ას-612-574-10 15 სექტემბერი, 2010 წელი

ქ.თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

მ. სულხანიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

ვ. როინიშვილი, თ. თოდრია

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – ა. ს-შვილი (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე – გ. ს-შვილი, მ. ს-შვილი (მოპასუხე)

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2010 წლის 13 აპრილის განჩინება

დავის საგანი – უძრავი ქონებით სარგებლობის უფლების შეწყვეტა და გამოსახლება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი

ა. ს-შვილმა სარჩელით მიმართა საგარეჯოს რაიონულ სასამართლოს და მოითხოვა გ. და მ. ს-შვილებისთვის სარგებლობის უფლების შეწყვეტა, საცხოვრებელი სახლიდან და დამხმარე სათავსოდან მათი გამოსახლება.

საგარეჯოს რაიონული სასამართლოს 2009 წლის 7 დეკემბრის გადაწყვეტილებით ა. ს-შვილის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ა. ს-შვილმა და მისი გაუქმება მოითხოვა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2010 წლის 13 აპრილის განჩინებით ა. ს-შვილის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.

სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე დადგენილ იქნა შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

ა. ს-შვილი წარმოადგენს საგარეჯოში, სოფელ გიორგიწმინდაში მდებარე მიწის ნაკვეთის და საცხოვრებელი სახლის მესაკუთრეს.

უდავოა, რომ სახლის მეორე სართულზე მდებარე ორი ოთახი (¹6, ¹8) და 1707 კვ.მ მიწის ნაკვეთი, რომელზეც მოპასუხეთა მფლობელობის შეწყვეტა და მოპასუხეთა გამოსახლება მოითხოვა მოსარჩელემ, შედის სწორედ ა. ს-შვილის სახელზე საკუთრების უფლებით რიცხულ უძრავ ქონებაში.

უდავოა, რომ ე.წ. დამხმარე სათავსო, საიდანაც ა. ს-შვილმა მოითხოვა მოპასუხეთა გამოსახლება, აშენებულია მოსარჩელის მიერ თვითნებურად დაკავებულ მიწის ნაკვეთზე და არც მიწა, არც ნაგებობა მოსარჩელის სახელზე საკუთრების უფლებით არ იყო აღრიცხული. საქმეში არ მოიპოვება ამ სათავსოზე მოსარჩელის მართლზომიერი მფლობელობის დამადასტურებელი რაიმე მტკიცებულება.

საგარეჯოს რაიონული სასამართლოს 1997 წლის 25 აგვისტოს გადაწყვეტილებით საქმეზე ¹2\46 მოსარჩელე ა. ს-შვილს სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე მოპასუხეების გ. ს-შვილისა და ც. ს-შვილის გამოსახლების შესახებ სადავო ბინიდან, რომელიც მდებარეობს საგარეჯოს რაიონის სოფელ გიორგიწმინდაში და ეკუთვნის მას, უარი ეთქვა და მოპასუხეებს აღნიშნული ორსართულიანი სახლის მეორე სართულზე მდებარე ორი ოთახი ¹6 და ¹8 ფართით 20,80 კვ.მ და 21,40 კვ.მ გამოეყოთ სარგებლობის უფლებით, მათვე გამოეყოთ მოსარჩელეზე რიცხული საკარმიდამო ნაკვეთიდან საცხოვრებელი სახლის აღმოსავლეთიდან მიმდებარე ნაკვეთის 1707 კვ.მ დამხმარე სათავსებისა და ტუალეტის, აგრეთვე სარგებლობის უფლებით მოპასუხეზე გაფორმებული ¹6 და ¹8 ოთახების ჩრდილოეთით კარის ღობის მოსაწყობად, არსებული კიბისა და ¹8 ოთახის კარის ამოქოლვისათვის.

გადაწყვეტილება შესულია კანონიერ ძალაში და მოპასუხეები მის საფუძველზე ამჟამადაც აგრძელებენ მითითებული ქონების ფლობას.

გადაწყვეტილებით დადგენილი ურთიერთობა რეგისტრირებულია საჯარო რეესტრში.

გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით დადგენილია და სააპელაციო საჩივარით სადავოდ გამხდარი არ არის, რომ მოპასუხეებს და მათ შვილებს სხვა საცხოვრებელი ადგილი არ გააჩნიათ.

პალატამ მიიჩნია, რომ ა. ს-შვილის საკუთრების უფლება შებოჭილია მოპასუხეთა სასარგებლოდ 1997 წლის 25 აგვისტოს სასამართლოს გადაწყვეტილების საფუძველზე, რომელიც კანონიერ ძალაშია შესული. ამასთან პალატამ განმარტა, რომ არ დასტურდება მოპასუხეთა მიერ მოსარჩელისათვის უძრავი ქონებით სარგებლობაში ხელშეშლა, შესაბამისად, არ არსებობდა საგარეჯოს რაიონის სოფ. გიორგიწმინდაში მდებარე ა. ს-შვილის კუთვნილი სახლის მეორე სართულზე მდებარე ორ ოთახზე (¹6, ¹8) და 1707 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე მოპასუხეთა მართლზომიერი მფლობელობის შეწყვეტის საფუძველი.

რაც შეეხება ე. წ. დამხმარე სათავსოს საიდანაც ასევე ითხოვს ა. ს-შვილი მოპასუხეთა გამოსახლებას, პალატამ აღნიშნულთან დაკავშირებით მიუთითა, რომ საქმეში არ მოიპოვება ამ სათავსოზე მოსარჩელის მართლზომიერი, კეთილსინდისიერი მფლობელობის დამადასტურებელი რაიმე მტკიცებულება, რის გამოც ა. ს-შვილი არ წარმოადგენდა მის გამოთხოვაზე უფლებამოსილ პირს.

აღნიშნული განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ა. ს-შვილმა.

კასატორის აზრით, მხარეთა ნება (ქონების უსასყიდლო სარგებლობის ხელშეკრულების დადებაზე), რომელთა საფუძველზეც დაადგინა საგარეჯოს რაიონულმა სასამართლომ სარგებლობის უფლება 1997 წლის 25 აგვისტოს გადაწყვეტილებით, უნდა დაედასტურებინა სააპელაციო სასამართლოს. ხოლო თბილისის სააპელაციო სასამართლოს საერთოდ არ უმსჯელია აღნიშნულ საკითხზე, ვინაიდან თავი აარიდა იმის განმარტებას, თუ რა სახის სამართლებრივი საფუძველი დგას სარგებლობის უკან.

კასატორის განმარტებით, დღევანდელი მდგომარეობით სარგებლობის საფუძველი არის უზუფრუქტი, რომელშიც ვადა არ არის განსაზღვრული, რაც აძლევს მოსარჩელეს უფლებას ნებისმიერ დროს მოითხოვოს სარგებლობის შეწყვეტა და მოპასუხეთა გამოსახლება.

კასატორიას აზრით, სააპელაციო სასამართლოს საერთოდ არ უმსჯელია რეესტრის მონაცემების უტყუარობის შესახებ. აღნიშნული ურთიერთობა სსრ სამოქალაქო კოდექსით იყო მოწესრიგებული და ატარებდა მხოლოდ დროებით ხასიათს. მოპასუხეებისათვის არცერთ სასამართლოს არ მიუცია უფლება, რომ სარგებლობა სიცოცხლის ბოლომდე შეუნარჩუნდეთ, ამისათვის საჭირო იყო გაკეთებულიყო სპეციალური დათქმა, რაც დღემდე არ გაკეთებულა.

გარდა ამისა, კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ მოპასუხეს არ გააჩნია სხვა საცხოვრებელი ადგილი, თუმცა არც ა. ს-შვილს აქვს ცალკე ბინა, სადაც ცხოვრებას შეძლებს. მოპასუხეებს სარგებლობა უსასყიდლოდ აქვთ მინიჭებული და 12 წლის განმავლობაში მოსარჩელეს არ აქვს შესაძლებლობა თავისუფლად ისარგებლოს საკუთარი ოთახებით, ასევე მიწის ფართის დამუშავების შესაძლებლობაც აქვს შეზღუდული, ვინაიდან მათსავე სარგებლობაშია 1707 კვ.მ მიწის ნაკვეთი. აღნიშნულ ვითარებაში კასატორის მითითებით, არსებობს ინტერესთა კონფლიქტი მესაკუთრესა და მფლობელს შორის, რომელიც მის სასარგებლოდ უნდა გადაწყდეს.

ყოველივე ზემოხსენებულიდან გამომდინარე, კასატორმა ა. ს-შვილმა მოითხოვა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2010 წლის 13 აპრილის განჩინების გაუქმება და საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღება.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ა. ს-შვილის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის მიხედვით, საკასაციო საჩივარი სხვა ქონებრივ და არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგებზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.

ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძველით.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას ა. ს-შვილის საკასაციო საჩივარი, რის გამოც კასატორს უარი უნდა ეთქვას საკასაციო საჩივრის განხილვაზე.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე,401 მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

ა. ს-შვილის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.