ას-1254-1102-2010 28 იანვარი, 2011 წელი

ქ.თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

თ. თოდრია (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

ვ. როინიშვილი, მ. სულხანიშვილი

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კერძო საჩივრის ავტორი – გ. მ-ელი

მოწინააღმდეგე მხარე – მ. მ-ელი

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო, საქმეთა პალატის 2010 წლის 4 ოქტომბრის განჩინება

დავის საგანი – ახლად აღმოჩენილ გარემოებათა გამო საქმის წარმოების განახლება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

მ. მ-ელმა სარჩელით მიმართა სასამართლოს გ. მ-ელისა და ნოტარიუს ლ. ა-შვილის მიმართ და მოითხოვა სამკვიდრო მოწმობის გაუქმება.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2005 წლის 15 დეკემბრის გადაწყვეტილებით მ. მ-ელს უარი ეთქვა სარჩელის დაკმაყოფილებაზე.

პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე სააპელაციო საჩივარი შეიტანა მ. მ-ელმა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2007 წლის 25 იანვრის გადაწყვეტილებით მ. მ-ელის სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა; გაუქმდა თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2005 წლის 15 დეკემბრის გადაწყვეტილება და მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება; მ. მ-ელის სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა; 2000 წლის 10 ნოემბერს ნოტარიუს ლ.ა-შვილის მიერ ელისაბედ მ-ელზე გაცემული კანონისმიერი მემკვიდრეობის უფლების მოწმობა სახლის მდებარე ქ.თბილისი, ... ქ. ¹18^ა-ს 1/2 (9/18) წილზე გაუქმდა 6/18 წილში და ელისაბედ მ-ელზე გაცემული ზემოთმითითებული კანონისმიერი მემკვიდრეობის უფლების მოწმობა უცვლელი დარჩა სადავო სახლის მდებარე ქ.თბილისში ... ქ. ¹18^ა-ში 3/18 წილზე; მ. მ-ელი ცნობილ იქნა შ. მ-ელის სამკვიდრო ქონების, კერძოდ სახლის, მდებარე ქ.თბილისი,... ქ. ¹18^ა-ს 15/18 წილიდან 5/18 წილის მემკვიდრედ და მესაკუთრედ; სამკვიდრო მოწმობის 3/18 წილის გაუქმების ნაწილში სარჩელს ეთქვა უარი.

სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე საკასაციო საჩივარი შეიტანა გ. მ-ელმა.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2007 წლის 21 მაისის განჩინებით გ. მ-ელის მოთხოვნა საკასაციო საჩივარზე უარის თქმის შესახებ დაკმაყოფილდა და მოცემულ საქმეზე შეწყდა გ. მ-ელის საკასაციო საჩივრის წარმოება.

2010 წლის 13 აპრილს გ. მ-ელმა განცხადებით მიმართა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატას და მოითხოვა ახლად აღმოჩენილ გარემოებათა გამო თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2007 წლის 25 იანვრის გადაწყვეტილების გაუქმება და საქმის წარმოების განახლება იმ საფუძვლით, რომ სასამართლომ საქმის გახილვისას სათანადოდ არ შეაფასა საქმეში არსებული მტკიცებულებები და გარემოებები, თავისი ინიციატივით არ დანიშნა საინჟინრო ექსპერტიზა, რათა მომხდარიყო მხარეთა შორის წილების სწორად მიკუთვნება. 2010 წლის 12 მარტს კი, თავად მიმართა დამოუკიდებელ ექსპერტს და ექსპერტიზის დასკვნის შესაბამისად, შეიტყო ის უსწორობები, რომელიც სასამართლომ 2007 წელს გადაწყვეტილების გამოტანისას დაუშვა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 4 ოქტომბრის განჩინებით გ. მ-ელის განცხადება ახლად აღმოჩენილ გარემოებათა გამო თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2007 წლის 25 იანვრის გადაწყვეტილების გაუქმებისა და საქმის წარმოების განახლების შესახებ არ დაკმაყოფილდა.

სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ 2010 წლის 12 მარტის ექსპერტიზის დასკვნა, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 423-ე მუხლის პირველი ნაწილის «ვ» ქვეპუნქტის შესაბამისად, ვერ მიიჩნეოდა ახლად აღმოჩენილ გარემოებად, ვინაიდან მითითებული დასკვნა გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლის შემდგომ იქნა შედგენილი.

აღნიშნული განჩინება კერძო საჩივრით გაასაჩივრა გ. მ-ელმა, მოითხოვა მისი გაუქმება იმ საფუძვლით, რომ თბილისის სააპელაციო სასამართლომ განცხადების განხილვისას არ შეაფასა ამავე სასამართლოს 2007 წლის 25 იანვრის გადაწყვეტილების კანონიერება.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ შეისწავლა საქმის მასალები, კერძო საჩივრის საფუძვლები და თვლის, რომ გ. მ-ელის კერძო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 265-ე მუხლის თანახმად, კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილების გაუქმება ან შეცვლა დასაშვებია მხოლოდ იმ შემთხვევაში და იმ წესით, რაც დადგენილია ამ კოდექსით.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 421-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით ან განჩინებით დამთავრებული საქმის წარმოების განახლება დასაშვებია მხოლოდ მაშინ, როდესაც არსებობს გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის (422-ე მუხლი) ან ახლად აღმოჩენილ გარემოებათა გამო საქმის წარმოების განახლების შესახებ (423-ე მუხლი) განცხადების წანამძღვრები.

ამავე კოდექსის 423-ე მუხლის «ვ» ქვეპუნქტი ახლად აღმოჩენილ გარემოებათა გამო საქმის წარმოების განახლებას უკავშირებს მხარის მიერ ისეთი ახალი გარემოებების ან მტკიცებულებების მოპოვებას, რომლებიც, ადრე რომ ყოფილიყო წარდგენილი სასამართლოში საქმის განხილვის დროს, გამოიწვევდა მისთვის ხელსაყრელი გადაწყვეტილების გამოტანას. ამავე ნორმის მე-3 ნაწილი, დასახელებული საფუძვლით, საქმის წარმოების განახლებას დასაშვებად მიიჩნევს მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მხარეს თავისი ბრალის გარეშე არ ჰქონდა შესაძლებლობა, საქმის განხილვისა და გადაწყვეტილების მიღების დროს მიეთითებინა ახალ გარემოებებსა და მტკიცებულებებზე.

განსახილველ შემთხვევაში, საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობას მასზე, რომ 2010 წლის 12 მარტის ექსპერტიზის დასკვნა, რომელზეც გ. მ-ელი თავის განცხადებას აფუძნებს, ვერ მიიჩნეოდა ახლად აღმოჩენილ გარემოებად და ვერ გახდებოდა საქმის წარმოების განახლების საფუძველი, ვინაიდან, როგორც აღინიშნა, კანონი საქმის წარმოების განახლებას უკავშირებს გადაწყვეტილების გამოტანამდე არსებულ გარემოებებს, რომელიც განმცხადებლისათვის ცნობილი არ იყო და მას, თავისი ბრალის გარეშე, არ ჰქონდა შესაძლებლობა საქმის განხილვისა და გადაწყვეტილების მიღების დროს მიეთითებინა ახალ გარემოებებსა და მტკიცებულებებზე. განმცხადებლის მიერ მითითებული ექსპერტიზის დასკვნა კი, გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლის შედგომ იქნა შედგენილი, რაც ცხადყოფს, რომ თავად დასკვნა და მასში მითითებული გარემოებები კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილების გაუქმებასა და საქმის წარმოების განახლებას ვერ გამოიწვევს.

გარდა ამისა, კანონმდებელი ახლად აღმოჩენილად არ განიხილავს იმ გარემოებებს, რომლებიც საქმის წარმოების დასრულებამდე მხარეს შეეძლო მოეპოვებინა და, შესაბამისად, სასამართლოს მათ შესახებ ემსჯელა. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4 მუხლით რეგლამენტირებული მხარეთა შეჯიბრებითობის უმნიშვნელოვანესი პრინციპი ეფუძნება მხარეთა თანასწორობის კონსტიტუციურ პრინციპს, ხოლო მხარეთა თანაბარი უფლებებისა და შესაძლებლობების პრაქტიკული რეალიზება მათ მიერ საკუთარი მოთხოვნების დასაბუთების მიზნით, უშუალოდ არის დამოკიდებული საქმის სასამართლო განხილვის სისრულეზე. განსახილველ შემთხვევაში, განმცხადებელი ვერ ასაბუთებს, თუ რატომ არ ჰქონდა შესაძლებლობა, ახლად აღმოჩენილად დასახელებული გარემოება _ ექსპერტიზის დასკვნა, საქმის განხილვის დასრულებამდე მოეპოვებინა და მიეთითებინა მასზე. ამდენად, საკსასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ განმცხადებელმა ვერ უზრუნველყო, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4 მუხლისა და ამავე კოდექსის 102-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, მისთვის დაკისრებული მტკიცების ტვირთის რეალიზება, შესაბამისი მტკიცებულებების მოპოვებისა და სასამართლოში წარდგენის გზით.

ამასთან, ყურადსაღებია ისიც, რომ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2007 წლის 25 იანვრის გადაწყვეტილება გ. მ-ელის მიერ საკასაციო წესით გასაჩივრებული იყო, თუმცა, საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2007 წლის 21 მაისის განჩინებით, მის მიერ საკასაციო საჩივარზე უარის თქმის გამო, შეწყდა საქმის წარმოება, რაც ცხადყოფს, რომ მან, დისპოზიციურობის პრინციპიდან გამომდინარე, განკარგა თავისი საპროცესო უფლება, უარი თქვა საკასაციო საჩივრის განხილვაზე, რითაც ფაქტობრივად ცნო თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2007 წლის 25 იანვრის გადაწყვეტილება და მისი შედეგები.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ კერძო საჩივრის ავტორის მიერ მითითითებული გარემოება, ვერ მიიჩნევა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 423-ე მუხლით გათვალისწინებულ ახლად აღმოჩენილ გარემოებად და, შესაბამისად, ვერ გახდება გასაჩივრებული განჩინების გაუქმებისა და საქმის წარმოების განახლების საფუძვლი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო პალატამ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 419-ე და 420-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

გ. მ-ელის კერძო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს.

უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 4 ოქტომბრის განჩინება.

განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.