გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა
¹ 3კ/440 16 თებერვალი, 2000 წ., ქ. თბილისი
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატამ შემდეგი შემადგენლობით
თავმჯდომარე დ. ხელაია
მოსამართლეები: ლ. გოჩელაშვილი, თ. კობახიძე
განიხილა ნ. ს-ას საკასაEიო საჩივარი თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა სააპელაEიო პალატის 1999 წლის 16
ნოემბრის გადაწყვეტილებაზე, საქმეზე, ნ. ს-ას სარჩელის გამო ქ. თბილისის ნაძალადევის რაიონის კეთილმოწყობისა და საბინაო მომსახურების სახაზინო საწარმოს და მ. მ-ის მიმართ უკანონო მფლობელობიდან ბინის და სარდაფის დაბრუნებისა და სანოტარო მოქმედების გაუქმების შესახებ პალატამ
გ ა მ ო ა რ კ ვ ი ა :
ქ. თბილისში ლოტკინის ქ. ¹... მდებარე სახლთმფლობელობა ირიEხება ნ. სე-ას, მისი შვილის ნ. კ-ის, ჯ. ს-ის და თ. მ-ის სახელზე.
1998 წლის მაისში ნ. ს-ამ აღძრა სარჩელი ქ. თბილისის ნაძალადევის
რაიონის კეთილმოწყობისა და საბინაო მომსახურების სახაზინო საწარმოს და თ. მ-ის უფლებამონაEვლის მ. მ-ის მიმართ უკანონო მფლობელობიდან ბინის და სარდაფის დაბრუნების, სანოტარო მოქმედების გაუქმების შესახებ, იმ საფუძვლით, რომ სახლთმფლობელობის ეს ნაწილი არაკანონიერად ჩაირიEხა კომუნალურ ფართში და გადაეEა მეტრეველების ოჯახს.
ქ. თბილისის ნაძალადევის რაიონის სასამართლომ 1999 წლის 17 მარტის გადაწყვეტილებით სარჩელი დააკმაყოფილა.
თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა სააპელაEიო პალატის 1999 წლის 26 ნოემბრის გადაწყვეტილებით ნაძალადევის რაიონის სასამართლოს მიერ მიღებული გადაწყვეტილება გაუქმდა და ნ. ს-ას უარი ეთქვა სარჩელზე.
საკასაEიო საჩივრით ნ. ს-ა ითხოვს სააპელაEიო პალატის გადაწყვეტილების გაუქმებას იმ საფუძვლით, რომ რაიონის სასამართლოს მიერ სწორად იყო გადაწყვეტილი 1930-
1931 წლებში მისი ოჯახისათვის უკანონოდ ჩამორთმეული და მეტრეველებზე გადაEემული
ფართობის დაბრუნება; სააპელაEიო პალატამ მოპასუხეს არასწორად აღუდგინა გასაჩივრების ვადა და საქართველოს კონსტიტუEიის 21-ე მუხლის მე-3 ნაწილის მოთხოვნათა გაუთვალისწინებლად მიიღო ახალი გადაწყვეტილება სარჩელზე უარის თქმის შესახებ.
პალატა გაეEნო საქმის მასალებს, საკასაEიო საჩივრის საფუძვლებს, მოსმინა მოპაასუხის განმარტება და თვლის, რომ სააპელაEიო პალატის გადაწყვეტილება უნდა დარჩეს უEვლელად¸შემდეგ გარემოებათა გამო:
ქ. თბილისში ლოტკინის ქ. ¹ ... მდებარე ლიტ. „ა“-ს პირველ სართულზე ¹ 9 და ¹ 12
საEხოვრებელი ოთახები, ¹ 8, 10, 11 დამხმარე სათავსოებით ირიEხებოდა კომუნალურ ფონდში.
1949 წლიდან მისი დამქირავებელი იყო ი. მ-ი. 1982 წელს ბინა გადაფორმდა თ. მ-ის სახელზე.
ქ. თბილისის ლენინის (ამჟამად ნაძალადევის) რაიონის აღმასკომის 1990 წლის 24 იანვრის გადაწყვეტილების საფუძველზე თ. მ-მა 5286 მანეთად შეიძინა აღნიშნული ბინა და გახდა მისი მესაკუთრე.
1957 წლის 10 ოქტომბერს და 1977 წლის 31 აგვისტოს ს. ს-ას და გ. სელეპანოვას სახელზე გაEემული კანონისმიერი მემკვიდრეობის უფლების მოწმობებში მეტრეველების მფლობელობაში არსებული ბინის ფართობი არ ყოფილა გათვალისწინებული. ს-ებს 1998 წლამდე არ განუEხადებიათ რაიმე პრეტენზია მ. მ-ის ოჯახის მიერ დაკავებული ბინის
ფართზე.
სააპელაEიო პალატამ მხარეთა შორის 1998 წელს წარმოშობილი სამართლებრივი ურთიერთობების გადასაწყვეტად სწორად გამოიყენა მოქმედი სამოქალაქო კოდექსის ნორმები.
საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 258-ე მუხლის შესაბამისად ივარაუდება, რომ ნივთის მფლობელი არის მესაკუთრე. ეს წესი არ მოქმედებს, როEა ნივთზე საკუთრებითი ურთიერთობის ხასიათი ვლინდება საჯარო რეესტრიდან.
თ. მ-ი 1990 წლიდან საჯარო რეესტრში ირიEხებოდა როგორE მესაკუთრე.
მ. მ-ს ნაძალადევის რაიონის სასამართლოს გადაწყვეტილების გასაჩივრების ვადა არ დაურღვევია. ამ გადაწყვეტილებაზე საკასაEიო საჩივარი შეტანილი იყო გადაწყვეტილების გამოტანიდან მეთორმეტე დღეს, რაE გახდა სააპელაEიო საჩივრის შეტანის ვადის აღდგენის საფუძველი.
პალატა ვერ გაიზიარებს კასატორის მოსაზრებას იმის თაობაზე, რომ დარღვეულია საქართველოს კონსტიტუEიის 22-ე მუხლით გარანტირებული საკუთრების უფლება. თ. მ-მა სახლთმფლობის სადაო ნაწილზე საკუთრების უფლება შეიძინა იმ დროს მოქმედი კანონის ნორმების და ნორმატიული აქტების სრული დაEვით. მოსარჩელის მიერ გაშვებულია საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 128-ე მუხლით განსაზღვრული სასარჩელო ხანდაზმულობის ვადა.
პალატამ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროEესო კოდექსის 408-ე, 410-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. ნ. ს-ას საკასაEიო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს.
2. თბილისის საოლქო სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატის 1999 წლის 16 ნოემბრის გადაწყვეტილება დარჩეს უEვლელად.
3. განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.