ას-305-289-2011 16 მაისი, 2011 წელი
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ბ. ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)
ნ. კვანტალიანი, ვ. როინიშვილი
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი _ ნ. დ-ძე (მოსარჩელე)
მოწინააღმდეგე მხარე _ ნ. ს-შვილი (შეგებებული სარჩელის ავტორი)
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 24 ნოემბრის გადაწყვეტილება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვება
დავის საგანი _ საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურთიერთობა
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
ნ. დ-ძემ სარჩელი აღძრა სასამართლოში ნ. ს-შვილის მიმართ მოპასუხისათვის საცხოვრებელი სადგომის ღირებულების 10%-ის გადახდის სანაცვლოდ ქ.თბილისში, ... ქუჩა ¹2-ში მდებარე ლიტ ,,ა» საცხოვრებელი სახლის პირველი სართულის ¹7 ოთახის (19,74 კვ.მ.) მესაკუთრედ ცნობის მოთხოვნით შემდეგ გარემოებათა გამო:
მოსარჩელის განმარტებით, 1974 წელს მან სადავო ბინა შინაურული ხელწერილის საფუძველზე შეიძინა მ. ა-ოვასაგან 35000 მანეთად. ამავე ხელწერიში მითითებულია ბინის მდებარეობა და ხელწერილს მხარეთა გარდა, ხელს აწერს გამყიდველის შვილი _ პ. ა-ოვაც, ამავე წლის 12 აგვისტოს ხელწერილით კი დასტურდება ნასყიდობის საგნის ღირებულების გადახდის ფაქტი. მოსარჩელე სადავო ბინაში ჩაეწერა 1975 წლიდან, საინფორმაციო-სამისამართო ბიუროს 2008 წლის 14 ნოემბრის საინფორმაციო ბარათით დასტურდება ნ.დ-ძის ოჯახის სხვა წევრების ამავე ბინაში რეგისტრაციის ფაქტი.
1978 წლის 14 ოქტომბერს მ. ა-ოვას ზემოაღნიშნულ მისამართზე მდებარე ბინა სანოტარო ფორმის დაცვით მიუყიდია ნ. ს-შვილისათვის და გასხვისებული ფართი მოიცავს ნ.დ-ძის კუთვნილ ნაწილსაც. ბინის შეძენიდან მოყოლებული ნ. ს-შვილს მოსარჩელე ნ.დ-ძისა და მისი ოჯახის მიმართ პრეტენზია არ გამოუთქვამს, გარდა რემონტის დროს ¹6 და ¹7 ოთახებს შორის გამყოფი კედლის აღდგენის მოთხოვნისა. აღნიშნული გარემოება დასტურდება სააპელაციო სასამართლოს 2004 წლის 4 ნოემბრის გადაწყვეტილებით.
სადავო საცხოვრებელი სადგომის პირველი სართულზე მდებარე ¹7 ოთახი საკუთრების უფლებით რეგისტრირებულია ნ.დ-ძის შვილის _ ბ.დ-ძის საკუთრებად, რომელიც ამ უკანასკნელმა შეიძინა ზ.ტ-ძისაგან. მოსარჩელე საცხოვრებელი სადგომის ფლობის ფაქტის დასადასტურებლად მიუთითებს მის მიერ კომუნალური გადასახადების გადახდის ფაქტზეც.
მოსარჩელემ მიუთითა «საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურთიერთობის შესახებ» საქართველოს კანონის მე-2 მუხლზე და განმარტა, რომ აღნიშნული კანონის მოქმედების განმავლობაში ნ. ს-შვილი თავს არიდებს მოსარგებლისათვის საცხოვრებელი სადგომის საბაზრო ღირებულების 90%-ის გადახდას, რის გამოც თანახმაა, აღნიშნული უძრავი ნივთის საბაზრო ღირებულების 10%-ის გადახდის სანაცვლოდ, მოპასუხისაგან მოითხოვოს დაკავებულ საცხოვრებელ სადგომზე საკუთრების უფლების გადაცემა.
მოპასუხე ნ. ს-შვილმა შეგებებული სარჩელით მიმართა სასამართლოს ნ. დ-ძის მიმართ და განმარტა, რომ წარმოდგენილ სარჩელს ცნობს ნაწილობრივ, კერძოდ, იგი ადასტურებს ნ.დ-ძის მოსარგებლედ ყოფნის ფაქტს და მოითხოვს «საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურთიერთობის შესახებ» საქართველოს კანონის მე-2 მუხლის შესაბამისად, დაკავებული საცხოვრებელი სადგომის საბაზრო ღირებულების გადახდის სანაცვლოდ მოსარჩელის მიერ სადგომის დათმობას, შეგებებული სარჩელის ავტორი ასევე მოითხოვს სასამართლოს მიერ ნ.დ-ძის დავალდებულებას საქმეში წარმოდგენილი ხელწერილის დედნის სახით წარმოდგენის თაობაზე, ვინაიდან აღნიშნული ხელწერილით გაირკვევა მესაკუთრემ მოსარგებლეს სადგომის საბაზრო ღირებულების 75% თუ 90% უნდა გადაუხადოს.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2010 წლის 20 იანვრის გადაწყვეტილებით ნ. დ-ძის სარჩელი დაკმაყოფილდა, ნ. ს-შვილის შეგებებული სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, ნ. დ-ძეს ნ. ს-შვილის სასარგებლოდ დაეკისრა 1026 აშშ დოლარის გადახდა, ამავე გადაწყვეტილებით ნ. დ-ძე ცნობილ იქნა ქ.თბილისში, ... ქუჩა ¹2-ში მდებარე ნ. ს-შვილის სახელზე საკუთრების უფლებით აღრიცხული უძრავი ქონების 247/416 ნაწილიდან 19,74 კვ.მ ფართის მესაკუთრედ (საცხოვრებელი სახლის პირველ სართულზე არსებული ლიტ ,,ა» ნაგებობის ¹7 ოთახი შუშაბანდით).
საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ნ. ს-შვილმა.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 24 ნოემბრის გადაწყვეტილებით ნ. ს-შვილის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა, გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2010 წლის 20 იანვრის გადაწყვეტილება და მიღებულ იქნა ახალი, რომლითაც ნ. დ-ძის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, ნ. ს-შვილის შეგებებული სარჩელი დაკმაყოფილდა, ნ. ს-შვილს ნ. დ-ძის სასარგებლოდ დაეკისრა 9238 აშშ დოლარისა და 50 ცენტის გადახდა, რომლის სანაცვლოდ ნ. დ-ძე გამოსახლდა ქ.თბილისში, ... ქუჩა ¹2-ში მდებარე ნ. ს-შვილის სახელზე საკუთრების უფლებით აღრიცხული უძრავი ქონების 247/416 ნაწილიდან და ნ. დ-ძის მიერ დაკავებული საცხოვრებელი სადგომი, სახლის პირველ სართულზე არსებული ლიტ. «ა» ნაგებობის ¹7 ოთახი შუშაბანდით, საერთო ფართობით 19,74 კვ.მ, გამოთავისუფლებული სახით გადაეცა მესაკუთრე ნ. ს-შვილს შემდეგი საფუძვლებით:
სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილი გარემოება, რომ საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს თბილისის სარეგისტრაციო სამსახურის 2008 წლის 17 ოქტომბრის მიმართვის თანახმად, ქ.თბილისში, ... ქუჩა ¹2-ში მდებარე სახლთმფლობელობა თავდაპირველად აღირიცხა 1950 წელს 3/4 ნაწილი ი. ნ-შვილის სახელზე, ხოლო 1/4¼ ნაწილი შ. კ-ძის სახელზე. 1972 წლის 21 ოქტომბერს სამემკვიდრეო მოწმობის საფუძველზე სახლთმფლობელობის 3/4 ნაწილი, რომელიც ირიცხებოდა ი. ნ-შვილზე, მემკვიდრეობით გადაიფორმა მ. ა-ოვამ. მ. ა-ოვამ კუთვნილი 3/4¾ნაწილი გაასხვისა ნ. ს-შვილზე, საჯარო რეესტრის ამონაწერის მიხედვით ქ.თბილისში, ... ქუჩა ¹2-ში მდებარე უძრავი ქონება _ დაზუსტებული ფართობი 154 კვ.მ, შენობა-ნაგებობის საერთო ფართი 166,77 კვ.მ, საცხოვრებელი ფართი 125,77 კვ.მ, რეგისტრირებულია ნ. ს-შვილის (247/416 ნაწილი), ნ. ს-შვილის (52/416 ნაწილი) და ბ. დ-ძის (13/416 ნაწილი) საკუთრებად, ნ. დ-ძე 1975 წლის 12 თებერვლიდან რეგისტრირებულია მისამართზე _ ქ.თბილისი, ... ქუჩა ¹2, ამავე მისამართზე რეგისტრირებულია აბონენტად და იხდის კომუნალურ გადასახადებს. საქმეში არსებული ხელწერილის მიხედვით, 1974 წლის სექტემბრის თვეში მ. ა-ოვამ ნ. დ-ძეს მიჰყიდა კუთვნილი ბინა, ერთი ოთახი მოცულობით 17 კვ.მ, შუშაბანდთან ერთად.
სასამართლომ არ გაიზიარა შეგებებული სარჩელის ავტორის მითითება იმის შესახებ, რომ ხელწერილი არ უნდა ჩაითვალოს საცხოვრებელი სადგომის დათმობის დამადასტურებელ მტკიცებულებად, რადგან ხელწერილში მესაკუთრის სახელის _ ,,მ. ა-ოვას» ნაცვლად არასწორადაა მითითებული _ ,,მ. ა-ოვი»; სასამართლომ განმარტა, რომ აღნიშნულ ხელწერილში მითითებული საცხოვრებელი სადგომის _ 17 კვ.მ ოთახის შუშაბანდთან ერთად, მ. ა-ოვას მიერ ნ. დ-ძისათვის მიყიდვის ფაქტს, შეგებებული სარჩელის ავტორი არ უარყოფდა და აღიარებდა, რომ ნ. დ-ძე არის საცხოვრებელი სადგომის კანონიერი მოსარგებლე, ხელწერილში მითითებულია, რომ აღნიშნული ფართი მიეყიდა ნ. დ-ძეს, ხელწერილს ხელს აწერს მ. ა-ოვი, შვილი _ პ. ა-ოვი და ნ. დ-ძე. ტექნიკური აღრიცხვის არქივის მონაცემების მიხედვით, აღნიშნულ პერიოდში სადავო საცხოვრებელი სადგომი საკუთრების უფლებით ირიცხებოდა მ. ა-ოვას სახელზე. შესაბამისად, სასამართლოს დასკვნით, საფუძველს მოკლებულია შეგებებული სარჩელის ავტორის მითითება მხარეებს შორის საცხოვრებელ სადგომის ნასყიდობის შესახებ წერილობითი შეთანხმების არარსებობის თაობაზე.
პალატამ გაიზიარა საქალაქო სასამართლოს მითითება, რომ მოსარჩელეს სწორედ ის ფართი ჰქონდა დაკავებული დღევანდელი მდგომარეობითაც, რომელიც მას თავდაპირველად ჰქონდა დაკავებული და იგი შეადგენს 19,74 კვ. მეტრს. მოსარჩელის მიერ წარდგენილი 2008 წლის 6 ნოემბრის აუდიტორული დასკვნის მიხედვით, ნ. დ-ძის სარგებლობაში არსებული ქ.თბილისში, ... ქუჩა ¹2-ში მდებარე 19,74 კვ.მ საცხოვრებელი ფართის ღირებულება 20000 აშშ დოლარია, შეფასების დროისათვის არსებული საბანკო კურსით კი _ 28 000 ლარი.
შეგებებული სარჩელის ავტორის მიერ წარდგენილი 2009 წლის 13 აპრილის აუდიტის საექსპერტო დასკვნის მიხედვით, ნ. დ-ძის სარგებლობაში არსებული ქ.თბილისში, ... ქუჩა ¹2-ში მდებარე 19,74 კვ.მ საცხოვრებელი ფართის ღირებულება შეადგენდა 13818 ლარს, შეფასების დროისათვის არსებული კურსით _ 8 176 აშშ დოლარს.
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსიპ «ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს» 2009 წლის 16 ოქტომბრის ¹5836/04/18/19 დასკვნის მიხედვით, ნ. დ-ძის სარგებლობაში არსებული, ქ.თბილისში, ... ქუჩა ¹2-ში მდებარე 21,35 კვ.მ. საცხოვრებელი ფართის ღირებულება შეადგენს 11 100 აშშ დოლარს, 1 კვ. მეტრისის საბაზრო ღირებულება _ 520 აშშ დოლარს. სასამართლოს მიერ გაზიარებულ იქნა საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსიპ «ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს» 2009 წლის 16 ოქტომბრის ¹5836/04/18/19 დასკვნა სადავო საცხოვრებელი სადგომის საბაზრო ღირებულების განსაზღვრის შესახებ, ვინაიდან, ექსპერტიზა დანიშნული იყო მხარეთა შუამდგომლობით მათ მიერვე წარმოდგენილი აუდიტის დასკვნების ურთიერთწინააღმდეგობის გამო და საცხოვრებელი სადგომის შეფასება განსაზღვრულ იქნა 2009 წლის ოქტომბრის მდგომარეობით.
დავის სააპელაციო ინსტანციის სასამართლოში ზეპირი განხილვისას აპელანტ ნ. ს-შვილის წარმომადგენელმა განაცხადა, რომ მესაკუთრე თანახმაა, მოსარგებლე ნ. დ-ძეს გადაუხადოს საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსიპ «ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს» 2009 წლის 16 ოქტომბრის ¹5836/04/18/19 დასკვნით განსაზღვრული საცხოვრებელი სადგომის საბაზრო ღირებულების 90% ნ. დ-ძის მიერ დაკავებული სადგომის გამოთავისუფლების სანაცვლოდ. სასამართლომ ყურადღება გაამახვილა ასევე ნ. დ-ძის განმარტებასა და მხარის მიერ წარდგენილი 2008 წლის 6 ნოემბრის აუდიტორული დასკვნაზე, რომლის თანახმადაც მის მიერ დაკავებული საცხოვრებელი სადგომის ფართი შეადგენს 19,74 კვ. მეტრს. პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილი აღნიშნული გარემოება ნ. დ-ძეს სადავო არ გაუხდია და დაეთანხმა მას, შესაბამისად, პალატამ დადასტურებულად მიიჩნია, რომ საცხოვრებელი სადგომის საბაზრო ღირებულება (საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სსიპ «ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს» 2009 წლის 16 ოქტომბრის ¹5836/04/18/19 დასკვნის მიხედვით) შეადგენს 19,74X520=10 265 აშშ დოლარს.
სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მითითება, რომ აპელანტი არ იყო თანახმა, მოსარგებლისათვის გადაეხადა დაკავებული სადგომის ღირებულების 90%.
პალატამ გაიზიარა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასკვნა, რომ ნ. დ-ძესა და მ. ა-ოვას შორის არსებობდა წერილობითი შეთანხმება საცხოვრებელი სადგომის ნასყიდობაზე, ამასთან, მიუთითა ,,საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურთიერთობების შესახებ» საქართველოს კანონის მე-2 მუხლის პირველ და მეორე პუნქტებზე და ვინაიდან მესაკუთრე ნ. ს-შვილი სადავოდ არ ხდიდა იმ გარემოებას, რომ ნ. დ-ძე წარმოადგენდა საცხოვრებელი სადგომით მოსარგებლეს და იგი საქმის განხილვის არც ერთ ეტაპზე არ აცხადებდა უარს მოსარგებლე ნ. დ-ძისათვის დაკავებული საცხოვრებელი სადგომის გამოთავისუფლების სანაცვლოდ თანხის გადახდაზე, სწორედ ამ მიზნით მის მიერ პირველი ინსტანციით დავის განხილვისას აღძრულ იქნა შეგებებული სარჩელი და სააპელაციო სასამართლოში საქმის განხილვის დროსაც დაადასტურა შეგებებული სარჩელის ავტორმა ზემოაღნიშნული.
სააპელაციო პალატის მითითებით, საკუთრების უფლება საქართველოს კონსტიტუციით გარანტირებული სამოქალაქო სამართალბრუნვის ფუნდამენტური უფლებაა. «საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურთიერთობების შესახებ» საქართველოს კანონის მიზანია, მოაწესრიგოს საცხოვრებელი სადგომის მესაკუთრესა და მოსარგებლეს შორის წარმოშობილი ურთიერთობა იმ სამართლებრივი მექანიზმების გამოყენებით, რომლებიც იცავს როგორც საცხოვრებელი სადგომის მესაკუთრის, ასევე მოსარგებლის უფლებებსა და კანონიერ ინტერესებს. აღნიშნული ურთიერთობების მოწესრიგებისათვის მნიშვნელობა ენიჭება, როგორც მატერიალურ-სამართლებრივი დანაწესის გაანალიზებას, ისე კანონით გათვალისწინებული უფლებების, პროცესუალური რეალიზაციის შესაძლებლობებიდან გამომდინარე, სამართლებრივი შედეგების სწორად განსაზღვრას. მითითებული კანონი მესაკუთრეს ანიჭებს უპირატეს უფლებას საცხოვრებელი სადგომის ღირებულების 90%-ის მოსარგებლისათვის გადახდის სანაცვლოდ, მოითხოვოს მისი გამოთავისუფლება. შესაბამისად, ის გარემოება, რომ მესაკუთრე თანახმა იყო მოსარგებლისათვის გადაეხადა საცხოვრებელი სადგომის ღირებულების მხოლოდ 75% ნაცვლად 90%-ისა, შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძველს არ წარმოადგენს. სააპელაციო სასამართლოს შეფასებით, პირველი ინსტანციის სასამართლომ არ გაითვალისწინა ნ. ს-შვილის მიერ შეგებებულ სარჩელში მითითებული მოთხოვნა, დაკავებული საცხოვრებელი სადგომის გამონთავისუფლების სანაცვლოდ მოსარგებლისათვის საკომპენსაციო თანხის გადახდის თაობაზე, შესაბამისად, გადაწყვეტილება არასწორ სამართლებრივ დასაბუთებას დაემყარა.
სასამართლოს მითითებით, დაკავებული საცხოვრებელი სადგომის საბაზრო ღირებულების _ 90%-ის გადახდის სანაცვლოდ მოსარგებლისათვის საცხოვრებელი სადგომის მფლობელობის შეწყვეტის მოთხოვნა წარმოადგენს მესაკუთრის უფლებას, რაც გულისხმობს იმას, რომ მას შეუძლია გამოიყენოს ან არ გამოიყენოს აღნიშნული უფლება. ამდენად, მესაკუთრის მიერ კომპენსაციის უპირატესი გადახდის უფლების იძულებითი რეალიზაციის წესი შესაძლებელია მხოლოდ ამ უკანასკნელის მიერ აღძრული სარჩელის არსებობის პირობებში, რაც განსახილველ შემთხვევაში, სახეზეა, ვინაიდან მესაკუთრის მიერ შეგებებული სარჩელი წარდგენილ იქნა პირველი ინსტანციით საქმის განხილვის დროს, ამასთან, როგორც აღინიშნა, სააპელაციო სასამართლოში საქმის განხილვისას აპელანტმა თანხმობა განაცხადა ნ. დ-ძისათვის გადაეხადა მის მიერ დაკავებული 19.74 კვ.მ ფართის მქონე საცხოვრებელი სადგომის საბაზრო ღირებულების 90% ანუ _ 9 238 აშშ დოლარი და 50 ცენტი.
სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ნ. დ-ძემ, მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილს გაუქმება და საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვება შემდეგი საფუძვლებით:
სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება იურიდიულად დაუსაბუთებელია, რაც გამოიხატება იმაში, რომ პალატამ გამოიყენა «საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურრთიერთობის შესახებ» საქართველოს კანონი, თუმცა იგნორირება გაუკეთა აღნიშნული კანონის შინაარსს, სასამართლომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით დაარღვია სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 248-ე მუხლის დებულება და ნ. ს-შვილს მიაკუთვნა ის, რაც მხარეს არ მოუთხოვია. სასამართლომ გადაწყვეტილების გამოტანისას იხელმძღვანელა ექსპერტის დასკვნით, რომლის თანახმადაც სადავო ფართი შეადგენს 21.35 კვ. მეტრს და აღნიშნული მხარეებს სადავოდ არ გაუხდიათ, თუმცა აპელანტს მიაკუთვნა 19.74 კვ.მ და არც დარჩენილი ფართის ღირებულება შეუფასებია.
სასამართლომ არასწორად განმარტა კასატორის ნება, კერძოდ, არ გაიზიარა მისი მითითება, რომ იგი პირველი ინსტანციის წესით საქმის განხილვისას მოითხოვდა ქონების საბაზრო ღირებულების _ 20000 აშშ დოლარის 90%-ის გადახდის სანაცვლოდ სადგომის დათმობას, ან ამავე თანხის 10%-ის სანაცვლოდ მოითხოვდა სადგომზე საკუთრების უფლების გადაცემა, რასაც ნ.ს-შვილი არ დაეთანხმა.
სააპელაციო სასამართლომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 380-ე და 381-ე მუხლების დარღვევით უხეშად გამოიყენა გადაწყვეტილების შეცვლის უფლება, როდესაც აპელატს მისცა მოთხოვნის ხელახალი სახით ჩამოყალიბების უფლება, ამით სასამართლომ ყურადღების მიღმა დატოვა პირველი ინსტანციის სასამართლოს ფუნქცია. გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით სასამართლომ გაიზიარა, რომ მხარეები სადავოდ არ ხდიდნენ საცხოვრებელი სადგომის ფართს და ამ საკითხის ყოველგვარი გამოკვლევის გარეშე გამოტანა გადაწყვეტილება, ამასთან, სასამართლოს შეფასება არ მიუცია, თუ რა ვადაში უნდა გადაუხადოს მესაკუთრემ მოსარგებლეს სადგომის კომპენსაცია. პალატას უფლება არ ჰქონდა გაეზიარებინა ნ. ს-შვილის მიერ დაყენებული მოთხოვნა და უნდა ეხელმძღვანელა პირველი ინსტანციის სასამართლოში განხილული მხარის მოთხოვნის ფარგლებით, ამდენად, კასატორის განმარტებით, სასამართლომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გამოტანით დაარღვია კანონი.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 21 მარტის განჩინებით ნ. დ-ძის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა ნ. დ-ძის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემომითითებული საფუძვლით.
სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.
ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას ბ.დ-ძის საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორ ნ. დ-ძეს უნდა დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით მის მიერ გადახდილი 100 ლარის 70% _ 70 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. ნ. დ-ძის საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.
2. კასატორ ნ. დ-ძეს (პირადი ¹...) დაუბრუნდეს შემდეგ ანგარიშზე: თბილისის არასაგადასახადო შემოსულობების ¹200122900, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი _ ¹220101222, საბიუჯეტო შემოსულობების სახაზინო კოდი _ ¹300773150, დანიშნულება _ «სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს უზენაეს სასამართლოში განსახილველ საქმეებზე» გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი _ 70 ლარი.
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.