ას-1061-1091-2011 13 ოქტომბერი, 2011 წელი
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
თეიმურაზ თოდრია (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
ვასილ როინიშვილი, მაია სულხანიშვილი
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი – ნ. ტ-ო
მოწინააღმდეგე მხარე _ ი. (ი.) მ-ა, გ. ბ-ი
გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 14 აპრილის გადაწყვეტილება
საკასაციო საჩივრის ავტორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება
დავის საგანი – მამობის დადგენა, მამის გვარის მინიჭება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
ლ. ტ-ოს კანონიერმა წარმომადგენელმა ნ. ტ-ომ სარჩელი აღძრა სასამართლოში მოპასუხეების ი. (ი.) მ-ასა და გ. ბ-ის წინააღმდეგ და მოითხოვა 1999 წლის 24 ნოემბერს დაბადებულ ლ. ტ-ოს (დაბადების სააქტო ჩანაწერი ¹305) მამად ცნობილ იქნეს 1975 წლის 08 მაისს დაბადებული გუ. ბ-ი (გარდაცვლილი 2001 წლის 28 ივნისს, სააქტო ჩანაწერი ¹5175) და ბავშვს მიეკუთვნოს მამის გვარი ბ-ი.
მოპასუხეებმა სარჩელი არ ცნეს.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქოს საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის პირველი ნოემბრის გადაწყვეტილებით ლ. ტ-ოს კანონიერი წარმომადგენლის ნ. ტ-ოს სარჩელი დაკმაყოფილდა; 1999 წლის 24 ნოემბერს დაბადებულ ლ. ტ-ოს (დაბადების სააქტო ჩანაწერი ¹305) მამად ცნობილ იქნა 1975 წლის 08 მაისს დაბადებული გუ. ბ-ი (გარდაცვლილი 2001 წლის 28 ივნისს, სააქტო ჩანაწერი ¹5175) და ბავშვს მიეკუთვნა მამის გვარი ბ-ი.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს დასახელებული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს ი. (ი.) მ-ამ და გ. ბ-მა, მოითხოვეს მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 14 აპრილის გადაწყვეტილებით ი. მ-ასა და გ. ბ-ის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა, თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2010 წლის 01 ნოემბრის გადაწყვეტილების შეცვლით მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება, ლ. ტ-ოს კანონიერი წარმომადგენელის ნ. ტ-ოს სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, ლ. ტ-ოს კანონიერ წარმომადგენელს ნ. ტ-ოს, გ. ბ-ისა და ი. მ-ას სასარგებლოდ დაეკისრა სააპელაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის _ 150 (ასორმოცდაათი) ლარისადა ექსპერტიზის ხარჯის – 2220 (ორი ათას ორას ოცი) ლარის ანაზღაურება.
სააპელაციო სასამართლომ საქმეზე დადგენილად მიიჩნია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:
ლ. ტ-ო დაიბადა თბილისში, 1999 წლის 24 ნოემბერს. დედის, ნ. ტ-ოს მითითებით, ბავშვის დაბადების მოწმობაში მამად ჩაიწერა – გუ. ტ-ო;
გუ. ბ-ი გარდაიცვალა 2001 წლის 28 ივნისს;
ი. მ-ა და გ. ბ-ი არიან 2001 წლის 28 ივნისს გარდაცვლილი გუ. ბ-ის მშობლები.
სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა აპელანტების პოზიცია იმასთან დაკავშირებით, რომ გუ. ბ-ი და ნ. ტ-ო ერთად არ ცხოვრობდნენ და არ ეწეოდნენ საერთო მეურნეობას. სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105.2-ე მუხლზე და საქმეში არსებული მტკიცებულებების ერთობლიობაში შეფასების საფუძველზე, დადგენილად მიიჩნია ნ. ტ-ოსა და გუ. ბ-ის ერთად ცხოვრებისა და საოჯახო მეურნეობის წარმოების ფაქტი როგორც ბავშვის დაბადებამდე, ისე მისი დაბადების შემდეგ, ასევე ამ პერიოდში მათ მიერ ბავშვის ერთად რჩენისა და აღზრდის ფაქტს.
სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2011 წლის 07 მარტის გენეტიკური ექსპერტიზის ¹002872-2011/12 დასკვნით არ დადასტუდა, რომ ლ. ტ-ო არის ი. მ-ასა და გ. ბ-ის ბიოლოგიური ვაჟიშვილის შვილი.
სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა მოსარჩელის წარმომადგენლის მოსაზრება, რომ აწ გარდაცვლილი გუ. ბ-ი შესაძლოა არ ყოფილიყო აპელანტების ბიოლოგიური ვაჟიშვილი, ვინაიდან პალატის მითითებით, მოცემულ შემთხვევაში მოსარჩელე მხარის მიერ გამოთქმული მოსაზრება წარმოადგენდა მის ვარაუდს, რომელიც არ ემყარებოდა რაიმე კონკრეტულ გარემოებას და შესაბამის მტკიცებულებას. ამდენად, სააპელაციო პალატამ გაიზიარა აპელანტთა მიერ მტკიცებულების სახით წარმოდგენილი ბიოლოგიური ანალიზის საფუძველზე გაცემული გენეტიკური ექსპერტიზის დასკვნა, რომელიც კატეგორიულად გამორიცხავდა ლ. ტ-ოსა და გუ. ბ-ს შორის ბიოლოგიური ნათესაური კავშირის არსებობას.
აღნიშნულის საფუძველზე, სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ 2001 წლის 28 ივნისს გარდაცვლილი გუ. ბ-ი არ იყო 1999 წლის 24 ნოემბერს დაბადებული ლ. ტ-ოს ბოილოგიური მამა.
სააპელაციო სასამართლომ გადაწყვეტილების სამართლებრივ საფუძვლად მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 1190-ე მუხლი და იმის გათვალისწინებით, რომ კონკრეტულ შემთხვევაში გენეტიკური ექსპერტიზის დასკვნით კატეგორიულად გამოირიცხა ლ. ტ-ოსა და გუ. ბ-ს შორის ბიოლოგიური ნათესაური კავშირის არსებობა, მიიჩნია, რომ ბავშვის დედის - ნ. ტ-ოსა და გუ. ბ-ის ერთად ცხოვრებას და საოჯახო მეურნეობის ერთად წარმოებას აღარ უნდა მიქცეოდა ყურადღება და სასარჩელო მოთხოვნა გუ. ბ-ის ლ. ტ-ოს მამად ცნობის თაობაზე არ უნდა დაკმაყოფილებულიყო.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს დასახელებული გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ნ. ტ-ომ, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება შემდეგი საფუძვლებით:
კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლომ გადაწყვეტილების მიღებისას არასწორად განმარტა სამოქალაქო კოდექსის 1190-ე მუხლი, მაშინ, როდესაც ერთი მხრივ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებად მიუთითა გუ. ბ-სა და ნ. ტ-ოს ერთად ცხოვრების ფაქტი, ხოლო მეორე მხრივ მიიჩნია, რომ “ნორმის იმგვარად შეფასება, რომ პირის ბავშვის მამად დადგენა დამოკიდებულია მხოლოდ ამავე ნორმით ჩამოთვლილ გარემოებების არსებობაზე, დასაბუთებას მოკლებულია”.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 14 ივლისის განჩინებით ნ. ტ-ოს საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ნ. ტ-ოს საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად, შემდეგ გარემოებათა გამო:
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემომითითებული საფუძვლით.
სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.
საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან.
ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას ნ. ტ-ოს საკასაციო საჩივარი, რის გამოც საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 46-ე მუხლის პირველი ნაწილის “ვ” ქვეპუნქტის შესაბამისად, კასატორი ნ. ტ-ო გათავისუფლებულია სახელმწიფო ბაჟის გადახდის ვალდებულებისაგან.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. ნ. ტ-ოს საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;
2. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.