საქმე # 330100112002406806

საქართველოს უზენაესი სასამართლო

განჩინება

საქართველოს სახელით

საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად

ცნობის შესახებ

საქმე №563აპ-21 ქ. თბილისი

ქ–ე მ., 563აპ-21 28 დეკემბერი, 2021 წელი

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატამ შემდეგი შემადგენლობით:

ლალი ფაფიაშვილი (თავმჯდომარე),

მერაბ გაბინაშვილი, ნინო სანდოძე

ზეპირი მოსმენის გარეშე განიხილა საქართველოს გენერალური პროკურატურის ფინანსთა სამინისტროში გამოძიების საპროცესო ხელმძღვანელობის დეპარტამენტის პროკურორ გიორგი ჯავარაშვილის საკასაციო საჩივარი თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2021 წლის 20 მაისის განაჩენზე.

გ ა მ ო ა რ კ ვ ი ა:

1. ბრალდების შესახებ დადგენილებით მ. ქ–ს, - ბრალი დაედო საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის (შემდეგში - საქართველოს სსკ-ის) 182-ე მუხლის მე-2 ნაწილის ,,დ“ ქვეპუნქტით და ამავე მუხლის მე-3 ნაწილის ,,ბ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული დანაშაულის ჩადენაში(2006 წლის 28 აპრილის ცვლილებამდე მოქმედი რედაქცია), რაც გამოიხატა შემდეგში:

მ. ქ–მ ლ. გ–სთან და ქ. ჯ–სთან ერთად დააფუძნა შპს ,,.....“ (ს/ნ .......), რომელიც 2004 წლის 28 ივნისს რეგისტრაციაში გატარდა ვ-ოს სასამართლოში. თითოეული დამფუძნებლის წილი განისაზღვრა 33.3%-ით. საზოგადოების საქმიანობის ძირითად სფეროს წარმოადგენდა კომპიუტერული ტექნიკით ვაჭრობა და მისი სერვისი. საზოგადოების დაფუძნების დღიდან დირექტორად დაინიშნა მ. ქ–ე და საზოგადოების წესდებით დაეკისრა საზოგადოების ხელმძღვანელობა. 2005 წლის 1 თებერვალს, მ. ქ–ე საწარმოს სხვა დამფუძნებლებთან შეთანხმების გარეშე, დაუკავშირდა მოქალაქე ა. წ–ს და მისგან, შპს ,,.........“-ს სახელით, საზოგადოების საბრუნავი თანხების შევსებისა და საწარმოს ვალდებულებათა ფინანსური უზრუნველყოფის მიზნით, სესხის სახით აიღო 650 000 (ექვსასორმოცდაათი ათასი) აშშ დოლარი წლიური სარგებლით 12%, რასთან დაკავშირებითაც შედგა სათანადო სასესხო ხელშეკრულება და დასახელებული ოდენობით თანხის მიღება-ჩაბარების აქტი. ამავე ხელშეკრულების საფუძველზე, შპს ,,.........“-ს მიღებული თანხა, შესაბამის სარგებელთან ერთად, უნდა დაებრუნებინა მოქალაქე ა. წ–სთვის 2008 წლის 1 თებერვლამდე.

მას შემდეგ, რაც ზემოხსენებული თანხა მოექცა შპს ,,............“-ს იმჟამინდელი დირექტორის, მ. ქ–ს მართლზომიერ მფლობელობასა და გამგებლობაში, მან განიზრახა ამ თანხის მართლსაწინააღმდეგო მითვისება. დანაშაულებრივი განზრახვის აღსრულებისას, მ. ქ–მ შპს ,,...........“-ს კუთვნილი 650 000 (ექვსასორმოცდაათი ათასი) აშშ დოლარი არ შეიტანა არც საწარმოს საბანკო ანგარიშზე და არც სალაროში, ეს თანხა არც სხვა ფორმით მოახმარა საწარმოს ინტერესებს, სამსახურეობრივი მდგომარეობის გამოყენებით, მართლსაწინააღმდეგოდ მიითვისა და გამოიყენა პირადი საჭიროებისათვის, რითაც შპს „..........“ დიდი ოდენობით ზიანი მიაყენა.

2. თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2020 წლის 22 ოქტომბრის განაჩენით მ. ქ–ე ცნობილ იქნა უდანაშაულოდ და გამართლდა საქართველოს სსკ-ის 182-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „დ“ და მე-3 ნაწილის „ბ“ პუნქტებით (2006 წლის 28 აპრილის ცვლილებამდე მოქმედი რედაქცია) გათვალისწინებული დანაშაულის ჩადენაში.

3. აღნიშნული განაჩენი სააპელაციო წესით გაასაჩივრა საქართველოს გენერალური პროკურატურის ფინანსთა სამინისტროში გამოძიების საპროცესო ხელმძღვანელობის დეპარტამენტის პროკურორმა გიორგი ჯავარაშვილმა, რომელმაც სააპელაციო საჩივრით მოითხოვა თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2020 წლის 22 ოქტომბრის განაჩენის გაუქმება და მ. ქ–ს დამნაშავედ ცნობა საქართველოს სსკ-ის 182-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტით და მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით (2006 წლის 28 აპრილის ცვლილებამდე მოქმედი რედაქცია)გათვალისწინებული დანაშაულის ჩადენაში და სასჯელის სახედ და ზომად 10 წლით თავისუფლების აღკვეთის განსაზღვრა.

4. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2021 წლის 20 მაისის განაჩენით თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2020 წლის 22 ოქტომბრის განაჩენი დარჩა უცვლელად.

5. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2021 წლის 20 მაისის განაჩენი საკასაციო წესით გაასაჩივრა პროკურორმა გიორგი ჯავარაშვილმა, რომელმაც მოითხოვა განაჩენის გაუქმება და მ. ქ–ს დამნაშავედ ცნობა საქართველოს სსკ-ის 182-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტით და მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით (2006 წლის 28 აპრილის ცვლილებამდე მოქმედი რედაქცია) გათვალისწინებული დანაშაულის ჩადენაში და სასჯელის სახედ და ზომად 10 წლით თავისუფლების აღკვეთის განსაზღვრა.

6. პროკურორის საკასაციო საჩივარზე მ. ქ–ს ინტერესების დამცველმა ადვოკატმა დ. მ–მ წარმოადგინა შესაგებელი და მოითხოვა მ. ქ–ს მიმართ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2021 წლის 20 მაისის განაჩენის უცვლელად დატოვება.

7. თავისი პოზიციის დასაბუთებისათვის კასატორი უთითებს მოწმეთა ჩვენებებზე (ა. წ., ლ. გ., გ. გ., თ. ნ., მ. კ., ქ. ც., რ. ფ., მ. ღ., ვ. ჯ., თ. გ–ს ჩვენებაზე(გამოქვეყნდა)).

8. სასამართლო ითვალისწინებს, რომ ბრალდების მხარემ თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2020 წლის 22 ოქტომბრის განაჩენის გაუქმების მოთხოვნით თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სააპელაციო საჩივრით მიმართა იმავე არგუმენტებზე დაყრდნობით, რომლებიც საკასაციო საჩივარშია ჩამოყალიბებული. სააპელაციო სასამართლოს განაჩენში კი მითითებულია იმ ფაქტობრივ გარემოებებსა და მტკიცებულებებზე, რომლებმაც მ. ქ–ს გამართლება განაპირობა.

9. მოწმე ლ. გ–ს ჩვენებით დგინდება, რომ ა. წ–საგან აღებული 650 000 დოლარის შესახებ გაიგო 2007-2008 წლებში, მას შემდეგ რაც კომპანიაში ფინანსურმა პრობლემებმა იჩინა თავი, თუმცა არ ახსოვს ვისგან შეიტყო; მოწმე ქ. ც–ს განმარტებითაც (კომპანიის მთავარი ბუღალტერი, იცოდა ყველა სესხისა და ვალდებულების შესახებ) ა. წ–სგან 650 000 აშშ დოლარის აღების შესახებ მისთვის ცნობილი გახდა 2008 წელს, საქმეზე მიმდინარე გამოძიების დროს. მოწმეებმა: თ. ნ–მ, მ. ღ–მ, რ. ფ–მ, ვ. ჯ–მ, მ. კ–მ მიუთითეს, რომ არაფერი სმენიათ ა. წ–სგან მ. ქ–ს მიერ სესხად 650 000 ლარის აღების შესახებ.

10. მოწმე ა. წ–მ პირველი ინსტანციის სასამართლო სხდომაზე დაკითხვისას განმარტა, რომ მ. ქ–ს თ. გ–სგან იცნობს. მათ ერთად შექმნეს კომპიუტერული კომპანიები, შპს „........“ და შპს „........“, რომელთა ერთ-ერთის დამფუძნებელი იყო მისი (მოწმის) რძალი, ქ. ჯ–ე. ვინაიდან კომპანიებს განვითარებისთვის საჭირო თანხები არ ჰქონდათ, 2005 წელს, მ. ქ–მ, როგორც შპს „...........“ დირექტორმა, სთხოვა ბანკიდან სესხის აღებისას მისი გარანტორი ყოფილიყო, მაგრამ ვინაიდან იცოდა, რომ კრედიტის გადახდა კომპანიას გაუჭირდებოდა, დახმარება თავად შესთავაზა და 650 000 აშშ დოლარი ასესხა, რაზეც მათ შორის გაფორმდა სესხის ხელშეკრულება. უცხოურ ვალუტაში არსებული თანხა, ნაღდი ფულით, ნაწილ-ნაწილ, ორ თუ სამ ტრანშად გადასცა თავისივე ოფისში, რასაც ყველა შემთხვევაში თემურ გიორგაძე ესწრებოდა. როცა შეიტყო, რომ მ. ქ–ე ბანკის სესხებს არ იხდიდა და არც მის თანხას აბრუნებდა, ეჭვი შეეპარა მის კეთილსინდისიერებაში და იმაში დასარწმუნებლად, რომ ნასესხები თანხა მ. ქ–მ მართლაც საქონლის შეძენას მოახმარა, ფაქტიური ინვენტარიზაცია ჩაატარა. რევიზიის შედეგად დადგინდა, რომ ფული საწარმოს ინტერესებისთვის არ გახარჯულა და იგი მ. ქ–მ მიითვისა.

11. სასამართლო ითვალისწინებს, რომ მოწმის მიერ მითითებული სესხის ხელშეკრულების თანახმად ა. წ–სგან მ. ქ–სათვის თანხის გადაცემა მოხდა ერთჯერადად. ა. წ–ს ჩვენება ეწინააღმდეგება მის მიერვე მითითებული თვითმხილველი მოწმის - თ. გ–ს - ჩვენებას, რადგან მოწმე უთითებს (გამოქვეყნებული ჩვენება), რომ თანხა მ. ქ–ს გადაეცა ნაღდი ფულის სახით სასესხო ხელშეკრულების საფუძველზე (არ უთითებს თანხის ნაწილ-ნაწილ გადახდაზე).

12. სასამართლო ასევე ითვალისწინებს, რომ გ. გ–ს ჩვენება - ირიბი ჩვენებაა, ხოლო რ. ფ–ს(შპს "...........ის" სპეციალისტი, ითავსებდა მოალერეობას), მ. ღ– ს (შპს ".........ის" ბუღალტერის ასისტენტი), ვ. ჯ–ს(შპს "...........ს" დირექტორი), მ. კ–ს(შპს ,,...........ის" მთავარი ბუღალტერი) ჩვენებები, ასევე თ. ნ–ის(შპს ".........ის" ბუღალტერი) და ქ. ც–ის (შპს "........" მთავარი ბუღალტერი) ჩვენებები არ ეხება ა. წ–ს მიერ - 650 000 აშშ დოლარის ოდენობის სესხის მიცემას მ. ქ–სათვის. თ. ნ–ის (შპს "..........ის" ბუღალტერი) ჩვენების თანახმად, როდესაც კომპანია იღებდა სესხს, თანხა სალაროში უნდა ყოფილიყო სალაროს შემოსავლის ორდერით ასახული ან კომპანიის ანგარიშზე უნდა ყოფილიყო შეტანილი. ანალოგიურად ქ. ც–ც ადასტურებს, რომ როდესაც დირექტორი იღებს სესხს თანხა უნდა შემოვიდეს სალაროში ან უნდა ჩაირიცხოს ბანკში.

13. განსახილველ შემთხვევაში სადავო თანხა - 650 000 აშშ დოლარი - არც კომპანიის ანგარიშზე იქნა შეტანილი და არც სალაროს შემოსავლის ორდერი არსებობს აღნიშნულ თანხაზე(დანარჩენი 2 შემთხვევისაგან განსხვავებით), ამასთან მხარეებს შორის სადავოდ არის გამხდარი 2005 წლის 1 თებერვლის სასესხო ხელშეკრულება და 2005 წლის თანხის მიღება-ჩაბარების აქტი. კერძოდ, დაცვის მხარის მტკიცებით, მიღება-ჩაბარების აქტზე არსებული ხელმოწერა მ. ქ–ს არ ეკუთვნის.

14. სასამართლო ითვალისწინებს, რომ საქმეში არ არის წარმოდგენილი მტკიცებულება, რაც დაადასტურებდა მიღება-ჩაბარების აქტზე არსებული ხელმოწერის მ. ქ–სადმი კუთვნილებას; საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებებით ასევე არ არის დადასტურებული ა. წ–ს ჩვენებაში მითითებული გარემოება - ფაქტიური ინვენტარიზაციის ჩატარება; აღნიშნული ხელშეკრულების დადების შემდეგ იგივე მხარეებს შორის 2007 წელს ორჯერ იქნა დადებული სესხის ხელშეკრულება შესაბამისად - 50 000 და 100 000 აშშ დოლარის ეკვივალენტით ლარებში იგივე მიზნით, მიუხედავად იმისა, რომ არც ერთ შემთხვევაში თანხის გადაცემა არ მომხდარა საბანკო ანგარიშსწორების გზით, ბოლო 2 შემთხვევაში, 2007 წლის 21 ივნისს (100 000 აშშ დოლარი) და 2007 წლის 1 ოქტომბერს(50 000 აშშ დოლარი) აისახა ბუღალტერიაში.

15. სასამართლო ითვალისწინებს, რომ საქართველოს კონსტიტუციის 31-ე მუხლის მე-7 პუნქტის იმპერატიული დანაწესის თანახმად, გამამტყუნებელი განაჩენი უნდა ემყარებოდეს მხოლოდ უტყუარ მტკიცებულებებს და ყოველგვარი ეჭვი, რომელიც კანონის შესაბამისად ვერ დადასტურდება, ბრალდებულის (მსჯავრდებულის) სასარგებლოდ უნდა გადაწყდეს.

16. in dubio pro reo პრინციპი ავალდებულებს სასამართლოს, სათანადოდ შეაფასოს მტკიცებულებები, სამართლიანად გადაჭრას სამხილებს შორის არსებული წინააღმდეგობები და ამ პროცესში წარმოშობილი ყოველგვარი გონივრული ეჭვი გადაწყვიტოს ბრალდებულის უდანაშაულობის, მისი თავისუფლების სასარგებლოდ (იხ. საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2015 წლის 22 იანვრის №1/1/548 გადაწყვეტილება საქმეზე „საქართველოს მოქალაქე ზურაბ მიქაძე საქართველოს პარლამენტის წინააღმდეგ“).

17. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებებით გამამტყუნებელი განაჩენის დადგენისათვის საჭირო სტანდარტით არ დასტურდება მ. ქ–ს მიერ საქართველოს სსკ-ის 182-ე მუხლის მე-2 ნაწილის ,,დ“ ქვეპუნქტით და ამავე მუხლის მე-3 ნაწილის ,,ბ“ ქვეპუნქტით (2006 წლის 28 აპრილის ცვლილებამდე მოქმედი რედაქცია) გათვალისწინებული დანაშაულის ჩადენა. სასამართლო ითვალისწინებს, რომ საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებებით არ დასტურდება ა. წ–ს მიერ მ. ქ–სათვის სესხის სახით 650 000 აშშ დოლარის გადაცემის ფაქტი.

18. სასამართლო ითვალისწინებს, რომ „როდესაც საკასაციო სასამართლო უარს ამბობს საჩივრის დასაშვებობაზე, ვინაიდან საჩივარი არ აკმაყოფილებს კანონმდებლობით დადგენილ მოთხოვნებს და არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის სამართლებრივი საფუძვლები, მცირე დასაბუთებამაც შეიძლება დააკმაყოფილოს კონვენციის მე-6 მუხლის მოთხოვნები“ (Kadagishvili v Georgia, no. 12391/06, §175, ECtHR, 14/05/2020).

19. ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, ვინაიდან არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის კანონისმიერი საფუძველი, საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატის სხდომაზე განსახილველად.

20. საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სსსკ-ის 547-ე მუხლის მე-2 ნაწილით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. გენერალური პროკურატურის ფინანსთა სამინისტროში გამოძიების საპროცესო ხელმძღვანელობის დეპარტამენტის პროკურორ გიორგი ჯავარაშვილის საკასაციო საჩივარი თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2021 წლის 20 მაისის განაჩენზე არ იქნეს დაშვებული საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატის სხდომაზე განსახილველად.

2. განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე ლ. ფაფიაშვილი

მოსამართლეები: მ. გაბინაშვილი

ნ. სანდოძე