ას-874-823-2010 18 ნოემბერი, 2010 წელი

ქ.თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

თ. თოდრია (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

ვ. როინიშვილი, მ. სულხანიშვილი

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი განხილვის გარეშე

საკასაციო საჩივრის ავტორი – ნ. ნ-შვილი

მოწინააღმდეგე მხარე – ა. ს-შვილი

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 5 მაისის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა _ გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება

დავის საგანი _ ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების შესრულება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

ნ. ნ-შვილმა სარჩელით მიმართა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიას ა. ს-შვილის მიმართ და მოითხოვა მოპასუხისათვის, მის სასარგებლოდ, ნასყიდობის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული თანხის _ 10840 ლარის დაკისრება შემდეგი საფუძვლებით: მოსარჩელის განმარტებით, ცხოვრობს საგარეჯოს რაიონის სოფელ ... და ეწევა სოფლის მეურნეობას. 2004 წელს ჰყავდა 160 სული ღორი, რომლებიც გაზაფხულზე გამოსაკვებად ჩაიყვანა ლილოს ტერიტორიაზე. 2004 წლის მაისში, მასთან მივიდნენ ძმები ა. და ნ. ს-შვილები, რომლებმაც გამოთქვეს სურვილი, რომ წაიყვანდნენ 81 სულ ღორს და ფულს ხორცის რეალიზაციის შემდეგ გადაიხდიდნენ _ რაც საერთო ჯამში შეადგენდა 22 600 ლარს, რასაც მოსარჩელე დათანხმდა. 2006 წლის აგვისტოში ნ. ნ-შვილს გარდაეცვალა შვილი - ვ. ნ-შვილი. მისი გარდაცვალების შემდგომ 2007 წელს მან ძმები ს-შვილებისაგან მოითხოვა გადასახდელად დარჩენილი თანხის 10840 ლარის გადახდა, რაზეც მოპასუხეებმა უარი განუცხადეს იმ მოტივით, რომ აღნიშნული თანხა მისი გარდაცვლილი შვილისათვის ჰქონდათ მიცემული. 2008 წლის 14 მაისს მოსარჩელემ განცხადებით მიმართა პოლიციას მოპასუხეთა მიმართ სისხლის სამართლის პასუხისმგებლობის დაკისრებისა და კუთვნილი თანხის _ 10840 ლარის დაბრუნების თაობაზე. პროკურატურამ საქმე შეწყვიტა სისხლის სამართლის კანონით გათვალისწინებული ქმედების არარსებობის გამო. წინასწარი გამოძიებით დადგენილ იქნა, რომ ნ. ნ-შვილმა მოპასუხეებს ნამდვილად მიჰყიდა 81 სული ღორი და, რომ ისინი კისრულობდნენ დარჩენილი თანხის დაბრუნების ვალდებულებას, თუმცა ა. ს-შვილი დღემდე არ ასრულებს ნაკისრ ვალდებულებას და არ უხდის მას 10840 ლარს. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, ნ. ნ-შვილმა მოითხოვა ა. ს-შვილისათვის მის სასარგებლოდ 10840 ლარის დაკისრება.

მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო იმ საფუძვლით, რომ მას მოსარჩელისათვის, კერძოდ, მისი აწ გარდაცვლილი შვილისთვის, თანხა სრულად ჰქონდა გადახდილი და ამასთან, სარჩელის მოთხოვნა ხანდაზმული იყო.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2009 წლის 16 დეკემბრის გადაწყვეტილებით ნ. ნ-შვილის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ნ. ნ-შვილმა, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 5 მაისის განჩინებით ნ. ნ-შვილის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.

სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ საქმეზე დადგენილი შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

1999 წლის გაზაფხულზე ნ. ნ-შვილმა ძმებს ა. და აწ გარდაცვლილ ნ. ნ-შვილს, რომლებიც ქ. თბილისში “დეზერტირების ბაზარში” ვაჭრობდნენ ხორცით, მიჰყიდა 81 სული ცოცხალი ღორი. მხარეთა შორის არსებული შეთანხმების თანახმად, ნასყიდობის ფასი მოპასუხეებს ღორების რეალიზაციის შემდეგ უნდა გადაეხადათ; 1999 წელსვე მოაპსუხემ მოსარჩელეს გადაუხადა შესყიდული ღორების ფასის ნაწილი და გადასახდელი დარჩა 10840 ლარი, რის გადახდაზეც ა. ს-შვილმა უარი განაცხადა იმ მოტივით, რომ თანხა მიცემული ჰქონდა ნ. ნ-შვილის შვილისთვის _ 2006 წელს გარდაცვლილი ვ. ნ-შვილისთვის. 2004 წლიდან ა. ს-შვილი, ჯანმრთელობის გაუარესების გამო, აღარ ეწეოდა ვაჭრობას.

სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მითითება იმ გარემოებაზე რომ, განსახილველ შემთხვევაში, სადავო სახელშეკრულებო ურთიერთობიდან გამომდინარე, სასარჩელო ხანდაზმულობის ვადის ათვლა უნდა დაწყებულიყო 2000 წლიდან. ნ. ნ-შვილმა კი თავისი დარღვეული უფლების აღსადგენად და მოთხოვნის დასაკმაყოფილებლად სამართალდამცავ ორგანოებს მიმართა 2008 წლის 14 მაისს, შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასკვნა სარჩელის ხანდაზმულობასთან დაკავშირებით მართებულად მიიჩნია.

მოსარჩელის მოსაზრება იმასთან დაკავშირებით, რომ სასამართლო, მხარეთა შორის არსებული სახელშეკრულებო ურთიერთობის დადების თარიღის დასადგენად, უნდა დაყრდნობოდა საქმეში არსებულ სისხლის სამართლის საქმეზე წინასწარი გამოძიების შეწყვეტის შესახებ დადგენილებას, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ პირველი ისნტანციის სასამართლომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 106-ე მუხლის “გ” ქვეპუნქტის შესაბამისად, ასევე სწორად არ გაიზიარა და მართებულად დაეყრდნო მოწმეთა ჩვენებებს;

სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ საქალაქო სასამართლომ სწორად შეაფასა ასევე საქმეში არსებული სამედიცინო დოკუმენტაცია, ა. ს-შვილის ჯანმრთელობის მდგომარეობის მკვეთრად გაუარესების თაობაზე და მოწმეთა ჩვენებებზე დაყრდნობით, სწორად მიიჩნია, რომ 2004 წლისთვის მას შეწყვეტილი ჰქონდა ვაჭრობა და, შესაბამისად, აღნიშნული პერიოდისათვის ნ. ნ-შვილისგან ღორებს ვერ შეისყიდდა.

სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ საქალაქო სასამართლომ დავის გადაწყვეტისას სწორად იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 128-ე, 129-ე, 130-ე და 144-ე მუხლებით და სარჩელი დასაბუთებულად ჩათვალა ხანდაზამულად.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლომ ნ. ნ-შვილის სააპელაციო საჩივარი უსაფუძვლოდ მიიჩნია და არ დააკმაყოფილა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 5 მაისის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ნ. ნ-შვილმა, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება შემდეგი საფუძვლებით:

კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლომ საქმის არსებით გარემოებები, რომელთა არასწორ შეფასებაზე მას გააჩნდა პრეტენზია, საერთოდ არ გამოიკვლია, კერძოდ, მან არ გამოიკვლია ხელშეკრულების დადების თარიღი და ფაქტობრივად დაეყრდნო მოპასუხის ყალბ ახსნა-განმარტებას, ვინაიდან 1999 წელს ხელშეკრულების დადება, არცერთი მტკიცებულებით არ დასტურდებოდა, ხოლო რაც შეეხება ავადმყოფობის ფაქტს, რასაც ასევე დაეყრდნო სასამართლო, საერთოდ არ ჰქონია ადგილი 2004 წლის მაისის თვეში, ამდენად, აღნიშნულით დასტურდება, რომ სასამართლომ მთლიანად უგულებელყო მისი განმარტება და გაიზიარა მხოლოდ მოწინააღმდეგე მხარის მოსაზრებები, მით უმეტეს, რომ მომხდარ ფაქტთან დაკავშირებით ჩატარებულმა გამოძიებემაც და ორივე ინსტანციის სასამართლო გადაწყვეტილებამ ხელშეკრულების დადების თარიღად 2004 წელი დაასახელა, სასამართლომ კი ხანდაზმულობის ათვლის თარიღად 2000 წელი მიიჩნია, რითაც დაარღვია საპროცესო კანონმდებლობით დადგენილი შეჯიბრებითობის პრინციპი.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ნ. ნ-შვილის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად, შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემომითითებული საფუძვლით.

სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას ნ. ნ-შვილის საკასაციო საჩივარი, რის გამოც საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 46.1 მუხლის “ვ” ქვეპუნქტის თანახმად, კასატორი ნ. ნ-შვილი განთავისუფლებულია სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. ნ. ნ-შვილის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად.

2. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.