გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა
¹ 3კ-665-02 5 ივლისი, 2002 წ., ქ. თბილისი
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატა
შემადგენლობა: მ. გოგიშვილი (თავმჯდომარე),
მ. წიქვაძე, რ. ნადირიანი
დავის საგანი: ფულადი ვალდებულების შესრულება.
აღწერილობითი ნაწილი:
მოსარჩელის განმარტებით მასსა და მოპასუხეს შორის 2001წ. 26 იანვარს დაიდო ხელშეკრულება, რომლის თანახმად მოპასუხე კისრულობდა ვალდებულებას მოსარჩელისათვის 3.923.791 აშშ დოლარის გადახდის თაობაზე, რაც წარმოადგენს ერთობლივი საქმიანობის შედეგად მისაღებ დივიდენდს. ხელშეკრულების მიხედვით მოპასუხეს ანგარიშსწორება უნდა მოეხდინა 2001წ. პირველ სექტემბრამდე, რაც მის მიერ არ განხორციელებულა.
მოპასუხე შპს “ღ. ქ. ა.” წარმოდგენილ შესაგებელში არ ცნო მოსარჩელის მოთხოვნა შემდეგ გარემოებათა გამო:
მან განაცხადა, რომ მოსარჩელის მიერ მითითებული 2001წ. 26 იანვრის კონტრაქტი არ დადებულა. მოსარჩელესთან ერთობლივი საქმიანობის განხორციელების შესახებ ინფორმაცია მოპასუხის საქმეებში, მის მომსახურე ბანკში, საბაჟო და საგადასახადო ორგან.ბში არ არსებობს. მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილ 2001წ. 26 იანვრის ხელშეკრულებაში მითითებულ კონტრაქტებს (¹12/20. 12.09.1996წ. და 1998წ. 1 აპრილი) შპს “ა.” არანაირი საერთო არა აქვთ, ვინაიდან იგი შექმნილია 1999წ. ივნისში და მუშაობა დაიწყო 2000 წელს. არ არსებობს ასევე არავითარი წერილობითი და ზეპირი შეთანხმება მხარეებს შორის.
მოპასუხე შპს “ღ. ქ. ა.” სასამართლოს მიმართა განცხადებით საბუთის სიყალბის შესახებ, რომელშიც აღნიშნავს, რომ 2001წ. 26 იანვრის ¹1 _ DK/AX-01 კონტრაქტი ყალბია, რამდენადაც: კონტრაქტზე მითითებულია, რომ იგი დადებულია 2001წ. 26 იანვარს ქ. თბილისში, როცა მასზე ხელისმომწერი პირები ი. ს-ერი, ს. კ-ევი, ვ. პ-ოვი თბილისში არ იმყოფებოდნენ, რაც დასტურდება მათი განცხადებით, ასევე ხელი არ მოუწერია კონტრაქტზე შპს “ღ. ქ. ა.” დირექტორს ვ. ა-ოვს, რომელიც იმ დროს იყო შპს “ა.” დირექტორი, კონტრაქტი კაბალური და უსამართლოა, მასში დაფიქსირებულია შპს “ა.” ცალმხრივი ვალდებულება, რასაც არავითარი საფუძველი არა აქვს.
აღნიშნულიდან გამომდინარე მოპასუხემ მოითხოვა სასამართლოში კონტრაქტის დედანის წარმოდგენა, უკიდურეს შემთხვევაში, კი 2001წ. 26 იანვრის კონტრაქტის ამორიცხვა მტკიცებულებებიდან.
მოსარჩელე მხარემ განაცხადა, რომ მას კონტრაქტის დედანი არ გააჩნია და წარმოადგინა ბრატისლავის ნო.იუსის მიერ დამოწმებულ კონტრაქტზე ჩატარებული ლეგალიზებული ექსპერტიზის დასკვნები.
სასამართლო კოლეგიამ სსკ-ის 137-ე მუხლის მეოთხე ნაწილის საფუძველზე, წარმოდგენილი კონტრაქტის ნამდვილობის შესამოწმებლად სსკ-ის XX თავით დადგენილი წესების შესაბამისად დანიშნა ტექნიკურ-კრიმინალისტიკური ექსპერტიზა საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს ექსპერტიზისა და სპეციალურ გამოკვლევათა ცენტრში, საიდანაც მიღებული იქნა შესაბამისი დასკვნა.
თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო და სამეწარმეო საქმეთა კოლეგიის 2002წ. 7 მარტის გადაწყვეტილებით დაკმაყოფილდა შპს “ს. ლ. ს.” სარჩელი. მოპასუხე შპს “ღ. ქ. ა.” შპს “ს. ლ. ს.” სასარგებლოდ დაეკისრა 3.923.791 აშშ დოლარის გადახდა.
კო.იამ დადგენილად მიიჩნია, რომ შპს “ა.” და შპს “ს. ლ. ს.” შორის სამართლებრივი ურთიერთობა წარმოიშვა 2001წ. 26 იანვრის ¹1 _ DK/AX-01 ხელშეკრულების საფუძველზე. სასამართლო კოლეგიამ დაადგინა, რომ 2001წ. 26 იანვრის ¹1 _ DK/AX-01 კონტრაქტი ხელმოწერილი იქნა შპს “ა.” დირექტორის ვ. ა-ოვის მიერ, რითაც დადასტურებულია ხელშეკრულების დადების ფაქტი შპს “ს. ლ. ს.” და შპს “ა.” შორის.
კოლეგია მიუთითებს რომ ასეთ დასკვნამდე სასამართლო მივიდა საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებების გამოკვლევის და შეფასების შედეგად, კერძოდ:
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს ექსპერტიზისა და სპეციალურ გამოკვლევათა ცენტრში ჩატარებული ხელწერისა და საბუთების ტექნიკურ-კრიმინალისტიკური ექსპერტიზის დასკვნის მიხედვით, 1) ხელმოწერები ა-ოვის გვარით 2001წ. 26 იანვრის ¹1 _ DK/AX-01 კონტრაქტზე და მის დანართზე შესრულებულია ვ. ა-ოვის მიერ. 2) ექსპერტიზაზე გამოსაკვლევად წარმოდგენილ ¹1 _ DK/AX-01 კონტრაქტის სანოტარო დამოწმების შემდეგ, მასზე რაიმე მანიპულაცია არ განხორციელებულა. 3) წარმოდგენილი ¹1 _ DK/AX-01 კონტრაქტი წარმოადგენს ასლს. იმ კატეგორიულ დასკვნამდე, რომ 2001წ. 26 იანვრის ¹1 _ DK/AX-01 კონტრაქტზე ყველა ხელმოწერა ვ. ა-ოვის გვარით შესრულებულია ვ. ა-ოვის მიერ ექსპერტიზა მივიდა იმის გათვალისწინებით, რომ გამოსაკვლევი კონტრაქტის ასლი გადაღებულია კონტრაქტის ორიგინალისაგან.
ანალოგიური კატეგორიული დასკვნებია გაკეთებული მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილ წერილობით მტკიცებულებაში, კერძოდ ბრატისლავის პოლიციის კორპუსის კრიმინალისტიკის და ექსპერტიზის ინსტიტუტში ჩატარებულ ექსპერტიზის დასკვნაში, სადაც წარდგენილი ვ. ა-ოვის თავისუფალი ხელწერის ნიმუშების ნამდვილობა მოპასუხე მხარეს სადავოდ არ გაუხდია, გამოსაკვლევად კი წარდგენილი იყო 2001წ. 26 იანვრის ¹1 _ DK/AX-01 კონტრაქტის ქსეროასლის იგივე ეგზემპლარი.
სასამართლო კო.იას მიაჩნია, რომ აღნიშნულ მტკიცებულებებს ვერ აქარწყლებს მოპასუხის მიერ წარმოდგენილი საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს საექსპერტო კრიმინალისტიკური მთავარი სამმართველოს უფროსის მოადგილის მიერ გაგზავნილი 2002წ. 27 თებერვლის წერილი მოპასუხის წარმომადგენლის მიმართ, რომლის მიხედვით, 2001წ. 26 იანვრის ¹1 _ DK/AX-01 კონტრაქტის ქსეროასლზე, გამოკვლევის ჩატარება შეუძლებელია სათანადო მეთოდიკის არ არსებობის გამო. აღნიშნულ წერილს ეწინააღმდეგება მოპასუხის მიერვე წარმოდგენილი რუსეთის შინაგან საქმეთა სამინისტროს საექსპერტო-კრიმინალისტიკური ცენტრის უფროსის მოადგილის წერილი, რომლიდანაც ირკვევა, რომ 2001წ. 26 იანვრის ¹1 _ DK/AX-01 კონტრაქტის ასლზე ჩატარებული იქნა ტექნიკურ-კრიმინალისტიკური ექსპერტიზა, რომელმაც დაადგინა, რომ კონტრაქტზე ვ. პ-ოვის სახელით შესრულებული ხელმოწერა პ-ოვს არ ეკუთვნის.
ის გარემოება, რომ 2001წ. 26 იანვრის ¹1 _ DK/AX-01 კონტრაქტის ოასლი გადაღებულია კონტრაქტის ორიგინალიდან დადასტურებულია ბრატისლავაში 2001წ. 7 თებერვალს ნოტარიუს მ. ვ-ოვას მიერ, რაც შესაბამისად ლეგალიზებულია ქ. ვენაში საქართველოს საელჩოს საკონსულო სამსახურში ბრატისლავაში გაცემულ საექსპერტო დასკვნასთან ერთად.
სასამართლო კოლეგია არ იზიარებს მოპასუხის განმარტებას იმის თაობაზე, რომ აღნიშნული დოკუმენტების ლეგალიზაცია განხორციელებულია კანონის დარღვევით, რადგან ამ გარემოების დამადასტურებელი მტკიცებულება საქმეში წარმოდგენილი არ არის.
სასამართლო კოლეგია არ იზიარებს მოპასუხის პოზიციას იმასთან დაკავშირებით, რომ კონტრაქტის სიყალბის დამადასტურებელია მასზე “მ. ი. კ.” “ს.”, “ვ. ვ. კ.” და “ს.” სახელით ვ. პ-ოვის, ი. ს-ერის და ს. კ-ევის მიერ გაკეთებული ხელმოწერების გაყალბება და არ გაიზიარა აღნიშნული გარემოების დადგენის მოთხოვნა, რამდენადაც: კონტრაქტის შინაარსიდან ირკვევა, რომ აღნიშნული პირები გარანტად უდგებიან შპს “ს. ლ. ს.” შპს “ა.” წინაშე, ამ უკანასკნელის მიერ ხელშეკრულების 1.1 და 3.2 პუნქტებით ნაკისრი ვალდებულებების შესრულებისათვის.
მოპასუხის მიერ მითითებული იურიდიული პირების წარმომადგენელთა ხელმოწერების და ბეჭდების სიყალბე ვერ მოახდენს გავლენას მოპასუხის მიერ ნაკისრი ვალდებულების ნამდვილობაზე, ის შეიძლება გახდეს გარანტორების მიერ ნაკისრი ვალდებულებების ბათილობის საფუძველი.
სკ-ს 62-ე მუხლის თანახმად, გარიგების ნაწილის ბათილობა არ იწვევს მისი სხვა ნაწილების ბათილობას, თუ სავარაუდოა, რომ გარიგება დაიდებოდა მისი ბათილი ნაწილის გარეშეც, მოცემულ შემთხვევაში სასამართლო კო.იას სავარაუდოდ მიაჩნია, რომ გარიგება დაიდებოდა გარანტიების გარეშეც, რამდენადაც გარანტიების არსებობა შედის შპს “ს. ლ. ს.” ინტერესებში, რომელსაც გარიგების ძირითადი ნაწილი საცილოდ არ გაუხდია.
გარდა ამისა, განსახილველი დავის საგანს წარმოადგენს ხელშეკრულებით შპს “ა.” მიერ ნაკისრი ვალდებულებების და არა გარანტორების მიერ ნაკისრი ვალდებულებების შესრულება. ამდენად, გარანტორების მიერ ნაკისრი ვალდებულებები მოცემული სარჩელის დავის საგანს სცილდება.
შპს “ა.” 2001წ. 26 იანვრის ¹1 _ DK/AX-01 კონტრაქტის 1.1 პუნქტის თანახმად დაადასტურა შპს “ს. ლ. ს.”-თვის 3.923.791 აშშ დოლარის გადახდის ვალდებულება და 2.1.1 პუნქტის მიხედვით, იკისრა მისი გადახდა 2001წ. 1 სექტემბრამდე.
სასამართლო კო.იას მიაჩნია, რომ ეს ხელშეკრულება წარმოადგენს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 341-ე მუხლით გათვალისწინებულ ვალის არსებობის აღიარების ხელშეკრულებას, რომლის თანახმად, ერთი მხარე მეორე მხარის სასარგებლოდ დამოუკიდებლად კისრულობს გარკვეული მოქმედების შესრულებას, მოცემულ შემთხვევაში შპს “ა.” კისრულობს 3.923.791 აშშ დოლარის გადახდას შპს “ს. ლ. ს.”.
ვალის არსებობის აღიარება არის ცალმხრივი ხელშეკრულება და ამ ხელშეკრულებით შპს “ა.”, რომელმაც აღიარა ვალის არსებობა, წარმოეშვა შესრულების ვალდებულება შპს “ს. ლ. ს.” წინაშე, ხოლო ამ უკანასკნელს, რომლის სასარგებლოდაც განხორციელდა ვალის არსებობის აღიარება, უფლება აქვს მოითხოვოს შესრულება.
ვალის არსებობის ხელშეკრულება არის აბსტრაქტული ხელშეკრულება. იგი დამოუკიდებელია ძირითადი ვალდებულებითი ურთიერთობებისაგან, რომლის არსებობა მხარეებისათვის შეიძლება სადავოც კი იყოს, როგორც მოცემულ შემთხვევაში, სადაც შპს “ღ. ქ. ა.” სადავოდ ხდის შპს “ს. ლ. ს.” ერთობლივი საქმიანობის განხორციელებას ზეპირი შეთანხმებისა და სხვა პირებთან დადებულ კონტრაქტების საფუძველზე. სასამართლო კოლეგიას მიაჩნია, რომ ეს გარემოება გავლენას ვერ მოახდენს 2001წ. 26 იანვრის ხელშეკრულებით შპს “ა.” მიერ შპს “ს. ლ. ს.” წინაშე ნაკისრი 3.923.791 აშშ დოლარის გადახდის ვალდებულებაზე. აღნიშნული ხელშეკრულებით შპს “ა.” აღიარა რა ვალის არსებობა, შპს “ს. ლ. ს.” შეექმნა ახალი დამოუკიდებელი მოთხოვნა, რომლის მიზანი არ არის ძირითადი ვალდებულებებიდან გამომდინარე შესრულების მოთხოვნა.
შპს “ა.ა” არ შეასრულა ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება შპს “ს. ლ. ს.” 2001წ. 1 სექტემბრამდე 3.923.791 აშშ დოლარის გადახდის თაობაზე.
სკ-ს 361-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, “ვალდებულება უნდა შესრულდეს ჯეროვნად, კეთილსინდისიერად, დათქმულ დროსა და ადგილას”, ხოლო 316-ე მუხლის მიხედვით, ვალდებულების ძალით კრედიტორი უფლებამოსილია მოთხოვოს მოვალეს რაიმე მოქმედების შესრულება.
ამდენად, მოსარჩელის მოთხოვნა მოპასუხისადმი შეესაბამება კანონით დადგენილ ნორმებს და უნდა დაკმაყოფილდეს.
კო.იის გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა შპს “ღ. ქ. ა.”. კასატორი მიუთითებს, რომ საქმის განმხილველი სასამართლოს მიერ დარღვეულია სსკ-ს 105-ე, 249-ე და 393-ე მუხლების მოთხოვნები.
სასამართლო დადგენილად მიიჩნევს, რომ შპს “ღ. ქ. ა.” და შპს “ს. ლ. ს.” შორის სამართლებრივი ურთიერთობა წარმოიშვა 2001წ. 26 იანვრით დათარიღებული ხელშეკრულების საფუძველზე.
კასატორის აზრით, სსკ-ს 135-ე მუხლის თანახმად მოსარჩელე ვალდებული იყო სასამართლო პროცესზე წარმოედგინა ხელშეკრულების დედანი, წინააღმდეგ შემთხვევაში დოკუმენტს მტკიცებულებითი მნიშვნელობა არ უნდა მინიჭებოდა. სასამართლო ვალდებული იყო დაწვრილებით შეესწავლა ის მტკიცებულებები, რომლებიც ადასტურებენ ხელშეკრულების დედნის წარმოუდგენლობის საფუძვლიანობას.
ამასთან, სასამართლოს განჩინებით არ გაუთავისუფლებია მოსარჩელე მხარე ხელშეკრულების დედნის წარდგენის ვალდებულებისაგან.
აღნიშნულ დავაში გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს იმის დადგენას, განხორციელდა თუ არა რაიმე მანიპულაცია საბუთზე, რომლიდანაც იყო გადაღებული მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი ხელშეკრულების ასლი.
სასამართლოს არ გაურკვევია არსებობდა თუ არა შპს “ღ. ქ. ა.” და შპს “ს. ლ. ს.” შორის სამართლებრივი ურთიერთობა სადავო ხელშეკრულების დადებამდე.
ყალბი კონტრაქტის გარდა არარსებობს და მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი არ არის არანაირი მტკიცებულება, რომელიც დაადასტურებდა შპს “ს. ლ. ს.” და შპს “ღ. ქ. ა.” შორის ერთობლივი საქმიანობის წარმოებას.
კასატორი მიუთითებს, რომ სასამართლო მსჯელობდა რა სიყალბისა, თუ ნამდვილობის შესახებ, ვალდებული იყო, ექსპერტიზის დასკვნის გარდა დაყრდნობოდა ყველა სხვა ფაქტობრივ მტკიცებულებებსაც, მაგრამ სასამართლომ უარი განაცხადა განეხილა და მხედველობაში მიეღო კონტრაქტზე ხელმომწერ პირთა და ორგანიზაციათა ბეჭდების სიყალბის დამადასტურებელი მტკიცებულებები.
კასატორი მიუთითებს, რომ სასამართლომ არ იმსჯელა ისეთ მნიშვნელოვან მტკიცებულებაზე, როგორიცაა მოსარჩელე მხარის დირექტორის რ. მ-ძის წერილი, რომელიც მის მიერ გაგზავნილი იქნა ა-ოვის სახელზე და იგი აღიარებს დოკუმენტის გაყალბებას.
კასატორი ითხოვს საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო და სამეწარმეო საქმეთა კოლეგიის 2002წ. 7 მარტის გადაწყვეტილების გაუქმებას და საქმის ხელახლა განსახილველად იმავე სასამართლოში დაბრუნებას.
სამოტივაციო ნაწილი:
პალატამ შეისწავლა საქმის მასალები, მოისმინა მხარეთა ახსნა-განმარტებები და მივიდა დასკვნამდე, რომ საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:
სსკ-ს 135-ე მუხლის თანახმად წერილობითი მტკიცებულება, როგორც წესი, წარდგენილ უნდა იქნეს დედნის სახით. საბუთის ასლისათვის მტკიცებულებითი მნიშვნელობის მინიჭება დამოკიდებულია სასამართლოს შეხედულებაზე.
სსკ-ს 105-ე მუხლის თანახმად სასამართლო აფასებს მტკიცებულებებს თავისი შინაგანი რწმენით, რომელიც უნდა ემყარებოდეს სასამართლო სხდომაზე მათ ყოველმხრივ, სრულ და ობიექტურ განხილვას, რის შედეგადაც მას გამოაქვს დასკვნა საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებების არსებობის ან არარსებობის შესახებ. მოსაზრებები, რომელიც საფუძვლად უდევს სასამართლოს შინაგან რწმენას უნდა აისახოს გადაწყვეტილებაში.
აღნიშნულ ნორმათა შესაბასმისად სასამართლოს შეხედულება, რომლის საფუძველზეც საბუთის ასლს ენიჭება მტკიცებულებითი მნიშვნელობა უნდა იყოს დასაბუთებული და მოსაზრებები, რომელიც საფუძვლად უდევს სასამართლოს შეხედულებას, უნდა იყოს ასახული გადაწყვეტილებაში.
კო.ია გადაწყვეტილებაში მიუთითებს, რომ სასამართლოში წარმოდგენილია კატეგორიული დასკვნები იმის თაობაზე, რომ ხელმოწერები არისტოვის გვარით 2001წ. 26 იანვრის კონტრაქტზე და მის დანართზე შესრულებულია ვ. ა-ოვის მიერ.
სასამართლოს ამგვარი დასკვნა არ გამომდინარეობს საქმეში არსებული მტკიცებულებებიდან:
საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს ექსპერტიზისა და სპეციალურ გამოკვლევათა ცენტრის ექსპერტების 2002წ. 25 თებერვლის დასკვნაში მითითებულია, რომ ყველა ხელმოწერა ვ. ა-ოვის გვარით 2001წ. 26 იანვრის ხელშეკრულებაზე შესრულებულია ვ. ა-ოვის მიერ, იმის გათვალისწინებით, რომ გამოსაკვლევი კონტრაქტის ასლი გადაღებულია კონტრაქტის ორიგინალიდან.
ექსპერტებმა მათ დასკვნას საფუძვლად დაუდეს პირობა: ხელმოწერა ნამდვილად უნდა ჩაითვალოს იმ შემთხვევაში, თუ დოკუმენტი, ხელშეკრულების ასლი რომელიც მათ გამოიკვლიეს, გადაღებულია ნამდვილად არსებული ხელშეკრულების დედნიდან.
სასამართლოს სხდომაზე ექსპერტმა ტაგლანოვმა განაცხადა,M რომ წარმოდგენილი საქმის მასალებით არ შეიძლება გაეცეს პასუხი კითხვას ორიგინალი-დედანი არის თუ არა კომბინირებული.
ასევე ექსპერტთა განმარტებიდან ირკვევა, რომ არსებობს იმის ტექნიკური საშუალებები, რომ სანამ დედნიდან მოხდებოდა ასლის გადაღება დედანი კომბინირებული გზით იყოს შედგენილი და გაყალბებული.
საქმის მასალებში არ არსებობს მტკიცებულება, რომელიც მიუთითებს, რომ ორიგინალი, რომლის ასლიც წარმოადგინა მხარემ, არ იყო გაყალბებული და კომბინირების გზით შედგენილი. ის პირობა, რომელიც საფუძვლად დაედო ექსპერტიზის დასკვნას, რომ დოკუმენტი, რომლის ასლიც წარმოდგენილია საქმეში, არ იყო კომბინირების გზით შედგენილი, დადგენილი არ არის.
კო.ია გადაწყვეტილებაში მიუთითებს: ის გარემოება, რომ 2001წ. 26 იანვრის კონტრაქტის ასლი გადაღებულია კონტრაქტის ორიგინალიდან დადასტურებულია ბრატისლავაში 2001წ. 7 თებერვალს ნოტარიუს მ. ვ-ოვას მიერ, რაც შესაბამისად ლეგალიზებულია ქ. ვენაში საქართველოს საელჩოს საკონსულო სამსახურში.
საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ აღნიშნული გარემოებები არ წარმოადგენს იმის დადასტურებას, რომ დოკუმენტი, რომლის ასლიც წარმოდგენილია საქმეში არ იყო კომბინირების გზით შედგენილი და გაყალბებული.
ნოტარიუსმა შეასრულა ერთ-ერთი სახის სანო.ო მოქმედება, დოკუმენტის ასლის სინამდვილის დადასტურება. ნოტარიუსმა დაადასტურა ის, რომ ასლი, მასთან წარდგენილი დოკუმენტის შესაბამისია. ნოტარიუსის მიერ განხორციელებული მოქმედება არ გულისხმობს იმის შემოწმებას, მასთან წარდგენილი დოკუმენტი ხომ არ არის კომბინირების გზით შედგენილი.
თუ ნოტარიულად დამოწმებულ დოკუმენტის ასლს მივიჩნევთ უდავო მტკიცებულებად, ასეთ შემთხვევაში ასეთივე უდავო მტკიცებულებად უნდა იყოს მიჩნეული მ-ძის წერილი ა-ოვის მიმართ, რომელშიც მ-ძე აღიარებს, რომ წარმოდგენილი კონტრაქტი არის გაყალბებული.
სსკ-ს 137-ე მუხლის თანახმად მხარეს უფლება აქვს განაცხადოს, რომ წარდგენილი საბუთი ყალბია. მხარეს, რომლის მიერაც იყო წარდგენილი ასეთი საბუთი, ვალდებულია დაამტკიცოს ამ საბუთის ნამდვილობა.
ვინაიდან მოპასუხე აცხადებდა, რომ 2001წ. 26 იანვრის კონტრაქტი, რომლის ასლიც საქმეშია წარმოდგენილი არის ყალბი, მოსარჩელეს უნდა დაემტკიცებინა, რომ კონტრაქტი არის ნამდვილი, ის არ ყოფილა გაყალბებული და კომბინირების გზით შედგენილი. ასეთ მტკიცებულებებზე სასამართლოს გადაწყვეტილებაში მითითებული არ არის. სასამართლომ მოსარჩელის მიერ მითითებული 2001წ. 26 იანვრის კონტრაქტი, რომლის ნამდვილობაც დადასტურებული არ არის, მიიჩნია სარჩელის დაკმაყოფილების ერთადერთ საფუძვლად.
აღნიშნულის გამო საკასაციო პალატა თვლის, რომ კოლეგიის გადაწყვეტილება არის სსკ-ს 105-ე, 135-ე და 137-ე მუხლების დარღვევით მიღებული. Pპალატა თვლის, რომ მითითებული საპროცესო ნორმების დარღვევა წარმოდგენს არსებით დარღვევას, რასაც ზეგავლენა შეუძლია მოახდინოს საქმეზე სწორი გადაწყვეტილების მიღებაზე. სსკ-ს 393-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად ამგვარი დარღვევა გადაწყვეტილების გაუქმების საფუძველს წარმოადგენს.
პალატა თვლის, რომ საბუთის ასლი, როგორც მტკიცებულება განხილული და შესწავლილი უნდა იყოს საქმეში არსებულ სხვა მტკიცებულებებთან ერთობლიობაში.
მოსარჩელე მიუთითებდა, რომ ის და მოპასუხე აწარმოებდნენ ერთობლივ საქმიანობას. სასამართლომ ამ თვალსაზრისით არ გამოიკვლია საქმეში არსებული მტკიცებულებები და შესაბამისი შეფასება არ მისცა მათ. სასამართლომ არ გამოიკვლია მოსარჩელის მიერ მითითებული შპს “ს. ლ. ს.” და “ს.” შორის არსებული 1996წ. 12 სექტემბრის და ნ. გ-ძესა და ს. კ-ევს შორის 1998წ. 1 აპრილს დადებული ხელშეკრულებები, არ დაადგინა ჰქონდა თუ არა ადგილი მოსარჩელის და მოპასუხის მიერ ერთობლივი საქმიანობის წარმოებას და ამ ურთიერთობიდან გამომდინარე ჰქონდა თუ არა მოსარჩელეს მოპასუხის მიმართ მოთხოვნის უფლება. მხოლოდ მტკიცებულებათა ერთობლივი შეფასებით არის შესაძლებელი მოცემულ საქმეზე ფაქტობრივი გარემოებების დადგენა და მათი იურიდილი შეფასება.
პალატა თვლის, რომ აღნიშნულ გარემოებათა გამო სსკ-ს 412-ე მუხლის საფუძველზე საქმე ხელახლა განსახილველად უნდა დაუბრუნდეს თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო და სამეწარმეო საქმეთა კოლეგიას.
სარეზოლუციო ნაწილი:
პალატამ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 412-ე მუხლით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
შპს “ღ. ქ. ა.” საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს. მოცემულ საქმეზე გაუქმდეს თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო და სამეწარმეო საქმეთა კოლეგიის 2002წ. 7 მარტის გადაწყვეტილება და საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდეს იმავე კოლეგიას.
განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
