ას-1318-1161-2010 10 მარტი, 2011 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

თ. თოდრია (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ვ. როინიშვილი, მ. სულხანიშვილი

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – ა. ი-ნკო (წარმომადგენელი _ კ. კ-ძე)

მოწინააღმდეგე მხარე _ ლ. ბ-შვილი

დავის საგანი – ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების შესრულება

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 20 ოქტომბრის განჩინება

კასატორების მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება.

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

ა. ი-ნკომ სარჩელი აღძრა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიაში ლ. ბ-შვილის მიმართ და მოითხოვა მოპასუხისათვის, მის სასარგებლოდ, ნასყიდობის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე, ნასყიდობის თანხის _ 30000 ლარის გადახდის დაკისრება შემდეგი საფუძვლებით:

სარჩელის თანახმად, 2008 წლის 28 აგვისტოს, ლ. ბ-შვილმა ისარგებლა მოსარჩელის ნდობით და საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამასახურში, მოტყუებით მოაწერინა ხელი ნასყიდობის ხელშეკრულებზე, ქ. თბილისში, ზ-, მე-3 კორპუსის ¹78-ში მდებარე მის კუთვნილ ბინაზე, რის გამოც აღნიშნული ხელშეკრულების ბათილად ცნობის მოთხოვნით, მიმართა სასამართლოს, თუმცა მისი სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, ვინაიდან ვერ შეძლო მოტყუების ფაქტის დამტკიცება.

მოსარჩელის განმარტებით, მოპასუხეს, მიუხედავად მისი მცედელობისა, ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება არ შეუსრულებია და მისთვის ნასყიდობის თანხა არ გადაუხდია. ამდენად, ვინაიდან კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით ვერ მოახერხა კუთვნილი ბინის დაბრუნება ხელშეკრულების ბათილობის გზით, ამჯერად, ითხოვს ხელშეკრულებით გათვალისწინებული თანხის (30000 ლარი) მოპასუხისათვის დაკისრებას, ვინაიდან რაიმე დოკუმენტი, იმის დასადასტურებლად, რომ ნასყიდობის თანხა მიიღო, არ არსებობს.

ლ. ბ-შვილმა სარჩელი არ ცნო და თავის შესაგებელში განმარტა, რომ სარჩელი უსაფუძვლოა, ვინაიდან მან ნამდვილად გადაუხადა ხელშეკრულებით ნაკისრი თანხა მოსარჩელეს, თუმცა ა. ი-ნკოს მხრიდან, ხელშეკრულების ერთ-ერთ პირობას წარმოადგენდა არავის გაეგო, რომ მას ბინაში გაყიდული ბინის ღირებულება ჰქონდა. ამასთან, თბილისის საქალაქო სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული 2009 წლის 8 დეკემბრის გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილში აღნიშნულია, რომ ლ. ბ-შვილმა 30000 ლარის სანაცვლოდ ა. ი-ნკოსაგან შეიძინა სადავო ბინა.

გარდა ამისა, მოპასუხის განმარტებით, მოსარჩელე თავდაპირველ სარჩელში არაფერს ამბობდა თანხის დაკისრებაზე და მის მიზანს მხოლოდ ვითომდა მოტყუებით დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულების ბათილობა წარმოადგენდა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2010 წლის 18 მარტის გადაწყვეტილებით ა. ი-ნკოს სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ა. ი-ნკომ, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 20 ოქტომბრის განჩინებით ა. ი-ნკოს სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.

სააპელაციო სასამართლომ საქმეში არსებული მასალების საფუძველზე, დადგენილად მიიჩნია, რომ ა. ი-ნკომ თავდაპირველად სარჩელი აღძრა 2008 წლის 26 აგვისტოს ნასყიდობის ხელშეკრულების, როგორც მოტყუებით დადებული გარიგების, ბათილად ცნობის მოთხოვნით. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის, კანონიერ ძალაში შესული, 2009 წლის 8 დეკემბრის გადაწყვეტილებით დადგენილ იქნა, რომ 2008 წლის 26 აგვისტოს ხელშეკრულების საფუძველზე, სადავო უძრავი ქონება ა. ი-ნკომ, ნამდვილი ნების გამოვლენის საფუძველზე, გაასხვისა. ამასთან, აღნიშნულ გადაწყვეტილებაში მითითებულია, რომ გამყიდველმა ა. ი-ნკომ მყიდველ ლ. ბ-შვილს, 30000 ლარის სანაცვლოდ, საკუთრებაში გადასცა სადავო უძრავი ქონება, ამდენად, სააპელაციო სასამართლომ დაასკვნა, რომ შესრულებული იყო ნასყიდობის, როგორც რეალური ხელშეკრულების ყველა არსებითი პირობა.

სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს 2008 წლის 26 აგვისტოს ხელშეკრულების შეფასება და მიიჩნია, რომ საქალაქო სასამართლომ სწორად განმარტა მითითებული ხელშეკრულების მესამე მუხლი, რომლის თანახმად, მხარეთა შეთანხმებით, ნასყიდობის საგანი განისაზღვრა 30000 ლარად და ასევე სწორად იქნა დადგენილი, რომ ნასყიდობის თანხა გამყიდველს გადაეცა ხელშეკრულების გაფორმებამდე, მით უფრო, რომ ხელშეკრულებით არ იყო განსაზღვრული თანხის გადაცემის რაიმე ვადა.

ამდენად, სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა აპელანტის წარმომადგენლის მითითება იმის თაობაზე, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ არასწორად შეაფასა საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებები. და, შესაბამისად, არასწორად დაადგინა მოსარჩელის მიერ ნასყიდობის თანხის მიღების ფაქტი.

სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ ასევე სწორი სამართლებრივი შეფასება მისცა საქმეზე დადგენილ ფაქტობრვ გარემოებებს და გადაწყვეტილების მიღებისას მართებულად გამოიყენა სამოქალაქო კოდექსის 361.2-ე, 316.1-ე, 317-ე, 327-ე, და 477-ე მუხლები.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 20 ოქტომბრის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ა. ი-ნკოს წარმომადგენელმა კ. კ-ძემ, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება შემდეგი საფუძვლებით:

კასატორის განმარტებით, გადწყვეტილების გამოტანისას, სასამართლომ დაარღვია მხარეთა შეჯიბრებითობის პრინციპი, საკუთარი ინიციატივით მიუთითა მტკიცებულებებზე და არასწორად დაადგინა საქმის ფაქტობრივი გარემოებები.

კასატორის აზრით, არც საქალაქო სასამართლოს და არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებებში არცერთი კანონის მუხლი, პუნქტი თუ ქვეპუნქტი არ არის მითითებული იმ სამართლებრივ საფუძვლად, რომ ტერმინი «გაიყიდა» და საჯარო რეესტრში მყიდველის მესაკუთრედ დარეგისტრორების ფაქტი ნასყიდობის საფასურის გადახდას ნიშნავს. კასატორის განმარტებით, მსგავს ნორმას საქართველოს კანონმდებლობა არ იცნობს და არც განმარტების გზითაა შესაძლებელი რომელიმე ნორმიდან მოპასუხისათვის სასარგებლო დასკვნის გამოტანა. გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებაში მითითებული განმარტებებით კი, გამოდის, რომ ნებისმიერ შემთხვევაში მყიდველზე საკუთრების უფლების საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის ფაქტი, მისი მხრიდან ნასყიდობის საფასურის გადახდის ვალდებულების შესრულებას ნიშნავს.

კასტორი ასევე არ ეთანხმება გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილში მითითებულ გარემოებას, რომ მოსარჩელემ ვერ მიუთითა თუ რა შეთანხმება არსებობდა მხარეებს შორის თანხის გადახდასთან დაკავშირებით და რომ გამყიდველს, როგორც ხელშეკრულების რეგისტრაციამდე, ისე რეგისტრაციის შემდეგ, წელიწადზე მეტი ხნის განმავლობაში არ მოუთხოვია ნაკისრი ვალდებულების შესრულება, ვინაიდან აღნიშნული უსაფუძლო და ყოველგვარ ლოგიკას მოკლებულია.

კასატორის აზრით, მოცემულ საქმეში ერთადერთი გარემოება, რომელიც სასამართლოს უნდა დაედგინა გახლდათ ის, რომ გარკვეულიყო გადაიხადა თუ არა მყიდველმა ნასყიდობის საფასური, რაც სასამართლომ არასწორად დაადგინა.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 24 დეკემბრის განჩინებით ა. ი-ნკოს წარმომადგენელ კ. კ-ძის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით დასაშვებობის შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ა. ი-ნკოს წარმომადგენელ კ. კ-ძის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად, შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემომითითებული საფუძვლით.

სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას ა. ი-ნკოს წარმომადგენელ კ. კ-ძის საკასაციო საჩივარი, რის გამოც საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

კასატორი, ა. ი-ნკოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 46-ე მუხლის «ვ» ქვეპუნქტის შესაბამისად, გათავისუფლებულია სახელმწიფო ბაჟის გადახდის ვალდებულებისაგან.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. ა. ი-ნკოს საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.