ას-1293-1313-2011 21 ნოემბერი, 2011 წელი,
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ვასილ როინიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)
მაია სულხანიშვილი, ბესარიონ ალავიძე
საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი _ შპს «კ. დ-ა»
წარმომადგენელი – ა. ბ-ე
მოწინააღმდეგე მხარე _ «ი. ლ-ი», «ს. გრუპ»
წარმომადგენელი - შ. დ-ე, ი. ზ-ა
გასაჩივრებული განჩინება _ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 14 ივლისის განჩინება
დავის საგანი – ვალდებულების შესრულება, მოქმედების განხორციელების აკრძალვა
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება, ახალი გადაწყვეტილების მიღება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
2010 წლის 2 ივნისს შპს «კ. დ-ამ» თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიაში «ი. ლ-ისა» და «ს. გრუპის» წინააღმდეგ სარჩელი აღძრა. მოსარჩელემ მოითხოვა მასა და «ს. გრუპს» შორის 2005 წლის 1 სექტემბერს გაფორმებული ხელშეკრულების შესრულების მოპასუხეთათვის დავალდებულება, ასევე ხელშეკრულებით გათვალისწინებული პროდუქციის სხვა პირების მეშვეობით დ-ის აკრძალვა.
მოსარჩელის მითითებით, 2005 წლის 1 სექტემბერს «ს. გრუპთან» გაფორმებული ხელშეკრულებით მოსარჩელეს თამბაქოს ნაწარმისა და სხვადასხვა პროდუქციის საქართველოში დ-ა-რელიზაციის ექსკლუზიური უფლება მიენიჭა. 2008 წლის დასაწყისში «ს-ას» აქციები მთლიანად «ი. ლ-მა» შეისყიდა. 2008 წლის აგვისტოს მოვლენების საფუძველზე, მოპასუხეებმა თავიანთი პროდუქციის მიწოდება შეაჩერეს. როგორც მოსარჩელისათვის გახდა ცნობილი, მოპასუხეებმა განაახლეს პროდუქციის შემოტანა მესამე პირის მეშვეობით, რაც ხელშეკრულებით მინიჭებული ექსკლუზიური უფლების დარღვევაა.
მოპასუხეების წარმომადგენელმა სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ მოცემულ დავაზე არ ვრცელდებოდა საქართველოს სასამართლოს კომპეტენცია, რადგანაც ხელშეკრულებით წარმოშობილი სადავო საკითხები უნდა მოწესრიგებულიყო საფრანგეთის კანონმდებლობის შესაბამისად, დავა კი უნდა განეხილა კომერციულ სასამართლოს. საჯარო შპს «ს. გრუპმა» მოსარჩელე ხელშეკრულების მე-2 მუხლის პირობების დაცვით გააფრთხილა ხელშეკრულების ცალმხრივად შეწყვეტის შესახებ, ამასთან, 2005 წლის 1 სექტემბრის ხელშეკრულება თუნდაც ხელშეკრულების პირობების დარღვევით ყოფილიყო შეწყვეტილი, საქართველოს კანონმდებლობა არ იცნობს ხელშეკრულების გაგრძელების დავალდებულებას. საჯარო შპს «ი. ინტერნეიშენალ ლ-ს» მოსარჩელესთან რაიმე ხელშეკრულება არ გაუფორმებია, ამასთან იგი არ წარმოადგენს საჯარო შპს «ს. გრუპის» უფლებამონაცვლეს.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2010 წლის 31 მარტის გადაწყვეტილებით შპს ,,კ. დ-ის» სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.
აღნიშნული გადაწყვეტილება მოსარჩელემ სააპელაციო წესით გაასაჩივრა.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 14 ივლისის განჩინებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა და პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება უცვლელად დარჩა.
სააპელაციო სასამართლო დაეთანხმა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებას, რომ Dსაჯარო შპს «ს. გრუპმა» 2005 წლის 1 სექტემბრის ხელშეკრულება მასში გათვალისწინებული პირობების შესაბამისად შეწყვიტა.
სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა აპელანტის მტკიცება, რომ შპს «ს. გრუპის» 2007 წლის 13 ივნისის წერილი ხელშეკრულების შეწყვეტის შესახებ შპს «კ. დ-ას» არ ჩაბარებია და აღნიშნა, რომ საქმის მასალებით მიხედვით, შპს «ს. გრუპმა» 2007 წლის 13 ივნისს შპს «კ. დ-ას» ხელშეკრულებაში მითითებულ მისამართზე გაუგზავნა წერილი იმპორტისა და დ-ის 2005 წლის 1 სექტემბრის ხელშეკრულების შეწყვეტის თაობაზე. შპს «კ. დ-ის» 2007 წლის 21 ივნისის წერილით დადასტურებულია შპს «ს. გრუპის» 2007 წლის 13 ივნისის წერილის მიღების ფაქტი. შპს «კ. დ-ის» წერილი ხელმოწერილია ჰ. ა-ის მიერ და დამოწმებულია შპს «კ. დ-ას» ბეჭდი სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა აპელანტის მოსაზრება, რომ ჰ. ა-ის მიერ შპს «კ. დ-ისთვის» გაგზავნილი შეტყობინების ჩაბარება არ უნდა იქნეს მიჩნეული შპს «კ. დ-ისთვის» შეტყობინების ჩაბარებად, რადგანაც, სამეწარმეო რეესტრის ამონაწერის მიხედვით, მოსარჩელე კომპანიის წარმომადგენლობის უფლებამოსილება გააჩნია მხოლოდ დირექტორ ი. ა-ს. სააპელაციო პალატამ ყურადღება გაამახვილა იმ გარემოებაზე, რომ 2007 წლის 21 ივნისის წერილზე, რომელიც ხელმოწერილია ჰ. ა-ის მიერ, მითითებულია შპს «კ. დ-ის» რეკვიზიტები და დამოწმებულია მოსარჩელე კომპანიის ბეჭდით. აღნიშნულის გათვალისწინებით, სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ შპს «ს. გრუპს» სრული საფუძველი ჰქონდა, ევარაუდა, რომ ჰ. ა-ი წარმოადგენდა შპს «კ. დ-ას.»
სააპელაციო სასამართლომ ასევე არ გაიზიარა აპელანტის პოზიცია, რომ შესაძლოა მოსარჩელეს ჩაბარდა 2007 წლის 13 ივნისით დათარიღებული შპს «ს. გრუპის» მიერ გაგზავნილი სხვა შინაარსის წერილი და მიუთითა, რომ აღნიშნულის დამადასტურებელი მტკიცებულება საქმეში არ მოიპოვება.
სააპელაციო სასამართლომ მოსარჩელის არც ის პოზიცია გაიზიარა, რომ საჯარო შპს «ი. ლ-ი» და საჯარო შპს «ს. გრუპი» შეერწყნენ ერთმანეთს, გამომდინარე იქიდან, რომ მხარემ აღნიშნული ფაქტობრივი გარემოება სათანადო მტკიცებულებით ვერ დაამტკიცა. მითითებული ფაქტობრივი გარემოების დამადასტურებელ სათანადო მტკიცებულებად სააპელაციო სასამართლომ ვებგვერდიდან ამონაწერი არ მიიჩნია, გამომდინარე იქიდან, რომ აღნიშნული მტკიცებულებით არ შეიძლება დადასტურდეს საწარმოთა შერწყმის ფაქტი. ამასთან, სააპელაციო სასამართლომ ყურადღება გაამახვილა, რომ ვებგვერდის ამონაწერში საუბარი იყო არა მოპასუხე საწარმოთა, არამედ მათი ბიზნესების შერწმაზე.
სააპელაციო სასამართლოს აღნიშნული განჩინება შპს «კ. დ-ამ» საკასაციო წესით გაასაჩივრა, მისი გაუქმებისა და საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების მოთხოვნით. საკასაციო საჩივარში აღნიშნულია, რომ სააპელაციო სასამართლომ არ გამოიყენა სამოქალაქო კოდექსის 51-ე მუხლი და გამოიყენა იმავე კოდექსის 104-ე მუხლი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა. შპს «კ. დ-ას» ხელშეკრულების შეწყვეტის შესახებ 2007 წლის 13 ივნისის წერილი არ ჩაბარებია, შესაბამისად, გამოვლენილი ნება ნადვილად ვერ ჩაითვლება. სააპელაციო სასამართლომ უსაფუძვლოდ არ გაიზიარა მათი მტკიცება, რომ ჰ. ა-ის მიერ შეტყობინების ჩაბარება არ უნდა ჩაითვალოს შეტყობინების კომპანიისათვის ჩაბარებად, რადგანაც სამეწარმეო რეესტრის ამონაწერის მიხედვით, წარმომადგენლობის უფლებამოსილება მხოლოდ საწარმოს დირექტორს გააჩნდა. სააპელაციო სასამართლომ არც ის გარემოება გაითვალისწინა, რომ 2007 წლის 13 ივნისის წერილი გაგზავნილი არაა დაზღვეული წერილით, როგორც ამას ხელშეკრულება ითვალისწინებდა, არამედ ფაქსით გამოიგზავნა. სააპელაციო სასამართლომ ასევე არ გაიზიარა მათი მტკიცება, რომ «ს. გრუპი» და «ი. ლ-ი» ერთმანეთს შეერწყნენ. სასამართლომ არ მიუთითა, რა სახის მტკიცებულებით უნდა დაედასტურებინა მოსარჩელეს ეს გარემოება. გარდა ამისა, გასაჩივრებულ განჩინებაში მითითებულია, რომ ბიზნესის შერწყმა და საწარმოთა შერწყმა ერთი და იგივე არაა. სასამართლოს აღნიშნული პოზიცია გაუგებარია. «ი. ლ-ს» სასამართლოსათვის შესაგებელი არასოდეს წარუდგენია. სააპელაციო სასამართლომ კი, არ გამოიყენა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 2321-ე მუხლი და, მხარის შუამდგომლობის მიუხედავად, დაუსწრებელი გადაწყვეტილება არ გამოიტანა.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 20 სექტემბრის განჩინებით შპს «კ. დ-ას» საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ შპს «კ. დ-ას» საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად შემდეგ გარემოებათა გამო:
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის მიხედვით, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებზე დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო, არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე.
საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით, ვინაიდან სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან, ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით, რის გამოც შპს «კ. დ-ას» საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნეს დაშვებული.
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის მიხედვით, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.
საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორს უნდა დაუბრუნდეს გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (300 ლარის) 70% - 210 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო პალატამ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 284-ე, 391-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. შპს «კ. დ-ის» საკასაციო საჩივარი როგორც დაუშვებელი დარჩეს განუხილველად;
2. კასატორს დაუბრუნდეს ა. ბ-ის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (300 ლარის) 70% - 210 ლარი;
საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
