ას-1176-1196-2011 20 ოქტომბერი, 2011 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

მაია სულხანიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

ვასილ როინიშვილი, თეიმურაზ თოდრია

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი _ ი. ს-ი (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე _ ა. მ-ი (მოპასუხე)

გასაჩივრებული განჩინება – ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 13 ივნისის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება

დავის საგანი _ თანხის დაკისრება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

ი. ს-მა სარჩელი აღძრა სასამართლოში ა. მ-ის მიმართ 22000 ლარის ანაზღაურების შესახებ.

მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო.

ქუთაისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 23 თებერვლის გადაწყვეტილებით სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, რაც მოსარჩელემ გაასაჩივრა სააპელაციო წესით.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 13 ივნისის განჩინებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, ხოლო გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად შემდეგ გარემოებათა გამო:

სააპელაციო პალატამ დაადგინა შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებანი:

ავტომანქანა «MEღშEDEშ-BENჩ-410’’ სახელმწიფო ნომრით « ...» ეკუთვნოდა ი. ს-ს.

2007 წლის 4 აპრილს, 20.45 საათზე კუთვნილი ავტომობილი აპელანტმა დააყენა ქ.ქუთაისში, ... ქ.¹16-ში მდებარე ავტოსადგომზე, საიდანაც ავტომობილი გაიყვანა უცნობმა პიროვნებამ და უკან აღარ დაუბრუნებია. ქურდობის ფაქტზე აღიძრა სისხლის სამართლის ¹4107459 საქმე. ამ საქმეზე აპელანტი ცნობილია დაზარალებულად და სამოქალაქო მოსარჩელედ.

აპელანტმა ავტომობილი მიაბარა დარაჯს, რ. ფ-ე და სხვა დარაჯები იმ დროისათვის ავტოსადგომზე არ იმყოფებოდნენ.

სააპელაციო პალატამ ჩათვალა, რომ საქალაქო სასამართლომ სავსებით სწორი სამართლებრივი შეფასება მისცა დადგენილ ფაქტებს და მართებულად მიუთითა, რომ ა. მ-სა და აპელანტს შორის გარიგება არ დადებულა.

სადავო არ არის, რომ აპელანტს ავტომობილი უშუალოდ ა. მ-ისათვის არ მიუბარებია, მან იგი მიაბარა რ. ფ-ეს.

სასამართლომ ჩათვალა, რომ სამოქალაქო კოდექსის 155-ე მუხლის მეორე ნაწილის შინაარსიდან გამომდინარე, ა. მ-ი მხოლოდ იმ შემთხვევაში იქნებოდა პასუხისმგებელი მიყენებული ზიანის ანაზღაურებაზე, თუ დადგინდებოდა, რომ იგი იყო რ. ფ-ის დამქირავებელი.

საქმის მასალებით არ დასტურდება, რომ რ. ფ-ე იმყოფებოდა შრომით ურთიერთობებში ა. მ-თან. ტერიტორია, სადაც ავტოსადგომი იყო მოწყობილი, ეკუთვნოდა შპს «მ-ის» დაცვას, ხოლო ა. მ-ი, რ. ფ-ე, მოწმის სახით დაკითხული დ. მ-ე, დ. გ-ი და რამდენიმე სხვა პირი მუშაობდნენ ამ საწარმოში დარაჯებად.

მოწმეთა ჩვენებებით პალატამ დაადგინა, რომ ეს საწარმო ვერ ახერხებდა მუშაკებისათვის ხელფასის გადახდას. ამის გამო, შესთავაზა საწარმოს კუთვნილ ტერიტორიაზე ავტოსადგომის მოწყობა და ამ სახით შრომის ანაზღაურების მიღება. ამგვარად, ირკვევა, რომ დარაჯები შრომით ურთიერთობაში იმყოფებოდნენ შპს «მ-ის» დაცვასთან და არა ა. მ-თან.

პალატამ მიუთითა, რომ 2001 წლის 27 მარტს ა. მ-ი დარეგისტრირდა ინდივიდუალურ მეწარმედ. მისი საქმიანობის საგანი იყო ავტომანქანების სადგომის მოწყობა, ხოლო საქმიანობის მისამართი – ქუთაისი, ... 16, თუმცა 2004 წლიდან ა. მ-მა, ავადმყოფობის გამო, შეწყვიტა საქმიანობა, რის თაობაზეც, განცხადებით მიმართა საგადასახადო ინსპექციას. ამ დროიდან მას სამეწარმეო საქმიანობა აღარ უწარმოებია. ამრიგად, 2007 წლის 4 აპრილისათვის ა. მ-ი სამეწარმეო საქმიანობას უკვე აღარ ეწეოდა. აღნიშნული ასევე დაადასტურეს მოწმეებმა, დ. მ-ემ და დ. გ-მა. მათ განმარტეს, რომ ა. მ-ი 2002 წლის შემდეგ ავტოსადგომზე აღარ მისულა, მათი ხელმძღვანელი არ ყოფილა და ავტოსადგომი მას არ ეკუთვნოდა.

ამდენად, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ იმ შემთხვევაშიც კი, თუ დადგინდებოდა, რომ თ. მ-ი იყო რ. ფ-ის დამქირავებელი, ავტომობილის ქურდობის დროისათვის მათ შორის შრომითი ურთიერთობა მაინც შეწყვეტილი იქნებოდა. ამიტომ, რ. ფ-ისათვის ავტომობილის მიბარებით აპელანტ თ. მ-თან სახელშეკრულებო ურთიერთობა ვერ წარმოიშობოდა.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის პირველი ნაწილისა და 317-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, სასამართლომ ჩათვალა, რომ თ. მ-ს აპელანტის მიმართ ვალდებულება არ წარმოშოებია ზემოხსენებული ნორმით დადგენილი არც ერთი საფუძვლიდან.

სააპელაციო სასამართლოს განჩინება ი. ს-მა გაასაჩივრა საკასაციო წესით, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება შემდეგი საფუძვლებით:

სასამართლომ არასწორად გამოიყენა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 774-ე მუხლი მით უფრო, რომ კასატორი სისხლის სამართლის საქმეში ცნობილია დაზარალებულად. პალატამ უკანონოდ არ გაიზიარა მოწმეთა ჩვენებები, რომლებიც ადასტურებდნენ, რომ ა. მ-ი იყო მეწარმე.

სააპელაციო პალატამ არ დააკმაყოფილა მხარის შუამდგომლობა სისხლის სამართლის საქმის მასალების სრულად გამოთხოვის თაობაზე. აღნიშნულის შედეგად დადგინდებოდა, რომ სადავო ავტომანქანა დაიკარგა ინდივიდუალური მეწარმე «ა. მ-ის» კუთვნილ ქ.ქუთაისში, ... ქ.¹16-ში მდებარე ავტოსადგომიდან. სასამართლომ არასწორად დაადგინა რიგი ფაქტობრივი გარემოებანი.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 10 ოქტომბრის განჩინებით ი. ს-ის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა ი. ს-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის მიხედვით, საკასაციო საჩივარი სხვა ქონებრივ და არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგებზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე.

ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი მითითებული საფუძვლით.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძველით.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი პრაქტიკის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით.

ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას მოცემული საკასაციო საჩივარი, რის გამოც კასატორს უარი უნდა ეთქვას საკასაციო საჩივრის განხილვაზე.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორ ი. ს-ის უნდა დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით 2011 წლის 3 ოქტომბერს ი. ს-ისა და ა. ბუსხრიკიძის მიერ გადახდილი 1100 ლარის 70% _ 770 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

ი. ს-ის საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

კასატორ ი. ს-ს (პირადი ¹ ...) დაუბრუნდეს შემდეგ ანგარიშზე: თბილისის არასაგადასახადო შემოსულობების ¹200122900, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი _ ¹220101222, საბიუჯეტო შემოსულობების სახაზინო კოდი _ ¹300773150, დანიშნულება _ «სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს უზენაეს სასამართლოში განსახილველ საქმეებზე» ი. ს-ისა და ა. ბუსხრიკიძის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი _ 770 ლარი.

საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.