ას-704-659-2010 27 სექტემბერი 2010წ.

თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ლ. ლაზარაშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ნ. კვანტალიანი, ვ. როინიშვილი

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი განხილვის გარეშე

კასატორი (მოსარჩელე) _ თ. ქ-ია

მოწინააღმდეგე მხარე (მოპასუხე) _ ლ. თ-ძე

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება _ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 3 ივნისის განჩინება

დავის საგანი _ თანასაკუთრებაში შემავალი მოძრავი ნივთების ღირებულების ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიას 2008 წლის 2 აპრილს სარჩელით მიმართა თ. ქ-იამ ლ. თ-ძის წინააღმდეგ. მოსარჩელე მიუთითებდა, რომ იგი მოპასუხესთან იმყოფებოდა ქორწინებაში 1966 წლიდან 1978 წლამდე. განქორწინების მოწმობა აიღო 2005 წელს. მოსარჩელემ მოითხოვა მასა და მოპასუხის თანასაკუთრებაში შემავალი, ქორწინების პერიოდში შეძენილი მოძრავი ნივთების ღირებულების _ 30000 აშშ დოლარის ნახევრის ანაზღაურება (15000 აშშ დოლარი) (ტომი I, ს.ფ. 13).

თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2008 წლის 23 ივნისის გადაწყვეტილებით თ. ქ-იას სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

სასამართლომ დაადგინა, რომ თ. ქ-იასა და ლ. თ-ძეს შორის რეგისტრირებული ქორწინება შეწყდა 1984 წლის 14 ოქტომბერს. იმ დროს მოქმედი საქართველოს სსრ საქორწინო და საოჯახო კოდექსის 22-ე მუხლის ბოლო აბზაცის თანახმად, განქორწინებულ მეუღლეთა საერთო თანასაკუთრების ქონების გაყოფის თაობაზე მოთხოვნისათვის დადგენილია სასარჩელო ხანდაზმულობის სამწლიანი ვადა. სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მოსარჩელისათვის განქორწინების თაობაზე იმთავითვე ცნობილი იყო, სწორედ ამ გარემოებას ეფუძნებოდა მისი 2002 წლის 26 დეკემბრის სარჩელი ქონების გაყოფის შესახებ და 2004 წლის 24 მაისის განხილული სარჩელი შვილის დაბადების სააქტო ჩანაწერში ცვლილებების შეტანის შესახებ.

საქალაქო სასამართლომ არ გაიზიარა მოსარჩელის მოსაზრება იმის თაობაზე, რომ მან განქორწინების მოწმობა აიღო 2005 წელს და ამდენად, ხანდაზმულობის ვადის გასვლამდე მიმართა სასამართლოს სარჩელით. სასამართლომ განმარტა, რომ ძველი სამოქალაქო სამართლის კოდექსის მე-80 მუხლის თანახმად, ხანდაზმულობის ვადის ათვლა უკავშირდება არა განქორწინების მოწმობის აღებას, არამედ განქორწინების რეგისტრაციის შესახებ დაინტერესებული პირის მიერ შეტყობას, ვინაიდან განქორწინების მოწმობის აღება მხარის სურვილზეა დამოკიდებული და საჭიროების არარსებობის შემთხვევაში შეიძლება არც იქნეს აღებული (ტომი I, ს.ფ. 96-100).

აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა თ. ქ-იამ (ტომი I, ს.ფ. 118-120).

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2010 წლის 3 ივნისის განჩინებით თ. ქ-იას სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2008 წლის 23 ივნისის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ სრულად გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს სამართლებრივი დასკვნები საქმის ფაქტობრივ გარემოებებთან დაკავშირებით. სააპელაციო სასამართლომ ასევე აღნიშნა, რომ მხარეთა განქორწინება მოხდა 1984 წლის 14 ოქტომბერს, რაც დასტურდება საქმეში წარდგენილი განქორწინების მოწმობით. საქმეში ასევე წარმოდგენილია თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 11 აპრილის გადაწყვეტილება (საქმე ¹2/8634-06), რომლის მიხედვითაც არ დაკმაყოფილდა თ. ქ-იას სარჩელი ლ. თ-ძის მიმართ, ქონების გაყოფის ხანდაზმულობის ვადის აღდგენის თაობაზე. აღნიშნული გადაწყვეტილება უცვლელად იქნა დატოვებული თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2006 წლის 20 ივლისის განჩინებით. ხსენებული სასამართლო გადაწყვეტილებით დადგენილ იქნა, რომ თ. ქ-იას ჯერ კიდევ 1989 წელს თავად აქვს აღებული განქორწინების მოწმობა. აღნიშნულ ფაქტობრივ გარემოებას, რომელიც დადგენილია კანონიერ ძალაში შესული სასამართლო გადაწყვეტილებით, აქვს პრეიუდიციული მნიშვნელობა და სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 106-ე მუხლის “ბ” პუნქტის მიხედვით, მას ხელახალი მტკიცება არ ესაჭიროება (ტომი II, ს.ფ. 280-286).

აღნიშნული გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა თ. ქ-იამ. კასატორი აღნიშნავს, რომ სასამართლომ არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა, კერძოდ, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 1171-ე და 130-ე მუხლები, არასწორად დაადგინა ფაქტები. სასამართლომ არასწორად დაადგინა, რომ განქორწინების ფაქტი თ. ქ-იასთვის ცნობილი იყო 2005 წლამდე და შესაბამისად, მას გაშვებული აქვს ხანდაზმულობის სამწლიანი ვადა (ტომი II, ს.ფ.291-298).

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ თ. ქ-იას საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად, შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილი განსაზღვრავს საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვების ამომწურავ პირობებს, როგორიცაა: ა. საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ. სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ. გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილით გათვალისწინებული არც ერთი ზემომითითებული საფუძვლით.

კასატორი ვერ ასაბუთებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვას მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რამაც არსებითად იმოქმედა საქმის შედეგზე და განაპირობა არასწორი განჩინების გამოტანა.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს მიერ საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, თ. ქ-იას საკასაციო საჩივარი არ ექვემდებარება განსახილველად დაშვებას.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

თ. ქ-იას საკასაციო საჩივარი თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 3 ივნისის განჩინებაზე მიჩნეულ იქნეს დაუშვებლად;

განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.