№ას-18-18-2012 17 თებერვალი, 2012 წელი
ქ.თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)
მოსამართლეები:
ვასილ როინიშვილი, პაატა ქათამაძე
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი – შპს „ა.კ-ი“ (მოსარჩელე)
მოწინააღმდეგე მხარე – ი. ბ-ი (მოპასუხე)
გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 3 ნოემბრის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება
დავის საგანი – ხელშეკრულების შეუსრულებლობით გამოწვეული ზიანის ანაზღაურება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
შპს „ა.კ-იმ“ სარჩელი აღძრა სასამართლოში ი. ბ-ის მიმართ, ხელშეკრულების შეუსრულებლობის გამო, ზიანის – 22246 ლარის ანაზღაურების მოთხოვნით შემდეგი საფუძვლებით:
მოსარჩელე საქმიანობას საქართველოში ახორციელებს ფილიალის მეშვეობით. ფილიალსა და მოპასუხეს შორის გაფორმდა შრომითი ხელშეკრულება, რომლით ნაკისრი ვალდებულებაც ი.ბ-მა არ შეასრულა, კერძოდ, მან თვითნებურად მიატოვა სამუშაო, რამაც მნიშვნელოვანი ზიანი გამოიწვია. მოსარჩელე ახორციელებს მინერალური და წყაროს წყლის ჩამოსხმა-რეალიზებას და მის მიერ წარმოებული პროდუქციის სადისტრიბუციო კ-იის მეშვეობით მთელი თბილისის მასშტაბით არსებული სავაჭრო ობიექტებისათვის მიწოდებას. 2008 წლის 1 თებერვალს კ-ია „ჯ-ის“ თბილისის ფილიალსა და ი. ბ-ს შორის გაფორმდა შრომითი ხელშეკრულება, რომლითაც დასაქმებული აყვანილ იქნა „მერჩენდრაიზერ-დამკვირვებლის“ თანამდებობაზე, ხოლო მისი მოვალეობანი განისაზღვრა შემდეგით: სავაჭრო ობიექტის შემოწმება, ობიექტის კ-იის მიერ წარმოებული პროდუქციის მაქსიმალური ასორტიმენტით უზრუნველყოფა, პროდუქციის ოპტიმალური განლაგების შერჩევა, ფალსიფიცირებული პროდუქციის იდენტიფიცირება, ახალი ობიექტების მოძიება, მათი დისტრიბუციასთან დაკავშირება, სტატისტიკური ინფორმაციის შეგროვება. 2010 წლის 16 ივნისს მოპასუხემ თვითნებურად მიატოვა სამუშაო და აღარ გამოცხადებულა, რასაც შედეგად მოჰყვა მის სამოქმედო ტერიტორიაზე პროდუქციის მარაგის შეუმოწმებლობა, შეუძლებელი გახდა სავაჭრო ობიექტზე პროდუქციის სათანადო განლაგების უზრუნველყოფა, აღნიშნულით კი შემცირდა პროდუქციის გაყიდვა. მოსარჩელემ მიუთითა მხარეთა შორის გაფორმებული შრომითი ხელშეკრულების 3.2.2 პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტზე, რომლითაც განისაზღვრა დასაქმებულის ვალდებულება შრომითი ხელშეკრულების მოშლის თაობაზე დამსაქმებელისათვის 30 დღით ადრე შეტყობის შესახებ.
მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და მოითხოვა მის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა შემდეგი დასაბუთებით:
არასწორია მოსარჩელის მითითება, რომ მოპასუხის მიერ სამსახურის თვითნებურად მიტოვების შემდეგ ი.ბ-ის სამოქმედო ტერიტორიაზე – ვაკესა და დიდ დიღომში მდებარე „გ-ისა“ და „პ-ის“ სუპერმატკეტებში პროდუქციის მარაგის შემოწმება და სათანადო განლაგება აღარ განხორციელებულა, რასაც შედეგად პროდუქციის რეალიზაციის შემცირება და 22246 ლარის ოდენობით ზიანი მოჰყვა, რადგანაც, სამოქალაქო კოდექსის 411-ე მუხლის თანახმად, მხოლოდ ვალდებულების დარღვევა არ არის საკმარისი ზიანის ასანაზღაურებლად, აუცილებელია, არსებობდეს რეალური და არა მოჩვენებითი მოზეზობრივი კავშირი მოპასუხის ქმედებასა და დამდგარ შედეგს შორის. საქმის მასალებით მოპასუხის უმოქმედობით შედეგის დადგომა არ დასტურდება, ასევე არ ირკვევა მიუღებელი შემოსავლის არსებობის ფაქტი და ოდენობა, ამასთან, მოპასუხემ დამსაქმებელს ზეპირად აცნობა სამსახურიდან წასვლის თაობაზე და ამ შეტყობინებიდან გარკვეული დროის განმავლობაში აგრძელებდა სამსახურებრივი მოვალეობის შესრულებას.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 10 მარტის გადაწყვეტილებით მოსარჩელე შპს „ა.კ-ის“ სასარჩელო მოთხოვნა მოპასუხე ი. ბ-ის მიმართ 22246 ლარის ოდენობით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების შესახებ არ დაკმაყოფილდა დაუსაბუთებლობის გამო.
საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 3 ნოემბრის განჩინებით შპს „ა.კ-ის“ სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 10 მარტის გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად შემდეგი დასაბუთებით:
სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ საქალაქო სასამართლომ საქმე განიხილა არსებითი ხასიათის საპროცესო დარღვევების გარეშე, ამასთან, არსებითად სწორად დაადგინა საქმის ფაქტობრივი გარემოებები და არსებითად სწორი სამართლებრივი შეფასება მისცა მათ, კერძოდ, გაზიარებულ იქნა დადგენილი გარემოება, რომ 2008 წლის 1 თებერვალს, კ-ია „ჯ-ის“ თბილისის ფილიალსა და ფიზიკურ პირ ი. ბ-ს შორის დადებული შრომის ხელშეკრულების თანახმად, დასაქმებული აყვანილ იქნა „მერჩენდაიზერ-დამკვირებლის“ თანამდებობაზე. ხელშეკრულების 3.2.2 პუნქტით განისაზღვრა წინამდებარე ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძვლები, კერძოდ, 3.2.2 ,,ა’’ ქვეპუნქტის შესაბამისად, „თუ შრომითი ხელშეკრულების მოშლის ინიციატორი დასაქმებულია, იგი ვალდებულია, გააფრთხილოს დამსაქმებელი არანაკლებ 30 კალენდარული დღით ადრე წერილობითი შეტყობინებით“. საქმის მასალებით არ დასტურდება ის გარემოება, რომ დასაქმებულმა, 2011 წლის პირველი თებერვლის შრომითი ხელშეკრულების შესაბამისად, 30 კალენდარული დღით ადრე წერილობით შეატყობინა დამსაქმებელი ხელშეკრულების შეწყვეტის თაობაზე. პალატამ არ გაიზიარა აპელანტის მითითება, რომ მოპასუხე მხარის მიერ სამსახურის მიტოვებით კ-იისათვის მიყენებულმა ზიანმა შეადგინა 22246 ლარი. პალატამ მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 411-ე მუხლზე და განმარტა, რომ, მხარეებს შორის გაფორმებული შრომის ხელშეკრულების 2.2.4 პუნქტის თანახმად, დასაქმებული ვალდებულია, არ განახორციელოს იმგვარი ქმედება, რომელიც მიაყენებს მატერიალურ ან სხვაგვარ ზარალს დამსაქმებელს ან რომელსაც შეუძლია რაიმე სახით ზიანი მიაყენოს დამსაქმებლის რეპუტაციას, ხოლო 2.2.5 პუნქტის თანახმად, დასაქმებული ვალდებულია, სრული ოდენობით აგოს პასუხი დამსაქმებლის წინაშე მისი ბრალით გამოწვეულ ნებისმიერ ზიანზე, საქართველოს კანონმდებლობის შესაბამისად. გაზიარებულ იქნა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მსჯელობა, რომ 22246 ლარი იყო პროდუქციის ღირებულება და არა მოგება. მოსარჩელეს რომც ვერ გაეყიდა 22246 ლარის პროდუქცია, მისი მატერიალური ზიანი იქნებოდა არა 22246 ლარი, არამედ ამ ღირებულების მხოლოდ ის ნაწილი, რასაც წარმოადგენდა მოსარჩელის სუფთა მოგება, პროდუქციის თვითღირებულებისა და სხვა ხარჯების გამოკლებით, ამასთან, მოსარჩელემ საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის თანახმად, ვერ წარმოადგინა მტკიცებულებები მისთვის რეალურად მიყენებული ზიანის ოდენობის განსაზღვრის შესახებ. პირველი ინსტანციის სასამართლომ სავაჭრო ქსელ „პ-სა“ და ჰიპერმარკეტ „გ-ში“ მოსარჩელის მიერ წარმოებული პროდუქციის შემცირების ფაქტის დასადასტურებლად სწორად არ მიიჩნია სასაქონლო ზედნადებები, რის გასაბათილებლადაც მიუთითა სს „პ-ის“ მიერ გაცემულ ცნობაზე, რომლითაც დადასტურდა სრულიად, რომ 2010 წლის 15 ივნისიდან 30 ივნისის ჩათვლით სს „პ-ის“ მაღაზიების ქსელში შპს „ა.კ-ის“ მიერ მიწოდებული პროდუქციის შემცირების ფაქტს ადგილი არ ქონია, პროდუქცია მიეწოდებოდათ ჩვეულებრივ რითმში და წარმოდგენილი იყო სრული ასორტიმენტით. არ იქნა გაზიარებული შპს „ა.კ-ის“ მოსაზრება, რომ მას რაიმე ზიანი მიადგა დამსაქმებლის მოქმედებით, აპელანტი დამსაქმებლის მიერ კ-იისათვის ზიანის მიყენების ფაქტს უკავშირებს ამ უკანასკნელის მიერ 2008 წლის 1 თებერვლის შრომითი ხელშეკრულების 3.2.2 პუნქტის „ა“ ქვეპუნქტის დარღვევას. სასამართლომ მიუთითა შრომითი ხელშეკრულების ზემოაღნიშნულ პუნქტზე, რომლის თანახმადაც განსაზღვრულია, რომ შრომითი ხელშეკრულების დამსაქმებლის ინიციატივით მოშლის შემთხვევაში, იგი ვალდებულია, გააფრთხილოს დამსაქმებელი არანაკლებ 30 კალენდარული დღით ადრე წერილობითი შეტყობინებით. სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 992-ე მუხლით და განმარტა, რომ პირს ზიანის ანაზღაურება ეკისრება თუ არსებობს ზიანის მიყენებისათვის პასუხისმგებლობის დაკისრების პირობები, კერძოდ, თუ არსებობს ზიანი, ზიანი მიყენებულია მართლსაწინააღმდეგო მოქმედებით, მართლსაწინააღმდეგო მოქმედებასა და ზიანს შორის არსებობს მიზეზობრივი კავშირი და ბრალი მიუძღვის ზიანის მიმყენებელს. მჯელობის საგანს წარმოადგენს იმ გარემოების გარკვევა, შეუწყო თუ არა ხელი დაზარალებულის მოქმედებამ ზიანის დადგომას და რომელ მხარეს მიუძღვის უფრო მეტად ბრალი ზიანის დადგომაში. პალატამ მიუთითა იმ გარემოებაზე, რომ, მართალია, საქმის მასალებით არ დასტურდება ის გარემოება, რომ დასაქმებულმა 2011 წლის 1 თებერვლის შრომითი ხელშეკრულების შესაბამისად, 30 კალენდარული დღით ადრე, წერილობით შეატყობინა დამსაქმებელი ხელშეკრულების შეწყვეტის თაობაზე, მაგრამ საქმის მასალებით ასევე არ დასტურდება ზიანის არსებობის ფაქტი, რომელიც მიადგა დამსაქმებელს. დადგენილად იქნა მიჩნეული, რომ ზიანის ოდენობის განსაზღვრის მიზნით, მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილ იქნა 2010 წლის ივნისის პირველი ნახევრის, ივნისის თვის მეორე ნახევრისა და ივლისის თვის პირველი ნახევრის სასაქონლო ზედნადებები, რომლითაც დასტურდება, რომ ივნისის თვის პირველ ნახევარში „პ-ის“ ქსელსა და ჰიპერმარკეტ „გ-ში“ შეიძინეს 93194 ლარის პროდუქცია, მათ შორის 61550 ლარის პროდუქცია შეისყიდა ჰიპერმარკეტმა „გ-მა“, ხოლო 31644 ლარის პროდუქცია შეისყიდა „პ-ის“ ქსელმა. სასამართლომ საქმეში წარმოდგენილი სასაქონლო ზედნადებებით დადგენილად ჩათვალა, რომ ივნისის თვის მეორე ნახევარში აპელანტისაგან პროდუქცია შეიძინა „პ-ის“ ქსელმა 70948 ლარის ოდენობით, რაც მიუთითებდა იმაზე, რომ აპელანტის მიერ პროდუქციის მიწოდება „პ-ის“ მაღაზიებისადმი კი არ შემცირებულა, არამედ მნიშვნელოვნად გაიზარდა ივნისის თვის მეორე ნახევარში. შესაბამისად, არ იქნა გაიზიარებული აპელანტის მოსაზრება, რომ „პ-ის“ მაღაზიებში შემცირდა აპელანტის მიერ წარმოებული პროდუქციის მარაგი მოპასუხის სამუშაოდან წასვლის მიზეზით წინასწარი ერთთვიანი წერილობითი გაუფრთხილებლობის გამო. პალატამ ასევე დადგენილად მიიჩნია, რომ ივნისის თვის პირველ ნახევარში აპელანტმა „პ-ის“ ქსელის 39 სუპერმარკეტს მიაწოდა 31644 ლარის ოდენობით პროდუქცია, ხოლო „გ-ის“ ორ ჰიპერმარკეტს – 61550 ლარის პროდუქცია. ამ ოდენობით პროდუქციის მარაგის შეძენა ჰიპერმარკეტ „გ-ის“ მაღაზიების მიერ შესაძლოა გამხდარიყო იმის მიზეზი, რომ ივნისის თვის მეორე ნახევარში და ივლისის თვის პირველ ნახევარში მარაგის შევსება აღარ დასჭირვებიათ. სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლით და სააპელაციო საჩივარი ჩათვალა დაუსაბუთებად.
სააპელაციო სასამართლო განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა შპს „ა.კ-იმ“, მოითხოვა გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და მისი სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება შემდეგი დასაბუთებით:
სარჩელის თანახმად, მოპასუხესა და მოსარჩელეს შორის არსებობდა შრომითი ურთიერთობა, რომლის შესაბამისად, დასაქმებული ვალდებული იყო, 30 კალენდარული დღით ადრე, წერილობით ეცნობებინა დამსაქმებლისთვის სამსახურიდან წასვლის თაობაზე, თუმცა ი.ბ-მა თვითნებურად მიატოვა სამუშაო და მხოლოდ სამსახურიდან წასვლის დღეს აცნობა ამის შესახებ დამსაქმებელს, რამაც მნიშვნელოვანი მატერიალური ზიანი მიაყენა ამ უკანასკნელს. საქალაქო სასამართლოს განმარტებით, სამოქალაქო კოდექსის 411-ე მუხლის შესაბამისად, ზიანი უნდა ანაზღაურდეს არა მხოლოდ ფაქტობრივად დამდგარი ქონებრივი დანაკლისისათვის, არამედ მიუღებელი შემოსავლისთვისაც. მოსამართლის განმარტებით, მიუღებელია შემოსავალი, რომელსაც პირი მიიღებდა ვალდებულება რომ არ დარღვეულიყო, თუმცა, მხოლოდ ვალდებულების დარღვევა არ არის საკმარისი საფუძველი მატერიალური ზიანის ანაზღაურების წარმოშობისათვის, არამედ აუცილებელია არსებობდეს ნამდვილი, რეალური და არა მოჩვენებითი, სავარაუდო კავშირი მოპასუხის ქმედებასა და დამდგარ შედეგს შორის. სასამართლომ მიიჩნია, რომ არ დგინდებოდა მოპასუხის უმოქმედობით გამოწვეული შედეგი – მიუღებელი შემოსავლის ფაქტი და ოდენობა. პირველი ინსტანციის სასამართლოს ზემოაღნიშნული განმარტება მცდარია, რადგან საქმის მასალებით დადგენილია, რომ მოპასუხემ არ დაიცვა გაფრთხილების ვადა (ხელშეკრულებით გათვალისწინებულია 30 კალენდარული დღე) და თვითნებურად მიატოვა სამუშაო, რითაც მოსარჩელეს მიადგა ზიანი, კერძოდ კი, იმ ობიექტებზე, რომლითაც განისაზღვრებოდა ი.ბ-ის სამოქმედო ტერიტორია, მკვეთრად დაიკლო გაყიდვების მაჩვენებელმა, რაც პირდაპირ უკავშირდება მოპასუხის მიერ მოვალეობის შეუსრულებლობას. კასატორის განმარტებით, პროდუქციის წარმოება გარკვეულ თანხებთან არის დაკავშირებული, რომლის რეალიზაციის შედეგადაც კ-ია იღებს შემოსავალს. მოცემულ შემთხვევაში, კ-იის მიერ მიღებული ზიანი უნდა განისაზღვროს შემდეგი გაანგარიშებით: პროდუქციის წარმოების ხარჯს დამატებული მოგება, რომელსაც კ-ია მიიღებდა პროდუქციის გაყიდვით შესაბამის ობიექტებში. სამოქალაქო კოდექსის 411-ე მუხლი ითვალისწინებს მხარისათვის მიყენებული ზიანის ანაზღაურების ვალდებულებას, ზიანის ცნებაში კი კანონი გულისხმობს ფაქტობრივად დამდგარი ქონებრივი დანაკლისისა და მიუღებელი შემოსავლის ერთობლიობას, როს გამოც, მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელის მიერ მიღებული დანაკლისი არის ხარჯი, რომელიც კ-იამ გასწია პროდუქციის მისაღებად და მიუღებელი შემოსავალი კი არის მოგება, რასაც კ-ია მიიღებდა ამ პროდუქციის რეალიზაციით. საქალაქო სასამართლოს განმარტებით, რომელსაც დაეთანხმა სააპელაციო სასამართლოც, მოსარჩელისათვის მიყენებული ზიანი არის მხოლოდ მიუღებელი მოგება, რაც არასამართლიანია და არ განსაზღვრავს მიყენებული ზიანის ოდენობას. გადაწყვეტილების დასაბუთებისას მითითებულ იქნა სამოქალაქო კოდექსის 992-ე მუხლზე, რომლის თანახმადაც, პირს, ზიანის ანაზღაურება ეკისრება თუ არსებობს ზიანის მიყენებისათვის პასუხისმგებლობის დაკისრების პირობები, სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მოპასუხემ ერთი თვით ადრე სთხოვა დირექტორს ხელფასის მომატება ან დაწინაურება, წინააღმდეგ შემთხვევაში წავიდოდა სამსახურიდან, რაზეც დირექტორისაგან უარყოფითი პასუხი მიიღო, ხოლო 16 ივნისს წერილობითი განცხადებით მიმართა კ-იას სამსახურიდან გათავისუფლების შესახებ, ანუ, მოსარჩელემ იცოდა ი.ბ-ის სამსახურიდან წასვლის თაობაზე, მაგრამ მისი შემცვლელი დანიშნა 2010 წლის ივლისის დასაწყისში, როცა შესაძლებელი იყო, დაენიშნა უფრო ადრეც. აღნიშნულიდან გამომდინარე, სასამართლომ არასწორად დაასკვნა, რომ მოცემული ფაქტი არ შეიძლება ჩაითვალოს მოსარჩელისათვის ზიანის მიყენების მიზეზად. სასამართლოს ზემოაღნიშნული დასკვნა არ შეესაბამება სინამდვილეს. მოპასუხემ სასამართლო სხდომაზე აღნიშნა, რომ მან სამსახურიდან წასვლის თაობაზე წინასწარ გააფრთხილა მისი უშუალო ხელმძღვანელი (და არა დირექტორი, როგორც ეს გადაწყვეტილებაშია მითითებული), თუმცა აღნიშნული ფაქტი სრულიად უარყო მოწმედ დაბარებულმა ი.ბ-ის უშუალო ხელმძღვანელმა და აღნიშნა, რომ საერთოდ არ იცოდა მოპასუხის განზრახვის თაობაზე. სასამართლოს მიერ დადგენილი გარემოება, მოპასუხის მიერ მოსარჩელის წინასწარ გაფრთხილების შესახებ არ შეესაბამება სინამდვილეს. ი.ბ-ი მოქმედებდა წინასწარი განზრახვით, ზიანი მიეყენებინა კ-იისათვის. საქალაქო სასამართლოს კიდევ ერთი არგუმენტი, რაზეც იგი ამყარებს გადაწყვეტილებას, არის მოპასუხის მიერ წარმოდგენილი ცნობა, კერძოდ, საქმის მასალებით დასტურდება, რომ ივნისის მეორე ნახევარში პროდუქციის რეალიზაციის მაჩვენებელმა მკვეთრად დაიკლო. მოპასუხემ, ამის საწინააღმდეგოდ, სასამართლო სხდომაზე წარმოადგინა სს „პ-ის“ ბლანკზე დაბეჭდილი, იურისტის მიერ ხელმოწერილი ცნობა, სადაც აღნიშნულია, რომ სადავო პერიოდში მოსარჩელის მიერ წარმოებული პროდუქციის მიწოდება სს „პ-ში“ არ შემცირებულა. საქალაქო სასამართლომ არასწორად დაამყარა გადაწყვეტილება აღნიშნულ ცნობაზე რადგანაც იურიდიულ პირს მესამე პირებთან ურთიერთობაში წარმოადგენს დირექტორი, შესაბამისად, სს „პ-ის“ მიერ გაცემულ ცნობას ხელს უნდა აწერდეს კორპორაციის დირექტორი და არა იურისტი, ამასთან, გაურკვეველია ცნობაზე ხელისმომწერი პირი საერთოდ არის თუ არა სს „პ-ის“ თანამშრომელი. გასაჩივრებულ განჩინებაში მითითებულია, რომ საქმეზე არ დასტურდება ზიანის მიყენების ფაქტი, თუმცა აღნიშნული დაუსაბუთებელია, ვინაიდან დადგენილია, რომ ი. ბ-ი სამსახურიდან წავიდა დამსაქმებლის გაუფრთხილებლად. აღნიშნულით მოსარჩელეს ზიანი არ მიადგებოდა, თუ დამსაქმებელი მეორე დღესვე დანიშნავდა ახალ „მერჩენდაიზერ-დამკვირვებელს“ ი.ბ-ის პოზიციაზე, ან მისი თანამდებობა იმდენად უმნიშვნელო იყო, რომ მისი წასვლით კ-ია არ დაზარალდებოდა. აღსანიშნავია, რომ გაფრთხილებაზე საუბარი ყოველგვარ აზრს მოკლებულია, მაშინ, როცა, სასამართლო სხდომაზე გაირკვა, ი.ბ-ი სამუშაოდ გადავიდა დამსაქმებლის კონკურენტ კ-იაში, ამასთან, კონკურენტ კ-იაში გადასვლისას, მოწინააღმდეგე მხარე მას გაუმხელდა ყველა მნიშვნელოვან დეტალს, რაც დაკავშირებულია გაყიდვებთან და წარმოადგენს კასატორის საიდუმლო ინფორმაციას. კასატორისათვის ცნობილი რომ ყოფილიყო ი.ბ-ის განზრახვა სამსახურიდან წასვლასთან დაკავშირებით, კ-ია აუცილებლად უზრუნველყოფდა ახალი კადრის მოძიებას, რათა საფრთხე არ შექმნოდა პროდუქციის რეალიზაციას, თუმცა ი.ბ-ს წინასწარ არ გაუფრთხილებია დამსაქმებელი, რაც არაერთხელ დადასტურდა სასამართლო სხდომაზე როგორც მოწმის ჩვენებით, ასევე წერილობითი მტკიცებულებით, ამდენად, დამსაქმებელი მოკლებული იყო შესაძლებლობას, მეორე დღესვე დაენიშნა ახალი თანამშრომელი, ხოლო ვაკანტური თანამდებობის შევსებამდე ზიანის დადგომა გარდაუვალი გახდა. ი.ბ-ი დაახლოებით 10 წლის განმავლობაში მუშაობდა კასატორთან და აღნიშნულის შედეგად, მას ყველაზე მნიშვნელოვანი ობიექტი ჰქონდა გადაცემული მომსახურებისათვის, რაც ნათელს ხდის, რომ მოპასუხის თანამდებობა ძალიან საპასუხისმგებლო იყო. ცხადია, თუ ი.ბ-ს არ გაუფრთხილებია კასატორი სამსახურიდან წასვლის თაობაზე, დამსაქმებელს აუცილებლად მიადგებოდა ზიანი იმ პერიოდის განმავლობაში, ვიდრე ახალ თანამშრომელს მიიღებდა და დამსაქმებლისათვის მიყენებულ ზიანში ბრალი უშუალოდ ი.ბ-ს მიუძღვის. განჩინებაში არასწორადაა აღნიშნული, რომ ივნისის თვის მეორე ნახევარში, სს „პ-ის“ ქსელისათვის მიწოდებული პროდუქციის ღირებულებამ შეადგინა 70948 ლარი, რაც აღემატება ივნისის თვის პირველ ნახევარში მიწოდებული პროდუქციის ღირებულებას და ამის საფუძველზე ასკვნის, რომ მიწოდებამ კი არ მოიკლო, არამედ მოიმატა კიდეც. ზემოაღნიშნული მსჯელობით არ დასტურდება ის გარემოება, რომ კასატორს ზიანი მოპასუხის ბრალით არ მისდგომია. საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებით (სადისტრიბუციო კ-იის მიერ გაცემული ცნობა/წერილი) დასტურდება შემდეგი: ივნისის თვის მეორე ნახევარში იკლო პროდუქციის რეალიზაციამ (და არა მიწოდებამ, როგორც ეს განჩინებაშია აღნიშნული), დასაქმებულის მიერ შესასრულებელი სამუშაო მოიცავდა არა მარტო პროდუქციის მიწოდების კოორდინაციას, არამედ მის განლაგებასა და მომხმარებლისათვის საუკეთესო კუთხით წარმოჩენას. მიწოდებული პროდუქციის საერთო ღირებულება არ შეიძლება იყოს განმსაზღვრელი იმ ზიანისათვის, რომელიც კასატორს მიადგა, რადგან „მერჩენდაიზერის“ მოვალეობაა, განსაზღვროს კონკრეტულად რომელ ობიექტს ესაჭიროება მომარაგება და ეს ინფორმაცია გადასცეს დისტრიბუტორს, რაც, კონკრეტულ შემთხვევაში, არ ხდებოდა და დისტრიბუტორი თავისი ინიციატივით ახდენდა მიწოდებას ობიექტზე. ცნობილი ფაქტია, რომ 2010 წლის ნოემბერში, კასატორმა განახორციელა ბორჯომის ე.წ რებრენდინგი, კერძოდ, შეიცვალა ბორჯომის ბოთლისა და ეტიკეტის ფორმა, შესაბამისად, ნოემბრის თვიდან მოხდა ბორჯომის მიწოდება სავაჭრო ქსელში ბოთლის ახალი დიზაინით, აღნიშნულიდან გამომდინარე, პროდუქციის ის ნაწილი, რომელიც ი. ბ-ის ბრალეული ქმედებით ვერ გაიყიდა, დარჩა კ-იის საწყობში, ვინაიდან მისი მიწოდება ქსელში შეუძლებელი გახდა რებრენდინგის შემდეგ.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 30 იანვრის განჩინებით შპს „ა.კ-ის“ საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა შპს „ა.კ-ის“ საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთმითითებული საფუძვლით.
სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.
ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას შპს „ა.კ-ის“ საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორ შპს „ა.კ-ის“ უნდა დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით მის მიერ 2011 წლის 28 დეკემბრის №39 საგადახდო დავალებით გადახდილი 1112,3 ლარის 70% – 778,61 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
შპს „ა.კ-ის“ საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო. კასატორ შპს „ა.კ-ის“ (საიდენტიფიკაციო №...) დაუბრუნდეს შემდეგ ანგარიშზე: თბილისის არასაგადასახადო შემოსულობების №200122900, სახელმწიფო ხაზინა, ბანკის კოდი _ №220101222, საბიუჯეტო შემოსულობების სახაზინო კოდი _ №300773150, დანიშნულება _ „სახელმწიფო ბაჟი საქართველოს უზენაეს სასამართლოში განსახილველ საქმეებზე“ სახელმწიფო ბაჟის სახით მის მიერ 2011 წლის 28 დეკემბრის №39 საგადახდო დავალებით გადახდილი 1112,3 ლარის 70% – 778,61 ლარი. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.