ას-1605-1599-2011 17 იანვარი, 2012 წელი,

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ვასილ როინიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

ბესარიონ ალავიძე, მაია სულხანიშვილი

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი _ მ. ბ-ე

წარმომადგენელი _ ქ. კ-ი

მოწინააღმდეგე მხარე _ საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა სამინისტროს საჯარო სამართლის იურიდიული პირი – იურიდიული დახმარების სამსახური

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 6 ოქტომბრის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღება

დავის საგანი _ ბრძანების ბათილად ცნობა, სამსახურში აღდგენა, იძულებით განაცდურის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

მ. ბ-ემ სარჩელი აღძრა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიაში საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა სამინისტროს საჯარო სამართლის იურიდიული პირის – იურიდიული დახმარების სამსახურის მიმართ სამსახურიდან განთავისუფლების თაობაზე ბრძანების ბათილად ცნობის, სამსახურში აღდგენისა და იძულებითი განაცდურის ანაზღაურების მოთხოვნით.

მოსარჩელის განმარტებით, მითითებულ სამსახურში დაარსების დღიდან სხვადასხვა თანამდებობაზე მუშაობდა. მხარეებს შორის ბოლო შრომითი ხელშეკრულება 2010 წლის 31 დეკემბერს დაიდო, რომლის საფუძველზეც მ. ბ-ე დაინიშნა იურიდიული დახმარების სამსახურის მონიტორინგისა და ანალიზის სამმართველოს იურისტის თანამდებობაზე 1 წლის ვადით. 2011 წლის 7 მარტს კი, სამსახურის დირექტორის ბრძანებით, ხელშეკრულება სრულიად უსაფუძვლოდ შეუწყდა.

მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ შრომის კოდექსი ხელშეკრულების მოშლისათვის რაიმე საფუძვლის მითითების ვალდებულებას არ ითვალისწინებს.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 14 ივნისის გადაწყვეტილებით მ. ბ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება მ. ბ-ემ სააპელაციო წესით გაასაჩივრა გადაწყვეტილების გაუქმებისა და ახალი გადაწყვეტილების მიღების მოთხოვნით.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 6 ოქტომბრის განჩინებით მ. ბ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, უცვლელი დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 14 ივნისის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ საქმეზე დადგენილად შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები მიიჩნია:

1. მ. ბ-ე მოპასუხესთან მუშაობდა ამ სამსახურის დაარსების დღიდან (2005 წლის ივლისი) სხვადასხვა თანამდებობაზე (ადვოკატად, თბილისის ბიუროს უფროსად, მონიტორინგისა და ანალიზის სამმართველოს იურისტად);

2. მ. ბ-ე კვალიფიციური კადრია, რომელსაც მნიშვნელოვანი წვლილი მიუძღვის მოპასუხე იურიდიული დახმარების სამსახურის სათანადოდ ფუნქციონირებაში;

3. მხარეთა შორის ბოლო შრომითი ხელშეკრულება ¹12-08-268 2010 წლის 31 დეკემბერს დაიდო და მისი მოქმედების ვადა განისაზღვრა 2011 წლის 31 დეკემბრის ჩათვლით;

4. მითითებული შრომითი ხელშეკრულებით, მოსარჩელე დასაქმდა მონიტორინგისა და ანალიზის სამმართველოს იურისტის თანამდებობაზე და მისი შრომის ანაზღაურებად განისაზღვრა ყოველთვიურად 1363 ლარი;

5. მუშაობის პერიოდში მოსარჩელე მ. ბ-ის მიმართ დისციპლინური სახდელის რომელიმე სახე არ ყოფილა გამოყენებული;

6. მუშაობის პერიოდში, მოპასუხე სსიპ იურიდიული დახმარების სამსახურის მხრიდან მოსარჩელე მ. ბ-ის მიმართ რაიმე სახით გამოხატულ შევიწროვებას ადგილი არ ჰქონია;

7. მოპასუხე სსიპ იურიდიული დახმარების სამსახურმა 2011 წლის 7 მარტს გამოსცა ბრძანება ¹12-06-130, რომლითაც მ. ბ-ესთან შეწყვიტა შრომითი ურთიერთობა და ის გაათავისუფლა დაკავებული თანამდებობიდან 2011 წლის 7 მარტიდან. მოპასუხემ მ. ბ-ესთან შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის სამართლებრივ საფუძვლად საქართველოს შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის პირველი პუნქტის ,,დ» ქვეპუნქტი და 38-ე მუხლის მე-3 ნაწილი მიუთითა;

8. სსიპ იურიდიული დახმარების სამსახურმა მოსარჩელე მ. ბ-ეს განთავისუფლებისას ერთი თვის შრომის ანაზღაურება გადაუხადა.

სააპელაციო სასამართლოს განმარტებით, ზოგადად, შრომის ხელშეკრულების მოშლისათვის საკმარისია მხარის ცალმხრივი ნების გამოვლენა. აღნიშნულის გათვალისწინებით, დამსაქმებლის ნება, პირთან შრომითსამართლებრივი ურთიერთობის შეწყვეტის შესახებ, საკმარისია ხელშეკრულების მოშლისათვის, მაგრამ აღნიშნული ისე არ უნდა იქნეს გაგებული, რომ დამსაქმებლის ეს უფლება შეუზღუდავია. შრომის ხელშეკრულების დამსაქმებლის ინიციატივით მოშლის შემთხვევაში უფლების განხორციელების მართლზომიერება გულისხმობს იმ გარემოებას, რომ დამსაქმებლის ნების გამოვლენით არ უნდა დაირღვეს საქართველოს კონსტიტუციით გარანტირებული ადამიანის ძირითადი უფლებები და თავისუფლებები, ასევე შრომის კოდექსით დადგენილი დისკრიმინაციის დაუშვებლობის პრინციპი.

სააპელაციო სასამართლოს მითითებით, მოსარჩელე მხარე ვერ მიუთითებდა დამსაქმებლის მიერ მის მიმართ გამოვლენილ რაიმე სახის დისკრიმინაციის ფაქტზე.

სააპელაციო სასამართლოს განჩინება მ. ბ-ემ საკასაციო წესით გაასაჩივრა მისი გაუქმებისა და საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღების მოთხოვნით. საკასაციო საჩივარში აღნიშნულია, რომ სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება ეწინააღმდეგება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს პრაქტიკას. სააპელაციო სასამართლოს არ გამოუკველევია მ. ბ-ის სამსახურიდან გათავისუფლების ფაქტობრივი საფუძველი. სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ გასაჩივრებული ბრძანება მართლზომიერი იყო და არ გაითვალისწინა, რომ საქმის განხილვის დროს მ. ბ-ის განთავისუფლების საფუძველი არ დასახელებულა. აღნიშნული კი, მხოლოდ ორი გარემოებით შეიძლება იყოს განპირობებული: კონკრეტული მიზეზი ან არ არსებობს, ან უკანონოა. სამსახურიდან განთავისუფლების ფაქტობრივი საფუძვლის მითითებისა და მისი მართლზომიერების მტკიცების ტვირთი დამსაქმებელს ეკისრება, რაც სააპელაციო სასამართლოს არ გაუთვალისწინებია.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 24 ნოემბრის განჩინებით მ. ბ-ის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით დასაშვებობის შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ მ. ბ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის მიხედვით, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებზე დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო, არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, ასევე, სააპელაციო სასამართლოს განჩინება ასახავს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ დამკვიდრებულ პრაქტიკას (იხ. მაგ. სუსგ ¹ას-519-493-2011, ¹ას-1206-1057-10), ხოლო საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით, რის გამოც მ. ბ-ის საკასაციო საჩივარი არ უნდა იქნას დაშვებული.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის მიხედვით, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.

საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორს უნდა დაუბრუნდეს გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (300 ლარის) 70% - 210 ლარი

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო პალატამ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 284-ე, 391-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

მ. ბ-ის (პირადი ¹...) საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

კასატორს დაუბრუნდეს გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (300 ლარის) 70% - 210 ლარი;

საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.