საქმე №ას-1490-1406-2012 13 დეკემბერი, 2012 წელი

ქ.თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

მოსამართლეები:

ვასილ როინიშვილი, პაატა ქათამაძე

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი - გ. გ.-ა (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე - შპს „ა. ა.-ი“ (მოპასუხე)

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 19 სექტემბრის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება

დავის საგანი - ვალდებულების არაჯეროვანი შესრულების გამო ზიანის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

გ. გ.-ამ სარჩელი აღძრა სასამართლოში შპს „ა. ა.-ის“ მიმართ, ვალდებულების არაჯეროვანი შესრულების გამო, მოპასუხისათვის 13614.1 აშშ დოლარისა და 2012 წლის 1 მარტიდან ვალდებულების სრულად შესრულებამდე ყოველდღიურად 11.68 აშშ დოლარის დაკისრების მოთხოვნით შემდეგ გარემოებათა გამო:

2006 წლის 22 ივნისს მხარეებს შორის დაიდო წინასწარი ხელშეკრულება შ. ზ.-ის ქN1-ში „ა“ ბლოკის მე-2 სადარბაზოში მე-2 სართულზე მდებარე N29 ბინის ნასყიდობის შესახებ. ხელშეკრულების პირველი მუხლით მხარეები შეთანხმდნენ, რომ გამყიდველი ააშენებდა უძრავ ქონებას იმ მიზნით, რომ მყიდველისათვის მისი გადაცემის მომენტისათვის ნივთი შეესაბამებოდეს ხელშეკრულებით განსაზღვრულ პირობებს, ხოლო მყიდველი კისრულობდა ვალდებულებას, გადაეხადა გამყიდველისათვის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული საზღაური და მიეღო ნაყიდი ქონება ხელშეკრულებით დადგენილი წესით. ამავე ხელშეკრულების 4.2. მუხლის თანახმად, მოპასუხე ვალდებული იყო მოსარჩელისათვის ქონება მფლობელობაში გადაეცა არა უგვიანეს 2008 წლის 15 დეკემბრისა. ამავე ხელშეკრულების 6.1. მუხლის მიხედვით, საკუთრების უფლებით ბინა გადაეცემოდა იმ მყიდველს, რომელიც სრულად დაფარავდა ბინის ღირებულებას, ხოლო საკუთრების უფლების გადასვლამდე თანხის სრულად დაფარვის შემთხვევაში 6.2. მუხლის მიხედვით, მასვე ჰქონდა, უფლება თავისივე ხარჯით ბინაზე სამომავლო საკუთრების უფლების რეგისტრაციის მოთხოვნისა. მოსარჩელემ ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება ჯეროვნად შეასრულა, ხელშეკრულების პირობების თანახმად, გადაიხადა წინასწარი შენატანი 5000 აშშ დოლარი, ხოლო შემდგომში, სახელშეკრულებო ვადების დაცვით სრულად დაფარა ხელშეკრულებით განსაზღვრული ბინის ღირებულება. 2009 წლის 24 ნოემბერს განხორციელდა ბინაზე საკუთრების უფლების წინასწარი რეგისტრაცია. მოპასუხემ არ შეასრულა ვალდებულება და ხელშეკრულებით დადგენილ ვადაში ვერ უზრუნველყო ბინის მშენებლობის დამთავრება, ექსპლუატაციაში მიღება და მოსარჩელისათვის საკუთრებაში გადაცემა, რაც, ხელშეკრულების 6.3. მუხლის მიხედვით, ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე უნდა მომხდარიყო შენობის ექსპლუატაციაში შესვლიდან 2 თვის ვადაში, ანუ არა უგვიანეს 2009 წლის 15 თებერვლისა. მოპასუხე განკარგავს მოსარჩელის მიერ გადახდილ თანხას და არ ასრულებს სახელშეკრულებო ვალდებულებას, არ გადასცემს საბოლოო საკუთრების უფლებას საცხოვრებელ ბინაზე, რითაც მოსარჩელეს ეზღუდება სამოქალაქო კოდექსით მესაკუთრისათვის მინიჭებული უფლება, განკარგოს საცხოვრებელი ბინა. მოპასუხისათვის გადახდილი თანხის საბანკო ანაბარზე განთავსების შემთხვევაში 2009 წლის 1 მარტიდან სარჩელის წარდგენამდე გ. გ.-ა სარგებლის სახით მიიღებდა 13614. 1 აშშ დოლარს.

მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და მოითხოვა მის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა შემდეგი დასაბუთებით:

გ.გ.-ს ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება არ აქვს სრულყოფილად შესრულებული, კერძოდ, მას ხელშეკრულებით განსაზღვრული თანხიდან არ აქვს გადახდილი 1763,73 აშშ დოლარი, რის თაობაზეც ეცნობა მოსარჩელეს და განესაზღვრა დამატებითი ვადა ფულადი ვალდებულების შესრულების, კერძოდ, ძირითადი ვალდებულებისა და დარიცხული პირგასამტეხლოს ანაზღაურებისათვის. სარჩელზე დართული ცნობა თანხის გადახდის თაობაზე არასწორია. 2008 წელს ქვეყანაში არსებული ფორსმაჟორის მიუხედავად, მოპასუხემ უზრუნველყო მშენებლობის დასრულება, შესაბამისად, სადავო უძრავი ნივთი სწორედ ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ პირობებს აკმაყოფილებს, გ.გ.-ს შეუძლია, როგორც ფაქტობრივ მფლობელობაში, ისე საკუთრებაში მიიღოს ქონება. მას უძრავი ნივთის ჩაბარება ჯერ კიდევ 2010 წლის ნოემბერ-დეკემბერში შეეძლო, თუმცა თავად განაცხადა უარი. უძრავი ნივთი უფლებრივად და ნივთობრივად უნაკლოა, არ არის დატვირთული იპოთეკით ან სხვა ვალდებულებით, გარდა მოსარჩელის სასარგებლოდ არსებული ვალდებულებისა. ზიანის ანაზღაურებასთან მიმართებით მოპასუხემ მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 412-ე მუხლზე და მიიჩნია, რომ არც ამ ნაწილში არსებობდა სარჩელის დაკმაყოფილების წინაპირობა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2012 წლის 4 მაისის გადაწყვეტილებით გ. გ.-ას სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, რაც სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 19 სექტემბრის განჩინებით გ. გ.-ას სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2012 წლის 4 მაისის გადაწყვეტილება შემდეგი დასაბუთებით:

სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ 2006 წლის 22 ივნისს შპს „ა.-სა“ და გ. გ.-ას შორის დაიდო წინასწარი ხელშეკრულება ქ.თბილისში, შ. ზ.-ის ქ№1-ის „ა“ ბლოკში, მე-2 სადარბაზოს მე-2 სართულზე მდებარე N29 ბინის, ხელშეკრულების 1.2. პუნქტის მიხედვით, გამყიდველმა აიღო ვალდებულება, აეშენებინა ქონება იმ მიზნით, რომ მყიდველისათვის მისი გადაცემის მომენტისათვის ის შესაბამისი ყოფილიყო ხელშეკრულებით განსაზღვრულ პირობებთან, ხოლო მყიდველმა იკისრა ვალდებულება, გამყიდველისათვის გადაეხადა ხელშეკრულებით გათვალისწინებული საზღაური და მიეღო ნაყიდი ქონება ხელშეკრულებით დადგენილი წესით. ხელშეკრულების 4.2. პუნქტის თანახმად, სახლი გამყიდველს ექსპლოატაციაში უნდა ჩაებარებინა არა უგვიანეს 2008 წლის 15 დეკემბრისა. 6.3. პუნქტის მიხედვით, ქონებაზე საკუთრების უფლების გადაცემისათვის მყიდველსა და გამყიდველს შორის გაფორმდებოდა ნასყიდობის ხელშეკრულება შენობის ექსპლოატაციაში მიღებიდან 2 თვის ვადაში. ამის შემდეგ მოხდებოდა ნასყიდობის რეგისტრაცია საჯარო რეესტრში, რასაც მყიდველი განახორციელებდა დამოუკიდებლად. შპს „ა. ა.-ის“ მიერ დარღვეულია 2006 წლის 22 ივნისს შპს „ა.-სა“ და გ. გ.-ას შორის დადებული საცხოვრებელი ბინის ნასყიდობის შესახებ წინასწარი ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვალდებულება - სახლი ექსპლუატაციაში ჩაებარებინა არა უგვიანეს 2008 წლის 15 დეკემბრისა, ექსპლუატაციაში მიღებიდან 2 თვის ვადაში კი, ქონება საკუთრების უფლებით გადაეცა მყიდველისთვის. ქალაქ თბილისის მერიის ზედამხედველობის საქალაქო სამსახურის 2012 წლის 20 ივლისის №12/69680-16 წერილის თანახმად, შ. ზ.-ის ქ№1-ში მდებარე მრავალფუნქციური კომპლექსის „ა“ ბლოკი არ არის ექსპლუატაციაში მიღებული, რაც, სასამართლოს მოსაზრებით, ადასტურებს მოპასუხის მხრიდან ხელშეკრულების დარღვევის ფაქტს. 2012 წლის 24 აგვისტოს შპს „არსი-ა.-სა“ და გ. გ.-ას შორის დაიდო სადავო უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულება, რომლის 11.1 პუნქტის თანახმად, წინამდებარე ხელშეკრულება აუქმებს მხარეთა შორის დადებულ წინასწარ ხელშეკრულებას საცხოვრებელი ბინის ნასყიდობის შესახებ და ამ ხელშეკრულების შესაბამისად დადებულ ყველა შეთანხმებას. 11.2. პუნქტის შესაბამისად, წინამდებარე ხელშეკრულების ხელმოწერის შემდეგ მყიდველს რაიმე პრეტენზია ან მოთხოვნა გამყიდველის მიმართ წინასწარი ხელშეკრულებიდან გამომდინარე და მასთან მიმართებაში, არ ექნება, გარდა სახლის, რომელშიც მდებარეობს ქონება, ექსპლოატაციაში მიღებისა, რასაც გამყიდველი არა უგვიანეს 2012 წლის 31 დეკემბრის განახორციელბს.

პალატამ დადგენილი გარემოებების გათვალისწინებით, იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 316-ე მუხლის პირველი ნაწილით, 317-ე მუხლით და აღნიშნა, რომ მხარეებს შორის არსებობს ვალდებულებით-სამართლებრივი ურთიერთობა, გამომდინარე ნარდობის ხელშეკრულებიდან. სამოქალაქო კოდექსის 629-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, შპს „ა. ა.-ის“ მიერ დარღვეულია 2006 წლის 22 ივნისის საცხოვრებელი ბინის ნასყიდობის შესახებ წინასწარი ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვალდებულება - სახლის ექსპლუატაციაში ჩაბარებისა და ჩაბარებიდან 2 თვის ვადაში მოსარჩელესთან ნასყიდობის ხელშეკრულების გაფორმების თაობაზე. პალატამ მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 394-ე მუხლის პირველ ნაწილზე, 411-ე, 412-ე მუხლებზე და გაიზიარა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების განმარტება, რომ მიუღებლად ითვლება შემოსავალი, რომელიც არ მიუღია პირს და რომელსაც იგი მიიღებდა, ვალდებულება ჯეროვნად რომ შესრულებულიყო. მიუღებელი შემოსავალი წარმოადგენს სავარაუდო შემოსავალს, რომლის დადგენისათვის აუცილებელია გათვალისწინებულ იქნას, თუ რამდენად მოსალოდნელი იყო მისი მიღება. სააპელაციო პალატის განმარტებით, მხარეთა ინტერესების სამართლიანი დაბალანსება სამოქალაქო საპროცესო სამართალში დისპოზიციურობისა და შეჯიბრებითობის პრინციპების აღიარებით ვლინდება. სამოქალაქოსამართლებრივი დავა მხოლოდ მხარის მოთხოვნისა და ინიციატივის საფუძველზე წარმოებს. დავის შინაარსს განსაზღვრავენ მხარეები. ისინი განაგებენ საპროცესო მასალებს, მტკიცებულებებსა და ფაქტებს, შესაბამისად, მხარე თვითონ არის პასუხისმგებელი მის ხელთ არსებული ფაქტებისა და უფლებების სწორად გამოყენებაზე, თანახმად სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4 მუხლისა. მხარეები წარადგენენ ფაქტობრივ გარემოებებს, ხოლო სასამართლო იხილავს და იკვლევს მხოლოდ იმ ფაქტებს, რომლებიც პროცესის მონაწილე მხარეთა მიერ არის წარმოდგენილი. შეჯიბრებითობის პრინციპი მხარეთა ავტონომიურობასა და თვითპასუხისმგებლობას განსაზღვრავს. პალატის მითითებით, სარჩელი ემყარებოდა შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებს: ა) მოპასუხემ არ შეასრულა ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება, ვერ უზრუნველყო ხელშეკრულებით დადგენილ ვადებში, 2008 წლის 15 აპრილისათვის ნასყიდობის საგნის მფლობელობაში გადაცემა, შენობის ექსპლუატაციაში ჩაბარება 2008 წლის 15 დეკემბრისათვის და ამ ვადიდან 2 თვის განმავლობაში მოსარჩელისთვის ნასყიდობის საგნის საკუთრებაში გადაცემა და ამ უფლების რეგისტრაცია საჯარო რეესტრში; ბ) მოპასუხის მიერ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვალდებულების შეუსრულებლობით მოსარჩელემ მიიღო მნიშვნელოვანი ზიანი, რადგან მოსარჩელე მოპასუხისათვის გადახდილი თანხის საბანკო ანაბარზე განთავსების შემთხვევაში 2009 წლის 1 მარტიდან 3 წლის განმავლობაში მიიღებდა სარგებელს 13453.34 აშშ დოლარის ოდენობით. აღნიშნულ ფაქტობრივ გარემოებებზე დაყრდნობით მოსარჩელე მოითხოვდა ზიანის ანაზღაურებას 13614.1 აშშ დოლარის ოდენობითა და 2012 წლის 1 მარტიდან ვალდებულების შესრულებამდე ყოველთვიურად 11.68 აშშ დოლარის დაკისრებას.

პალატის განმარტებით, სასამართლო შეზღუდულია მოსარჩელის მიერ მითითებული ფაქტობრივი გარემოებებით. დადგენილი იყო, რომ მხარეთა შორის არსებობდა შეთანხმება შეთანხმებული საზღაურის გადახდის სანაცვლოდ, ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ ვადაში საცხოვრებელი ბინის გადაცემის თაობაზე. მიუხედავად ვალდებულების შესრულების ვადის დადგომიდან 3 წელზე მეტი დროის გასვლისა, მხარეთა შორის ხელშეკრულება არ შეწყვეტილა, უფრო მეტიც, სადავო უძრავ ქონებაზე 2012 წლის 24 აგვისტოს შპს „ა. ა.-სა“ და გ. გ.-ას შორის დაიდო ხელშეკრულება, უძრავი ქონების ნასყიდობის შესახებ, რომლითაც გ. გ.-ამ კიდევ ერთხელ გამოხატა ნება, მოპასუხისთვის გადახდილი თანხის სანაცვლოდ, მიეღო შესაბამისი ფართი იმ პირობით, რომ ბინა ექსპლოატაციაში მიღებული იქნებოდა არა უგვიანეს 2012 წლის 31 დეკემბრისა. აღნიშნულის გათვალისწინებით, სასამართლომ ჩათვალა, რომ მოსარჩელის ნება - გადახდილი თანხის სანაცვლოდ მოპასუხისგან საკუთრებაში გადაეცეს უძრავი ქონება, გამორიცხავდა, იმავდროულად, ნარდობის ხელშეკრულების ფარგლებში გადახდილი თანხიდან სარგებლის მიღების მოლოდინს, რაც მოსარჩელის მოთხოვნას მიუღებელი შემოსავლის სახით ზიანის ანაზღაურებასთან დაკავშირებით უსაფუძვლოს ხდიდა.

სააპელაციო პალატამ მიუთითა სააპელაციო საჩივრის იმ საფუძვლებზე, რაც მხარეს სარჩელით სადავო არ გაუხდია და განმარტა, რომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 377-ე მუხლის პირველი ნაწილისა და 380-ე მუხლის მე-2 ნაწილის შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობის საგანს წარმოადგენდა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილი ის ფაქტობრივი გარემოებები, რომლებსაც გასაჩივრებული გადაწყვეტილება ემყარებოდა, ასევე ამ გარემოებების დამადასტურებელი მტკიცებულებები და მათი სამართლებრივი თვალსაზრისით შეფასების სისწორე, ხოლო ისეთი ფაქტობრივი გარემოებები, რომლებზეც პირველი ინსტანციის სასამართლოში მხარეებს არ მიუთითებიათ და შესაბამისად, ისინი სასამართლოს კვლევისა და შეფასების საგანი არ გამხდარა, სამართალწარმოების ამ ეტაპზე სასამართლოს მსჯელობის საგანი ვერ გახდებოდა.

სააპელაციო პალატის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა გ. გ.-ამ, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება შემდეგი დასაბუთებით:

დაუსაბუთებელია სასამართლოს მსჯელობა, რომ მოპასუხისათვის ზიანის ფაქტი სავარაუდო უნდა ყოფილიყო, რადგანაც მიუღებელი შემოსავალი დამოკიდებულია იმაზე, რომ იგი ნებისმიერი გონიერი ადამიანისათვის, სავარაუდო უნდა იყოს, რაც ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში, უნდა შეფასდეს ობიექტური მასშტაბით. მიუღებელი შემოსავალი დაკავშირებულია ქონების თავისებურებასთან და მისი მესაკუთრის საშუალო და არა განსაკუთრებული შესაძლებლობიდან, ქონების ჩვეულებრივი მოხმარებით, მეურნეობის სათანადო გაძღოლით მიიღოს შემოსავალი, ასეთი, განსახილველ შემთხვევაში წარმოადგენს საცხოვრებლად გადასვლით ქირის დაზოგვა, ბინის გაქირავებით ან გაყიდვით მიღებული სარგებელი, თანხის ბანკში სადეპოზიტო ანგარიშზე განთავსებით მიღებული სარგებელი და სხვა. სასამართლოს განმარტება სამოქალაქო კოდექსის 412-ე მუხლისა, ეწინააღმდეგება სამოქალაქო ბრუნვის კეთილსინდისიერებისა და ხელშეკრულების მხარეთა თანასწორობის პრინციპს. სასამართლოს განმარტებიდან გამოდის, რომ მოპასუხეს ყოველთვის ექნება შესაძლებლობა თავი აარიდოს ვალდებულების შესრულებას და მოსარჩელეს მხოლდ ნივთის გადაცემის მოთხოვნის უფლება ექნება. მართალია მოსარჩელემ თანხა სწორედ ფართის აშენების მიზნით გადაიხადა, თუმცა ეს არ გამორიცხავს მესაკუთრის შესაძლებლობას, ნივთის მიღებით ვეღარ მიიღოს სარგებელი, სასამართლოს განმარტება ნარდობის ხელშეკრულების საწინააღმდეგოა. სასამართლოს განმარტების საწინააღმდეგოდ, კასატორმა მიუთითა, რომ უძრავი ქონების ფლობა თავისთავად იძლევა შემოსავლის მიღების შესაძლებლობას, ქონების ბუნებრივი დანიშნულებიდან გამომდინარე, სამოქალაქო ბრუნვის პირობებში შემოსავლის მიღება შესაძლებელია და ეს გარემოება რაიმე მტკიცებას არ საჭიროებს. საბაზრო ეკონომიკის პირობებში კაპიტალის ფლობა თავისთავად შემოსავლის მიღების შესაძლებლობას იძლევა, ამასთანავე, საგადასახადო კოდექსით პირდაპირაა მითითებული აღნიშნული. ამასთანავე, ვინაიდან სამოქალაქო ბრუნვის ფარგლებში მოსარჩელემ და მოპასუხემ გააფორმეს ხელშეკრულება, თანხის გადახდის სანაცვლოდ ბინის საკუთრებში გადაცემის შესახებ, ამასთან, მოპასუხე მხარე მსხვილი დეველოპერული კომპანიაა, უსაფუძვლოა სასამართლოს მსჯელობა, რომ ამ კომპანიისათვის შეუძლებელია, სავარაუდო ყოფილიყო დამკვეთის მიმართ ნაკისრი ვალდებულების შეუსრულებლობით გამოწვეული ზიანის გამო, მიუღებელი შემოსავლის არსებობა. ამდენად, სასამართლოს მიერ დადგენილი გარემოება, რომ მოპასუხისათვის ზიანი არ შეიძლება ყოფილიყო სავარაუდო, ფაქტობრივ საფუძველსაა მოკლებული.

სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა 2012 წლის 24 აგვისტოს შპს „ა. ა.-სა“ და გ. გ.-ას შორის დადებული ხელშეკრულების 11.2 მუხლი, რომელიც წინასწარი ხელშეკრულებიდან გამომდინარე პრეტენზიის არარსებობაზე მიუთითებდა, ამ მიმართებით, სასამართლოს არ შეუფასებია ამავე ხელშეკრულების 11.3 მუხლი, სადაც წინამდებარე დავაზეა საუბარი. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 380-ე მუხლის მე-2 ნაწილით, რადგანაც მოსარჩელე პირველი ინსტანციის სასამართლოშიც მიუთითებდა მოპასუხის მიერ ვალდებულების არაჯეროვანი შეუსრულებლობის გამო ზიანის მიყენებაზე, რაც გამოწვეული იყო საცხოვრებელი სახლის დადგენილ ვადაში ექსპლოატაციაში მიუღებლობით და ამ მიუღებლობის გამო ზიანის მიყენებაზე. ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოებმა უდავოდ დადგენილად მიიჩნიეს ვალდებულების დადგენილ ვადაში შეუსრულებლობის გამო მოსარჩელისათვის ზიანის მიყენების ფაქტი. ზიანის ოდენობის განსაზღვრის კრიტერიუმად მოსარჩელემ მიუთითა იმ ვარაუდზე, რა ოდენობით თანხას მიიღებდა იგი ხელშეკრულებით გათვალისწინებული საფასურის სადეპოზიტო ანგარიშზე განთავსებისას, აღნიშნული მეთოდი მიღებული და გამოყენებულია სასამართლო პრაქტიკაშიც. სააპელაციო სასამართლოს სხდომაზე მხარემ მიუთითა იგივე გარემოებები, რაც პირველი ინსტანციის წესით საქმის განხილვისას სადავოს წარმოადგენდა, ხოლო ის გარემოება, რომ ბინის გაქირავებით ან მისი რეალიზაციით შემოსავლის მიღებაა შესაძლებელი, სადავოს არ წარმოადგენს, შესაბამისად, სააპელაციო პალატის შეფასება, რომ აღნიშნული ახალი ფაქტებია, არასწორია.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 4 დეკემბრის განჩინებით გ. გ.-ას საკასაციო საჩივარი წარმოებაში იქნა მიღებული სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლითა და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა გ. გ.-ას საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთმითითებული საფუძვლით.

სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას გ. გ.-ას საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორს უნდა დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით მის მიერ 2012 წლის 6 ნოემბერს №1 საგადასახადო დავალებით გადახდილი 1110 ლარისა და მის მიერვე 2012 წლის 3 დეკემვბერს N1 საგადახდო დავალებით გადახდილი 1087 ლარის, სულ 2197 ლარის 70% – 1537,9 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. გ. გ.-ას საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

2. კასატორ გ. გ.-ას (პ/N...) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით მის მიერ 2012 წლის 6 ნოემბერს №1 საგადასახადო დავალებით გადახდილი 1110 ლარისა და მის მიერვე 2012 წლის 3 დეკემვბერს N1 საგადახდო დავალებით გადახდილი 1087 ლარის, სულ 2197 ლარის 70% – 1537,9 ლარი.

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ბ. ალავიძე

მოსამართლეები: ვ. როინიშვილი

პ. ქათამაძე