გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა
¹ 3კ-1231-02 13 ნოემბერი, 2002 წ., ქ. თბილისი
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატა
შემადგენლობა: მ. ახალაძე (თავმჯდომარე),
თ. კობახიძე,
ქ. გაბელაია
დავის საგანი: კუთვნილი წილის ნატურით გაყოფა.
აღწერილობითი ნაწილი:
ქ.თბილისში, ... მდებარე საცხოვრებელი სახლი წარმოადგენს ე. ქ-ისა და ნ. ჩ-ის თანასაკუთრებას. ქ.თბილისის ტექნიკური ინვენტარიზაციის ბიუროს მონაცემების შესაბამისად ე.ქ-ე და ნ.ჩ-ი აღრიცხული არიან ამ სახლის ½1/2-ის მესაკუთრეებად (თითოეული). მათ ფაქტობრივად უკავიათ ცალ-ცალკე ნაგებობები ლიტერ “ა-1” და ლიტერ “ა”. ისინი ასევე არიან 675 კვ.მ მიწის ნაკვეთის თანაბარი წილის თანამესაკუთრეები. ნაკვეთი გაყოფილი აქვთ ღობით და თითოეულს აქვს დამოუკიდებელი შესასვლელი, მაგრამ ეს გაყოფა იურიდიულად გაფორმებული არ არის.
ე. ქ-ემ სარჩელით მიმართა სასამართლოს და მოითხოვა მიწისა და სახლზე საზიარო უფლებების შეწყვეტა წილის ნატურით გამოყოფით იმ საფუძვლით, რომ ის არის სახლისა და 675 კვ.მ მიწის 1/2-ის მესაკუთრე ფაქტობრივად, მაგრამ ეს გაყოფა იურიდიულად არ არის გაფორმებული.
თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონული სასამართლოს 2001წ. 27 ივნისის გადაწყვეტილებით სარჩელი დაკმაყოფილდა. ე. ქ-ეს გამოეყო ... მდებარე 675 მ2 მიწის ნაკვეთიდან 329,7მ2 საეზოვე მიწის ნაკვეთი. სასამართლომ გადაწყვეტილება გამოიტანა საინჟინრო ტექნიკური ექსპერტიზის დასკვნის საფუძველზე, რომლის მიხედვით ზემოთ აღნიშნული მიწის ნაკვეთის ნატურით გამოყოფა შესაძლებელია.
თბილისის ვაკე-საბურთალოს რაიონულ სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე სააპელაციო საჩივარი შეიტანა ნ. ჩ-მა.
2001წ. 29 ნოემბრის გადაწყვეტილებით დაკმაყოფილდა ე.ჩ-ის სააპელაციო საჩივარი. ახალი გადაწყვეტილებით არ დაკმაყოფილდა ე. ქ-ის სარჩელი, იმ მოტივით, რომ უძრავი ნივთების შესაძენად აუცილებელია სანოტარო წესით დამოწმებული საბუთი და შემძენის რეგისტრაცია საჯარო რეესტრში. მოცემულ შემთხვევაში მხარეთა თანასაკუთრებაში არსებული სადავო მიწის ნაკვეთი საჯარო რეესტრში არ არის რეგისტრირებული.
გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ე.ქ-ემ. 2002წ. 17 მაისის განჩინებით საკასაციო სასამართლომ გააუქმა გასაჩივრებული გადაწყვეტილება და საქმე ხელახალი განხილვისათვის დაუბრუნა სააპელაციო სასამართლოს.
თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა სააპელაციო პალატის 2002წ. 15 ივლისის განჩინებით არ დაკმაყოფილდა ნ.ჩ-ის სააპელაციო საჩივარი, უცვლელი დარჩა ვაკე-საბურთალოს რაიონული სასამართლოს 2001წ. 27 ივლისის გადაწყვეტილება.
სასამართლოს განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ნ. ჩ-მა და მოითხოვა საოლქო სასამართლოს 2002წ. 15 ივლისის განჩინების გაუქმება და საქმის ხელახლა განსახილველად საოლქო სასამართლოში დაბრუნება იმ საფუძვლით, რომ სასამართლომ არ გამოიყენა ის კანონები, რომლებიც უნდა გამოეყენებინა და გადაწყვეტილება მიიღო ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად გამოკვლევის და შეფასების საფუძველზე.
სამოტივაციო ნაწილი:
პალატა გაეცნო საქმის მასალებს, საკასაციო საჩივარს და თვლის, რომ საკასაციო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:
საქმის მასალებით დადგენილია, რომ თბილისში, ... მდებარე საცხოვრებელი სახლი საკუთრების უფლებით თანაბარ წილად ირიცხება ე. ქ-ის და ნ. ჩ-ის სახელზე. საცხოვრებელი სახლის მიმდებარე მიწის ნაკვეთი 675 კვ.მ-ს შეადგენს. მოსარჩელე მოითხოვს მიწის ნაკვეთის გაყოფის გზით მასზე საზიარო უფლების შეწყვეტას.
საქართველოს ექსპერტიზისა და სპეციალურ გამოკვლევათა ცენტრის მიერ ჩატარებული საინჟინრო-ტექნიკური ექსპერტიზის 2002წ. 26 თებერვლის დასკვნით სადავო მიწის ნაკვეთის გაყოფა მიზანშეუწონლადაა მიჩნეული იმგვარად, რომ ე. ქ-ეს გამოეყოს თავის საცხოვრებელ სახლთან და ავტოსადგომთან ერთად 329,7 კვ.მ საეზოვე ნაკვეთი, რაც ½ იდეალური წილის კუთვნილ ფართთან შედარებით 7,8მ2-ით ნაკლებია, ხოლო ნ. ჩ-ს გამოეყოს საეზოვე ნაკვეთი ფართით 345,3მ2, რაც 7,8მ2-ით მეტია იდეალური წილის კუთვნილ ფართთან შედარებით, ამავე ექსპერტიზის 2001წ. 3 მაისის დასკვნით ქ.თბილისში, ... არსებული საეზოვე მიწის ნაკვეთის მხარეთა კუთვნილი იდეალური წილებისა და ფაქტობრივი მდგომარეობის გათვალისწინებით, მიწის ნაკვეთის გაყოფის სხვა ვარიანტი, გარდა 2002წ. 26 თებერვლის საექსპერტო დასკვნაში მითითებულისა, ტექნიკური თვალსაზრისით შეუძლებელია.
სსკ-ს 407-ე მუხლის II ნაწილის თანახმად საოლქო სასამართლოს პალატის მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დამატებითი და დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია. მოცემულ შემთხვევაში კასატორის მიერ დამატებითი და დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია არ არის წამოყენებული.
პალატის მიერ ვერ იქნება გაზიარებული კასატორის მოტივაცია, რომ თანამესაკუთრეებს შორის უნდა გაიყოს 489 კვ.მ მიწის ნაკვეთი და არა – 675 კვ.მ, ვინაიდან წილი საცხოვრებელი სახლის წინ მდებარე მისი საერთო სარგებლობის ფართისაგან იზოლირებული მიწის ნაკვეთი 1960-იან წლებში ქუჩის ფორმირების შედეგად სარგებლობაში აიღო მისმა ოჯახმა. მითითებული მიწის ნაკვეთი ტექნიკური მიზეზით აღირიცხა საერთო სარგებლობის ფართად.
1960-იან წლებში მიწის ნაკვეთი მოქალაქეთა პირადი საკუკთრების ობიექტს არ წარმოადგენდა, იგი ფიზიკურ პირთა საკუთრება მხოლოდ 1997წ. 25 ნოემბრიდან გახდა. აღნიშნული პერიოდისათვის კი ტექნიკური ინვენტარიზაციის ბიუროს ჩანაწერებით თანამესაკუთრეთა საერთო სარგებლობაში 675მ2 მიწის ნაკვეთი ირიცხებოდა.
სკ-ს 312-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით რეესტრის მონაცემების მიმართ მოქმედებს უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფცია, ე.ი. რეესტრის ჩანაწერები ითვლება სწორად, ვიდრე არ დამტკიცდება მათი უზუსტობა. მხარეს რეესტრის ჩანაწერის შეცვლის მოთხოვნა არ დაუყენებია.
სკ-ს 963-ე მუხლის თანახმად საზიარო უფლება უქმდება ნატურით გაყოფისას, თუ საზიარო საგანი შეიძლება დაიყოს ერთგვაროვან ნაწილებად ღირებულების შემცირების გარეშე.
პალატის აზრით, საზიარო უფლების გაუქმება დასაშვებია, ვინაიდან საზიარო საგნის ნატურით გაყოფა შესაძლებელია.
საქმის მასალებით ნ. ჩ-ის საერთო საკუთრების მიწის ნაკვეთიდან იდეალურ წილზე მეტის მიკუთვნების იურიდიული საფუძველი არ არსებობს.
პალატა თვლის, რომ სააპელაციო სასამართლოს განჩინება კანონიერია და არ არსებობს საკასაციო საჩივრის დაკმაყოფილების სამართლებრივი საფუძველი.
სარეზოლუციო ნაწილი:
პალატამ იხელმძღვანელა სსკ-ს 410-ე მუხლით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
ნ. ჩ-ის საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს.
თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა სააპელაციო პალატის 2002წ. 15 ივლისის განჩინება დარჩეს უცვლელად.
განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
