ას-893-841-2010 26 ივლისი, 2011 წელი
ქ.თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
მაია სულხანიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)
პაატა ქათამაძე, თეიმურაზ თოდრია
საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი _ ლ. (რ.) ლ-ძის უფლებამონაცვლე ნ. ლ-ძე (მოსარჩელე)
მოწინააღმდეგე მხარე _ ს. ლ-ძე (მოპასუხე)
გასაჩივრებული განჩინება _ ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 9 ივლისის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა _ გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმის დაბრუნება ხელახლა განსახილველად
დავის საგანი – საზღვრის დადგენა, უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვა, საჯარო რეესტრის მონაცემებში ცვლილების შეტანა
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
ლ. (რ.) ლ-ძემ სარჩელი აღძრა სასამართლოში ... ეროვნული სააგენტოს ზესტაფონის სამსახურისა და ს. ლ-ძის მიმართ საზღვრის დადგენის, უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვისა და საჯარო რეესტრის მონაცემებში ცვლილების შეტანის მოთხოვნით.
მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო.
ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2010 წლის 10 იანვრის გადაწყვეტილებით ლ. ლ-ძის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.
აღნიშნული გადაწყვეტილება ლ. ლ-ძემ გაასაჩივრა სააპელაციო წესით.
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 9 ივლისის განჩინებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად შემდეგ გარემოებათა გამო:
სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:
ზესტაფონის რაიონის სოფელ ...ში ს. ლ-ძეს ეკუთვნის 12500 კვ.მ მიწის ნაკვეთი. ამ ნაკვეთის მეზობლად მდებარეობს ლ. ლ-ძის კუთვნილი მიწა. საკუთრებად რეგისტრირებული ნაკვეთი ს. ლ-ძის დედას, ჟ. ლ-ძეს გადაეცა 1995 წლის 28 აპრილის ¹582 მიღება-ჩაბარების აქტით. ს. ლ-ძისა და ლ. ლ-ძის კუთვნილი ნაკვეთები ერთმანეთისაგან გამიჯნულია.
ჟ. ლ-ძისათვის მიღება-ჩაბარების აქტით გადაცემული და, შემდგომში ს. ლ-ძის საკუთრებაში რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთი მოიცავს 1000 კვ.მ-ს, რომელზეც პრეტენზიას აცხადებს ლ. ლ-ძე. ამ ნაკვეთში მდებარეობს ჭა, რომელამდეც მისასვლელი გზის გახსნას ითხოვდა აპელანტი.
მიწის რეფორმის მიმდინარეობისას, ჟ. ლ-ძეს არასწორად განესაზღვრა მიწის მიმღები კომლის კატეგორია და გამოეყო იმაზე ნაკლები ოდენობის მიწა, ვიდრე ეკუთვნოდა.
ამის გამო, 2005 წლის 1 ივნისს ს. ლ-ძემ აღძრა სარჩელი ზესტაფონის რაიონულ სასამართლოში და მოითხოვა მიღება-ჩაბარების აქტის ბათილად ცნობა. ამ აქტის ბათილად ცნობის შემთხვევაში, ჟ. ლ-ძის კომლს განესაზღვრებოდა პირველი კატეგორიის კომლის სტატუსი და მიიღებდა ამ კატეგორიის კომლისათვის გათვალისწინებული ოდენობის მიწის ნაკვეთს, მათ შორის, მოცემულ საქმეში სადავო 1000 კვ.მ-საც. სწორედ ამის გამო, საქმეში მესამე პირად ჩაებნენ ლ. და ნ. ლ-ძეები. ლ. ლ-ძემ სადავოდ გახადა ს. ლ-ძის მოთხოვნა იმ საფუძვლითაც, რომ ამ მიწის ნაკვეთს ფლობდა მისი დედა დ. ლ-ძე.
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2006 წლის 20 მარტის გადაწყვეტილებით ს. ლ-ძის სარჩელი დაკმაყოფილდა, ხოლო საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2006 წლის 19 სექტემბრის განჩინებით ლ. ლ-ძის საკასაციო საჩივარს უარი ეთქვა, სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელი და შევიდა კანონიერ ძალაში.
2005 წლის 5 მარტს, თავის მხრივ, ლ. ლ-ძემ აღძრა სარჩელი ზესტაფონის რაიონულ სასამართლოში და მოითხოვა ჟ. ლ-ძის სახელზე გაცემული მიღება-ჩაბარების აქტის ბათილად ცნობა, ს. ლ-ძის სახელზე გაცემულ მიღება-ჩაბარების ¹582 სახელმწიფო აქტში ცვლილებების შეტანა, მიწის ნაკვეთის ამორიცხვა, მისი დედის _ დ. ლ-ძის სახელზე 1997 წლის თებერვალში გაცემული მიღება-ჩაბარების ¹848 სახელმწიფო აქტის გაუქმება და ახალი აქტის მიღება შესაბამისი ცვლილებებით.
საქმეში წარმოდგენილი საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2007 წლის 31 ოქტომბრის განჩინებიდან დადგენილია, რომ ლ. ლ-ძე მიღება-ჩაბარების აქტების გაბათილებას ითხოვდა, რადგან მათ შორის მოცემულ საქმეში სადავო მიწის ნაკვეთს მოიცავდა ჟ. ლ-ძის სახელზე გაცემული მიღება-ჩაბარების აქტი. ეს ნაკვეთი თავდაპირველად მიეზომა დ. ლ-ძეს, თუმცა არ შევიდა მის მიღება-ჩაბარების აქტში, რასაც მოსარჩელე უკანონოდ მიიჩნევდა. აღსანიშნავია, რომ ეს სააპელაციო სასამართლოს სხდომაზე დაადასტურა ლ. ლ-ძის წარმომადგენელმაც.
ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2006 წლის 4 დეკემბრის კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით ლ. ლ-ძის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.
2009 წლის 14 მაისს ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს მიერ ნ. ლ-ძე დამნაშავედ იქნა ცნობილი სისხლის სამართლის კოდექსის 177-ე მუხლის პირველი ნაწილითა და 187-ე მუხლის პირველით გათვალისწინებულ დანაშაულში. განაჩენს საფუძვლად დაედო ის ფაქტი, რომ მიღება-ჩაბარების ¹582 სახელმწიფო აქტის საფუძველზე გამოყოფილი მიწის ნაკვეთი ეკუთვნოდა ს. ლ-ძეს.
სასამართლოს ორი კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებითა და სისხლის სამართლის საქმეზე მიღებული განაჩენით პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ მიღება-ჩაბარების აქტით გამოყოფილი მიწის მესაკუთრეა ს. ლ-ძე.
პალატამ იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 170-ე მუხლით და ჩათვალა, რომ ს. ლ-ძე უფლებამოსილია, ისარგებლოს კუთვნილი ნაკვეთით და არ დაუშვას ამ ნაკვეთის სხვა პირთა მიერ სარგებლობა, ამიტომ აპელანტის მოთხოვნა მიწის ნაკვეთის გამოთხოვისა და ხელშეშლის აღკვეთის თაობაზე უსაფუძვლოა.
სააპელაციო სასამართლოს განჩინება ლ. ლ-ძემ გაასაჩივრა საკასაციო წესით, მოითხოვა მისი გაუქმება და საქმის დაბრუნება იმავე სასამართლოსათვის ხელახლა განსახილველად შემდეგი საფუძვლებით:
სასამართლომ ისე გააუქმა დაუსწრებელი გადაწყვეტილება და განაახლა საქმის წარმოება, რომ აღნიშნულისათვის სამართლებრივი წინაპირობები არ არსებობდა, კერძოდ, ს. ლ-ძეს არ გადაუხდია კერძო საჩივრისათვის დადგენილი სახელმწიფო ბაჟი, არ წარმოუდგენია დოკუმენტი, რომელიც დაადასტურებდა სასამართლო სხდომაზე საპატიო მიზეზით მის გამოუცხადებლობას, კასატორს ფაქტობრივი გარემოებანი არ დაუდასტურებია.
სასამართლოს სამოქალაქო კოდექსის 180-ე მუხლის საფუძველზე არ გამოურკვევია საზღვრის დადგენის საკითხი და იმსჯელა ისეთ ფაქტობრივ გარემოებებზე, რომლებსაც საზღვრის დადგენასთან კავშირი არ ჰქონდა.
სასამართლომ არ დანიშნა ექსპერტიზა და მის გარეშე გამოიტანა გადაწყვეტილება, მაშინ, როცა საქმის ფაქტობრივი გარემოებებით დადგინდა, რომ მიწის ნაკვეთის საზღვრები გადაფარულია. საზღვრების გადაფარვის დადგენა შესაძლებელი იქნებოდა, თუკი ყველა მოსაზღვრე მხარე წარმოადგენდა ელექტრონული ვერსიით აზომილ მიწის ნაკვეთს.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 21 ოქტომბრის განჩინებით ლ. ლ-ძის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში დასაშვებობის შესამოწმებლად. ამავე სასამართლოს 2010 წლის 1 ნოემბრის განჩინებით, 2010 წლის 27 სექტემბერს ლ. (რ.) ლ-ძის გარდაცვალების გამო, საქმის წარმოება შეჩერდა კასატორის უფლებამონაცვლის დადგენამდე, ხოლო 2011 წლის 20 ივნისის განჩინებით მოცემული საქმის წარმოება განახლდა და კასატორ ლ. (რ.) ლ-ძის უფლებამონაცვლედ საქმეში ჩაება ნ. ლ-ძე.
საკასაციო სასამართლოში საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხის განხილვისას ს. ლ-ძემ იშუამდგომლა საკასაციო სასამართლოს წინაშე დამატებითი მტკიცებულებების გამოთხოვის თაობაზე, ასევე 2011 წლის 25 ივლისის ¹ა-2825-11 საჩივარზე დაურთო წერილობითი მტკიცებულებები 7 ფურცლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა ლ. (რ.) ლ-ძის უფლებამონაცვლე ნ. ლ-ძის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის მიხედვით, საკასაციო საჩივარი სხვა ქონებრივ და არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგებზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.
ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი მითითებული საფუძვლით.
საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძველით.
ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.
ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას მოცემული საკასაციო საჩივარი, რის გამოც კასატორს უარი უნდა ეთქვას საკასაციო საჩივრის განხილვაზე.
საკასაციო სასამართლო ვერ დააკმაყოფილდებს ს. ლ-ძის შუამდგომლობას ახალ მტკიცებულებათა გამოთხოვის თაობაზე და ასევე დაუბრუნებს ს. ლ-ძეს 2011 წლის 25 ივლისის ¹ა-2825-11 საჩივარზე დართულ წერილობით მტკიცებულებებს 7 ფურლად, ვინაიდან, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, საკასაციო სასამართლო იმსჯელებს მხარის მხოლოდ იმ ახსნა-განმარტებაზე, რომელიც ასახულია სასამართლოთა გადაწყვეტილებებში ან სხდომათა ოქმებში. აღნიშნული ნორმის შინაარსიდან გამომდინარეობს, რომ საკასაციო სასამართლოში ახალ ფაქტებზე მითითება და ახალი მტკიცებულებების წარმოდგენა არ დაიშვება.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
ლ. (რ.) ლ-ძის უფლებამონაცვლე ნ. ლ-ძის საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.
ს. ლ-ძის შუამდგომლობა მტკიცებულებათა გამოთხოვის შესახებ არ დაკმაყოფილდეს, მასვე დაუბრუნდეს 2011 წლის 25 ივლისის ¹ა-2825-11 საჩივარზე დართული წერილობითი მტკიცებულებები 7 ფურლად.
საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.