ას-1220-1071-2010 10 მარტი, 2011 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

თ. თოდრია (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ვ. როინიშვილი, მ.სულხანიშვილი

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორები – თ. დ-შვილი, ც. ბ-ია

მოწინააღმდეგე მხარე _ მ. თ-შვილი

დავის საგანი – სამისდღეშიო რჩენის ხელშეკრულების ბათილად ცნობა; სამკვიდროს 1/3 წილის მესაკუთრედ აღიარება

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 20 ივლისის განჩინება

კასატორების მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

მ. თ-შვილმა სარჩელებით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიას თ. დ-შვილისა და ც. ბ-იას მიმართYდა ერთი სარჩელით მოითხოვა სამკვიდრო ქონებიდან წილის გამოყოფა და მეორე სარჩელით _ სამისდღეშიო რჩენის ხელშეკრულების ბათილად ცნობა შემდეგი საფუძვლებით:

სარჩელის თანახმად, ქ. თბილისში, ი. ... (ყოფილი ...) ქ. ¹46, ბინა ¹32-ში მდებარე ბინა, საკუთრების უფლებით, რეგისტრირებული იყო მოსარჩელის მამაზე _ გ. თ-შვილზე, რომელიც გარდაიცვალა 2002 წლის 10 მარტს. 2002 წლის 14 ივლისს გარდაიცვალა დედაც. მშობლების გარდაცვალების დროისთვის მოსარჩელე ცხოვრობდა აღნიშნულ ბინაში და სამკვიდროს გახსნისთანავე ფაქტობრივად დაეუფლა სამკვიდრო ქონებას, თუმცა იურიდიულად მისი უფლება სამკვიდროზე არ დარეგისტრირებულა. მოპასუხე თ. დ-შვილი მოსარჩელის დაა, რომელმაც ნოტარიულად გაიფორმა მთელი სამკვიდრო ქონება და, საკუთრების უფლებით, თავის სახელზე აღრიცხა მარეგისტრირებელ ორგანოში. მოსარჩელის განმარტებით, მოგვიანებით გაარკვია, რომ თ. დ-შვილმა სამისდღეშიო რჩენის ხელშეკრულება გააფორმა ნათესავთან, მეორე მოპასუხე ც. ბ-იასთან, რომელიც სადავო ქონების მესაკუთრედ დარეგისტრირდა. ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, მ. თ-შვილმა მოითხოვა მშობლების სამკვიდროს საკუთრებაში მიღების აღიარებულად ცნობა, სამკვიდროს 1/3 ნაწილის მიკუთვნება და 2005 წლის პირველ მარტს თ. დ-შვილსა და ც. ბ-იას შორის დადებული სამისდღეშიო რჩენის ხელშეკრულების, როგორც მოჩვენებითი და თვალთმაქცური გარიგების, ბათილად ცნობა.

მოპასუხე თ. დ-შვილმა სარჩელი არ ცნო და მიუთითა, რომ მშობლებმა მისი დის _ მ. თ-შვილის ქონებრივ უფლებებსა და კეთილდღეობაზე წინასწარ იზრუნეს, კერძოდ, ნათესაური გაცვლის წესით, დაუთმეს ბინა ... ..., სადაც მოსარჩელე მუდამ ცხოვრობდა და ამჟამადაც ცხოვრობს, შესაბამისად, იგი სამკვიდრო ქონებას ვეღარ მიიღებდა. რაც შეეხება სამისდღეშიო რჩენის ხელშეკრულებას, იგი ნამდვილად გაფორმდა ც. ბ-იასთან და სადავო ქონების მესაკუთრედ ც. ბ-იაა რეგისტრირებული.

სამკვიდრო ქონებიდან წილის გამოყოფის შესახებ სარჩელის განხილვასთან დაკავშირებით, საქმის მომზადების ეტაპზე, ვინაიდან სამისდღეშიო რჩენის ხელშეკრულების საფუძველზე, სადავო ქონების მესაკუთრეს წარმოადგენდა ც. ბ-ია, მოსარჩელის თანხმობით, ც. ბ-ია გამოირიცხა მოპასუხეთაგან და ამავე საქმეზე დარჩა მესამე პირად დამოუკიდებელი სასარჩელო მოთხოვნის გარეშე _ თ. დ-შვილის მხარეზე.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2007 წლის 5 დეკემბრის განჩინებით მ. თ-შვილის შუამდგომლობა დაკმაყოფილდა და აღნიშნული საქმეები ერთ წარმოებად გაერთიანდა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2008 წლის 6 ივნისის გადაწყვეტილებით მ. თ-შვილის სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, ბათილად იქნა ცნობილი 2005 წლის პირველ მარტს თ. დ-შვილსა და ც. ბ-იას შორის დადებული სამისდღეშიო რჩენის ხელშეკრულება (რეგისტრაციის ¹1...) სარჩენის _ თ. დ-შვილის მიერ მარჩენალ ც. ბესელიასათვის უძრავი ქონების _ ქ. თბილისში, ი. ... ქ. ¹46, ბინა¹32-ის 1/3 წილის გადაცემის ნაწილში, მ. თ-შვილი ცნობილ იქნა მამის _ გ. თ-შვილის სამკვიდრო ქონების _ ქ. თბილისში, ი. ... ქ. ¹46, ბინა ¹32-ის 1/3 ნაწილის მესაკუთრედ.

საქმეში არსებული მასალების (თბილისის ... რაიონის საბინაო და კომუნალური მომსახურების საექსპლუატაციო უბნის მიერ 1994 წლის 12 ივლისს გაცემული ¹... ცნობა, ... რაიონის სოცუზრუნველყოფის განყოფილების მიერ 1995 წლის 31 მარტს და ამავე წლის 07 ნოემბერს გაცემული ცნობები, ქ.თბილისის ¹... ბაგა-ბაღის გამგის მიერ 2007 წლის 23 აგვისტოს გაცემული ¹...ცნობა, თბილისის 165-ე საშუალო სკოლის (მდებარე ... რაიონში, ... ქუჩაზე) დირექტორის მიერ 2007 წლის 12 აგვისტოს გაცემული ¹... ცნობა), მხარეთა ახსნა-განმარტებებისა და მოწმეთა ჩვენებების საფუძველზე, სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

მოსარჩელე სადავო ბინაში ცხოვრობდა (ასევე, ჩაწერილი იყო) მშობლებთან და დასთან, მოპასუხე თ. დ-შვილთან ერთად, იმ დღიდან, როდესაც მამის – გ. თ-შვილის (როგორც ძირითადი დამქირავებლის) სახელზე გაცემული ბინის ორდერის საფუძველზე, მოცემულ მისამართზე გადავიდა საცხოვრებლად: ბინის ორდერში ოჯახის სხვა წევრებთან ერთად, მოსარჩელეც არის მითითებული (ამ გარემოებას მოპასუხეც არ უარყოფს);

მოსარჩელე განაგრძობდა ამ ფართში, მშობლებთან ერთად ცხოვრებას მაშინაც, როდესაც (1972 წ.) მოპასუხე თ. თ-შვილი (დ-შვილი) დაქორწინდა და გადავიდა საცხოვრებლად მეუღლის – გ. დ-შვილის საცხოვრებელ მისამართზე (ამ გარემოებას მოპასუხე არ უარყოფს);

მოსარჩელე განაგრძობდა მშობლებთან ერთად, ერთ ჭერქვეშ ცხოვრებას მაშინაც, როდესაც (1988 წ.) მას, როგორც მარტოხელა დედას, ეყოლა ვაჟი – გ. თ-შვილი (ამ გარემოებას მოპასუხე არ უარყოფს);

მოსარჩელე თავის მცირეწლოვან შვილთან ერთად, სადავო ბინაში ცხოვრობდა (და ჩაწერილი იყო) მაშინაც, როდესაც (1992 წ.) ეს ბინა პრივატიზებულ იქნა მამის – გ. თ-შვილის სახელზე (ამ გარემოებას მოპასუხე არ უარყოფს);

მოსარჩელე თავის მცირეწლოვან შვილთან ერთად, სადავო ბინაში ცხოვრობდა (და ჩაწერილი იყო) მაშინაც, როდესაც (1994 წ.) სიძის, მოპასუხე თ. დ-შვილის მეუღლის – გ. დ-შვილის განცხადების დაკმაყოფილების შედეგად,K თბილისის საბურთალოს რაიონის გამგეობის გადაწყვეტილების საფუძველზე, განხორციელდა ბინის ნათესაურ-ნაწილობრივი გაცვლა: გ. დ-შვილი გამოყვანილ იქნა ქ.თბილისში, ... ... მდებარე ¹... საბინაო-სამშენებლო კოოპერატივიდან და თავისი ცოლ-შვილით ჩაეწერა მეუღლის მშობლებთან, სადავო ბინაში, ხოლო მოსარჩელე მ. თ-შვილი მიღებულ იქნა დასახელებული კოოპერატივის მეპაიე წევრად გ. დ-შვილის ნაცვლად და მცირეწლოვან შვილთან ერთად ჩაეწერა ... ... მდებარე კოოპერატიულ ბინაში (ამ გარემოებას მოპასუხე არ უარყოფს);

მოსარჩელე, თავის მცირეწლოვან შვილთან ერთად, განაგრძობდა მშობლებთან სადავო ბინაში ცხოვრებას, მას შემდეგაც, რაც განხორციელდა ნათესავურ-ნაწილობრივ გაცვლა: გაცვლის შედეგად განხორციელებული ცვლილებები მხოლოდ დოკუმენტაციაში აისახა – ფაქტიურად არაფერი შეცვლილა და მ. თ-შვილი კვლავ ცხოვრობდა მშობლებთან, სადავო ბინაში, ხოლო მოპასუხე თ. დ-შვილი ოჯახთან ერთად, ასევე, განაგრძობდა ცხოვრებას ... ... მდებარე კოოპერატიულ ბინაში, რასაც არც მოპასუხე უარყოფს.

სასამართლოს შეფასებით, ... ... მდებარე საცხოვრებელი ბინის კომუნალური გადასახადების მოსარჩელის სახელზე გადახდა და ამ ბინის მისამართზე, სახელმწიფო დაწესებულების მიერ მოსარჩელისათვის განკუთვნილი საფოსტო გზავნილის – წერილის გაგზავნა, აღნიშნული ბინის მ. თ-შვილის სახელზე პრივატიზება (1998 წ), თუნდაც მის მისამართზე ინდივიდუალური საწარმოს (ყვავილების შემოტანა და ა.შ.) დაარსება (2000 წ.) საფირმო სახელწოდებით – „მ. თ-შვილი“ ადასტურებდა ამ პერიოდში არა – მოსარჩელის ამ მისამართზე ცხოვრებას, არამედ ამ მისამართზე არსებული ბინის მის სახელზე აღრიცხვას (ნათესაურ-ნაწილობრივი გაცვლის და შემდგომ – პრივატიზაციის საფუძველზე).

მ. თ-შვილი, არასრულწლოვან შვილთან ერთად, მის სახელზე რიცხულ, ... ... მდებარე ოროთახიან ბინაში საცხოვრებლად გადავიდა 2003 წლის ივლისის თვეში, შესაბამისად, ამავე დროს, სადავო ბინაში საცხოვრებლად გადავიდა თ. დ-შვილი თავის შვილთან, საქმეში მესამე პირად ჩართულ ა. დ-შვილთან ერთად. მ. თ-შვილმა ... ... მდებარე საცხოვრებელ ბინაში გადასვლისას თან წაიღო სადავო ბინაში არსებული ავეჯის და სხვა მოძრავი ნივთების გარკვეული ნაწილი, ასევე, მოპასუხემაც სადავო ბინაში გადმოიტანა ავეჯი და სხვა მოძრავი ნივთები, რაც დადასტურებულია დაკითხული მოწმეთა ჩვენებით.

სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მხარეებს (მ. თ-შვილსა და თ. დ-შვილს) შორის არსებული დედ-მამიშვილური ურთიერთობა მკვეთრად შეიცვალა 2004 წლის ოქტომბრის თვეში, მ. თ-შვილის მიერ, ორსული ხ. შ-ძის, როგორც დისშვილის – ა. დ-შვილის მეუღლის შეფარების და შემდგომში მასზე და მცირეწლოვან თ. შ-ძეზე ზრუნვის გამო.

დედა-შვილ, ხ. შ-ძესა და თ. შ-ძეზე (დაბად. 2005 წლის 14 მაისს) ზრუნვით შექმნილი ყოფითი (ფინანსური, საბინაო) სირთულეების გამო, სამკიდროს მიღების გადაწყვეტილების მიზნით, სამკვიდრო ქონების შესახებ დოკუმენტაციის შეგროვებისას, სსიპ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურისთვის მიმართვის პასუხად, მოსარჩელემ შეიტყო, რომ 2005 წლის 01 ივლისს სამკვიდრო ქონება (საცხოვრებელი ბინის, მდებარე მისამართზე: ქ.თბილისი, ი.... ქ.¹46, ბ.32) , 2005 წლის 01 მარტს ც. ბ-იასა და თ. დ-შვილს შორის გაფორმებული სამისდღეშიო ხელშეკრულების საფუძველზე, აღირიცხა ც. ბ-იას სახელზე;

სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მოპასუხე თ. დ-შვილს, სადავო ქონებაზე სამკვიდრო მოწმობის აღების მიზნით, ნოტარიუსისთვის მიმართვისას, არ განუცხადებია სხვა მემკვიდრის, მოცემულ შემთხვევაში, იმავე პირველი რიგის მემკვიდრის (მ. თ-შვილის) შესახებ, ხოლო აღნიშნულის უარმყოფელი რაიმე მტკიცებულება საქმეში წარმოდგენილი არ ყოფილა;

თ. დ-შვილი, რომელიც 1994 წლამდე ჩაწერილი იყო, ხოლო შემდეგ ჩაწერის (რეგისტრაციის) გარეშე ცხოვრობდა ... ... მეუღლის მიერ აშენებულ კოოპერატიულ ბინაში (რომელშიც გაცვლის საფუძველზე, გადაეწერა მ. თ-შვილი და შემდგომში – 1998 წელს პრივატიზებულ იქნა ამ უკანასკნელის სახელზე), როგორც მეუღლის სიცოცხლეში (გარდაიცვალა 1996 წელს), ისე შემდეგ, ხშირად იმყოფებოდა მშობლებთან, სადავო ბინაში;

სასამართლომ მოწმეთა ჩვენებებით დადასტურებულად მიიჩნია, რომ სამისდღეშიო რჩენის ხელშეკრულების დადებისას, თ. დ-შვილი არ განიც...ა მატერიალურ გაჭირვებას: სადავო სამკვიდრო ქონება – სამოთახიანი ბინა მდებარეობს ქ.თბილისში, ... რაიონში, ... ... ქუჩაზე; მას აქვს ორი აგარაკი, როიალი, სხვა ძვირფასი ნივთები (მაგ. ავეჯი, ეგვიპტური ჭაღი და ა.შ.); მას, როგორც ექიმს, სადავო პერიოდში (სამისდღეშიო ხელშეკრულების დადებისას) ჰქონდა კერძო პრაქტიკა. ამასთან, სამისდღეშიო რჩენის ხელშეკრულების დადების დროისთვის, ერთის მხრივ, მარჩენალის, მოპასუხე ც. ბ-იას ასაკის (26 წელი), მისი შორმის ანაზღაურების ოდენობის ( თ. დ-შვილის განმარტებით – 500 ლარი) და მისი ოჯახის ფინანსური მდგომარეობის (ც. ბ-ია სადავო პერიოდში ცხოვრობდა პედაგოგ დედასთან ერთად, შემოსავლის სხვა წყაროზე მის წარმომადგენელს, მოპასუხე თ. დ-შვილს არ მიუთითებია), მეორეს მხრივ, სარჩენის – თ. დ-შვილის ფინანსური მდგომარეობის შედარებისას, სასამართლომ მიიჩნია, რომ სამისდღეშიო რჩენის ხელშეკრულების დადებისას, სარჩენის – თ. დ-შვილის მატერიალური მდგომარეობა უკეთესი იყო, ვიდრე მისი მულიშვილის, მარჩენალ ც. ბესელიასი.

ზემოაღნიშნულ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებზე დაყრდნობით, გადაწყვეტილების მიღებისას, პირველი ინსტანციის სასამართლომ მიიჩნია, რომ თ. დ-შვილსა და ც. ბ-იას შორის სამისდღეშიო რჩენის ხელშეკრულება დაიდო მხოლოდ მოსაჩვენებლად, შესაბამისი იურიდიული შედეგების დადგომის განზრახვის გარეშე, მოსარჩელე მ. თ-შვილისათვის სამკვიდრო ქონებიდან წილის გაფორმებაში ხელშესაშლელად. ამასთან, აღნიშნული ხელშეკრულება მართლსაწინააღმდეგო გარიგებასაც წარმოადგენს, ყოველივე კი მისი ბათილად ცნობის საფუძველია, შესაბამისად, სასამართლომ, მ. თ-შვილის მოთხოვნა მოპასუხეთა მიერ დადებული სამისდღეშიო რჩენის ხელშეკრულების ბათილად ცნობის თაობაზე, როგორც უარყოფითი აღიარებითი სარჩელი, მოსარჩელის იურიდიული ინტერესის გათვალისწინებით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 180-ე მუხლის შესაბამისად, საფუძვლიანად მიიჩნია და დააკმაყოფილა.

იმის გათვალისწინებით, რომ მ. თ-შვილი, მამის – გ. თ-შვილის სამკვიდრო ქონების ფლობას ფაქტობრივად შეუდგა სამკვიდროს გახსნის დღიდან ექვსი თვის განმალობაში, რაც ცხადყოფდა, რომ, როგორც პირველი რიგის მემკვიდრეს, სამკვიდრო მიღებული ჰქონდა, შესაბამისად, მ. თ-შვილის სასარჩელო მოთხოვნა მამის სამკვიდროდან წილის მესაკუთრედ ცნობის თაობაზე სასამართლომ ასევე საფუძვლიანად ჩათვალა.

ამასთან, სასამართლომ მიუთითა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 248-ე მუხლზე, რომლის თანახმად, სასამართლოს უფლება არა აქვს, მიაკუთვნოს თავისი გადაწყვეტილებით მხარეს ის, რაც მას არ უთხოვია, ან იმაზე მეტი, ვიდრე ის მოითხოვდა. მოცემულ შემთხვევაში, მ. თ-შვილი მოითხოვდა სამკვიდრო ქონების 1/3 ნაწილის მესაკუთრედ ცნობას. ზემოაღნიშნული დასაბუთებით, სასამართლომ, ვინაიდან მოსარჩელის იურიდიული ინტერესს წარმოადგენდა სამკვიდრო ქონების 1/3 ნაწილის მესაკუთრედ ცნობა, ამდენად, სადავო გარიგება, ბათილად ცნო მხოლოდ ც. ბ-იასთვის სადავო ქონების 1/3 ნაწილის გადაცემის ნაწილში.

სასამართლომ გადაწყვეტილების სამართლებრივ საფუძვლად მიუთითა საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე და 42-ე მუხლები, სამოქალაქო კოდექსის 941-ე, 942-ე, 56.1-ე, 54-ე, 1336-ე, 1421.2-ე,1424-ე და 1450-ე მუხლები.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის დასახელებული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს თ. დ-შვილმა და ც. ბ-იამ, მოითხოვეს მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 20 ივლისის განჩინებით თ. დ-შვილისა და ც. ბ-იას სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.

სააპელაციო სასამართლომ სრულად გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები და ამ გარემოებების მიმართ მის მიერ გაკეთებული დასკვნები და სამართლებრივი შეფასებები და დამატებით აღნიშნა, რომ ვერ იქნებოდა გაზიარებული აპელანტების პოზიცია თბილისის საქალაქო სასამართლოს მიერ 2007 წლის 5 დეკემბერს მიღებული განჩინების (მითითებული სამოქალაქო საქმეების ერთ წარმოებად გაერთიანების შესახებ) უკანონობასთან დაკავშირებით, ვინაიდან აღნიშნა, რომ საქმეთა გაერთიანების მიზანს წარმოადგენდა ურთიერთდაკავშირებული დავების სწრაფად და სწორად განხილვა, რასაც შედეგად არ მოჰყოლია არასწორი გადაწყვეტილების მიღება.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, პალატამ მიიჩნია, რომ თ. დ-შვილისა და ც. ბ-იას სააპელაციო საჩივარი უსაფუძვლო იყო და დაკმაყოფილებას არ ექვემდებარებოდა.

აღნიშნული განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს თ. დ-შვილმა და ც. ბესელიამ, მოითხოვეს მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა შემდეგი საფუძვლებით:

კასატორთა განმარტებით, სასამართლომ გადაწყვეტილების მიღებისას მართალია სწორად გამოიყენა საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე და 42-ე მუხლები, სამოქალაქო კოდექსის 941-ე, 942-ე, 56.1-ე, 54-ე, 1336-ე, 1421.2-ე, 1424-ე და 1450-ე მუხლები, თუმცა არასწორად განმარტა ისინი და მიიჩნია მოსარჩელის სასარგებლოდ, მაშინ, როდესაც აღნიშნული ნორმებით დაცულია სწორედ მათი, როგორც მესაკუთრის, უფლებები.

კასატორთა მოსაზრებით, სასამართლომ არასწორად დაადგინა საქმის ფაქტობრივი გარემოებები მასზე, რომ თითქოსდა მ. თ-შვილი, მამის გარდაცვალების შემდეგ ფაქტობრივად შეუდგა სამკვიდროს ფლობას, ვინაიდან აღნიშნული სინამდვილეს არ შეესაბამება. ასევე, არასწორია დადგენილი ფაქტობრივი გარემოება იმასთან დაკავშირებით, რომ თითქოსდა ბინების გაცვლა მხოლოდ დოკუმენტებში აისახა, ხოლო მოსარჩელე განაგრძობდა ცხოვრებას სადავო ბინაში.

კასატორები სადავოდ ხდიან ასევე, საქალაქო სასამართლოს მიერ სამოქალაქო საქმეთა ერთ წარმოებად გაერთიანებას, ვინაიდან აღნიშნული საქმეები ერთმანეთისაგან დამოუკიდებელი იყო და, ამასთან, ერთ-ერთი საქმის წარმოება შეჩერებული იყო;

კასატორთა მოსაზრებით, სააპელაციო სასამართლომ საქმის განხილვისას დაარღვია სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 131-ე მუხლი, როდესაც მტკიცებულებად არ მიიჩნია მ. თ-შვილის წერილობითი აღიარება, რომელითაც დასტურდებოდა, რომ მისთვის 2002 წლიდან იყო ცნობილი მოწინააღმდეგე მხარის მიერ მემკვიდრეობის მიღებისა და საჯარო რეესტრში სამკვიდროს თავის სახელზე აღრიცხვის შესახებ, რაც სამოქალაქო კოდექსის 1450-ე მუხლით გათვალისწინებული სამკვიდროს მიღებაზე შედავების ორთვიანი ხანდაზმულობის ვადის დასაწყისია, სასამართლომ კი არასწორად აითვალა გასაჩივრების ვადა იმ დროიდან, როცა კასატორმა მარჩენალ ც. ბ-იას გაუფორმა სამისდღეშიო რჩენის ხელშეკრულება და დაარეგსტრირა საჯარო რეესტრში 2005 წელს, რაც მიანიშნებდა, რომ სარჩელი სამი წლის დაგვიანებით იყო აღძრული, აღნიშნული კი მის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძველი იყო.

კასატორთა განმარტებით, სასამართლომ არასწორად შეაფასა საქმის ფაქტორბივი გარემოებები, რითაც დააღრვია სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლი.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 27 დეკემბრის განჩინებით თ. დ-შვილისა და ც. ბ-იას საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით დასაშვებობის შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ თ. დ-შვილისა და ც. ბ-იას საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად, შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემომითითებული საფუძვლით.

სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორები მიუთითებენ რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას თ. დ-შვილისა და ც. ბ-იას საკასაციო საჩივარი, რის გამოც საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. მოცემულ შემთხვევაში, ვინაიდან საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნა მიჩნეული, კასატორს უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (1650 ლარი) 70% _ 1155 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. თ. დ-შვილისა და ც. ბ-იას საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2. კასატორებს დაუბრუნდეთ თ. დ-შვილის მიერ საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (1650 ლარი) 70% _ 1155 ლარი.

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.