვრებელ სახლში არ უცხოვრია და მან ცხოვრება გააგრძელა ქ.ქუთაისში, ავტოქარხნის ქუჩაზე კომუნალურ ბინაში, სადაც გარდაიცვალა 1993 წელს.

სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მოსაზრება იმის თაობაზე, რომ ზ. ჩ-ძის მამამ – ა. ჩ-ძემ ფაქტობრივი ფლობით მიიღო სადავო ქონება.

სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ ა. ჩ-ძის მამას სამკვიდრო ფაქტობრივი ფლობით არ მიუღია მისი პატიმრობაში ყოფნის გამო, ხოლო პატიმრობიდან განთავისუფლების შემდეგ კი მან არ გამოიყენა კანონით დადგენილი უფლება სამკვიდროს მისაღებად გაშვებული ექვსთვიანი ვადის საპატიოდ ჩათვლისა და ვადის გაგრძელების თაობაზე, რის გამოც ა. ჩ-ძემ დაკარგა სამკვიდროს მიღების უფლება.

სააპელაციო პალატამ ასევე დადგენილად მიიჩნია, ის გარემოება, რომ ი. ჩ-ძის დანატოვარი ქონების ფლობას მისი სიკვდილის შემდეგ შეუდგებოდა მისი ვაჟიშვილი დ., რომელიც გარდაიცვალა 1998 წელს. მისი გარდაცვალების შემდეგ სახლთმფლობელობის მოვლა-პატრონობას აგრძელებს დ. ჩ-ძის ცოლი ნ. ა-ძე-ჩ-ძე, რაც იმაში გამოიხატება, რომ იგი აქირავებდა სახლს და ღებულობდა ქირის თანხას, გარდა ამისა, ასრულებდა გადაუდებელ სამუშაოებს, აღნიშნული გარემოება დასტურდება მოწმეთა განმარტებებითა და მოპასუხე ზ. ჩ-ძის განმარტებით, მას სახლში ჰყავდა მდგმურები. მდგმურების მიღება და მათთან გარიგების დადება თავისთავად მიუთითებს სამკვიდრო ქონების განკარგვაზე. ამ გარემოებათა საფუძველზე სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ გოგა ა-ძე-ჩ-ძემ მიიღო ი. ჩ-ძის სამკვიდრო ქონების 1\4 წილი.

სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ საფუძვლიანია მოსარჩელეთა მოთხოვნა იმ წილის მიღების თაობაზე, რომელსაც მემკვიდრეობით მიიღებდა ზ. ჩ-ძე, თუ აღნიშნულ წილს თავის დროზე მიიღებდა მამა – ა. ჩ-ძე. მან კი დაკარგა რა სამკვიდროს მიღების უფლება, დასახელებული წილი უნდა გადანაწილდეს დანარჩენ მემკვიდრეებზე, კერძოდ, სამკვიდრო ქონება უნდა გადანაწილდეს ი., ო. და დ. ჩ-ძის მემკვიდრეებზე, როგორც მეორე რიგის მემკვიდრეებზე. სამართლებრივ საფუძვლად სააპელაციო პალატამ მიუთითა 1336-ე მუხლზე.

სააპელაციო პალატის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ზ. ჩ-ძემ. მან მიუთითა, რომ სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ ქ. ბათუმში, ... ქ. 59-ში მდებარე უძრავი ქონება ირიცხება ი. ჩ-ძის საკუთრებაში. იგი გარდაიცვალა 1951 წელს. მას დარჩა მემკვიდრეები შვილების სახით. მათ სამკვიდრო ქონების მიღებისათვის არ მიუმართავთ სანოტარო ორგანოში და არ მიუღიათ სამკვიდრო მოწმობა, თუმცა განაგრძობდნენ სამკვიდრო ქონების ფლობას. ნოტარიუსისათვის არც ერთ შვილს არ მიუმართავს და ყველა ფაქტობრივად ფლობდა სამკვიდრო ქონებას და სააპელაციო სასამართლომ კი მამის კუთვნილი ქონების ნაწილი მიაკუთვნა ა. მ-უასა და ნ. ა-ძე-ჩ-ძეს სრულიად უკანონოდ, ასევე სასამართლომ არასწორად განმარტა სამოქალაქო კოდექსის 1337-ე მუხლი, რომელიც იმპერატიულად ადგენს, რომ წინა რიგის თუნდაც ერთ-ერთი მემკვიდრის არსებობა გამორიცხავს შემდგომი რიგის მემკვიდრეობას. აღნიშნული ნორმის თანახმად იგი არის მამამისის პირველი რიგის მემკვიდრე, რაც გამორიცხავს ა. მ-უასა და ნ. ჩ-ძის მემკვიდრეობას მამისის წილ ქონებაზე.

კასატორმა მოითხოვა გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება იმ ნაწილში, რომლითაც ი. ჩ-ძის სახელზე ქ.ბათუმში, ... ქ. ¹59-ში მდებარე უძრავი ქონების 2/3 გადაეცა ნ. ა-ძე-ჩ-ძეს, აგრეთვე ა. მ-უას მიერ ი. ჩ-ძის დანაშთი ქონების მემკვიდრეობის მფლობელობით მიღების ფაქტის დადგენის ნაწილში. კასატორმა ასევე მოითხოვა საპატიოდ იქნეს მიჩნეული მის მიერ გაშვებული სამკვიდროს მიღების ვადა.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო პალატამ განიხილა საქმის მასალები, საკასაციო საჩივარი, შეამოწმა გასაჩივრებული განჩინების სამართლებრივი დასაბუთებულობა და მიაჩნია, რომ ზ. ჩ-ძის საკასაციო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა, რომ ქ. ბათუმში, ... ქ. ¹59-ში მდებარე უძრავი ქონება ირიცხება ი. ჩ-ძის სახელზე, რომელიც გარდაიცვალა 1951 წელს; ი. ჩ-ძეს დარჩა ოთხი პირველი რიგის მემკვიდრე შვილი: დ., ა., ი. და ო.; დ. ჩ-ძე გარდაიცვალა 1999 წელს, ო. ჩ-ძე_მ-უა გარდაიცვალა 1980 წელს, ასევე გარდაიცვლილი არიან ა. და ი. ჩ-ძეები; დ. ჩ-ძეს დარჩა ქალიშვილი ნინო და მეუღლე ნ. ა-ძე-ჩ-ძე, ა. ჩ-ძეს- შვილი ზ. ჩ-ძე, ი. ჩ-ძეს _ შვილები: ლ. და მ.. ო. ჩ-ძეს _ შვილები _ ა. და ამ. მ-უა.

სააპელაციო სასამართლომ ასევე დადგენილად მიიჩნია, რომ 1951 წელს ი. ჩ-ძის გარდაცვალების დროს მისი პირველი რიგის მემკვიდრეები იყვნენ შვილები - დ., ა., ი. და ო..

საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ კონკრეტულ შემთხვევაში მხარეთა შორის დავას იწვევს საკითხი იმის შესახებ ფაქტობრივი ფლობით დაეუფლა თუ არა ზ. ჩ-ძის მამა _ ა. ჩ-ძე სამკვიდრო მასას, კერძოდ, სააპელაციო სასამართლო დადგენილად მიიჩნევს, რომ სამკვიდრო მასას ფაქტობრივად არ დაეუფლა მოპასუხის მამა ა. ჩ-ძე, რომელიც 1949 წლიდან იმყოფებოდა პატიმრობაში და სასჯელის მოხდიდან მოპასუხის (ზ. ჩ-ძის) განმარტებით, გათავისუფლდა 13 წლის შემდეგ, რის შემდეგაც იგი მამის _ ი. ჩ-ძის დანაშთ ქონებაზე საცხოვრებლად არ დაბრუნებულა და არც სამკვიდრო მიუღია.

აღნიშნულთან მიმართებაში საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ სამკვიდროს მიღება ცალმხრივი გარიგებაა. ამ გარიგებით გამოვლენილი ნება ჩაითვლება ნამდვილად, თუ მემკვიდრე მიმართავს კანონით გათვალისწინებულ მოქმედებებს.

საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1507-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, ა. ჩ-ძის მიერ სამკვიდროს მიღებასთან დაკავშირებული სადავო საკითხი უნდა მოწესრიგდეს ძალადაკარგული ნორმატიული აქტების საფუძველზე, კერძოდ, საქართველოს სამოქალაქო სამართლის კოდექსის (1964 წლის 26 დეკემბერი) 556-ე მუხლის მე-2 აბზაცის თანახმად, სამკვიდრო მიღებულად ითვლება, თუ მემკვიდრე ფაქტობრივად შეუდგება სამკვიდრო ქონების ფლობას ან მართვას, აგრეთვე, როდესაც იგი შეიტანს სანოტარო მოქმედებათა შემსრულებელ ორგანოში სამკვიდროს გახსნის ადგილას განცხადებას სამკვიდროს მიღების შესახებ.

სამკვიდროს ფლობაში ან მართვაში იგულისხმება მემკვიდრის მიერ ისეთი მოქმედებების განხორციელება, რომლებიც მიუთითებენ სამკვიდროს მიღების სურვილზე, რომლითაც ვლინდება მისი ნება, გახდეს სამკვიდრო ქონების მესაკუთრე. კონკლუდენტური მოქმედებები უნდა მიუთითებდნენ იმაზე, რომ მემკვიდრემ ფაქტობრივად უკვე დაიწყო თავისი უფლების რეალიზაცია. ამ შემთხვევაში უნდა განვასხვავოთ სამკვიდროს ფლობა და მართვა ერთმანეთისაგან.

საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ მეტად დიდი მნიშვნელობა აქვს ფაქტობრივი ფლობის (მამკვიდრებლის სახლში ცხოვრების) ფაქტს. სამკვიდროს ფაქტობრივი ფლობის ფაქტი, რომელიც უნდა არსებობდეს სამკვიდროს გახსნიდან ექვსი თვის მანძილზე და , რომლითაც დასტურდება მემკვიდრის მიერ სამკვიდროს მიღების ნება, საკმარისია, რომ სამკვიდრო ჩაითვალოს მიღებულად. საქართველოს სამოქალაქო სამართლის კოდექსის (1964 წლის 26 დეკემბერი) 556-ე მუხლის მე-2 აბზაცის თანახმად, ისეთ კონკლუდენტურ მოქმედებებს, რომლებიც მიუთითებენ სამკვიდროს მართვაზე, შეიძლება მნიშვნელობა ჰქონდეს იმ შემთხვევებში, როდესაც მემკვიდრე, მართალია, არ ფლობს მამკვიდრებლის ქონებას, მაგრამ მისი მოქმედებებიდან, კერძოდ, (იხდის კომუნალურ გადასახადებს, განკარგავს ამ ქონებიდან მიღებულ შემოსავალს და ა.შ.) ირკვევა, რომ ამ ქონებას იგი თავისად მიიჩნევს.

აღნიშნულის გათვალისწინებით, საკასაციო პალატა ყურადღებას ამახვილებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებაზე, რომლის თანახმად, სამკვიდროს გახსნის მომენტში (1951 წელს) მოპასუხის მამა ა. ჩ-ძე 1949 წლიდან იმყოფებოდა პატიმრობაში და სასჯელის მოხდიდან, მოპასუხე ზ. ჩ-ძის განმარტებით, გათავისუფლდა 13 წლის შემდეგ, რის შემდეგაც იგი მამის _ ი. ჩ-ძის დანაშთ საცხოვრებელ სახლში საცხოვრებლად არ დაბრუნებულა და არც სამკვიდრო მიუღია. კონკრეტულ შემთხვევაში მნიშვნელოვანია, ის, რომ საკასაციო საჩივარი არ უთითებს და არც საქმეში მოიპოვება მტკიცებულებები, რომელიც უნდა შეეფასებინა სააპელაციო სასამართლოს, რომლითაც დასტურდება ა. ჩ-ძის პატიმრობაში აყვანამდე (1949 წლამდე) მისი სადავო სახლში ცხოვრების ფაქტი. აღნიშნული ფაქტის არსებობის შემთხვევაში შეიძლება ვიფიქროთ, რომ იმ შემთხვევაში, თუ ა. ჩ-ძე ცხოვრობდა (ფლობდა) სადავო სახლში მის დაპატიმრებამდე, პატიმრობის პერიოდში იგი ფლობდა სადავო სახლს.

საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).

საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ კასატორის მიერ არ არის წარმოდგენილი დასაბუთებული პრეტენზია. კონკრეტულ შემთხვევაში დასაშვებ და დასაბუთებულ პრეტენზიაში იგულისხმება მითითება იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს, რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება და სამართლებრივ-მატერიალური ნორმის არასწორად გამოყენება ან განმარტება. კასატორი ვერ აქარწყლებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებას იმის შესახებ, რომ ა. ჩ-ძეს არ მიუღია სამკვიდრო ქონება. ამდენად, საქმეში არ მოიპოვება ისეთი მტკიცებულებები, რომლებიც, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის თანახმად, გამორიცხავდა სასამართლოს მიერ დადგენილ გარემოებებს.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დაკმაყოფილების საფუძველი, რადგან, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლის თანახმად, საკასაციო სასამართლო არ დააკმაყოფილებს საკასაციო საჩივარს, თუ მითითებული კანონი არ დარღვეულა. სააპელაციო სასამართლოს მიერ გამოტანილ გადაწყვეტილებას საფუძვლად არ უდევს კანონის დარღვევა.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო პალატამ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

ზ. ჩ-ძის საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

უცვლელად დარჩეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2009 წლის 8 სექტემბრის განჩინება;

საკასაციო პალატის განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.