საქმე # 210100119003133380
საქართველოს უზენაესი სასამართლო
განჩინება
საქართველოს სახელით
საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის
შემოწმების შესახებ
საქმე №417აპ-23 ქ. თბილისი
ნ-ი ე, 417აპ-23 22 ივნისი, 2023 წელი
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატამ შემდეგი შემადგენლობით:
ლევან თევზაძე (თავმჯდომარე),
შალვა თადუმაძე, მერაბ გაბინაშვილი
ზეპირი მოსმენის გარეშე შეამოწმა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატის 2023 წლის 10 მარტის განაჩენზე სიღნაღის რაიონული პროკურატურის პროკურორ ანა ცუცქირიძის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და
გ ა მ ო ა რ კ ვ ი ა:
1. წარდგენილი ბრალდების არსი:
1.1. ე. ნ-ს, - დაბადებულს … წლის … ნოემბერს, - ბრალად ედება თაღლითობა, ესე იგი მართლსაწინააღმდეგო მისაკუთრების მიზნით სხვისი ნივთის დაუფლება მოტყუებით, ჩადენილი დიდი ოდენობით; თაღლითობა, ესე იგი მართლსაწინააღმდეგო მისაკუთრების მიზნით სხვისი ნივთის დაუფლება მოტყუებით, რამაც მნიშვნელოვანი ზიანი გამოიწვია, რაც გამოიხატა შემდეგში:
· 2004 წლის 10 ოქტომბერს ნ. კ-მა თ. ბ-ან მისი საზღვარგარეთ მყოფი დედის - ე. ნ-ის თანხობით 1300 აშშ დოლარად შეიძინა ქალაქ წ-ი, დ. ა-ის ქუჩის N…-ში მდებარე საცხოვრებელი სახლი, რის თაობაზეც მხარეებმა შეადგინეს შესაბამისი ხელწერილი და ნ. კ-ი წლების მანძილზე ისე ცხოვრობდა ზემოხსენებულ სახლში, რომ მის სახელზე ოფიციალურად არ მომხდარა აღნიშნულს ბინის გადაფორმება. 2007 წელს ნ. კ-მა თავის ხელთარსებული დოკუმენტების საფუძველზე დაირეგისტრირა ხსენებული სახლი და განაგრძო იქ ცხოვრება, თუმცა 2013 წელს ე. ნ-მა გადაწყვიტა თაღლითურად დაუფლებოდა ქალაქ წ-ი, ა-ის ქ. N…-ში მდებარე საცხოვრებელ სახლს, რის გამოც მიმართა სარეგისტრაციო სამსახურს, წარადგინა 1997 წელს დადებული ბინის ყიდვა-გაყიდვის ხელშეკრულება, დამალა, რომ 2004 წელს ბინა მიყიდული ჰქონდა ნ. კ-ის და 2013 წლის 21 ოქტომბერს თავის სახელზე დაირეგისტრირა ერთხელ უკვე გაყიდული და ნ. კ-ის საკუთრებაში არსებული საცხოვრებელი სახლი, რითაც მას მიაყენა 30000 ლარის დიდი ოდენობით ქონებრივი ზიანი.
· 1997 წლის 10 ნოემბერს ვ. (ბ.) ა-მა ე. ნ-სგან 150 აშშ დოლარად შეიძინა ქალაქ წ-ი, დ. ა-ის ქუჩის N…-ში მდებარე 547 კვ.მ. ფართობის მიწის ნაკვეთი, რის თაობაზეც მხარეებმა შეადგინეს შესაბამისი ხელწერილი ისე, რომ უძრავი ნივთის ოფიციალური რეგისტრაცია ბ. ა-ის სახელზე არ მომხდარა. 2000 წლის 23 თებერვალს ბ. ა-მა ზემოხსენებული მიწის ნაკვეთი 145 აშშ დოლარად მიყიდა მ. ზ-ს, რასთან დაკავშირებითაც მან ახალ მესაკუთრეს დაუწერა ხელწერილი, ასევე გადასცა 1997 წლის ე-ას დოკუმენტები (საბინაო წიგნი და დაბადების მოწმობა). 2011 წელს მ. ზ-მა აღნიშნული მიწის ნაკვეთი გააერთიანა მის მიერ შეძენილ 403 კვ.მ. ფართობის მქონე მოსაზღვრე ნაკვეთთან და 2011 წლის 20 დეკემბერს მის სახელზე დარეგისტრირდა 950 კვ.მ. ფართობის მქონე გაერთიანებული მიწის ნაკვეთი. 2013 წლის 30 სექტემბერს ე. ნ-მა გადაწყვიტა თაღლითურად დაეუფლებოდა ქალაქ წ-ი, დ. ა-ის ქუჩის N…-ში მდებარე 547 კვ.მ. ფართობის ნიწის ნაკვეთს, რის გამო მიმართა სარეგისტრაციო სამსახურს, შემდეგ კი სიღნაღის რაიონულ სასამართლოს, სადაც წარადგინა 1986 წელს დადებული უძრავ ნივთის ყიდვა-გაყიდვის ხელშეკრულება, ამასთან დამალა, რომ 1997 წელს ნაკვეთი მიყიდული ჰქონდა ბ. ა-ის და 2015 წლის 28 დეკემბერსა და შემდეგომ პერიოდში მიღებული სიღნაღის რაიონული სასამართლოს გადაწყვეტილებების საფუძველზე, 2018 წლის 20 აპრილს, თავის სახელზე დაირეგისტრირა ერთხელ უკვე გაყიდული და სხვის საკუთრებაში არსებული ქალაქ წ-ი, დ. ა-ის ქ. N..-ში მდებარე 547 კვ.მ. ფარობის მიწის ნაკვეთი, რითაც მ. ზ-ს მიაყენა 10000 ლარის მნიშვნელოვანი ქონებრივი ზიანი.
2. სიღნაღის რაიონული სასამართლოს 2021 წლის 17 აგვისტოს განაჩენით:
2.1. ე. ნ-ი ცნობილ იქნა უდანაშაულოდ და გამართლდა საქართველოს სსკ-ის 180-ე მუხლის მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტითა და 180-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით წარდგენილ ბრალდებებში.
2.2. გაუქმდა ე. ნ-ის მიმართ სიღნაღის რაიონული სასამართლოს 2019 წლის 21 ივნისის განჩინებით შეფარდებული აღკვეთის ღონისძიება - გირაო და განაჩენის აღსრულებიდან ერთი თვის ვადაში უნდა მოეხსნას ყადაღა გირაოს უზრუნველსაყოფად ე. ნ-ის (პირადი N….) სახელზე რეგისტრირებულ უძრავ ქონებებს, მდებარე: ს-ის მუნიციპალიტეტი, ქ. წ-ი, დ. ა-ის ქუჩა N…, საკადასტრო კოდით N… და ს-ის მუნიციპალიტეტი, ქ. წ-ი, დ. ა-ის ქუჩა N..ა, საკადასტრო კოდით N…
2.3. ე. ნ-ს განემარტა, რომ უფლება აქვს, საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსის 92-ე მუხლით დადგენილი წესით მოითხოვოს ზიანის ანაზღაურება.
3. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატის 2023 წლის 10 მარტის განაჩენით:
3.1. ბრალდების მხარის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა და სიღნაღის რაიონული სასამართლოს 2021 წლის 17 აგვისტოს განაჩენი დარჩა უცვლელად.
4. კასატორმა - სიღნაღის რაიონული პროკურატურის პროკურორმა ანა ცუცქირიძემ საკასაციო საჩივრით მოითხოვა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატის 2023 წლის 10 მარტის განაჩენის გაუქმება, ე. ნ-ის დამნაშავედ ცნობა საქართველოს სსკ-ის 180-ე მუხლის მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტითა და 180-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული დანაშაულების ჩადენაში და სამართლიანი, ადექვატური სასჯელის შეფარდება.
4.1. გამართლებულმა ე. ნ-მა და მისმა ინტერესების დამცველმა, ადვოკატმა ნ. ხ-მა შესაგებლით მოითხოვეს სიღნაღის რაიონული პროკურატურის პროკურორ ანა ცუცქირიძის მიერ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობა და თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატის 2023 წლის 10 მარტის განაჩენის ძალაში დატოვება.
5. საკასაციო სასამართლოს შეფასებები:
საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საფუძვლები საქართველოს სსკ-ის 303-ე მუხლის მე-3 ნაწილში ამომწურავად არის ჩამოთვლილი, კერძოდ, საკასაციო საჩივარი დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ:
ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას;
ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია;
გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება;
დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან;
ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე;
ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს;
ზ) კასატორი არასრულწლოვანი მსჯავრდებულია.
5.1. შესაბამისად, საკასაციო სასამართლო მხარის საჩივარს, წარმოდგენილი სისხლის სამართლის საქმის მასალებთან ერთად, სწორედ აღნიშნულ საფუძველთა ფარგლებში განიხილავს და აფასებს, რამდენად დასაბუთებულია იგი.
6. საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებას საქართველოს სსკ-ის 180-ე მუხლის მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტითა და 180-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით წარდგენილ ბრალდებებში ე. ნ-ის გამართლების შესახებ და აღნიშნავს, რომ საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებები არ არის საკმარისი გონივრულ ეჭვს მიღმა სტანდარტით გამამტყუნებელი განაჩენის გამოსატანად.
7. უსაფუძვლოა კასატორის პოზიცია, რომ წარმოდგენილი მტკიცებულებები უტყუარად ადასტურებს ე. ნ-ის მიერ ბრალად წარდგენილი ქმედების ჩადენას და ეთანხმება გასაჩივრებული განაჩენის მოტივაციას, რომ ქმედების თაღლითობად კვალიფიკაციისთვის აუცილებელია დამნაშავე ქონების დაუფლების ან ქონებაზე უფლების მიღების საშუალებად იყენებდეს მოტყუებას, რაც გულისხმობს ჭეშმარიტების განზრახ დამახინჯებას ან/და გარკვეულ გარემოებათა განზრახ დაფარვას ქონების მესაკუთრის ან მფლობელის შეცდომაში შეყვანის მიზნით.
8. საქართველოს სსკ-ის 180-ე მუხლის მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით ე. ნ-ის ბრალდება (დაზარალებულ ნ. კ-ის ეპიზოდი):
8.1. დაზარალებულისა და ბინის ყიდვის ფაქტის შემსწრე მოწმეების მიერ მიცემულ ჩვენებებთან დაკავშირებით საკასაციო სასამართლო ეთანხმება გასაჩივრებული გამამართლებელი განაჩენის მსჯელობას და აღნიშნავს, რომ საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებასთან დაკავშირებით დაზარალებულ ნ. კ-სა და მოწმეების - კ. ხ-ის, თ. მ-ის და ქ. ქ-ის განმარტებებს შორის არსებული ერთმანეთის გამომრიცხავი გარემოებების არსებობა დამაჯერებლობას უკარგავს მის ჩვენებას და უტყუარად არ ადასტურებს ე. ნ-ის ბრალეულობას, კერძოდ:
8.2. დაზარალებულმა ნ. კ-მა განმარტა, რომ 2004 წელს თ. ბ-მ დედის თანხმობით მიჰყიდა ქ. წ-ი, დ. ა-ის ქუჩის N…-ში მდებარე ბინა და აღნიშნულის თაობაზე იცოდა ე. ნ-მა. თ. ბ-ს, დედასთან შეთანხმებით, ხელწერილში ბინის გაყიდვის შესახებ არ ჩააწერინა, რადგან ე. ნ-მა სატელეფონო საუბრისას უთხრა, რომ შვილს ენდობოდა და მისთვის გადაეცა ფული. მან ფულის გადაცემის მომენტში, მაღაზიაში ყოფნის დროს, თურქეთში დაურეკა ე. ნ-ს და ესაუბრა აღნიშნულის თაობაზე, რასაც ესწრებოდნენ თ. მ-ი, კ. ხ-ი, გ. გ-ე და ქ. ქ-ი. თ. და კ. მაღაზიაში იყვნენ, ხოლო ქ. გარეთ იდგა და მაღაზიის კარი ღია იყო. დაზარალებული დარწმუნებული იყო, რომ ე. ნ-ს ესაუბრებოდა, რადგან მას ხმაზე ცნობდა. გარდა ამისა, ნ. კ-ი აცხადებს, რომ ხელწერილის დაწერის დროს ესაუბრა თუ არა ე. ნ-ს არ ახსოვს, ვინაიდან დიდი დროა გასული. მასვე პერიოდულად ბინის შეძენამდე და შემდგომ პერიოდშიც ესაუბრებოდა ტელეფონზე, თუმცა ვერ მიუთითა კონკრეტულად რა ნომერზე ურეკავდა ე-ას. საგულისხმოა, რომ დაზარალებულ ნ. კ-ის ჩვენებაში აღწერილი ფაქტობრივი გარემოებები სრულად არაა თანხვდენილი ხელწერილის შედგენისა და თანხის გადაცემის ფაქტის შემსწრე მოწმეების - კ. ხ-ის, თ. მ-სა და ქ. ქ-ის ჩვენებებთან. მოწმე კ. ხ-მა ჩვენებაში აღნიშნა, რომ დაესწრო ე. ნ-თან საუბარს, რა დროსაც მას ო-ას ტელეფონით ესაუბრებოდნენ თ. ბ-ძე, ნ. კ-ი და „ე-ა“ სახელს ახსნებდნენ, თუმცა მან ე. ნ-ლი ხმაზე ვერ იცნო, ხოლო მოწმე თ. მ-მა დაკითხვისას აღნიშნა, რომ ხელწერილის შედგენისა და ფულის გადაცემის ფაქტს დაესწრო. სატელეფონო საუბარი იყო, თუმცა ვის ესაუბრებდნენ ყურადღება არ მიუქცევია. მოწმე ქ. ქ-ის ჩვენებით კი დგინდება, რომ მაღაზიასთან ყოფნისას არ გაუგია ვინმეს ტელეფონზე დაერეკა ე. ნ-ის და არც მისი ხმა გაუგონია. იგი მაღაზიასთან ისე ახლოს იმყოფებოდა, შიგნით ვინმეს რომ დაერეკა, გარეთ აუცილებლად გაიგებდა.
8.3. ამდენად, მოცემულ შემთხვევაში, ერთმანეთს უპირისპირდება დაზარალებულ ნ. კ-ისა და გამართლებულ ე. ნ-ის ურთიერთსაწინააღმდეგო ვერსიები ქ. წ-ში, დ. ა-ის ქუჩის N…-ში მდებარე საცხოვრებელი სახლის გასხვისების თაობაზე, უშუალოდ ე. ნ-ის თანხმობით თ. ბ-ის მიერ ქონების განკარგვასთან დაკავშირებით. საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ ბრალდების მხარემ სათანადოდ ვერ დაადასტურა, რომ ნ. კ-ს სატელეფონო კომუნიკაცია ჰქონდა ე. ნ-თან და სწორედ მას შეუთანხმდა უძრავი ქონების სანაცვლოდ 1300 აშშ დოლარის გადახდაზე.
8.4. სასამართლოში საქმის განხილვისას ე. ნ-მა აღნიშნა, რომ სახლის გაყიდვის თაობაზე მისთვის არავის დაურეკავს; 2012 წელს გაიგო შვილის - თ. ბ-ან, რომ სახლი ჰქონდა გაქირავებული, ხოლო თ-ის მიერ ხელწერილის შედგენისა და ბინის გასხვისების ფაქტი ცნობილი გახდა სასამართლო სხდომაზე საქმის განხილვის დროს.
8.5. საკასაციო სასამართლო ეთანხმება სააპელაციო პალატის მსჯელობას და მიუთითებს, რომ ბრალდების მხარეს არ წამოუდგენია დამაჯერებელი და სარწმუნო მტკიცებულებებით გამყარებული არგუმენტები, რომლებიც ე. ნ-ის მიერ მიცემული ჩვენების გაზიარებაზე უარის თქმის საფუძველს შექმნიდა. იმ პირობებში კი, როდესაც დასახელებულ ეპიზოდში, ე. ნ-ის ბრალეულობის დასადასტურებლად პირდაპირი მტკიცებულების სახით წარმოდგენილია დაზარალებულ ნ. კ-ის ჩვენება, რომელიც არათუ არ არის გამყარებული სხვა, პირდაპირი მტკიცებულებებით, არამედ ეწინააღმდეგება ერთმანეთს, შეუძლებელია გამართლებულ ე. ნ-ის ჩვენების დისკრედიტაცია მხოლოდ მისი საპროცესო სტატუსიდან და საქმის შედეგისადმი ინტერესიდან გამომდინარე.
8.6. რაც შეეხება სახელმწიფო ბრალმდებლის აპელირება მოწმე მ. პ-ის ჩვენებაზე, ის ირიბი ხასიათისაა, ვინაიდან ეფუძნება ნ. კ-ის მიერ მიწოდებულ ინფორმაციას. იმ გარემოებაზე, რომ დაზარალებულს კომუნიკაცია ჰქონდა ე. ნ-ან, რომლისთვისაც ცნობილი იყო ბინის გაყიდვასთან დაკავშირებული მოლაპარაკების შესახებ, მოწმე ინფორმაციას ფლობს მხოლოდ ნ. კ-ის გადმოცემით; თანხის გადაცემის ფაქტს არ დასწრებია, ასევე ბინის ყიდვა-გაყიდვის თაობაზე დაზარალებულსა და ე. ნ-ს მისი თანდასწრებით არ უსაუბრიათ. ირიბი ჩვენების გამოყენება გამამტყუნებელი განაჩენის დადგენისთვის „შეიძლება დასაშვები იყოს მხოლოდ გამონაკლის შემთხვევებში, კანონით გათვალისწინებული მკაფიო წესისა და სათანადო კონსტიტუციური გარანტიების უზრუნველყოფის პირობებში და არა მოქმედი სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსით განსაზღვრული ზოგადი წესით“ (იხ. საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2015 წლის 22 იანვრის 1/1/548 გადაწყვეტილება „საქართველოს მოქალაქე ზურაბ მიქაძე საქართველოს პარლამენტის წინააღმდეგ“, II-52).
8.7. საფუძველს მოკლებულია პროკურორის პოზიცია, რომ მოწმე გ. გ-ის მიერ მიცემული ჩვენება უნდა ჩაითვალოს ე. ნ-ის მიერ ბრალად წარდგენილი დანაშაულებრივი ქმედების დამადასტურებელ პირდაპირი ხასიათის მტკიცებულებად. პალატას მიაჩნია, რომ აღნიშნული პირის მიერ მოწოდებული ინფორმაციის გაზიარების საფუძველი არ არსებობს. როგორც მოწმემ განაცხადა, 2004 წლის ოქტომბერში მათთან მივიდა თ. ბ-ძე და უთხრა, რომ სახლის გაყიდვას აპირებდა. სახლის შეძენის სურვილი გამოთქვა მისმა მეუღლემ - ნ. კ-მა, რის შემდეგაც თამუნამ დაურეკა დედას - ე. ნ-ს, რომლის განმარტებითაც, თავის შვილს ენდობოდა. სატელეფონო საუბრის შემდეგ, რასაც თავადაც უსმენდა, თ. ბ-ს დედის თანხმობით, გადაუხადეს თანხა და 1300 დოლარად იყიდეს სახლი. საკასაციო სასამართლო გასაჩივრებული განაჩენის მსგავსად მიიჩნევს, რომ რათქმაუნდა, დაზარალებულთან ნათესაურ ურთიერთობაში ყოფნა თავისთავად არ განაპირობებს ამ მოწმის ჩვენების არადამაჯერებლობას, თუმცა გასათვალისწინებელია, რომ საქმეზე წარმოდგენილი სხვა მტკიცებულებების ანალიზი არ ქმნის ფაქტის უტყუარად მიჩნევის საფუძველს, რომ ბინის გაყიდვაზე ნ. კ-ი ნამდვილად ესაუბრა ე. ნ-ს და მასთან შეთანხმებით მოხდა თ. ბ-ის თანხის გადაცემა.
8.8. აქვე მხედველობაშია მისაღები ადმინისტრაციულ საქმეზე მიღებულ გადაწყვეტილებები, რომლებიც კიდევ უფრო ამყარებს და ადასტურებს ე. ნ-ის უდანაშაულობას, კერძოდ, სიღნაღის რაიონული სასამართლოს 2016 წლის 5 მაისის გადაწყვეტილებით, ე. ნ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა და ბათილად იქნა ცნობილი ს-ის მუნიციპალიტეტის გამგებლის 2007 წლის 15 ოქტომბრის ბრძანება N733; ს-ის მუნიციპალიტეტის გამგებლის 2007 წლის 17 ოქტომბერს გაცემული საკუთრების მოწმობა N76, რომლითაც ქ. წ-ი დ. ა-ის ქუჩის N..-ში მცხოვრებ ნ. კ-ს საკუთრებაში გადაეცა 94.3 კვ.მ. ფართობი; 2007 წლის 29 ოქტომბრის საცხოვრებელი სახლის პასპორტი, ქ. წ-ი, დ. ა-ის N…-ში ნ. კ-ის სახელზე; საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს ს-ის სარეგისტრაციო სამსახურის მიერ განხორციელებული 08.11.2007 წლის რეგისტრაცია, რომლის მიხედვით, ქ. წ-ი, ა-ის ქუჩის N…-ში მდებარე უძრავი ქონება, საკადასტრო კოდით N… დარეგისტრირდა ნ. კ-ის სახელზე და საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2014 წლის 11 სექტემბრის N187831 გადაწყვეტილება. აღნიშნული გადაწყვეტილება უცვლელად დარჩა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 2 მარტის გადაწყვეტილებით, ხოლო საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2017 წლის 17 ოქტომბრის განჩინებით ს-ის მუნიციპალიტეტის გამგეობისა და ნ. კ-ის საკასაციო საჩივრები დაუშვებლად იქნა ცნობილი.
8.9. ამდენად, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ საქმეზე წარმოდგენილი მტკიცებულებების გაანალიზებით გონივრულ ეჭვს მიღმა არ დასტურდება, რომ ე. ნ-ის მხრიდან ადგილი ჰქონდა ნ. კ-ის მოტყუებას და შესაბამისად, მისი ქმედება თაღლითობად ვერ დაკვალიფიცირდება.
9. საქართველოს სსკ-ის 180-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით ე. ნ-ის ბრალდების ეპიზოდი:
9.1. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ბრალდების მხარემ მოცემულ შემთხვევაშიც ვერ წარმოადგინა რაიმე უტყუარი მტკიცებულება, რომელიც დაადასტურებდა ე. ნ-ის მხრიდან მ. ზ-ის სახელზე რეგისტრირებული უძრავი ქონების თაღლითურად, მოტყუების გზით მართლსაწინააღმდეგოდ მისაკუთრების მიზნის არსებობას.
9.2. მხარეთა მიერ უდავოდ მიჩნეული, დაზარალებულ მ. ზ-ის გამოკითხვის ოქმის მიხედვით, ქ. წ-ი, დ. ა-ის ქუჩის N…-ში მდებარე, 547 კვ.მ. მიწის ნაკვეთი მან 2000 წელს 150 აშშ დოლარად შეიძინა ბ. ა-ან, რომელსაც თავის მხრივ, ხელწერილის საფუძველზე ნაყიდი ჰქონდა ე. ნ-ან და არ ჰქონდა გაფორმებული. ბ. ა-მა მიწის ნაკვეთის შეძენის დროს მას გადასცა ე. ნ-ის ხელწერილი და წერილი, ასევე მის მიერ დატოვებული საბინაო წიგნის დედანი და დაბადების მოწმობა. 2014 წელს, შეძენილი მიწის ნაკვეთების აზომვითი ნახაზები გააკეთებინა სპეციალისტს და რეგისტრაციის მიზნით მიმართა საჯარო რეესტრს, თუმცა საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტში განუმარტეს, რომ სამივე მიწის ნაკვეთს ერთად ვერ დაარეგისტრირებდა. ერთი ნაკვეთი, რომლიც შეიძინა ს. ჯ-ან და რომელზეც განთავსებული იყო შენობა-ნაგებობა, ცალკე დაარეგისტრირეს, ხოლო ბ. ა-სა და ნ. ა-ან შეძენილი მიწის ნაკვეთები დაურეგისტრირეს ერთ ნაკვეთად. დაზარალებულის განმარტებით, რეგისტრაციიდან მოკლე პერიოდში, დაიბარეს სიღნაღის რაიონულ სასამართლოში, სადაც შეიტყო, რომ ე. ნ-ი ედავებოდა ბ. ა-ან შეძენილ მიწის ნაკვეთს, რომელიც სიღნაღის რაიონულმა სასამართლომ მიაკუთვნა ე. ნ-ს.
9.3. საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო პალატის მსჯელობას, რომლის თანახმად, მართალია, დაზარალებულმა მ. ზ-მა გამოიძიების ეტაპზე გამოკითხვისას, თანმიმდევრულად და დამაჯერებლად აღწერა საქმის ფაქტორივი გარემოებები, თუმცა, მხოლოდ დაზარალებულის ჩვენება ვერ წარმოშობს იმ სტანტარტს, რაც საკმარისი იქნებოდა გამამტყუნებელი განაჩენის გამოტანისათვის. მტკიცებულებათა ერთობლიობის დროს დასაბუთებულობის მაღალი სტანდარტიდან გამომდინარე პირის მსჯავრდებისათვის მინიმუმ ორი პირდაპირი ხასიათის მტკიცებულება უნდა არსებობდეს. მხოლოდ ერთი პირდაპირი მტკიცებულების არსებობა არ აკმაყოფილებს გამამტყუნებელი განაჩენის გამოტანისათვის საჭირო გონივრულ ეჭვს მიღმა სტანდარტს (მაგალითისათვის იხილეთ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატის საქმე №251აპ-16; N453აპ-15 განაჩენი).
9.4. დაზარალებულ მ. ზ-ის ჩვენების საპირისპიროდ ე. ნ-მა სასამართლოში ჩვენების მიცემისას განმარტა, რომ სადავო მიწის ნაკვეთი წლების წინ ხელწერილის საფუძველზე ბ. ა-ს მიჰყიდა 750 აშშ დოლარად, საიდანაც მან გადაუხადა თანხის ნაწილი - 150 აშშ დოლარი, დარჩენილი თანხა უნდა გადაეცა 10 დღის ვადაში და სანოტარო წესით მოხდებოდა ნაკვეთის გადაფორმება, თუმცა წლების განმავლობაში მისთვის არ მიუკითხავს და არც უფიქრია, რომ ნაკვეთი ბ. ა-ის საკუთრებას წარმოადგენდა. იგი მ. ზ-ს არ იცნობდა და პირველად სასამართლოში ნახა, როდესაც აღნიშნულ ნაკვეთთან დაკავშირებით დაიწყო დავა. გარდა ამისა, სასამართლო სხდომაზე ე. ნ-მა დაადასტურა, რომ შემთხვევით გაიარა ქ. წ-ი, ა-ის ქ. N…-ში არსებული ნაკვეთის მიმდებარედ, რა დროსაც შეიტყო, რომ მისი კუთვნილი ნაკვეთის მესაკუთრე იყო მ. ზ-ი, ხოლო გამომდინარე იქიდან, რომ ბ. ა-მა ვალდებულება სრულად არ შეასრულა, მიწის ნაკვეთი კვლავ მის საკუთრებად მიიჩნია. თავის მხრივ, მოწმე ბ. ა-ც სასამართლო სხდომაზე მიცემულ ჩვენებაში დაადასტურა ე. ნ-ან მიწის ნაკვეთის ხელწერილით შეძენის ფაქტი და განმარტა, რომ ნაკვეთის გაფორმება ვერ შეძლო, რადგან ე. საზღვარგარეთ წავიდა, შემდგომ ეკონომიკური გაჭირვების გამო მიწის ნაკვეთი ასევე ხელწერილის საფუძველზე მიჰყიდა მ. ზ-ს და გადასცა მის ხელთ არსებული დოკუმენტაცია. მისივე ჩვენებით, მ. ზ-ის არ უთქვამს, რომ ე. ნ-ი მიწის ნაკვეთს გაუფორმებდა.
9.5. რაც შეეხება მოწმეების - გ. ა-ის, თ. ც-ის, ვ. ნ-სა და ჟ. ჭ-ის ჩვენებებს, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ მათი ჩვენებები სადავო ფაქტობრივი გარემოებების დადგენის ან უარყოფის თვალსაზრისით არარელევანტურია, ვინაიდან ერთი მხრივ, ეფუძნება დაზარალებულის მონათხრობს, ხოლო, მეორე მხრივ, ვერც ამ ჩვენებების შინაარსიდან დგინდება უტყუარად ე. ნ-ის ქმედებაში ბრალად შერაცხული დანაშაულის - თაღლითობის შემადგენლობა. რელევანტურ მტკიცებულებებს არ წარმოადგენს 1997 წლის 10 ნოემბრის ხელწერილი და მხარეთა მიერ უდავოდ ცნობილი საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს საექსპერტო-კრიმინალისტიკური დეპარტამენტის N659/გრ გრაფიკული ექსპერტიზის დასკვნა, ვინაიდან მითითებული მტკიცებულებებით დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები არ წარმოადგენს დავის საგანს და ქ. წ-ში, დ. ა-ის ქუჩის N…-ში მდებარე მიწის ნაკვეთის ბ. ა-ზე გასხვისების ფაქტს არ უარყოფს თავად ე. ნ-იც.
10. ამდენად, საკასაციო სასამართლოს შეფასებით, წარმოდგენილ სისხლის სამართლის საქმეში არსებული მტკიცებულებებით უტყუარად არ დასტურდება ე. ნ-ის მიერ საქართველოს სსკ-ის 180-ე მუხლის მე-3 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტითა და 180-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „ბ“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული დანაშაულის ჩადენა, რის გამოც მტკიცებულებათა შეფასებისას წარმოშობილი ეჭვი სასამართლოებმა სამართლიანად გადაწყვიტეს ბრალდებულის სასარგებლოდ. საკასაციო პალატა კვლავ აღნიშნავს, რომ საქართველოს კონსტიტუციის 31-ე მუხლის მე-7 პუნქტი განამტკიცებს in dubio pro reo საყოველთაოდ აღიარებულ პრინციპს, რაც ავალდებულებს სასამართლოს, სათანადოდ შეაფასოს მტკიცებულებები, სამართლიანად გადაჭრას სამხილებს შორის არსებული წინააღმდეგობები და ამ პროცესში წარმოშობილი ყოველგვარი გონივრული ეჭვი გადაწყვიტოს ბრალდებულის უდანაშაულობის, მისი თავისუფლების სასარგებლოდ (იხ. საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2015 წლის 22 იანვრის №1/1/548 გადაწყვეტილება საქმეზე „საქართველოს მოქალაქე ზურაბ მიქაძე საქართველოს პარლამენტის წინააღმდეგ“).
11. სასამართლო ითვალისწინებს, რომ სამართლიანი სასამართლოს უფლება სასამართლოებს ავალდებულებს, ნათლად მიუთითონ საფუძვლები, რომლებსაც დაეყრდნენ გადაწყვეტილების მიღებისას (იხ. Taxquet v. Belgium [GC], ECtHR, no. 926/05, § 91, ECtHR 2010, და Nikolay Genov v. Bulgaria, no. 7202/09, §27, 13/07/2017). იმავდროულად, დასაბუთებული გადაწყვეტილების ვალდებულება არ მოითხოვს მხარეების მიერ მითითებულ ყველა არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემას (იხ. Fomin v. Moldova, no. 36755/06, § 31, ECtHR, 11/11/2011); ზედა ინსტანციის სასამართლოებს უფლება აქვთ დაეთანხმონ ქვედა ინსტანციის სასამართლოს დასაბუთებას საფუძვლების გამეორების გარეშე (იხ., Hirvisaari v. Finland, ECtHR, N49684/99, §30, 25/12/2001).
12. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, ვინაიდან მოცემულ შემთხვევაში არ იკვეთება საქართველოს სსსკ-ის 303-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი საფუძველი, საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად უნდა იქნეს ცნობილი.
13. საკასაციო სასამართლომ საქართველოს სსსკ-ის 303-ე მუხლის მე-3, მე-32, მე-33, მე-4 ნაწილების საფუძველზე
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. სიღნაღის რაიონული პროკურატურის პროკურორ ანა ცუცქირიძის საკასაციო საჩივარი თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სისხლის სამართლის საქმეთა პალატის 2023 წლის 10 მარტის განაჩენზე არ იქნეს დაშვებული განსახილველად;
2. განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე ლ. თევზაძე
მოსამართლეები: შ. თადუმაძე
მ. გაბინაშვილი