ას-1198-1459-09 13 მაისი, 2010 წელი
ქ.თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
მ. სულხანიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)
ლ. ლაზარაშვილი, თ. თოდრია
საქმის განხილვის ფორმა - ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი – შპს ,,.. ..ს” დირექტორი ს. ფ-ძე
მოწინააღმდეგე მხარე – ვ. წ-ური
წარმომადგენელი - ვ. ტ-ძე
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2009 წლის 28 სექტემბრის გადაწყვეტილება
კასატორის მოთხოვნა - გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება
დავის საგანი – ნასყიდობის ხელშეკრულების დადებულად ცნობა, უძრავი ქონების მიკუთვნება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :
2008 წლის 25 ივნისს თბილისის საქალაქო სასამართლოს სარჩელით მიმართა ვ. წ-ურმა შპს “.. ..ს” მიმართ და მოითხოვა შპს ,,.. ..სა” და ვ. წ-ურს შორის სამართლებრივი ურთიერთობის აღიარება და მესაკუთრედ ცნობა.
თბილისის საქალქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2009 წლის 21 მაისის გადაწყვეტილებით ვ. წ-ურის სარჩელი შპს “.. ..ს” მიმართ სამართლებრივი ურთიერთობის აღიარებისა და მესაკუთრედ ცნობის შესახებ არ დაკმაყოფილდა.
აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გასაჩივრა ვ. წ-ურმა.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2009 წლის 28 სექტემბრის გადაწყვეტილებით ვ. წ-ურის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა, თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიამ 2009 წლის 21 მაისის გადაწყვეტილების შეცვლით მიიღო ახალი გადაწყვეტილება. ვ. წ-ურის სარჩელი დაკმაყოფილდა, ვ. წ-ური ცნობილ იქნა თბილისში, ... ¹28ა კორპუსში 17 კვ.მ არასაცხოვრებელი ფართის მესაკუთრედ.
სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს ქ.თბილისის სახელმწიფო ქონების მართვისა და პრივატიზების დეპარტამენტის მიერ 1995 წლის 4 ნოემბერს გაცემული ¹23/587-პ საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობისა და 1997 წლის 4 ნოემბრის ¹1-705 ხელშეკრულების საფუძველზე ... ¹28ა კორპუსში მდებარე 145 კვ.მ. არასაცხოვრებელ ფართზე აღირიცხა კაფე „.. ..ს“ შრომითი კოლექტივის ამხანაგობის საკუთრების უფლება.
ასევე დადგენილია, რომ 1997 წლის 15 ივლისს ნასყიდობის ხელშეკრულების დადების მომენტში თბილისში, ... 28ა კორპუსში მდებარე 145 კვ.მ. არასაცხოვრებელი ფართი წარმოადგენდა შპს „.. ..ს“ საკუთრებას, რომლის პარტნიორები იყვნენ ს. ფ-ძე და ს. ნ-შვილი.
მხარეთა შორის უდავოა ის გარემოება, რომ ნასყიდობის ხელშეკრულების დადების მომენტში შპს „.. ..ს“ დირექტორი იყო ს. ფ-ძე.
მხარეთა შორის სადავო არაა ის ფაქტი, რომ ვ. წ-ური 1997 წლის 15 ივლისს სადავო უძრავ ნივთთან დაკავშირებით ხელშეკრულების შედგენის შემდეგ ფლობს თბილისში, ვაჟა-ფშაველას II კვარტლის 28ა კორპუსში მდებარე 145 კვ.მ არასაცხოვრებელი ფართის ნაწილს, რომლის მესაკუთრედაც მოსარჩელე აღრიცხული იყო ტექნიკური ინვენტარიზაციის ბიუროში.
სადავო ფაქტს წარმოადგენს ის გარემოება, რომ დაიდო თუ არა 1997 წლის 15 ივლისს ნასყიდობის ხელშეკრულება შპს „.. ..სა“ და მოსარჩელეს შორის.
პალატამ ასევე მიიჩნია, რომ სადავო ხელშეკრულების მე-3 და მე-11 აბზაცები, გამყიდველისა და ნასყიდობის საგნის მონაცემებთან დაკავშირებით, შეიცავს ჩანაწერს – შპს „.. ..“.
პალატამ მიიჩნია, რომ ხელშეკრულებაში ნასყიდობის საგნის საკუთრების დამადასტურებელ დოკუმენტად მითითებულია 1995 წლის 4 ნოემბერს გაცემული ¹23/587-პ საკუთრების მოწმობა, 22.12.95 წლის სასამართლო დადგენილება, 22.10.95 წლის მიღება-ჩაბარების აქტი. სადავო არაა, რომ აღნიშნული დოკუმენტები წარმოადგენს შპს „.. ..ს“ საკუთრების წარმოშობისა და რეგისტრაციის დამადასტურებელ დოკუმენტს, რაც იმას ნიშნავს, რომ 1997 წლის 15 ივლისის ხელშეკრულებაში ნასყიდობის საგნის საკუთრების მახასიათებელ მონაცემებად დაფიქსირებულია შპს „.. ..ს“ საკუთრების მაიდენტიფიცირებელი დოკუმენტაცია.
კონკრეტულ შემთხვევაში მხარეთა შორის კონფლიქტს იწვევს საკითხი იმის თაობაზე, გაასხვისა თუ არა მოპასუხე შპს-მ სადავო უძრავი ქონება.
პალატამ ასევე დადგენილად მიიჩნია, რომ ხელშეკრულების დადების დროს საზოგადოებას ჰყავდა 2 პარტნიორი, რომელთაგან ერთ-ერთმა – ს. ნ-შვილმა – ნოტარიუსთან გამოავლინა ნება საზოგადოების ქონების გასხვისებაზე, ხოლო მეორემ – ს. ფ-ძემ ნოტარიუსთან ხელი მოაწერა ნასყიდობის ხელშეკრულებას. პალატის აზრით, აღნიშნული მოქმედებები ამ კონკრეტულ შემთხვევაში სამართლებრივად უთანაბრდება საზოგადოების კრების გადაწყვეტილებას, იმდენად, რამდენადაც სახეზეა ორივე პარტნიორის შეთანხმება და, კერძოდ ნ-შვილმა, როგორც პარტნიორმა ნასყიდობის ხელშეკრულებაზე ხელის მოწერით გამოავლინა თანხმობა საზოგადოების ქონების გასხვისებაზე. უდავოა, რომ ს. ფ-ძე იმავდროულად იყო საზოგადოების დირექტორი, ანუ წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირი.
ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ ნასყიდობის ხელშეკრულების სუბიექტები იყვნენ მოსარჩელე და შპს „.. ..“, რომლის მიერ ნების გამოვლენასაც მოჰყვა იურიდიული შედეგი – მოსარჩელე აღირიცხა სადავო ფართის მესაკუთრედ ტექნიკური ინვენტარიზაციის ბიუროში და დღემდე ფლობს მას. შესაბამისად, ს. ფ-ძე ხელშეკრულების დადებისას წარმოადგენდა საზოგადოებას, ხოლო ნასყიდობის ხელშეკრულება დაიდო შპს „.. ..სა“ და მოსარჩელეს შორის.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2009 წლის 28 სექტემბრის გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ს. ფ-ძემ და მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება.
კასატორის აზრით, სააპელაციო პალატამ ახალი გადაწყვეტილების გამოტანისას არასწორად განმარტა კანონი, რაც გადაწყვეტილებაში მითითებული დასკვნების ურთიერთსაწინააღმდეგოა. გადაწყვეტილება თავისი შინაარსით არის არსებითად უსწორო, იურიდიულად დაუსაბუთებელი და მიკერძოებული, რომელიც დაფუძნეულია მხოლოდ აპელანტი მხარის – ვ.წ-ურის მიერ მითითებულ უსაფუძვლო და მის მიერ სააპელაციო საჩივარში მითითებულ სასურველ მოსაზრებებზე. კასატორის განმარტებით, 15.07.1997 წლის ნასყიდობის ხელშეკრულება გაფორმებულია საქართველოს „მეწარმეთა შესახებ“ კანონის 46.3, 46.5, 47,3 მუხლების სავალდებულო მოთხოვნათა დარღვევებითა და გვერდის ავლით, საზოგადოების პარტნიორთა კრების გადაწყვეტილებისა და ნოტარიულად დამოწმებული თვით პარტნიორთა წერილობითი თანხმობების გარეშე, რომლებშიც მითითებული ნორმების თანახმად, აუცილებლად დაფიქსირებული უნდა იყოს – თუ რომელი პარტნიორის სადამფუძნებლო წილიდან სხვისდებოდა წილი და რა ოდენობით, ღირებულების მითითებით, წილის შემძენის ყველა იმ მონაცემების მითითებით, რაც აუცილებელია ამ საზოგადოების პარტნიორთა რეგისტრაციისთვის, მაგრამ ასეთი დოკუმენტები საერთოდ არ შედგენილა და შპს „.. ..ს“ ნება მისი კუთვნილი უძრავი ქონების გასხვისებაზე არ გამოვლენილა საოქმო გადაწყვეტილების ფორმით. ეს სადავო ნასყიდობის ხელშეკრულება წარმოადგენს ფიქტიურად გაფორმებულ სანოტარო აქტს – გაყალბებული ტექსტით, რომელშიც ნოტარიუსი შპს „.. ..ს“ კუთვნილ 145,0 კვ.მ არასაცხოვრებელ ფართზე ადასტურებს, რომ იგი წარმოადგენს ს.ფ-ძის საკუთრებას.
ხოლო რაც შეეხება ნასყიდობის ხელშეკრულებაზე დაფიქსირებულ ს.ფ-ძის ხელის მოწერას, ეს განაპირობა ნოტარიუსის დაჟინებულმა მოთხოვნამ, რომელმაც ს.ფ-ძე შეცდომაში შეიყვანა და დაარწმუნა, რომ მასზე მისი ხელის მოწერა იყო აუცილებელი და ტექსტიც ასეთი ფორმით უნდა დაბეჭდილიყო.
ასევე, კასატორის აზრით, 15.07.1997 წლის სადავო ნასყიდობის ხელშეკრულების გაფორმებისას საერთოდ არ არსებობდა შპს „.. ..ს“ არც ერთი პარტნიორის თანხმობა. შპს „.. ..ს“ საარქივო მასალებს თან ერთვის ყოფილი პარტნიორის – ს.ნ-შვილის მიერ ნოტარიულად დაუმოწმებელი დოკუმენტი, სადაც არ არის მითითებული, თუ ვინ არის ეს ნ-შვილი, ან ს.ფ-ძე, ან წილის შემძენი ვ.წ-ური, ან რა აკავშირებდათ ამ პირებს გასასხვისებელ ფართთან და ა.შ. აღნიშნული ეწინააღმდეგება საქართველოს კანონის „მეწრმეთა შესახებ“ 46.5 მუხლის სავალდებულო მოთხოვნებს.
აღნიშნულიდან გამომდინარე კასატორმა მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწვეტილების მიღება.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ შპს ,,.. ..ს” დირექტორის ს. ფ-ძის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად შემდეგ გარემოებათა გამო:
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის მიხედვით, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებზე დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემომითითებული საფუძვლით.
სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე.
საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით, ვინაიდან სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან.
ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას შპს ,,.. ..ს” დირექტორის ს. ფ-ძის საკასაციო საჩივარი, რის გამოც საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. ამდენად საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორს უნდა დაუბრუნდეს ლ. წ-ძის მიერ სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი 300 ლარის 70% - 210 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
შპს ,,.. ..ს” დირექტორის ს. ფ-ძის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;
კასატორს დაუბრუნდეს ლ. წ-ძის მიერ სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი 300 ლარის 70% - 210 ლარი თბილისის არასაგადასახადო შემოსულობების ¹200122900 (სახელმწიფო ხაზინა ბანკის კოდი _ ¹220101222, საბიუჯეტო შემოსულობების სახაზინო კოდი _ ¹300773150, დანიშნულება _ სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს უზენაეს სასამართლოში განსახილველ საქმეებზე);
განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.