¹ას-494-468-2011 16 ივნისი, 2011 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

მ. სულხანიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

ვ. როინიშვილი, თ. თოდრია

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი _ გ. დ-ძე (მოსარჩელე)

წარმომადგენელი _ ზ. ც-ძე

მოწინააღმდეგე მხარე _ ტ. თ-ძე (მოპასუხე)

გასაჩივრებული განჩინება – ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 18 იანვრის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა _ გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება

დავის საგანი _ მორიგების აქტით განსაზღვრული პირობის შეუსრულებლობით გამოწვეული ზიანის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

გ. დ-ძემ სარჩელი აღძრა სასამართლოში ტ. თ-ძის მიმართ და მოითხოვა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2009 წლის 20 ოქტომბრის განჩინებით მხარეთა შორის დამტკიცებული მორიგების პირობების აღუსრულებლობით გამოწვეული ზიანის _ 23000 აშშ დოლარის მოპასუხისათვის დაკისრება.

მოპასუხემ სასამართლო სხდომაზე სარჩელი არ ცნო და მოითხოვა მის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2010 წლის 8 ივლისის გადაწყვეტილებით გ. დ-ძის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, რაც მოსარჩელემ გაასაჩივრა სააპელაციო წესით.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 18 იანვრის განჩინებით გ. დ-ძის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად შემდეგ გარემოებათა გამო:

სააპელაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 317-ე მუხლით და დაადგინა, რომ მხარეთა ურთიერთვალდებულებების წარმოშობის საფუძველია კანონიერ ძალაში შესული სასამართლოს განჩინება, რომლითაც მოსარჩელემ ვალდებულება იკისრა, მოპასუხისათვის გადაეხადა 23 000 აშშ დოლარი. აღნიშნულის სანაცვლოდ მოპასუხეს მოსარჩელისათვის უნდა გადაეცა საცხოვრებელი ბინა. ამასთან, სასამართლოს ვალდებულებათა შესრულებისას რიგითობა არ დაუდგენია.

სამოქალაქო კოდექსის 394-ე და 369-ე მუხლების საფუძველზე პალატამ მიუთითა, რომ მოსარჩელის მიერ დასახელებული გარემოებანი (ტ. თ-ძე არ არის ამხანაგობა «ო. მ-ის» წევრი და მორიგების აქტში მითითებული ბინა არ წარმოადგენს მის საკუთრებას) განჩინების მიღების შემდგომ არ გამოვლენილა, არამედ არსებობდა მაშინაც, როცა მხარეები მორიგებაზე შეთანხმდნენ.

სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ მორიგების პირობების შეუსრულებლობის გამო ზიანის ანაზღაურების შესახებ მოთხოვნა დაუსაბუთებელია, რადგან მოსარჩელეს დაკისრებული ვალდებულება არ შეუსრულებია და ტ. თ-ძისათვის 23000 აშშ დოლარი არ დაუკისრებია.

სამოქალაქო კოდექსის 412-ე, 415-ე მუხლების თანახმად, პალატამ ჩათვალა, რომ მოპასუხისათვის მოსარჩელის ზიანი სავარაუდო ვერ იქნებოდა, რადგან მასაც მოსარჩელის მხრიდან კანონიერი ვალდებულების შესრულების ისეთივე კანონიერი მოლოდინი გააჩნდა, როგორც თავად მოსარჩელეს. ამასთან, აღსანიშნავია, რომ კრედიტორ მხარეს არ უსარგებლია მისთვის კანონით მინიჭებული უფლებით, მოეთხოვა კანონიერ ძალაში შესული სასამართლო გადაწყვეტილების იძულებითი აღსრულება.

სააპელაციო სასამართლოს განჩინება გ. დ-ძემ გაასაჩივრა საკასაციო წესით, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება შემდეგი საფუძვლებით:

სააპელაციო პალატამ არასწორად განმარტა სამოქალაქო კოდექსის 417-ე მუხლი, როდესაც მხარეთა შორის დადებული მორიგების აქტი გარიგებად არ ჩათვალა. ვალდებულების წინასწარ შესრულების ნაწილში არასწორად იქნა განმარტებული ამავე კოდექსის 369-ე მუხლიც. სადავო მორიგების აქტის პირველი პუნქტის მიხედვით, საპასუხო ვალდებულება უნდა შეესრულებინა გ. დ-ძეს. წინასწარ კი ვალდებულება უნდა შეესრულებინა ტ. თ-ძეს. ზიანი აცილებული ვერ იქნებდა ვერც გადაწყვეტილების იძულებითი აღსრულებისას. კასატორს ზიანის წარმოშობისათვის ხელი არ შეუწყია, იგი მზად იყო, მიეღო ტ. თ-ძის შესრულება და თავადაც საპასუხოდ შეესრულებინა ვალდებულება, თუმცა ტ. თ-ძეს არც სარჩელის შეტანამდე და არც შემდგომ ვალდებულება არ შეუსრულებია.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 13 მაისის განჩინებით გ. დ-ძის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად. ამავე განჩინებით კასატორი სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან გათავისუფლდა.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა გ. დ-ძის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის მიხედვით, საკასაციო საჩივარი სხვა ქონებრივ და არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგებზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.

ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძველით.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას მოცემული საკასაციო საჩივარი, რის გამოც კასატორს უარი უნდა ეთქვას საკასაციო საჩივრის განხილვაზე.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

გ. დ-ძის საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.