ა-4385-ა-29-2011 5 დეკემბერი, 2011 წელი

ქ.თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

მოსამართლე

მაია სულხანიშვილი

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

განმცხადებელი _ მ. მ-ე (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე _ კ. ჭ-ა (მოპასუხე)

გასაჩივრებული განჩინება – საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 6 ოქტომბრის განჩინება

განმცხადებლის მოთხოვნა –გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმის წარმოების განახლება

დავის საგანი _ მორალური და მატერიალური ზიანის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

მ. მ-ემ სარჩელი აღძრა სასამართლოში კ. ჭ-ას მიმართ მორალური და მატერიალური ზიანის ანაზღაურების შესახებ.

მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო.

ზუგდიდის რაიონული სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 26 იანვრის გადაწყვეტილებით სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, რაც მოსარჩელემ გაასაჩივრა სააპელაციო წესით.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 10 მაისის განჩინებით მ.მ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, ხოლო გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად შემდეგ გარემოებათა გამო:

სასამართლომ იხელმძღვანელა «საჯარო რეესტრის შესახებ» კანონის მე-10 მუხლის მეოთხე ნაწილით, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის მესამე ნაწილით, 103-ე მუხლით, სამოქალაქო კოდექსის 183-ე მუხლით და მიიჩნია, რომ საფუძველს მოკლებულია აპელანტის არგუმენტი, თითქოს გარდაცვალებამდე ლ. პ-ასთან მიღწეული ჰქონდა შეთანხმება ამ უკანასკნელის საცხოვრებელ ბინაზე საკუთრების გადაცემასთან დაკავშირებით და ამ შეთანხმებას მისი არსებობის პირობებშიც ვერ მოჰყვებოდა მოსარჩელის მიერ მითითებული სამართლებრივი შედეგი.

პალატამ, მართალია, დაადგინა, რომ ლ. პ-ას უფლებამონაცვლეა კ. ჭ-ა, მაგრამ მის მიერ სამკვიდროს მიღების ფაქტი საქმის მასალებით არ დგინდება. შესაბამისად, პირველი ინსტანციის სასამართლომ მართებულად განმარტა, რომ ვერ განიხილავდა კ. ჭ-ას სამოქალაქო პასუხისმგებლობის შესაძლებლობას მოსარჩელესა და ლ. პ-ას შორის არსებული რაიმე შეთანხმების შეუსრულებლობიდან გამომდინარე, რადგან კ.ჭ-ა არ წარმოადგენს ლ. პ-ას მემკვიდრეს, რომელმაც პასუხი უნდა აგოს მამკვიდრებლის ვალებზე.

სამოქალაქო კოდექსის 992-ე, 317-ე, 408-ე, 412-ე, 413-ე მუხლების, მე-18 მუხლის მეექვსე ნაწილის საფუძველზე სააპელაციო სასამართლომ ჩათვალა, რომ მ. მ-ემ მისთვის ვერც მორალური და ვერც მატერიალური ზიანის მიყენების ფაქტი ვერ დაადასტურა. რაც შეეხება მის უკანონო პატიმრობას, საქმის მასალებით დადგენილია, რომ ის გამართლებული და რეაბილიტირებულია.

სააპელაციო სასამართლოს განჩინება მ. მ-ემ გაასაჩივრა საკასაციო წესით, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება იმ მოტივით, რომ სასამართლომ არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა და არასწორად მიიჩნია, რომ ლ. პ-ას სამკვიდროში შემავალი უძრავი ქონება კ. ჭ-ას არ მიუღია. სასამართლომ არ გაითვალისწინა, რომ მოწინააღმდეგე მხარის არამართლზომიერი მოქმედებების შედეგად კასატორი უკანონოდ დააპატიმრეს, შესაბამისად, შეულახეს პატივი და რეპუტაცია საზოგადოებაში.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 6 ოქტომბრის განჩინებით მ. მ-ის საკასაციო საჩივარი დარჩა განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

2011 წლის 24 ნოემბერს მ. მ-ემ განცხადებით მომართა საკასაციო სასამართლოს და მოითხოვა საკასაციო სასამართლოს 2011 წლის 6 ოქტომბრის განჩინების გაუქმება, საქმის წარმოების განახლება და სარჩელის დაკმაყოფილება.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო პალატა საქმის ზეპირი განხილვის გარეშე გაეცნო განცხადების შინაარსს და მიაჩნია, რომ მ. მ-ის განცხადება განუხილველად უნდა დარჩეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 429-ე მუხლის თანახმად, სასამართლომ თავისი ინიციატივით უნდა შეამოწმოს, დასაშვებია თუ არა განცხადება საქმის განახლების შესახებ. თუ არ არსებობს განცხადების დასაშვებობის ესა თუ ის პირობა, სასამართლომ თავისი განჩინებით განცხადება განუხილველად უნდა დატოვოს. ამავე კოდექსის 424-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, განცხადება გადაწყვეტილების ბათილად ცნობის ან ახლად აღმოჩენილ გარემოებათა გამო საქმის წარმოების განახლების შესახებ შეტანილ უნდა იქნეს გადაწყვეტილების (განჩინების) გამომტან სასამართლოში. განცხადებას განიხილავს გადაწყვეტილების გამომტანი სასამართლო იმ შემთხვევაშიც, როდესაც არსებობს ზემდგომი სასამართლოს განჩინება ამ გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების შესახებ. სააპელაციო ან საკასაციო სასამართლო მხოლოდ იმ შემთხვევაში განიხილავს განცხადებას გადაწყვეტილების ბათილად ცნობისა და ახლად აღმოჩენილ გარემოებათა გამო საქმის წარმოების განახლების შესახებ, თუ იგი მის მიერ გამოტანილ გადაწყვეტილებას ეხება.

კანონის ზემოაღნიშნული ნორმის შინაარსიდან გამომდინარე, მხარემ საქმის წარმოების განახლების შესახებ განცხადებით უნდა მიმართოს სწორედ იმ სასამართლოს, რომელმაც არსებითად განიხილა და გადაწყვიტა დავა. ეს წესი მოქმედებს მაშინაც, როდესაც ზემდგომი ინსტანციის სასამართლომ განიხილა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების (განჩინების) კანონიერების საკითხი და უცვლელად დატოვა იგი.

განსახილველ შემთხვევაში, მ. მ-ე ახლად აღმოჩენილ გარემოებათა გამო ითხოვს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის იმ განჩინების გაუქმებას, რომლითაც საქმე არსებითად არ გადაწყვეტილა, განხილულ იქნა მხოლოდ მ. მ-ის საკასაციო საჩივარი, რომლითაც იგი სადავოდ ხდიდა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის განჩინებას მისი სააპელაციო საჩივრის არ დაკმაყოფილებასთან დაკავშირებით. ამდენად, ვინაიდან საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 6 ოქტომბრის განჩინებით დავა არსებითად არ გადაწყვეტილა, შესაბამისად, საკასაციო სასამართლოს განჩინება ახლად აღმოჩენილ გარემოებათა გამო საქმის წარმოების განახლების საგანი ვერ გახდება. ამდენად, მ. მ-ეს საქმის წარმოების განახლების შესახებ მითითებული განცხადება, განსჯადობის წესის დაცვით, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 424-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, უნდა წარედგინა განსჯადი სასამართლოსათვის, კერძოდ, ზუგდიდის რაიონული სასამართლოსათვის.

ამდენად, ვინაიდან საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 6 ოქტომბრის განჩინება, სამოქალაქო საპროცესო კანონმდებლობით, ახლად აღმოჩენილ გარემოებათა გამო საქმის წარმოების განახლების საგანს არ წარმოადგენს, შესაბამისად, მ. მ-ის განცხადება დაუშვებელია და უნდა დარჩეს განუხილველად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 285-ე, 424-ე, 429-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

მ. მ-ის განცხადება დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო. საკასაციო პალატის განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.