ას-616-579-2011 18 ივლისი, 2011 წელი
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)
მაია სულხანიშვილი, თეიმურაზ თოდრია
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი _ სს “... ბანკი”
მოწინააღმდეგე მხარე _ ა. ი-ი
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 17 თებერვლის გადაწყვეტილება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა
დავის საგანი _ ზიანის ანაზღაურება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
ა. ი-მა სარჩელი აღძრა თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა კოლეგიაში მოპასუხეების სს „... გზის“, თ. ჭ-ას, ვ. ლ-ის, გ. ჯ-ის, მ. კ-ას, გ. გ-ას, რ. ს-ის, ზ. ს-ის, ლ. გ-ასა და გ. ნ-ის მიმართ მოპაუსუხეებისათვის ა. ი-ის სასარგებლოდ ზიანის ანაზღაურების სახით 700 850 ლარის გადახდის დაკისრების მოთხოვნით შემდეგ გარემოებათა გამო:
1997 წლის 25 სექტემბრიდან იგი იყო სს „ე. ბანკის“ აქციონერი და ამავე საზოგადოების სამეთვალყურეო საბჭოს წევრი, მოსარჩელის წილი საზოგადოების საწესდებო კაპიტალში შეადგენდა 25%-ს, ხოლო საზოგადოების საწესდებო კაპიტალი – 2 000 000 ლარს. ერთი აქციის ნომინალური ღირებულება კი შეადგენდა 100 ლარს. 2000 წლის 31 იანვარს „ე. ბანკი“ და „დ. ბანკი“ გაერთიანდნენ და დარეგისტრირდნენ სააქციო საზოგადოებად კ/ბ „... გზა“. აღნიშნულის თაობაზე მოსარჩელისათვის არაფერი იყო ცნობილი. მოპასუხე კ/ბ „... გზა“ თავისი 2003 წლის 4 ივლისის №2/113 წერილით იტყობინებოდა, რომ ა. ი-ი არ იყო აღნიშნული საზოგადოების დამფუძნებელი. ა. ი-ი ისე ამორიცხეს აქციონერთა რიგებიდან, რომ ამის შესახებ მან არაფერი იცოდა, რის შედეგადაც მოსარჩელემ დაკარგა აქციები, რომლის ნომინალური ღირებულება შეადგენდა 500 000 ლარს, საწესდებო კაპიტალის 25%-ს. 2000 წლის 31 იანვრიდან სამოქალაქო კოდექსის 411-ე და 869-ე მუხლების საფუძველზე მოსარჩელემ უნდა მიიღოს მიუღებელი შემოსავალი ბანკთაშორის საკრედიტო აუქციონის მიერ დადგენილი საპროცენტო განაკვეთის შესაბამისად. მითითებული პერიოდისათვის ფიქსირებული საპროცენტო განაკვეთი შეადგენს თვეში 1%-ს, 39 თვეში 39%, ე.ი 195 000 ლარს დამატებული მთლიანი თანხა, რაც მთლიანობაში 200 850 ლარია, აქედან გამომდინარე, მოსარჩელემ მოითხოვა აქციების ღირებულება 500 000 ლარი და მიუღებელი შემოსავალი 200 850 ლარი, რაც ერთობლიობაში შეადგენდა 700 850 ლარს.
მოპასუხეებმა სარჩელი არ ცნეს შემდეგი დასაბუთებით:
ა. ი-ი სს “ე.ს ბანკში” ფლობდა 1890 ცალ აქციას ნომინალური ღირებულებით 189 000 ლარი და არა 5000 ცალ აქციას ნომინალური ღირებულებით 500 000 ლარს. მოსარჩელის მიერ ზიანის მიყენების გამოთვლის მეთოდი დაუსაბუთებელია. აქციონერის მიერ მიღებულ ერთადერთ შემოსავალს წარმოადგენს ის დივიდენდი, რაც მას ერიცხება ბანკის მოგებიდან. აღნიშნულის გათვალისწინებით ერთადერთი ზიანი, რაც შეიძლებოდა მიდგომოდა ა. ი-ს, არის ბანკის მიერ გაცემული დივიდენდის თანხიდან მისი წილის 25%-ის პროპორციული თანხა. “ე.ბანკის” აქციონერთა კრებაზე 1998 წლის 6 მაისს მიღებული იქნა გადაწყვეტილება ახალ ემისიაზე, რომლის საფუძველზე დამატებით აქციონერებს უნდა გადაეხადათ 1 000 000 ლარი. შესაბამისად, კაპიტალი გაიზრდებოდა 2 000 000 ლარამდე. აღნიშნული უნდა განხორციელებულიყო 1998 წლის 20 ივლისიდან 1999 წლის 20 ივლისამდე. მიუხედავად აღებული ვალდებულებისა, ა. ი-მა არ შეასრულა ვალდებულება, არ გადაიხადა თანხა, არ შეიძინა აქციები. შესაბამისად, ი-ი ფლობდა “ე.ბანკის” 2 500 ცალ აქციას ნომინალური ღირებულებით 250 000 ლარი. ამასთან, თუ ა. ი-ი არ ეთანხმებოდა საწესდებო კაპიტალის გაზრდას, მოსარჩელეს “მეწარმეთა შესახებ” საქართველოს კანონის 531-ე მუხლის საფუძველზე უნდა დაეყენებინა წილის დაბრუნების საკითხი.
თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა კოლეგიის 2004 წლის 29 დეკემბრის გადაწყვეტილებით ა. ი-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.
კოლეგიის გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს ა. ი-ის წარმომადგენლებმა. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2005 წლის 16 ივნისის განჩინებით ა. ი-ის საკასაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, გაუქმდა თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო და სამეწარმეო საქმეთა კოლეგიის 2004 წლის 29 დეკემბრის გადაწყვეტილება და საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდა იმავე სასამართლოს სხვა შემადგენლობას.
საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 442-ე მუხლის მეორე ნაწილის საფუძველზე, საქმე განსახილველად გადაეგზავნა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიას.
2005 წლის 11 აგვისტოს თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის დადგენილებით შეიცვალა სს კ/ბ „... გზის“ სახელწოდება და ეწოდა სს „ბ.ს.რ.ბ.“.
2007 წლის 13 ივლისის სასამართლო სხდომაზე მოსარჩელის წარმომადგენლის შუამდგომლობის საფუძველზე, ა. ი-ის სასარჩელო მოთხოვნაზე მოპასუხეების თ. ჭ-ას, ვ. ლ-ის, გ. ჯ-ის, მ. კ-ას, გ. გ-ას, რ. ს-ის, ზ. ს-ის, ლ. გ-ას, გ. ნ-ის მიმართ შეწყდა საქმის წარმოება, შესაბამისად, მოპასუხედ საქმეში დარჩა სს „ბ.ს.რ.ბ.“.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2007 წლის 7 ნოემბრის გადაწყვეტილებით ა. ი-ის სარჩელი დაკმაყოფილა, სს „ბ. ს.რ.ბ-ს“ მოსარჩელის სასარგებლოდ დაეკისრა 500 000 ლარი.
საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა სს “... ბანკმა”.
აღნიშნული საქმე არაერთხელ იქნა განხილული ზემდგომი ინსტანციის სასამართლოების მიერ.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 17 თებერვლის გადაწყვეტილებით სს “... ბანკის” სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ, თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2007 წლის 7 ნოემბრის გადაწყვეტილების შეცვლით მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც ა. ი-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ, სს “... ბანკს” ა. ი-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 250 000 (ორას ორმოცდაათია თასი) ლარის გადახდა, ა. ი-ს სს “... ბანკის” სასარგებლოდ დაეკისრა 1179,50 ლარის გადახდა შემდეგი საფუძვლებით:
სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ 1997 წლის 25 სექტემბერს მოსარჩელე ა. ი-ი წარმოადგენდა სს “ე.ბანკის” (ე.ბანკის) აქციონერს და ამავე საზოგადოების სამეთვალყურეო საბჭოს წევრს. 1997 წლის 23 სექტემბრის ხელშეკრულებით სს “ე.” ბანკის აქციონერის გ. ფ-ის 1690 ცალი აქცია გადაეცა ა. ი-ს. 1997 წლის 25 სექტემბრის ხელშეკრულებით ამავე საზოგადოების აქციონერ ზ. ს-ის 200 ცალი აქცია გადაეცა ა. ი-ს. 1997 წლის 25 სექტემბრის მდგომარეობით საზოგადოების საწესდებო კაპიტალი იყოფოდა 100 ლარის ნომინალური ღირებულების მქონე 7560 ცალ აქციად. 1998 წლის 6 მაისს სააქციო საზოგადოება “ე. ბანკის” აქციონერთა კრებაზე გადაწყდა საწესდებო კაპიტალის 2 000 000 ლარამდე გაზრდა, “ე.ბანკის” სამეთვალყურეო საბჭოს 1999 წლის 30 დეკემბრის სხდომის ოქმის საფუძველზე მოხდა სს “ე. ბანკისა” და სს “დ.-ბანკის” შერწყმა 2000 წლის 31 იანვრიდან და ჩამოყალიბდა მათი სამართალმემკვიდრე ახალი საზოგადოება “... გზა”. სასამართლოს განმარტებით, აპელანტი არ დავობს ემისიის განხორციელებამდე 2500 ცალი აქციის მოსარჩელისადმი კუთვნილებას, სადავო არაა ასევე, რომ 1 აქციის ნომინალური ღირებულება იყო 100 ლარი, არამედ აპელანტი სადავოდ ხდის იმ გარემოებას, რომ მოსარჩელეს არ მიუღია კაპიტალის გაზრდაში მონაწილეობა და მიუთითებს, რომ მის მფლობელობაში დარჩა აქციათა ის ოდენობა, რაც ემისიამდე გააჩნდა, ანუ _ 2500 ცალი აქცია. პალატამ მიუთითა საქმეში წარმოდგენილ 1999 წლის 30 ნოემბრის მდგომარეობით ეროვნული ბანკისადმი მიწოდებული აქციონერთა სიაზე, სადაც განაღდებულ კაპიტალად მითითებულია 2 000 000 ლარი, ა. ი-ის წილად _ 25%, თანხით 500 000 ლარი და მიიჩნია, რომ მხოლოდ აღნიშნული დოკუმენტით არ შეიძლება დადასტურდეს, რეალურად მოხდა თუ არა 1998 წლის 6 მაისის გადაწყვეტილებით აქციონერთა მიერ დათქმული, განცხადებული საწესდებო კაპიტალის გაზრდილი ოდენობის ფაქტობრივი განაღდება და მოახდინა თუ არა ა. ი-მა საწესდებო კაპიტალში მისი წილის (25%) პროპორციულად შენატანის განორციელება კაპიტალის გაზრდისთვის. აღნიშნულ სიას ხელს აწერენ ბანკის დირექტორატის თავმჯდომარე და ბუღალტერი.
სასამართლომ იხელმძღვანელა “მეწარმეთა შესახებ” საქართველოს კანონის 4.1. მუხლით (2001 წლის 01.06.01–მდე მოქმედი რედაქცია), 5.4.3. მუხლით (სიის წარდგენის პერიოდის, 1999 წლის 30 ნოემბრის მდგომარეობით), 5.6. მუხლით და განმარტა, რომ ცვლილების რეგისტრაციაზეც ვრცელდებოდა პირველადი რეგისტრაციისათვის გათვალისწინებული წინაპირობები, ანუ სასამართლოში, როგორც მარეგისტრირებელ ორგანოში სავალდებულო იყო, კაპიტალის გაზრდის შესრულების დამადასტურებელი საბუთის წარდგენა. სასამართლომ მიუთითა სამოქალაქო საპროცესი კოდექსის 102-ე მუხლზე, რომელიც განსაზღვრავს იმ მტკიცებულებების ნუსხას, რომლებიც მხარეებს შეუძლიათ გამოიყენონ თავიანთი მოთხოვნების დასადასტურებლად. მატერიალური სამართლებრივი ნორმით მოცემული გარემოებების დამტკიცებისათვის ამა თუ იმ მტკიცებულების არჩევის აუცილებლობას ზოგ შემთხვევაში კარნახობს ურთიერთობის მომწესრიგებელი მატერიალურ-სამართლებრივი ნორმა, რასაც ადგილი აქვს კონკრეტულ შემთხვევაში, კერძოდ, კანონმდებელმა ზემოთ დასახელებული ნორმებით განსაზღვრა გარკვეული სახის მტკიცებულების სახე, რომლითაც შესაძლებელია სააქციო საზოგადოებაში კაპიტალის შეტანისა თუ გაზრდის დადგენა. სააპელაციო პალატის სხდომაზე მოსარჩელე მხარის წარმომადგენელმა აღნიშნა, რომ სხვა მტკიცებულება კაპიტალის გაზრდაში მისი წილი შენატანის შესრულების შესახებ, გარდა ეროვნული ბანკის ინფორმაციისა, მათ არ გააჩნდათ. სააპელაციო პალატის სხდომაზე სპეციალისტად მოწვეულმა ეროვნული ბანკის თანამშრომელმაც დაადასტურა, რომ კაპიტალის გაზრდასთან დაკავშირებული სხვა დოკუმენტი არ მოეპოვებათ. სასამართლოს მითითებით, მართალია, საქართველოს ეროვნული ბანკი წარმოადგენდა კომერციული ბანკების საქმიანობის საზედამხედველო მარეგულირებელ ორგანოს, რომლის ფარგლებშიც კომერციულ ბანკებს გააჩნდათ კაპიტალის შესახებ ინფორმაციის წარდგენის ვალდებულება, მაგრამ ეროვნული ბანკი ახორციელებს კერძო სამართლის სუბიექტის საქმიანობის მეორად საზედამხედველო ფუნქციას, ხოლო “მეწარმეთა შესახებ” საქართველოს კანონის შესაბამისად, სასამართლო წარმოადგენს სააქციო საზოგადოების ორგანიზაციულ-სამართლებრივი ფორმის მქონე სუბიექტის პირველად მარეგულირებელ, მარეგისტრირებელ ორგანოს, რაც იმას ნიშნავს, რომ ჯერ უნდა შესრულდეს ამ კანონის სავალდებულო დანაწესები. შესაბამისად, სასამართლოს მოსაზრებით, ეროვნულ ბანკში წარდგენილი სია ვერ ჩაანაცვლებს “მეწარმეთა შესახებ” საქართველოს კანონით განსაზღვრულ მტკიცების სტანდარტს _ კაპიტალის გაზრდის შესრულების დამადასტურებელ დოკუმენტს. ამდენად, მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი აქციონერთა სია 1999 წლის 30 ნოემბრის მდგომარეობით, არ ადასტურებს მოსარჩელის მიერ გაზრდილ კაპიტალში შენატანის განხორციელების ფაქტს.
სს კ/ბ “... გზის” 2003 წლის 4 ივლისის წერილში აღნიშნულია, რომ მოსარჩელე ამ ბანკის დამფუძნებელს არ წარმოადგენს, ა. ი-მა იმის შესახებ, რომ 2000 წლის 31 იანვრიდან იგი გაყვანილ იქნა პარტნიორთა რიგებიდან, შეიტყო მხოლოდ სს კ/ბ “... გზის” 2003 წლის 4 ივლისის წერილით.
სააპელაციო სასამართლომ ასევე მიუთითა იმ გარემოებაზე, რომ სააპელაციო საჩივარში ყურადღება გამახვილებულია სასარჩელო მოთხოვნის ხანდაზმულობაზე, რის სამართლებრივ საფუძვლადაც აპელანტი მოიხმობს მეწარმეთა შესახებ საქართველოს კანონის 15.2. მუხლს, იმავდროულად, აპელანტი მიიჩნევს, რომ მოთხოვნის წარმოშობის მომენტის განსაზღვრისათვის გამოყენებულ უნდა იქნეს სამოქალაქო კოდექსის 130-ე მუხლი, რომლის მიხედვითაც, ამგვარ მომენტად ჩაითვლება დრო, როცა პირმა შეიტყო ან უნდა შეეტყო უფლების დარღვევის შესახებ. კონკრეტულ შემთხვევაში ასეთად უნდა ჩაითვალოს პერიოდი, არა უგვიანეს 2000 წლის გაზაფხულისა, როდესაც 54.1. და 55.6. მუხლების თანახმად ა.ს რეალურად უნდა გაეგო, რომ იგი აღარ იმყოფებოდა აქციონერთა რიგებში. სასამართლომ განმარტა, რომ ხანდაზმულობა სამოქალაქო სამართალში გამოხატავს იმ აზრს, რომ რომელიმე ურთიერთობას, მდგომარეობას, მოვლენას ადგილი ჰქონდა იმდენად დიდი ხნის წინ, რომ ხანგრძლივი დროის გასვლა განსაზღვრული სახით გავლენას ახდენს პირთა უფლებებსა და ვალდებულებებზე. ხანდაზმულობა არის ვადა, რომლის განმავლობაშიც პირს, რომლის უფლებაც დაირღვა, შეუძლია მოითხოვოს თავისი უფლების იძულებითი განხორციელება ან დაცვა. ამ ვადის გასვლა სპობს უფლების იძულებით განხორციელების შესაძლებლობას. ხანდაზმულობის ვადის დასაწყისი კი ეფარდება იმ დღეს, როდესაც წარმოიშვა მოთხოვნის უფლება. მოთხოვნის უფლება წარმოიშობა იმ დღიდან, როცა პირმა გაიგო ან უნდა გაეგო თავისი უფლების დარღვევის შესახებ. თუკი პირმა თავისი დაუდევრობის, გულგრილობის გამო ვერ გაიგო უფლების დარღვევის შესახებ, მაშინ ხანდაზმულობის ვადის დენა დაიწყება იმ მომენტიდან, როცა საქმის გარემოებების მიხედვით უნდა შეეტყო უფლების დარღვევის შესახებ. სასამართლომ მიუთითა, რომ “მეწარმეთა შესახებ” საქართველოს კანონი არ განსაზღვრავს ვადის დენის დასაწყისს და ამ შემთხვევაში გამოიყენება სამოქალაქო კოდექსის 130-ე მუხლი. სასამართლომ არ გაიზიარა მოსაზრება, რომ მოსარჩელეს სარჩელი უნდა წარედგინა მისი უფლების სავარაუდო დარღვევის გაგებიდან 15.2. მუხლით განსაზღვრულ ორ თვიან ვადაში. მოცემული დავის საგანს წარმოადგენს ზიანის ანაზღაურება, რაც აქციონერთა რიგებიდან გაყვანამ წარმოშვა. ანუ, ამ შემთხვევაში გამოყენებული უნდა იქნეს მეწარმეთა შესახებ კანონონის 15.1. მუხლი, რომლის მიხედვითაც მეწარმეთა შესახებ კანონის მიხედვით პრეტენზიების ხანდაზმულობის ვადა არის ხუთი წელი მათი წარმოშობიდან, საზოგადოების ლიკვიდაციიდან ან პარტნიორის გასვლიდან, თუ კანონი სხვა რამეს არ განსაზღვრავს. ამდენად, სარჩელი წარდგენილია 15.1. მუხლით დაწესებულ 5-წლიან ვადაში, რის გამოც სასარჩელო მოთხოვნა ვერ იქნება მიჩნეული ხანდაზმულად, ამასთან, დადგენილად იქნა მიჩნეული, რომ მოსარჩელემ უფლების დარღვევის შესახებ შეიტყო მხოლოდ 2003 წლის 4 ივლისის შემდეგ, სარჩელი კი წარადგინა 2003 წლის 9 ოქტომბერს. სასამართლომ გაიზიარა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასკვნა ზიანის ანაზღაურების შესახებ თუმცა მიუთითა, რომ ზიანის ოდენობა არასწორად იყო დადგენილი, რადგანაც მოსარჩელე ფლობდა 2500 ცალ აქციას, ნომინალური ღირებულებით – 100 ლარი, რაც იმას ნიშნავს, რომ მოსარჩელის მიერ განხორციელებული შენატანი შეესაბამებოდა 250 000 ლარს. სასამართლომ მიუთითა “მეწარმეთა შესახებ” საქართველოს კანონის 53-ე მუხლზე, 57.2. მუხლზე სამოქალაქო კოდექსის 316-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 326-ე მუხლზე, 408-ე მუხლზე, 409-ე მუხლზე და განმარტა, ვინაიდან აქციონერთა სიიდან გაყვანით მოსარჩელემ დაკარგა 2500 ცალი აქცია, 100 ლარის ნომინალური ღირებულებით, შესაბამისად, მას მიადგა 250 000 ლარის ზიანი, რაც უნდა დაეკისროს მოპასუხეს მოსარჩელის სასარგებლოდ.
სააპელაციო სასამართლო გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა სს “... ბანკმა”, მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა შემდეგი საფუძვლებით:
სააპელაციო სასამართლომ არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა, სასამართლოს ხანდაზმულობის საკითხის გარკვევისას უნდა ეხელმძღვანელა “მეწარმეთა შესახებ” საქართველოს კანონის 15.2 მუხლით და არა სამოქალაქო კოდექსის 130-ე მუხლითა და “მეწარმეთა შესახებ” საქართველოს კანონის 15.1 მუხლით. გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით სასამართლომ არასწორად განმარტა კანონი, რადგანაც სასამართლო დაეთანხმა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მითითებას ზიანის ოდენობის არსებობის დადგენის ნაწილში და არ ეთანხმება ზიანის ოდენობის დადგენის ნაწილში. სააპელაციო პალატამ არასწორად დაადგინა მოწინააღმდეგე მხარის მიერ 2500 ცალი აქციის ფლობის ფაქტი და საზოგადოებაში მის მიერ 250000 ლარის შენატანის შეტანას აღნიშნული გარემოება სინამდვილეს არ შეესაბამება. გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით სასამართლომ არასწორად განმარტა სამოქალაქო კოდექსის 316-ე, 326-ე, 408-ე და 409-ე მუხლები.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 7 ივნისის განჩინებით სს “... ბანკის” საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა სს “... ბანკის” საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემომითითებული საფუძვლით.
სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.
ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას სს “... ბანკის” საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორ სს “... ბანკს” უნდა დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით თ. ჭ-ას მიერ გადახდილი 8000 ლარის 70% _ 5600 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. სს “... ბანკის” საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.
2. კასატორ სს “... ბანკის” (ს/№201955027) დაუბრუნდეს შემდეგ ანგარიშზე: თბილისის არასაგადასახადო შემოსულობების №200122900, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი _ №220101222, საბიუჯეტო შემოსულობების სახაზინო კოდი _ №300773150, დანიშნულება _ “სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს უზენაეს სასამართლოში განსახილველ საქმეებზე” თ. ჭ-ას მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟიდან _ 5600 ლარი.
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.