ას-1465-1478-2011 5 დეკემბერი, 2011 წელი

ქ.თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

ნუნუ კვანტალიანი, ვასილ როინიშვილი

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორები _ ა. ა-ი, თ. მ-ი, ე. მ-, ქ. ხ-ი, ა. ჯ-ი, ბ. ბ-ა

მოწინააღმდეგე მხარე _ სს «... ბანკი», თ. ჩ-ე

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 27 ივლისის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით ა.აა-ისა და სხვათა სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება, ხოლო სს «... ბანკის» სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

დავის საგანი _ ა.ა-ისა და სხვათა სარჩელში _ იპოთეკისა და საბანკო კრედიტის ხელშეკრულების ბათილად ცნობა, სს «... ბანკის» სარჩელში _ საკრედიტო ხელშეკრულებიდან გამომდინარე დავალიანების ანაზღაურება, იპოთეკის საგნის რეალიზაცია

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

სს «... ბანკმა» სარჩელი არღძრა სასამართლოში იბა «პ. ვ-ასა» და მისი დამფუძნებელი წევრების: ა. ა-ის, თ. მ-ის, ე. მ-ის, ქ. ხ-ის, ა. ჯ-ის, კ. ჩ-ისა და შპს «პ. პ-ის» მიმართ საკრედიტო ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების შესრულების მოთხოვნით, კერძოდ, მოსარჩელემ მოითხოვა მოპასუხეებისათვის 326 000 აშშ დოლარის, 2009 წლის 2 თებერვლიდან გადაწყვეტილების აღსრულებამდე ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე პირგასამტეხლოს დაკისრება და სესხის უზრუნველსაყოფად იპოთეკით დატვირთული უძრავი ქონების რეალიზაცია შემდეგ გარემოებათა გამო:

2007 წლის 7 ივნისს სს «... ბანკსა» და ინდივიდუალურ ბინათმშენებლობა ამხანაგობა «პ. ვ-ას» წარმოდგენილ თ. ჩ-ეს შორის დაიდო საბანკო კრედიტის ხელშეკრულება 4 თვის ვადით, კრედიტის მაქსიმალური მოცულობა განისაზღვრა 250 000 აშშ დოლარით, წლიური საპროცენტო განაკვეთი – 24%-ით. აღნიშნულ ხელშეკრულებაში 2007 წლის 4 ოქტომბერს შეტანილ იქნა ცვლილებები, რომლის მიხედვითაც შეიცვალა სესხის ვადა და გახანგრძლივდა სესხის დაფარვის გრაფიკი. საკრედიტო ხაზის უზრუნველსაყოფად 2007 წლის 4 ივნისს დაიდო იპოთეკის ხელშეკრულება, რომლის საფუძველზედაც იბა «პ. ვ-ამ», როგორც მესაკუთრემ, მოსარჩელის სასარგებლოდ იპოთეკით დატვირთა ქ.თბილისში, ჭ-ის ქ¹8-ში (ყოფილი ბ-ის ქუჩა) მდებარე კუთვნილი მიწის ნაკვეთი. მოსარჩელემ ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება შეასრულა _ გასცა კრედიტი. მსესხებლის ვალდებულებად განისაზღვრა საპროცენტო განაკვეთის, წლიური პროცენტის გადახდა და კრედიტის თანხის დაბრუნება დათქმულ ვადაში. მსესხებლის მიერ დაფარულ იქნა სესხის გარკვეული ნაწილი და მასზე დარიცხული პროცენტი, ხოლო სარჩელის შეტანის პერიოდისათვის გადასახდელი დარჩა 326 000 აშშ დოლარი, საიდანაც სესხის ძირითადი თანხა 201 000 აშშ დოლარია, მასზე დარიცხული პირგასამტეხლო – 125 000 აშშ დოლარი.

სასამართლოს ასევე მიმართეს სარჩელით ა. ა-მა, თ. მ-მა, ე. მ-მ, ქ. ხ-მა, ა. ჯ-მა, კ. ჩ-მა და ბ. ბ-ამ მოპასუხეებად მიუთითეს სს «... ბანკი» და თ. ჩ-ე და მოითხოვეს საბანკო კრედიტისა და იპოთეკის სადავო ხელშეკრულების ბათილად ცნობა შემდეგი გარემოებების გამო:

სადამფუძნებლო ხელშეკრულების თანახმად, ნებისმიერი გარიგება ბანკთან ან ისეთი გარიგება, რომლითაც ნებისმიერ პირს წარმოეშობა რაიმე სახის უფლება ამხანაგობის საკუთრებაზე, ხელმოწერილი უნდა იყოს ამხანაგობის თავმჯდომარის და თანათავმჯდომარის მიერ. მათთვის ცნობილი გახდა, რომ ამხანაგობასა და სს «... ბანკს» შორის გაფორმდა იპოთეკის და საბანკო კრედიტის ხელშეკრულება, რომელიც თავმჯდომარის მიერ ისე იქნა გაფორმებული, რომ არ იყო ინფორმირებული ამხანაგობის თავმჯდომარე და, შესაბამისად, არც მისი ხელმოწერებია იპოთეკისა და საბანკო კრედიტის ხელშეკრულებაზე. მიუხედავად იმისა, რომ 2007 წლის 1 ივნისს ამხანაგობის მესაკუთრე წევრებმა თავმჯდომარეს მიანიჭეს კრედიტის აღებისა და ამხანაგობის კუთვნილი ქონების იპოთეკით დატვირთვის უფლებამოსილება, რომელიც მაინც ვერ შეცვლიდა სადამფუძნებლო ხელშეკრულების დანაწესს და აუცილებელი იყო შესაბამის ხელშეკრულებაზე როგორც თავმჯდომარის, ისე თანათავმჯდომარის ხელმოწერა. ამასთან, ხელშეკრულება თავისი არსით არის კაბალური, რადგან ვალდებულების შესრულების ვადა განსაზღვრულია 4 თვით, რომელიც შემდგომ გაგრძელდა და შეადგინა 8 თვე და ითვალისწინებს პირგასამტეხლოს 0,2%-ს, რაც შეადგენს სესხის თანხის 72%-ს. კრედიტის მოკლევადიანობა, შეუსაბამოდ მაღალი პირგასამტეხლო, წარმოშობს იმის ვარაუდს, რომ არსებობდა შეთანხმება ფულადი ვალდებულებების დაგროვების და შემდგომ ამხანაგობის ქონების ვალებში გაქვითვის შესახებ. ხელშეკრულებაში მსესხებლად მითითებულია ფიზიკური პირი თ.ჩ-ე. პრაქტიკულად, გამოდის, რომ კრედიტი აიღო როგორც ამხანაგობამ, ისე ფიზიკურმა პირმა თ.ჩ-ემ. უფლების დარღვევას ის ფაქტიც ადასტურებს, რომ ჯერ გაფორმებულია იპოთეკის, შემდგომ კი საბანკო კრედიტის ხელშეკრულება, ამასთან, ამხანაგობის მიერ თანხის გადახდა შეწყდა 2008 წლის მარტში, სასამართლოს კი სარჩელით მხოლოდ 2009 წლის თებერვალში მიმართეს, რაც ადასტურებს ბანკის მცდელობას, ჩაიგდოს ხელში ამხანაგობის ქონება. სადავო ხელშეკრულების ბათილობას ადასტურებს ისიც, რომ გარიგება არღვევდა კანონით დადგენილ წესსა და აკრძალვებს, ეწინააღმდეგება საჯარო წესრიგს ან ზნეობის ნორმებს, დადებულია ფორმის დაუცველად და შესაბამისი ნებართვის გარეშე, რამდენადაც მისი დადებისათვის თავმჯდომარეს ესაჭიროებოდა თანათავმჯდომარის თანხმობა.

სს «... ბანკის» სარჩელი იბა «პ. ვ-ამ» არ ცნო და მოითხოვა მის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა იმ საფუძვლით, რომ, როგორც ძირითადი თანხა, ისე პროცენტები და პირგასამტეხლო არ შეესაბამებოდა სინამდვილეს, რაც დასტურდებოდა მათ შორის დადებული ხელშეკრულებით და მათ მიერ გადახდილი თანხების დამადასტურებელი ქვითრებით.

ა. ა-მა, თ. მ-მა, ე. მ-მ, ქ. ხ-მა, ა. ჯ-მა, კ. ჩ-მა, ბ. ბ-ამ ასევე არ ცნეს სარჩელი იმავე გარემოებებზე მითითებით, რაც აღნიშნული იყო სარჩელში ხელშეკრულებების ბათილად ცნობის თაობაზე.

სასამართლოს შესაგებლით მიმართა შპს «პ. პ-მა», რომელმაც ასევე არ ცნო სარჩელი და აღნიშნა, რომ შესაბამისი ხელშეკრულებების გაფორმებისას აუცილებელი იყო თანათავმჯდომარის ხელმოწერა, ოქმი ვერ შეცვლიდა დებულების შესაბამის დანაწესს, ამასთან, კრებაზე, რომელმაც შესაბამისი უფლებამოსილება მიანიჭა ამხანაგობის თავმჯდომარეს, მას არ მიუღია მონაწილეობა, გარდა ამისა, შესაბამისი თანხის ჩარიცხვის შემდეგაც კი, ბანკს არ ჰქონდა უფლება, ამხანაგობის ანგარიშიდან გაეცა თანხები, რასაც ასევე ესაჭიროებოდა როგორც თავმჯდომარის, ისე თანათავმჯდომარის თანხმობა.

სასამართლოს ა. ა-ისა და სხვათა სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის მოთხოვნით შესაგებლით მიმართა სს «... ბანკმა» და აღნიშნა, რომ ოქმი შედგა სწორედ მის მიერ კრედიტის გაცემის მიზნით, იგი ადასტურებს, რომ ამხანაგობის წევრებისათვის ცნობილი იყო ხელშეკრულებების პირობები, შესაბამის კრების ოქმს სხვა წევრებთან ერთად ხელი მოაწერა თანათავმჯდომარე ბ. ბ-ამაც, როგორც ქ.ხ-ის მინდობილმა პირმა.

თ. ჩ-ეს შესაგებლით სასამართლოსათვის არ მიუმართავს და არც სასამართლო სხდომაზე გამოცხადებულა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო კოლეგიის 2009 წლის 7 დეკემბრის განჩინებით მოცემული სარჩელები გაერთიანდა ერთ წარმოებად. ამავე სასამართლოს 2011 წლის 25 იანვრის გადაწყვეტილებით მოსარჩელე სს «... ბანკის» სარჩელი, მოპასუხეების: იბა «პ. ვ-ას» (დამფუძნებელი წევრების: ა. ა-ის, თ. მ-ის, ე. მ-ის, ქ. ხ-ის, ა. ჯ-ის, კ. ჩ-ის, შპს «პ. პ-ის») მიმართ, საკრედიტო ხელშეკრულებიდან გამომდინარე დავალიანების გადახდის დაკისრებისა და იპოთეკით დატვირთული უძრავი ქონების რეალიზაციის თაობაზე ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, მოპასუხეებს: იბა «პ. ვ-ას» (დამფუძნებელ წევრებს: ა. ა-ს, თ. მ-ს, ე. მ-ს, ქ. ხ-ს, ა. ჯ-ს, კ. ჩ-ს, შპს «პ. პ-ს») მოსარჩელე სს «... ბანკის» სასარგებლოდ დაეკისრათ ძირითადი თანხის _ 201 000 აშშ დოლარისა და პირგასამტეხლოს _ 12 500 აშშ დოლარის გადახდა, მოპასუხეებს _ იბა «პ. ვ-ას» (დამფუძნებელ წევრებს: ა. ა-ს, თ. მ-ს, ე. მ-ს, ქ. ხ-ს, ა. ჯ-ს, კ. ჩ-ს, შპს «პ. პ-ს») მოსარჩელე სს «... ბანკის» სასარგებლოდ დაეკისრათ ძირითადი თანხის 201 000 აშშ დოლარის 0,02%-ის გადახდა 2009 წლის 2 თებერვლიდან ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე გადაწყვეტილების აღსრულებამდე. აღნიშნული დავალიანების დაფარვის მიზნით განისაზღვრა ქ.თბილისში, თ.ჭ-ის ქ¹8-ში (ყოფილი ბ-ის) მდებარე იპოთეკით დატვირთული, იბა «პ. ვ-ას» საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების (საკადასტრო კოდი ¹...) იძულებით აუქციონზე რეალიზაცია. ამავე გადაწყვეტილებით არ დაკმაყოფილდა ა. ა-ის, თ. მ-ის, ე. მ-ის, ქ. ხ-ის, ა. ჯ-ის, კ. ჩ-ის, ბ. ბ-ას სარჩელი მოპასუხეების სს «... ბანკის» და თ. ჩ-ის მიმართ ხელშეკრულებების ბათილად ცნობის თაობაზე.

საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს ა. ა-მა, თ. მ-მა, ე. მ-მ, კ. ჩ-მა, ქ. ხ-მა, ა. ჯ-მა და ბ. ბ-ამ. მოითხოვეს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება სს «... ბანკის» სარჩელის დაკმაყოფილების ნაწილში და ახალი გადაწყვეტილებით მათი სარჩელის დაკმაყოფილება.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 27 ივლისის განჩინებით ა. ა-ის, თ. მ-ის, ე. მ-ის, კ. ჩ-ის, ქ. ხ-ის, ა. ჯ-ის, ბ. ბ-ას სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, უცვლელად დარჩა მოცემულ საქმეზე თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 25 იანვრის გადაწყვეტილება შემდეგი დასაბუთებით:

სააპელაციო პალატამ გაიზიარა გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით დადგენილი გარემოება, რომ 2007 წლის 7 ივნისს მოსარჩელესა და მსესხებელს – ფიზიკურ პირ თ. ჩ-ეს, ასევე ინდივიდუალურ ბინათმშენებლობის ამხანაგობა «პ. ვ-ას» შორის გაფორმდა საბანკო კრედიტის ხელშეკრულება, რომლითაც განისაზღვრა კრედიტის თანხა 250 000 აშშ დოლარით, კრედიტის ვადა _ 4 თვით, სარგებლის ოდენობა _ წლიური 24%-ით, პირგასამტეხლოდ განისაზღვრა 0,2% ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე, კრედიტის მიზნობრიობა განისაზღვრა სამშენებლო სამუშაოებით. კრედიტის დაბრუნება უნდა მომხდარიყო მხარეთა მიერ შეთანხმებული გრაფიკის მიხედვით, რომელიც წარმოადგენდა ხელშეკრულების განუყოფელ ნაწილს. 2007 წლის 4 ოქტომბერს მხარეთა შორის გაფორმებულ საკრედიტო ხელშეკრულებაში შეტანილ იქნა ცვლილებები და დამატებები, რომლის თანახმადაც სესხის დაფარვის ვადა გახანგრძლივდა 2008 წლის 6 თებერვლამდე, ამასთან, შეიცვალა კრედიტის დაფარვის გრაფიკიც. 2007 წლის 4 ივნისს მოსარჩელესა და იბა «პ. ვ-ას» (წარმომადგენელი თ.ჩ-ე) გაფორმდა იპოთეკის ხელშეკრულება. აღნიშნული ხელშეკრულების თანახმად, მოსარჩელის სასარგებლოდ მესაკუთრე იბა «პ. ვ-ამ» იპოთეკით დატვირთა მესაკუთრის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონება, მდებარე ქ.თბილისში, ჭ-ის ქ¹8-ში. იპოთეკით უზრუნველსაყოფი მოთხოვნის მოცულობა განისაზღვრა 250 000 აშშ დოლარით. აღნიშნული ხელშეკრულების თანახმად, მესაკუთრის მიერ იპოთეკის საგნით უზრუნველსაყოფი დასადები/ან დადებული პირობებს წარმოადგენდა: მსესხებელი იბა «პ. ვ-ა». საბანკო კრედიტის ხელშეკრულება ¹2/327; ბანკი სს «... ბანკი», თანხა – 250 000 აშშ დოლარი, ვადა 4 თვე, წლიური საპროცენტო განაკვეთი – 24%; პირგასამტეხლო ვადაგადაცილებაზე – 0,2% ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე, იპოთეკის საგნით უზრუნველყოფილი მოთხოვნის მოცულობა: 250 000 აშშ დოლარი. იპოთეკის ხელშეკრულება რეგისტრირებულ იქნა საჯარო რეესტრში. სს «... ბანკი» შეერწყა სს «... ბანკს», რომელიც წარმოადგენს სს «... ბანკის» უფლებამონაცვლეს. მოპასუხის დავალიანება მოსარჩელის მიმართ შეადგენს 326 000 აშშ დოლარს, საიდანაც სესხის ძირითადი თანხაა 201 000 აშშ დოლარი, სესხზე დარიცხული ჯარიმა/პირგასამტეხლო – 125 000 აშშ დოლარი. ამხანაგობის თანამდებობის პირს წარმოადგენს თავმჯდომარე, რომლის ფუნქციაა ასევე წარმოადგინოს ამხანაგობა ნებისმიერ მესამე პირებთან ურთიერთობაში, მათ შორის სახელმწიფო დაწესებულებებსა და ორგანიზაციებში; ხსნის ანგარიშებს საბანკო დაწესებულებებში და უფლებამოსილია, მათ განკარგვაზე ამ ხელშეკრულებით განსაზღვრული წესით; უფლება არა აქვს, ამხანაგობის კუთვნილი ქონება დატვირთოს იპოთეკით; ხელს აწერს ნებისმიერ გარიგებას ამხანაგობის სახელით. თავმჯდომარე წარმოადგენს ამხანაგობას მესამე პირებთან ურთიერთობასა და სასამართლოში. დებულებითვე განისაზღვრა (მუხლი 6) გარიგებები, რომელთაც ამხანაგობის თავმჯდომარე დებს თანათავმჯდომარესთან შეთანხმებით. დებულების მე-7 მუხლის თანახმად, ამხანაგობის სახელით დადებულ ნებისმიერ ხელშეკრულებას, მათ შორის კომპანიასთან, რომელიც განახორციელებს ასაშენებელი სახლის მშენებლობას, მომსახურე ბანკთან, ასევე ამხანაგობის კუთვნილი ან მომავალში წარმოშობილი უფლებების ან უძრავი ქონების ან წევრების მიღების, მონაცვლეობის ყოველ ხელშეკრულებას ან ნებისმიერ ისეთ ხელშეკრულებას, გარიგებას, რომლის მეშვეობითაც ნებისმიერ პირს წარმოეშვება რაიმე სახის უფლება ამხანაგობის საკუთრებაზე, ხელს აწერენ ამხანაგობის თავმჯდომარე და თანათავმჯდომარე. საბანკო ოპერაციების განხორციელებისას აუცილებელია ამხანაგობის თავმჯდომარისა და თანათავმჯდომარის ხელმოწერა.

იბა «პ. ვ-ას» თავმჯდომარედ 2006 წლის მარტში არჩეული იქნა თ.ჩ-ე, რომელიც შესაბამისი ხელშეკრულებების გაფორმების დროს წარმოადგენდა ამხანაგობის თავმჯდომარეს. ამხანაგობის თანათავმჯდომარეს დებულების 6.5. მუხლის თანახმად, წარმოადგენს ბ. ბ-ა.

2007 წლის 1 ივნისს ამხანაგობის დამფუძნებელთა კრების მიერ, რომლის მდივანიც იყო ამხანაგობის თანათავმჯდომარე ბ. ბ-ა და წარმოადგენდა ქ. ხ-ის მინდობილ პირს, მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება, რომლითაც მისცა თანხმობა და შესაბამისი უფლებამოსილებით აღჭურვა თ. ჩ-ე, ამხანაგობის სახელით აეღო კრედიტი და აღნიშნული კრედიტის უზრუნველსაყოფად იპოთეკით დაეტვირთა ამხანაგობის კუთვნილი ქონება.

მხარეთა შორის სადავოა დარიცხული პირგასამტეხლოს ოდენობა. სასამართლომ აღნიშნულთან დაკავშირებით ნაწილობრივ გაიზიარა მოპასუხე მხარის განმარტება მისი შემცირების შესახებ. საკრედიტო ხელშეკრულებით განსაზღვრული პირობებისა და სამოქალაქო კოდექსით დადგენილი წესების გათვალისწინებით, სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ კრედიტის ძირითადი თანხის გარდა, მოპასუხეს აკისრია საკრედიტო ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების დარღვევის გამო, პირგასამტეხლოს გადახდის ვალდებულებაც, მაგრამ, სასამართლოს განმარტებით, უნდა დადგენილიყო, რა რაოდენობით უნდა დაკისრებოდა მოპასუხეს პირგასამტეხლოს გადახდა. პირგასამტეხლოს გათვალისწინებული ოდენობა _ 0,2% ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე წარმოადგენდა შეუსაბამოდ მაღალს და უნდა მომხდარიყო მისი შემცირება. სასამართლომ გაითვალისწინა, რომ ყოველდღიურად პირგასამტეხლო _ 0,2% წარმოადგენდა ყოველთვიურად 6%-ს, ყოველწლიურად კი 72%-ს. პირგასამტეხლოს წლიური პროცენტი სამჯერ აღემატება წლიურ საპროცენტო განაკვეთს. გარდა ამისა, სასამართლომ მიუთითა პირგასამტეხლოს მიზანზე და ჩათვალა, რომ ის უნდა ყოფილიყო ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში ვალდებულების დარღვევის თანაზომიერი და გონივრული. აღნიშნულიდან გამომდინარე, სასამართლომ მიიჩნია, რომ პირგასამტეხლოს განაკვეთი _ 0,2%-დან უნდა შემცირებულიყო _ 0,02%-მდე (ათჯერ) და მის შესაბამისად უნდა შემცირებულიყო სარჩელით მოთხოვნილი ოდენობაც _ 125 000 აშშ დოლარიდან – 12 500 აშშ დოლარამდე.

დადგენილად იქნა მიჩნეული, რომ საბანკო კრედიტი აღებული იყო ამხანაგობის მიერ დადგენილი წესით და, როგორც საბანკო კრედიტის აღება, ისე ამხანაგობის საკუთრებაში არსებული უძრავი ქონების იპოთეკით დატვირთვა განხორციელებული იყო საამისოდ უფლებამოსილი პირის მიერ. ამხანაგობის დამფუძნებელთა კრების ¹3 ოქმით, თ.ჩ-ეს დადგენილი წესით მიენიჭა უფლებამოსილება, აეღო საბანკო კრედიტი და იპოთეკით დაეტვირთა ამხანაგობის საკუთრებაში არსებული ქონება. აღნიშნული კრების მუშაობაში მონაწილეობას იღებდა და თანხმობა გამოხატა ამხანაგობის თანათავმჯდომარე ბ. ბ-ამ. სასამართლომ აღნიშნა, რომ საქმის გადაწყვეტისათვის არსებითი მნიშვნელობა არ ჰქონდა იმ ფაქტს, რომ ბ. ბ-ა კრების მუშაობაში მონაწილეობას იღებდა, როგორც ქ.ხ-ის წარმომადგენელი. ამ შემთხვევაში გადამწყვეტია, რომ მისთვის ცნობილი იყო შესაბამისი კრედიტის აღებისა და ქონების იპოთეკით დატვირთვის შესახებ, რაზედაც გამოხატა თანხმობა. არ იყო აუცილებელი შესაბამისი თანხმობა ასახულიყო მისი მხრიდან, როგორც თანათავმჯდომარის. უდავოა, რომ მან იცოდა შესაბამისი კრედიტის აღების, ქონების იპოთეკით დატვირთვის შესახებ და მას, როგორც თანათავმჯდომარეს, აღნიშნულის თაობაზე რაიმე პრეტენზია არ განუცხადებია, რისი საშუალებაც, ბუნებრივია, შესაბამის კრებაზეც გააჩნდა. სასამართლომ არ გაიზიარა მოსაზრება, რომ შესაბამისი კრედიტი აღებული იყო თ.ჩ-ის, როგორც ფიზიკური პირის მიერ, რადგანაც იპოთეკის ხელშეკრულებაშიც ცალსახადაა მითითებული, რომ მსესხებელს წარმოადგენდა იბა «პ. ვ-ა», შესაბამისი თანხმობაც გაცემული იყო ამხანაგობაზე, თანხის დაფარვა ხდებოდა ამხანაგობის მიერ, კრედიტის მიზანს წარმოადგენდა სამშენებლო საქმიანობა. ყოველივე ზემოაღნიშნული ადასტურებს, რომ კრედიტი სწორედ ამხანაგობის მიერ იყო აღებული და ტექნიკურად ხელშეკრულებაში ამხანაგობასთან ერთად მსესხებლად თ.ჩ-ის მითითება ვერ იქნებოდა საკმარისი მტკიცებულება იმისა, რომ თ.ჩ-ე, როგორც ფიზიკური პირი, წარმოადგენდა მსესხებელს.

სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა აპელანტთა მტკიცება, რომ საბანკო კრედიტისა და იპოთეკის ხელშეკრულებები, ასევე, მათში ცვლილების შეტანის შესახებ ხელშეკრულებები იბა ,,პ. ვ-ას» სახელით დადებულ იქნა საამისოდ არაუფლებამოსილი პირის მიერ, თანათავმჯდომარის თანხმობის გარეშე. ასევე არ იქნა გაზიარებული მოსაზრება, რომ საბანკო ოპერაცია _ ამხანაგობის ანგარიშიდან თანხის განკარგვა განხორციელდა არაუფლებამოსილი პირის მიერ ინდივიდუალური ბინათმშენებლობის ამხანაგობა ,,პ. ვ-ას» სადამფუძნებლო ხელშეკრულების მე-5, მე-6, მე-7 მუხლებზე მითითებით. პალატამ სამოქალაქო კოდექსის 59-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ჩათვალა, რომ არ არსებობს გარიგებების ბათილად ცნობის ფაქტობრივი საფუძველი, ვინაიდან, დადგენილია, რომ ამხანაგობის დამფუძნებელთა 2007 წლის 1 ივნისის ¹3 კრების ოქმით, ამხანაგობის თავმჯდომარე თ.ჩ-ეს დადგენილი წესით მიენიჭა უფლებამოსილება აეღო საბანკო კრედიტი და იპოთეკით დაეტვირთა ამხანაგობის საკუთრებაში არსებული ქონება. აღნიშნული კრების მუშაობაში მონაწილეობდა და თანხმობა განაცხადა ამხანაგობის თანათავმჯდომარე ბ. ბ-ამ.

სასამართლომ მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 934-ე მუხლის მე-3 ნაწილზე და აღნიშნა, რომ, თუ ამხანაგობის საქმეების მართვა ხელშეკრულებით დაკისრებული აქვს რომელიმე მონაწილეს, რომლის წარმომადგენლობა ამხანაგობის მონაწილეთა შორის ამა თუ იმ საკითხზე გახდა სადავო, მაშინ საეჭვოობისას ამ წარმომადგენლის მიერ მესამე პირებთან ურთიერთობაში განხორციელებული ყველა მოქმედება, ამხანაგობის საქმიანობიდან გამომდინარე, და მის მიერ დადებული გარიგებები, ნამდვილია, შესაბამისად, მოცემულ შემთხვევაში, თ.ჩ-ისათვის გარიგებების დადების უფლების მინიჭებით, ამხანაგობამ შექმნა ისეთი გარემოება, რომ საბანკო დაწესებულებას კეთილსინდისიერად ეგონა ამგვარი უფლებამოსილების არსებობის ნამდვილობა, რის გამოც წარმომადგენლობის ნაკლზე მითითება არ შეიძლება გახდეს სადავო გარიგებების ბათილად ცნობის საფუძველი.

პალატა არ დაეთანხმა აპელატთა მოსაზრებას, რომ 2007 წლის 1 ივნისის ოქმით მიღებულ იქნა ზოგადი გადაწყვეტილება კრედიტის აღებაზე, ხოლო კონკრეტული საკრედიტო დაწესებულება და კრედიტის პირობები უნდა განსაზღვრულიყო იმ ხელშეკრულებებით, რომელზეც თანათავმჯდომარეც მოაწერდა ხელს. სასამართლომ მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 104-ე მუხლზე და ჩათვალა, რომ უფლებამოსილების გაცემისას, უფლებამოსილების გამცემი პასუხისმგებლობას იღებს ყველა იმ სამართალურთიერთობიდან წარმოშობილი ვალდებულებებისათვის, რომელიც მისი სახელით იდება, ხოლო, რაც შეეხება მიუხედავად წარმომადგენლობის უფლებამოსილების არსებობას, წარმომადგენლის ნების არარსებობის პირობებში დადებულ გარიგებებს, კანონმდებელი სახელშეკრულებო ურთიერთობის ფარგლებში პასუხისმგებლობას წარმოდგენილ პირს აკისრებს იმ რისკისათვის, რომელიც მან წარმომადგენლობითი უფლებამოსილების მინიჭების დროს გაწია, რათა დაცულ იქნას მესამე პირების ინტერესები და სამოქალაქო ბრუნვის სტაბილურობა. აღნიშნული პრინციპი ნათლად ჩანს სამოქალაქო კოდექსის 104-ე მუხლის მე-2 და მე-3 ნაწილებში, რომლით გათვალისწინებული პრეზუმფციების დაშვების საჭიროება არ არსებობს, ვინაიდან, დამფუძნებელთა კრების 2007 წლის 1 ივნისის ¹3 ოქმით ამხანაგობის თავმჯდომარეს თ.ჩ-ეს დადგენილი წესით მიენიჭა უფლებამოსილება, აეღო საბანკო კრედიტი და იპოთეკით დაეტვირთა ამხანაგობის საკუთრებაში არსებული ქონება, რაზეც თანხმობა განაცხადა ამხანაგობის თანათავმჯდომარე ბ. ბ-ამ. ამდენად, თ.ჩ-ის მიერ ამხანაგობის სახელით დადებული გარიგებების საფუძველზე უფლება-მოვალეობები წარმოეშობა ამხანაგობას, ვინაიდან მან თ.ჩ-ისათვის წარმომადგენლობითი უფლებამოსილების მინიჭებით შექმნა ისეთი გარემოება, რომ ნებისმიერ მესამე პირს კეთილსინდისიერად ეგონებოდა აღნიშნული გარიგებების დადების მიმართ ამხანაგობის ნების არსებობა.

პალატა დაეთანხმა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების შეფასებას, რომ შესაბამისი კრედიტი თ.ჩ-ის მიერ აღებული იქნა ამხანაგობის სახელით და არა როგორც ფიზიკური პირის მიერ. ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულებით ორი ან რამდენიმე პირი კისრულობს, ერთობლივად იმოქმედოს საერთო სამეურნეო ან სხვა მიზნების მისაღწევად ხელშეკრულებით განსაზღვრული საშუალებით იურიდიული პირის შეუქმნელად თანახმად სამოქალაქო კოდექსის 930-ე მუხლისა. ამგვარი გარიგების მთავარ მახასიათებელს წარმოადგენს მონაწილეთათვის საერთო მიზნის მიღწევის ინტერესი, ისევე, როგორც მის მისაღწევად შეთანხმებული უფლება-ვალდებულებები. მოცემულ შემთხვევაში, იპოთეკის ხელშეკრულებაში ცალსახად არის ასახული, რომ მსესხებელს წარმოადგენდა იბა «პ. ვ-ა», შესაბამისი თანხმობაც გაცემული იყო ამხანაგობაზე, თანხის დაფარვა ხდებოდა ამხანაგობის მიერ, კრედიტის მიზანს წარმოადგენდა სამშენებლო საქმიანობა. ყოველივე ზემოაღნიშნული კი ადასტურებს, რომ კრედიტი სწორედ ამხანაგობის მიერ იყო აღებული და ტექნიკურად ხელშეკრულებაში ამხანაგობასთან ერთად მსესხებლად ფიზიკური პირის თ.ჩ-ის მითითება ვერ იქნებოდა საკმარისი მტკიცებულება იმისა, რომ თ.ჩ-ე, როგორც ფიზიკური პირი, წარმოადგენდა მსესხებელს.

სასამართლომ არ გაიზიარა აპელანტთა მოსაზრება დავალიანების ოდენობასთან დაკავშირებით იმ გარემოებაზე მითითებით, რომ პირგასამტეხლოს ოდენობა სასამართლოს უნდა შეემცირებინა როგორც სარჩელის შეტანიდან, ასევე ვალდებულების დარღვევიდან შემდგომი პერიოდისათვის, შესაბამისად, ამხანაგობის მიერ პირგასამტეხლოს სახით 0,2%-ის ოდენობით გადახდილი თანხისა და სასამართლოს მიერ 0,02%-მდე შემცირებული თანხის სხვაობა იძლეოდა ძირითადი თანხის შემცირების შესაძლებლობას. აღნიშნული მოსაზრების საწინააღმდეგოდ სასამართლომ მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 417-ე მუხლზე, 418-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 420-ე მუხლზე და აღნიშნა, რომ პირგასამტეხლო წარმოადგენს მხარეთა შეთანხმებით განსაზღვრულ ფულად თანხას, სასამართლოს შეუძლია, შეამციროს მხოლოდ მომავალში გადასახდელი პირგასამტეხლოს ოდენობა, შესაბამისად, სამოქალაქო კოდექსის 420-ე მუხლით გათვალისწინებული ღონისძიება ვერ გავრცელდება მხარის მიერ უკვე გადახდილ პირგასამტეხლოზე.

მხარეთა ახსნა-განმარტებებით სასამართლომ დადგენილად ჩათვალა, რომ ამხანაგობის მიერ სს ,,... ბანკისათვის» საკრედიტო ხელშეკრულებიდან გამომდინარე ძირითადი თანხის, სარგებლისა და პირგასამტეხლოს სახით გადახდილ იქნა 112 900 აშშ დოლარი, შესაბამისად, უსაფუძვლოა აპელანტის მიერ მითითებული გარემოება დავალიანების ოდენობასთან დაკავშირებით. უსაფუძვლოა და შესაბამისი მტკიცებულებებით არ დასტურდება სააპელაციო საჩივარში მითითებული მოსაზრება სს ,,... ბანკსა» და ამხანაგობის თავმჯდომარეს შორის შეთანხმების არსებობის თაობაზე, რომლის თანახმად, ბანკის მიზანს წარმოადგენდა ამხანაგობის მიმართ ფულადი ვალდებულების დაგროვების გზით ამხანაგობის ქონების საკუთრებაში მიღება.

სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე, მე-4 მუხლებით და ჩათვალა, რომ მოსარჩელემ სასამართლოს ვერ წარმოუდგინა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მოთხოვნათა შესაბამისი მტკიცებულება, რაც დაადასტურებდა სარჩელში მითითებულ გარემოებებს.

სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს ა. ა-მა, თ. მ-მა, ედიშერ მოქაძემ, კ. ჩ-მა, ქ. ხ-მა, ა. ჯ-მა და ბ. ბ-ამ, მოითხოვეს გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით მათი სარჩელის დაკმაყოფილება, ხოლო სს «... ბანკისათვის» სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა შემდეგი საფუძვლებით:

სააპელაციო სასამართლოს არ უმსჯელია საკითხზე, რასაც აპელანტები მიუთითებდნენ სააპელაციო საჩივარში, კერძოდ, ყველა ხელშეკრულების კანონიერად გაფორმების შემთხვევაშიც კი, აშკარაა, რომ დარღვეულია ამხანაგობის სადამფუძნებლო ხელშეკრულების 5.3 და 7.3 პუნქტების მოთხოვნები, კერძოდ, 5.3 პუნქტის თანახმად, ამხანაგობის თავმჯდომარე ხსნის ანგარიშებს საბანკო დაწესებულებებში და უფლებამოსილია, მათ განკარგვაზე ამ ხელშეკრულებით განსაზღვრული წესით. ამ ხელშეკრულებით განსაზღვრული წესი კი მოცემულია სადამფუძნებლო ხელშეკრულების 7.3 პუნქტში, რომლითაც საბანკო ოპერაციების განხორციელებისას საჭიროა ამხანაგობის თავმჯდომარისა და თანათავმჯდომარის ხელმოწერა. საბანკო ოპერაციების ერთ-ერთი სახე თანხის ანგარიშიდან გატანაა. კრედიტისა და იპოთეკის ხელშეკრულების კანონის მოთხოვნათა დაცვით გაფორმებულად მიჩნევის შემთხვევაშიც კი, საბანკო კრედიტის ხელშეკრულებაში მითითებული თანხის ამხანაგობის ანგარიშზე ჩარიცხვის შედეგად, სს «... ბანკს» უფლება არ ჰქონდა, ეს თანხა ამხანაგობის ანგარიშიდან გაეცა მხოლოდ ამხანაგობის თავმჯდომარის მოთხოვნით, რადგან, როგორც ზემოთ აღინიშნა, სადამფუძნებლო ხელშეკრულების 7.3 პუნქტის თანახმად, თანხის გასატანად აუცილებელი იყო როგორც თავმჯდომარის, ისე თანათავმჯდომარის ხელმოწერა. არც ერთმა ინსტანციის სასამართლომ არ მისცა შეფასება აღნიშნულ გარემოებას, ვინაიდან, თუ ბანკი თანხას არ გასცემდა თანათავმჯდომარის ხელმოწერის გარეშე, ზიანიც არავისთვის დადგებოდა, ბანკი უაქცეპტოდ ჩამოჭრიდა თანხას ამხანაგობის ანგარიშიდან და დავაც ამით ამოიწურებოდა. გაუგებარია, რატომ ჩათვალა სააპელაციო სასამართლომ, რომ თანხები, რომლებიც შედიოდა ვალის დასაფარად, გარდა ძირითადი თანხისა და საპროცენტო სარგებლისა, ასევე მიმართული იყო პირგასამტეხლოს ანგარიშშიც. სამოქალაქო კოდექსის 420-ე მუხლი არ უზღუდავს სასამართლოს პირგასამტეხლოს შემცირების შესაძლებლობას მისი გადახდის დაწყების მომენტიდან. თუ სასამართლო თვლიდა, რომ პირგასამტეხლო შეუსაბამოდ დიდია, იგი უნდა გავრცელებულიყო სარჩელის შემოტანამდე პერიოდზეც. იმ შემთხვევაში, თუ საკრედიტო ხელშეკრულება, ან მასში შეტანილი ცვლილება იქნებოდა კანონიერი, უდავოა, რომ ბანკს ამ ხელშეკრულებიდან გამომდინარე, საერთო ჯამში მიღებული აქვს 112 900 აშშ დოლარი. ორივე ხელშეკრულების კანონიერად მიჩნევის შემთხვევაში, აღნიშნული 112 900 აშშ დოლარიდან ბანკის სარგებელი 33 550 აშშ დოლარია, რაც იმას ნიშნავს, რომ დარჩენილი თანხა _ 79 350 (112900-33550=79350) უნდა გამოკლებოდა ძირითად თანხას. ძირი თანხიდან ამხანაგობას დაფარული აქვს 79 350 აშშ დოლარი და ძირი თანხა გადასახდელად დარჩენილია 170 650 აშშ დოლარი (250000-79350=170650). სასამართლომ ამხანაგობის წევრებს გადასახდელად დააკისრათ ძირითადი თანხა 201 000 აშშ დოლარი და მისი 0.02% ყოველ დღეზე, მაშინ, როცა უკიდურეს შემთხვევაში, მხოლოდ 170 650 აშშ დოლარისა და მისი 0.02%-ის დაკისრება შეეძლო ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე. 2006 წლის 17 თებერვლის სადამფუძნებლო ხელშეკრულების 7.2 პუნქტის თანახმად, ისეთი გარიგება, როგორიცაა საბანკო კრედიტისა და იპოთეკის ხელშეკრულება იურიდიული ძალის მქონე რომ იყოს, ამხანაგობის მხრიდან საჭიროებს როგორც თავმჯდომარის, ასევე თანათავმჯდომარის ხელმოწერას. აღნიშნული მუხლი, ნორმატიული აქტების ანალოგიით ე.წ სპეციალური ნორმაა მე-5 მუხლთან შედარებით და, შესაბამისად, სწორედ მას ენიჭება უპირატესობა. 2007 წლის 1 ივნისს ამხანაგობის მესაკუთრე წევრებმა თ.ჩ-ეს მიანიჭეს კრედიტის აღებისა და ამხანაგობის კუთვნილი ქონების იპოთეკით დატვირთვის უფლებამოსილება, თუმცა ეს არ ნიშნავს იმას, რომ შეიცვალა სადამფუძნებლო დანაწესი იმასთან დაკავშირებით, რომ საკრედიტო და იპოთეკის ხელშეკრულებაზე საჭირო იყო ამხანაგობის, როგორც თავმჯდომარის, ასევე თანათავმჯდომარის ხელმოწერა. სადამფუძნებლო ხელშეკრულების 15.3 მუხლი პირდაპირ ამბობს, რომ სადამფუძნებლო ხელშეკრულებაში ცვლილებები შეიტანება წერილობით, რაც სანოტარო წესით დამოწმებისთანავე უნდა წარედგინოს საჯარო რეესტრს. გარდა ამისა, 2007 წლის 1 ივნისის კრების ოქმს ხელს აწერს ამხანაგობის წევრი შპს «პ. პ-ი» და ეს მაშინ, როცა ამხანაგობას რეალურად ჰყავს 2 მხარე: მესაკუთრე წევრები და «პ. პ-ი», შესაბამისად, ამ კუთხითაც საეჭვოა აღნიშნული კრების ოქმის კანონიერება. თანათავმჯდომარის (როგორც ამხანაგობის წევრების ინტერესების დამცველი) ხელმოწერის გარეშე ვერ გაფორმდებოდა ვერც იპოთეკისა და ვერ კრედიტის ხელშეკრულება, რაც იმას ნიშნავს, რომ ამით გამოირიცხებოდა ამხანაგობის საზიანო ხელშეკრულების დადება. მიუხედავად ამისა, ამხანაგობის თანათავმჯდომარე და მესაკუთრე წევრები არ იყვნენ ინფორმირებული სს «... ბანკთან» საბანკო კრედიტის ხელშეკრულების დადების თაობაზე და მათ არ იცოდნენ, რომ ამხანაგობის ქონება დაიტვირთა იპოთეკით. ყოველივე ამის მიზეზი იყო 2007 წლის 1 ივნისის ოქმი, რომლითაც მიღებულ იქნა ზოგადი გადაწყვეტილება კრედიტის აღებაზე, ხოლო კონკრეტული საკრედიტო დაწესებულება და კრედიტის პირობები შემდეგ უნდა განსაზღვრულიყო ხელშეკრულებით, რასაც თანათავმჯდომარეც მოაწერდა ხელს. 2009 წლის ნოემბერში კასატორებისათვის ცნობილი გახდა, რომ მოპასუხეებს შორის ჯერ 2007 წლის 4 ივნისის იპოთეკის ხელშეკრულება გაფორმდა, ხოლო შემდეგ 2007 წლის 7 ივნისის ხელშეკრულება საბანკო კრედიტის შესახებ ისე, რომ ამ ხელშეკრულებებზე თანათავმჯდომარეს ხელი არ მოუწერია. ის ფაქტი, რომ სს «... ბანკმა» იცოდა თანათავმჯდომარის ხელმოწერის საჭიროების შესახებ როგორც იპოთეკის, ისე საკრედიტო ხელშეკრულებაზე, უდავოა, რადგან იპოთეკის ხელშეკრულების სანოტარო აქტში პირდაპირაა ნათქვამი, რომ ამხანაგობის სადამფუძნებლო ხელშეკრულება თან ერთვის იპოთეკის ხელშეკრულებას. გამომდინარე იქიდან, რომ ხელშეკრულების გაფორმებისას არ მოიპოვებოდა არავითარი რეესტრი, სადაც დარეგისტრირდებოდნენ ამხანაგობის წარმომადგენლობაზე უფლებამოსილი პირები, ერთადერთი დოკუმენტი, საიდანაც ეს უფლებამოსილება დადგინდებოდა, იყო სწორედ სადამფუძნებლო ხელშეკრულება. ხელშეკრულების შესაბამისად კი, აშკარაა, რომ სადავო გარიგებებზე მხოლოდ თავმჯდომარის ხელმოწერა არ იყო საკმარისი. ამხანაგობის თავმჯდომარე თ. ჩ-ემ და ბანკმა ამხანაგობის თანათავმჯდომარეს დაუმალეს ხელშეკრულებათა დადების ფაქტი და მისი გვერდის ავლით გააფორმეს დოკუმენტაცია. უფრო მეტიც, საბანკო კრედიტის ხელშეკრულება, თავისი არსით კაბალურია, რადგან იგი აღებულია 4 თვის ვადით (შემდგომ ეს ვადა გაგრძელებულა 2008 წლის 6 თებერვლამდე ანუ ვადამ შეადგინა 8 თვე) და ითვალისწინებს პირგასამტეხლოს ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე 0.2%-ის ოდენობით, რაც შეადგენს წლიურ 72%-ს. სრულიად აბსურდულია რამდენიმე თვეში დასაბრუნებელი კრედიტის აღება და შემდეგ ამხანაგობის ქონების ვალებში გაქვითვა. წინასწარი შეთანხმებით ამხანაგობის ქონების ხელში ჩაგდების შესახებ მოსაზრებას ამყარებს ის გარემოებაც, რომ 2009 წლის 20 ოქტომბრის მორიგების აქტი, რომლითაც თ.ჩ-ე და ბანკი ცდილობდნენ, სასამართლოს მეშვეობით დაემტკიცებინათ შეთანხმება რომლის თანახმადაც ამხანაგობის დავალიანება შეადგენს 430000 აშშ დოლარს და, თუ ამხანაგობა არ დაფარავდა აღნიშნულ თანხას 2009 წლის 31 დეკემბრამდე, ანუ 2 თვეში, მორიგების 4.2 პუნქტი აძლევდა ბანკს შესაძლებლობას, ამხანაგობის ქონება პირდაპირ გადასულიყო ბანკის საკუთრებაში. სააპელაციო პალატამ არ უპასუხა კასატორების პრეტენზიას, რომელიც მათ მითითებული ჰქონდათ სააპელაციო საჩივარში, კერძოდ, ფაქტობრივი უზუსტობის ნაწილში. სასამართლოს შეფასება არ მიუცია იმ ფაქტისთვის, რომ 2007 წლის 4 ოქტომბერს საკრედიტო ხელშეკრულებაში ცვლილებების შეტანაც საჭიროებდა თანათავმჯდომარის ხელმოწერას და კრების გადაწყვეტილებას. ერთ-ერთი მხარე, კერძოდ, კ. ჩ-ი, სააპელაციო პალატაში არ იყო წარმოდგენილი ადვოკატით, სააპელაციო სასამართლოში რამდენჯერმე განიმარტა, რომ იგი არ იმყოფებოდა საქართველოში. შესაბამისად, რადგან ვერც მას და ვერც მისი ოჯახის წევრებს ვერ ბარდებოდათ უწყება და სასამართლოც ინფორმირებული იყო ჩ-ის საქართველოში არყოფნის თაობაზე, ასეთ შემთხვევაში, სასამართლოს ან საზღვარგარეთ უნდა გაეგზავნა უწყება ან გაეკეთებინა საჯარო შეტყობინება პრესის მეშვეობით. რეალურად კი არც ერთი ზემოაღნიშნული ქმედება განხორციელებულა, რაც იწვევს ეჭვს, რომ 2011 წლის 27 ივლისს სასამართლო საერთოდ არ იყო უფლებამოსილი, დაეწყო საქმის განხილვა, სანამ არ მოხდებოდა კ.ჩ-ის ინფორმირება.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 27 ოქტომბრის განჩინებით მოცემული საკასაციო საჩივარი ა. ა-ის, თ. მ-ის, ე. მ-ის, ქ. ხ-ის, ა. ჯ-ისა და ბ. ბ-ას საკასაციო პრეტენზიის ნაწილში მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად, ხოლო ამავე სასამართლოს 2011 წლის 18 ნოემბრის განჩინებით კ. ჩ-ის საკასაციო პრეტენზიის ნაწილში საკასაციო საჩივარი დარჩა განუხილველად დადგენილ ვადაში მხარის მიერ ხარვეზის გამოუსწორებლობის გამო.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა ა. ა-ის, თ. მ-ის, ე. მ-ის, ქ. ხ-ის, ა. ჯ-ისა და ბ. ბ-ას საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთმითითებული საფუძვლით.

სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას ა. ა-ის, თ. მ-ის, ე. მ-ის, ქ. ხ-ის, ა. ჯ-ისა და ბ. ბ-ას საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორებს: ა. ა-ს, თ. მ-ს, ე. მ-ს, ქ. ხ-ს, ა. ჯ-სა და ბ. ბ-ას უნდა დაუბრუნდეთ სახელმწიფო ბაჟის სახით ბ. ბ-ას მიერ გადახდილი 6000 ლარის 70% _ 4200 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ა. ა-ის, თ. მ-ის, ე. მ-ის, ქ. ხ-ის, ა. ჯ-ისა და ბ. ბ-ას საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

2. კასატორებს: ა. ა-ს, თ. მ-ს, ე. მ-ს, ქ. ხ-ს, ა. ჯ-სა და ბ. ბ-ას დაუბრუნდეთ შემდეგ ანგარიშზე: თბილისის არასაგადასახადო შემოსულობების ¹200122900, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი _ ¹220101222, საბიუჯეტო შემოსულობების სახაზინო კოდი _ ¹300773150, დანიშნულება _ «სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს უზენაეს სასამართლოში განსახილველ საქმეებზე» ბ. ბ-ას მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟიდან _ 4200 ლარი.

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.