საქმე №ას-1689-1583-2012 1 მაისი, 2013 წელი
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
ვასილ როინიშვილი, პაატა ქათამაძე
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი – ჯ. ზ. ა-ი (მოსარჩელე)
მოწინააღმდეგე მხარე – ჯ. ჩ-ა, კ. ბ-ი (მოპასუხე)
გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 13 ნოემბრის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმის დაბრუნება იმავე სასამართლოსათვის ხელახლა განსახილველად
დავის საგანი – ფულადი ვალდებულების შესრულება, პირგასამტეხლოს დაკისრება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
ჯ. ზ. ა-მა და ლ. ა-მა სარჩელი აღძრეს სასამართლოში ჯ. ჩ-ასა და კ. ბ-ის მიმართ ფულადი ვალდებულების შესრულებისა და პირგასამტეხლოს დაკისრების შესახებ შემდეგი საფუძვლებით:
2007 წლის 4 აგვისტოს მხარეთა შორის სანოტარო წესით დაიდო საინვესტიციო ხელშეკრულება, რომლის თანახმად ინვესტორებს უნდა მოეზიდათ 500 000 აშშ დოლარი, რათა მოპასუხეთა დახმარებით შეეძინათ ქ.თბილისში, ვ-ის ქ.12/14-ში მდებარე 608 კვ.მ მიწის ნაკვეთი სხვადასხვა ფიზიკური პირებისაგან, შემსრულებლებს კი შეძენილ მიწის ნაკვეთზე უნდა უზრუნველეყოთ საცხოვრებელი, საოფისე და კომერციული ფართის აშენება, მისი გაყიდვა და ინვესტორებისათვის ინვენსტიციისა და მოგების დაბრუნება. იმისათვის, რომ ინვესტორებს საინვესტიციო ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებები შეესრულებინათ, თავად მოუწიათ სესხის აღება ისრაელში, კერძოდ, ბანკ „ლ-ში“.
კრედიტის სახით მიღებული თანხა ჯ. ზ. ა-ს ჩაერიცხა ორ ტრანშად – 2007 წლის 27 აგვისტოს 550 000 შეკელი და 525 000 შეკელი.
ამდენად, ინვესტორებმა საინვესტიციო ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება სრულად შეასრულეს და გადაიხადეს 500 000 აშშ დოლარი, ხოლო შემსრულებლებმა გარიგების პირობა დაარღვიეს, რადგან ინვესტიციისა და სარგებლის დაბრუნება უნდა განხორციელებულიყო შემდეგნაირად: მე-16 თვეს – 400000, მე-17 თვეს – 400000 და მე-18 თვეს – 400000 დოლარი. თანხის დაბრუნების ვადა უნდა ათვლილიყო 2007 წლის სექტემბრიდან. მოსარჩეელების მხრიდან არა ერთი გაფრთხილების მიუხედავად, მოპასუხეებმა ვალდებულება არ შეასრულეს.
მოპასუხეებმა სარჩელი არ ცნეს შემდეგი დასაბუთებით:
მოსარჩელეებმა 500 000 აშშ დოლარის ინვესტიციის განხორციელების ვალდებულება სრულად არ შეასრულეს. მოსარჩელეებს არ წარუდგენიათ სათანადო მტკიცებულება, რომელიც დაადასტურებს მათ მიერ ზემოაღნიშნული თანხის გადახდას. საბანკო ბრუნვის ამონაწერები და გასავლის ორდერები ვერ ჩაითვლება სათანადო მტკიცებულებად, ვინაიდან ისინი ადასტურებენ მხოლოდ მოსარჩელის ანგარიშზე თანხის ჩარიცხვას და მის მიერვე თანხის გამოტანას, მაგრამ არა სრულად დაბანდებასა და ხელშეკრულების პირობის შესრულებას. ხელშეკრულების მთავარი პირობა იყო ქ.თბილისში, ვ-ის ქ.12/14-ში მდებარე 608 კვ.მ მიწის ნაკვეთის შეძენა. აღნიშნული ფართი სრულად არ იქნა შეძენილი, ანუ არ შესრულებულა ხელშეკრულების მთავარი პირობა. ხელშეკრულების მე-3 პუნქტის „დ“ ქვეპუნქტის თანახმად, ინვესტორს დამატებითი ხელშეკრულებები უნდა დაედო შემსრულებლებთან, რომლითაც ინვესტორი გადმოსცემდა ყველა უფლებასა და ვალდებულებას მშენებლობასთან, რეკონსტრუქციასთან და ა.შ დაკავშირებით. მსგავსი ხელშეკრულება ინვესტორებს (მოსარჩელეებს) არ დაუდიათ.
მოსარჩელეები ცდილობენ, მხარეთა შორის არსებული მიმოწერით დაამტკიცონ მათ მიერ ვალდებულების შესრულების ფაქტი, იყენებენ რა მოპასუხეების მიერ გაგზავნილ წერილებს, რაც არასწორია. დაუსაბუთებელია მოსარჩელეთა მოთხოვნა განხორციელებული ინვესტიციის თანხის დაკისრების თაობაზე, ვინაიდან აღნიშნული თანხით მოპასუხეებს რაიმე სარგებელი არ მიუღიათ. სარგებელი მხოლოდ მოსარჩელეებმა მიიღეს, ვინაიდან მათ მიერ ნაწილობრივ განხორციელებული ინვესტიციით მათ შეიძინეს ფართი, რაც დღემდე მათი საკუთრებაა. რაც შეეხება პირგასამტეხლოს, ვინაიდან ხელშეკრულება არ დარღვეულა, ვერც ეს მოთხოვნა ჩაითვლება საფუძვლიანად, იქიდან გამომდინარე, რომ ხელშეკრულებით პირგასამტეხლოზე არ შეთანხმებულან.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2010 წლის 16 ნოემბრის გადაწყვეტილებით ჯ. ზ. ა-ისა და ლ. ა-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, რაც სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს მოსარჩელეებმა.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 27 მაისის გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება გაუქმდა, კ. ბუჩუკურსა და ჯ. ჩ-ას დაეკისრათ ჯ. ზ. ა-ისა და ლ. (ალ.) ა-ის სასარგებლოდ 500 000 აშშ დოლარის გადახდა, ასევე ზიანის – 2009 წლის 4 თებერვლიდან 500 000 აშშ დოლარის გადახდამდე ყოველთვიურად 6650 აშშ დოლარის ანაზღაურება, არაუმეტეს 865000 აშშ დოლარისა.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 27 მარტის განჩინებით კ. ბ-ისა და ჯ. ჩ-ას საკასაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება გაუქმდა და საქმე დაუბრუნდა იმავე სასამართლოს ხელახლა განსახილველად.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 13 ნოემბრის განჩინებით ჯ. ზ. ა-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად, გაუქმდა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2011 წლის 29 ივნისის განჩინება და ყადაღა მოეხსნა კ. ბ-ის 100%-იან წილს შპს-ში „ბ-ა“, ჯ. ზ. ა-ს გადახდა კ. ბ-ისა და ჯ. ჩ-ას სასარგებლოდ 6000 ლარის ანაზღაურება შემდეგ გარემოებათა გამო:
სასამართლომ დაადგინა, რომ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2011 წლის 27 მაისის გადაწყვეტილებით, მოსარჩელის მოთხოვნა ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, აღნიშნული გადაწყვეტილება, მოპასუხეთა საკასაციო საჩივრის საფუძველზე საკასაციო სასამართლოს მიერ გაუქმდა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის „ე1“ ქვეპუნქტის საფუძველზე.
საკასაციო სასამართლოს მიერ არ იქნა გაზიარებული სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრება მხარეთა შორის სასესხო ურთიერთობის არსებობის თაობაზე და მიჩნეულ იქნა, რომ მხარეები შეთანხმდნენ ერთი მხარის მიერ ინვესტირების, ხოლო მეორე მხარის გარკვეული სამუშაოების განხორციელებით კონკრეტული მხარეებისთვის სასურველი შედეგის მიღების თაობაზე. საკასაციო პალატის მითითებით, მხარეთა შორის ურთიერთობა არც ერთობლივი საქმიანობის შესახებ ნორმებით უნდა იქნეს მოწესრიგებული. შესაბამისად, ვინაიდან მხარეთა შორის არსებული სამართლებრივი ურთიერთობა სამოქალაქო კოდექსის სპეციალური ნორმებით მოწესრიგებული არ არის, ამავდროულად იგი არ ეწინააღმდეგება კანონს და დავა გადაწყვეტილ უნდა იქნეს ვალდებულებითი სამართლის ზოგადი ნორმების საფუძველზე.
საკასაციო პალატამ ასევე მიუთითა, რომ სააპელაციო სასამართლომ ხელშეკრულების პირობების გამოკვლევის გარეშე დაადგინა მოსარჩელის მიერ ნაკისრი ვალდებულების ჯეროვანი შესრულება. კერძოდ, არ ყოფილა გამოკვლეული ინვესტორის მხრიდან ხელშეკრულების პირობის შესაბამისად ვალდებულების შესრულების ფაქტი – 608 კვ.მ მიწის ნაკვეთის შეძენა ან ვალდებულების შეუსრულებლობის – მიწის ნაკვეთის შეუძენლობის კანონიერი საფუძველი (ინვესტორის განმარტებით, აღნიშნულზე მხარეთა შორის გაფორმებული ხელშეკრულების პირობებისაგან განსხვავებული შეთანხმება არსებობს).
სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ მხარეებს შორის გაფორმებული 2007 წლის 4 აგვისტოს ხელშეკრულებით, ისინი შეთანხმდნენ, ინვესტორს განეხორციელებინა 500 000 აშშ დოლარის ოდენობით ინვესტიცია ქ.თბილისში, ვ-ის 12/14-ში მდებარე 608 კვ.მ მიწის ნაკვეთის შეძენის მიზნით, რაც აღირიცხებოდა ინვესტორის საკუთრებად. შემსრულებლები აწარმოებდნენ მშენებლობას აღნიშნულ მიწის ნაკვეთზე და დაასრულებდნენ მას მიწის შეძენასთან დაკავშირებული საკითხების დარეგულირებიდან და მისი ინვესტორის საკუთრებად რეგისტრაციიდან 18 თვეში.
ინვესტორმა განახორციელა 500 000 აშშ დოლარის ინვესტიცია, რა თანხითაც მან შეიძინა მითითებულ მისამართზე არსებული 608 კვ.მ ფართის ნაწილი – 271 კვ.მ.
მხარეთა შორის დავას არ იწვევს ის გარემოება, რომ 608 კვ.მ მიწის ნაკვეთი ჯ. ზ. ა-ის და ლ. ა-ის მიერ ინვესტირებული თანხით სრულად არ შეძენილა, უფრო მეტიც, მხარეები ადასტურებენ, რომ აღნიშნული ოდენობის ფართის შესაძენად ხელშეკრულებაში მითითებული საინვესტიციო თანხა – 500 000 დოლარი საკმარისი ვერ იქნებოდა.
პალატამ დაადგინა, რომ წინასახელშეკრულებო მოლაპარაკებების მიმდინარეობისას, კ. ბ-ი და ჯ. ჩ-ა დაპირდნენ მოსარჩელეს 608 კვ.მ მიწის ნაკვეთის სრულად შეძენის მიზნით, ინვესტირებულ თანხაზე მათი მხრიდან 200 000 დოლარის დამატებას, თუმცა აღნიშნულმა პირობამ მხარეთა შორის გაფორმებულ 2007 წლის 4 აგვისტოს ხელშეკრულებაში ასახვა არ ჰპოვა.
სააპელაციო პალატამ იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 327-ე, 317-ე მუხლებით, და მიიჩნია, რომ ვალდებულების წარმოშობის წყაროა ხელშეკრულება გარდა იმ შემთხვევებისა, როდესაც ვალდებულება წარმოიშობა ზიანის მიყენების, უსაფუძვლო გამდიდრების, ან კანონით გათვალისწინებული სხვა საფუძვლებიდან. შესაბამისად, საკასაციო პალატის მიერ ინვესტორის ვალდებულებად 608 კვ.მ მიწის ნაკვეთის შეძენის (და არა 500 000 ლარის ინვესტირების) განსაზღვრის პირობებში, მითითებული ნორმების საფუძველზე, არასწორია აპელანტის მოსაზრება მოპასუხეთა მხრიდან მიწის ნაკვეთის ღირებულების ნაწილის – 200 000 აშშ დოლარის ინვესტირების ვალდებულების არსებობის თაობაზე.
ამდენად, სასამართლომ ჩათვალა, რომ მოპასუხეთა ვალდებულების არარსებობის გამო, ვერ იარსებებს მოპასუხეთა მხრიდან ვალდებულების დარღვევა. შესაბამისად, არ არსებობს მოპასუხისათვის შესრულების ან ზიანის სახით მოთხოვნილი თანხის დაკისრების საფუძველი.
საკასაციო სასამართლოს განჩინება ჯ. ზ. ა-მა გაასაჩივრა საკასაციო წესით, მოითხოვა მისი გაუქმება და საქმის დაბრუნება იმავე სასამართლოსათვის ხელახლა განსახილველად შემდეგი საფუძვლებით:
მოცემული დავა გამომდინარეობს მხარეთა შორის 2004 წლის 4 აგვისტოს საინვესტიციო ხელშეკრულებიდან, რომლის ძირითადი პირობები მდგომარეობს შემდეგში: კასატორს უნდა განეხორციელებინა 500,000 აშშ დოლარის ინვესტიცია ქ.თბილისში, ვ-ის ქ№12/14-ში არსებული 60 კვ.მ მიწის ნაკვეთის შეძენის მიზნით (მე-3 მუხლის „ა“ პუნქტი), ხოლო სანაცვლოდ უნდა მიეღო ინვესტირებული თანხა (500,000 აშშ დოლარი) და სარგებელი (700,000 აშშ დოლარი). თანხის გადახდა უნდა მომხდარიყო ხელშეკრულების დადებიდან მე-16-18 თვეს, სამი თანაბარი ტრანშის სახით, – 400,000 აშშ დოლარის ოდენობით (მე-4 მუხლის „თ“ და „ი“ ქვეპუნქტები).
მოცემული დავის ფარგლებში მხარეთა შორის ძირითად სადავო საკითხს წარმოადგენდა კასატორის, როგორც ინვესტორის მიერ ნაკისრი ვალდებულების შინაარსი.
კასატორს ეკისრებოდა ინვესტიციის განხორციელება 500,000 აშშ დოლარის ოდენობით, თუ იმ მოცულობით, რაც დასჭირდებოდა ქ.თბილისში, ვ-ის ქ.№12/14-ში მდებარე 608 კვ.მ მიწის ნაკვეთის სრულად შეძენას. კასატორი აცხადებდა, რომ მისი ვალდებულება შემოიფარგლებოდა მხოლოდ 500,000 აშშ დოლარის ინვესტირებით. მოწინააღმდეგე მხარის მტკიცებით, კასატორს უნდა შეეძინა 608 კვ.მ ნაკვეთი სრულად და ამ ვალდებულების მოცულობა შეზღუდული არ იყო 500,000 აშშ დოლარით.
სააპელაციო სასამართლომ გასაჩივრებული განჩინება მიიღო ისე, რომ არ გადაწყვიტა აღნიშნული სადავო საკითხი, თუმცა მას არსებითი მნიშვნელობა ჰქონდა მოცემული დავის სწორად გადაწყვეტისთვის. გასაჩივრებული განჩინებით გაურკვეველია, კასატორის ვალდებულება შემოიფარგლებოდა ე.წ. „ვ-ის პროექტში“ 500000 დოლარის ინვესტირებით, თუ იგი ვალდებული იყო, 608 კვ.მ მიწის ნაკვეთის შესაძენად თანხა გაეღო სრულად, მიუხედავად თანხის მოცულობისა. ამ გარემოების დადგენის გარეშე საერთოდ შეუძლებელია იმ საკითხის გადაწყვეტა, კასატორმა შეასრულა თუ არა ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება.
ამდენად, სააპელაციო სასამართლომ არ დაადგინა მოცემული დავის სწორად გადაწყვეტისთვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე ფაქტობრივი გარემოება და, შესაბამისად, სათანადო სამართლებრივი შეფასების გარეშე დატოვა იგი.
ზემოაღნიშნულის გამო გასაჩივრებული გადაწყვეტილება როგორც ფაქტობრივი, ისე იურიდიული თვალსაზრისით დაუსაბუთებელია, რაც სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის „ე1“ ქვეპუნქტის თანახმად, მისი გაუქმების აბსოლუტური საფუძველია.
გასაჩივრებული განჩინება არასწორია იმ ნაწილშიც, რომლითაც სასამართლომ დაადგინა, რომ მოწინააღმდეგე მხარეს არ გააჩნდა დამატებითი ინვესტიციის განხორციელების ვალდებულება, რის გამოც მას ვალდებულება არ დაურღვევია. სასამართლომ სწორად არ განსაზღვრა მოწინააღმდეგე მხარის ვალდებულების შინაარსი.
მოცემულ საქმეზე კასატორი თავის სარჩელს აფუძნებდა იმ გარემოებას, რომ მან განახორციელა ვალდებულება 500 000 აშშ დოლარის ინვესტირების თაობაზე, რის სანაცვლოდაც, ხელშეკრულებით განსაზღვრული ვადების ფარგლებში, წარმოეშვა ინვესტირებული თანხისა და სარგებლის მიღების უფლება.
სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა კასატორის მიერ 500 000 აშშ დოლარის ოდენობით ინვესტიციის განხორციელების ფაქტი, თუმცა არ იმსჯელა იმაზე, წარმოეშვა თუ არა მას ინვესტიციისა და სარგებლის დაბრუნების უფლება, ხელშეკრულების მე-4 მუხლის შესაბამისად, ხოლო მოწინააღმდეგე მხარეს – შესაბამისი ვალდებულება.
საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ფაქტობრივი და სამართლებრივი საკითხების გარკვევის ნაცვლად, სააპელაციო სასამართლომ იმსჯელა სრულიად უსაგნო საკითხზე – გააჩნდა თუ არა მოწინააღმდეგე მხარეს 200 000 აშშ დოლარის ოდენობით დამატებითი ინვესტიციის განხორციელების ვალდებულება.
სააპელაციო სასამართლომ სათანადოდ არ გაარკვია მხარეთა შორის არსებული ხელშეკრულების სამართლებრივი ბუნება, მხარეთა უფლება-მოვალეობათა შინაარსი, რის გამოც მივიდა მცდარ დასკვნამდე.
სასამართლომ დაადგინა, რომ მხარეთა შორის არსებობდა საინვესტიციო ხელშეკრულება, რომლის მე-3 მუხლის შესაბამისად, კასატორს ეკისრებოდა 500 000 აშშ დოლარის ოდენობით ინვესტიციის განხორციელება. დადგენილია ისიც, რომ კასატორმა ეს ვალდებულება შეასრულა.
ასევე დადგენილია, რომ მხარეთა შორის არსებული ურთიერთობა არ წარმოადგენს ერთობლივ საქმიანობას. ხელშეკრულების მიზანი არ ყოფილა საერთო საქმეში შენატანის განხორციელება და ამ საქმის შედეგად შექმნილი ქონებრივი სიკეთის განაწილება მხარეთა შორის, როგორც ეს დამახასიათებელია ერთობლივი საქმიანობისთვის.
მოცემულ შემთხვევაში კასატორმა იკისრა ვალდებულება, ინვესტიცია განეხორციელებინა არა საერთო, არამედ მოწინააღმდეგე მხარის საქმეში, ხოლო ინვესტიცია სარგებელთან ერთად მკაცრად განსაზღვრული ფულადი თანხის სახით (1,200,000 აშშ დოლარი) უნდა დაბრუნებოდა ხელშეკრულებით ასევე მკაცრად განსაზღვრულ ვადებში. აღნიშნული მოთხოვნის უფლების წარმოშობა ხელშეკრულებით დამოკიდებული არ ყოფილა იმაზე, მოწინააღმდეგე მხარე თავად განახორციელებდა დამატებით ინვესტიციას საკუთარ საქმეში, მოიზიდავდა სხვა ინვესტორს ან საერთოდ რა შედეგი ექნებოდა პროექტს, მოიტანდა თუ არა იგი მოგებას.
ასეთი სახის საინვესტიციო ხელშეკრულებაში შეუძლებელია, ასახულიყო ის მოქმედებები, რაც მოწინააღმდეგე მხარეს უნდა განეხორციელებინა საკუთარი საქმის განვითარების მიზნით, რადგან იგი სცილდება აღნიშნული ხელშეკრულების საგანს. შესაბამისად, პროექტის განვითარებისათვის საჭირო სხვა თანხების მოზიდვა არ ყოფილა და არც შეიძლება ყოფილიყო კასატორის მიმართ მოწინააღმდეგე მხარის ვალდებულების საგანი. დამატებითი ინვესტიცია არ წარმოადგენდა საერთო საქმეში (ბიზნესში) მოწინააღმდეგე მხარის შესატანს (სამოქალაქო კოდექსის 932-ე მუხლის პირველი ნაწილი), ხოლო კასატორს არ წარმოშობია და არც უნდა წარმოშობოდა მისი განხორციელების მოთხოვნის უფლება (ამავე კოდექსის 935-ე მუხლის მეორე ნაწილი), რადგან ყოველივე ეს დამახასიათებელია ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულებისათვის, რაც მოცემულ შემთხვევაში არ არსებობს.
კასატორი თავის სარჩელს აფუძნებდა არა იმ გარემოებას, რომ მას გააჩნდა მოთხოვნის უფლება მოწინააღმდეგე მხარის მიმართ დამატებითი ინვესტიციის განხორციელების თაობაზე, არამედ იმას, რომ ხელშეკრულების პირობების შესაბამისად (მე-4 მუხლი) მას გააჩნია ვადამოსული მოთხოვნის უფლება, განხორციელებული ინვესტიციის სარგებელთან ერთად დაბრუნების თაობაზე. გასაჩივრებული განჩინება ამ საკითხზე საერთოდ არ მსჯელობს.
ამდენად, გააჩნდა თუ არა მოწინააღმდეგე მხარეს დამატებითი ინვესტიციის განხორციელების ვალდებულება (კასატორის მიმართ), საერთოდ არ წარმოადგენს მოცემული საქმისთვის მნიშვნელობის მქონე გარემოებას. გასაჩივრებული განჩინებიდან გამომდინარე, 2004 წლის 4 აგვისტოს ხელშეკრულებით კასატორს ეკისრებოდა მხოლოდ ვალდებულება და არ გააჩნდა არანაირი უფლება. ხოლო მოწინააღმდეგე მხარეს, პირიქით, არ გააჩნდა არანაირი ვალდებულება, რაც ეწინააღმდეგება როგორც ამ ხელშეკრულების შინაარსს, ისე გონივრულ განსჯას.
ყოველივე ზემოაღნიშნული მიუთითებს იმაზე, რომ სააპელაციო სასამართლომ არ შეასრულა საკასაციო სასამართლოს მითითებანი, სათანადოდ არ გაარკვია 2007 წლის 4 აგვისტოს ხელშეკრულების შინაარსი, მხარეთა უფლებები და მოვალეობები და, შედეგად, მიიღო ფაქტობრივად და იურიდიულად სრულიად დაუსაბუთებელი გადაწყვეტილება.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 4 იანვრის განჩინებით ჯ. ზ. ა-ის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა ჯ. ზ. ა-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.
ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორ ჯ. ზ. ა-ს უნდა დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით 2012 წლის 20 დეკემბრის №1 საგადასახადო დავალებით მის მიერ გადახდილი 7000 ლარის 70% – 4900 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
ჯ. ზ. ა-ის საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.
კასატორ ჯ. ზ. ა-ის (პირადი № ..., პასპორტის №..) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს 2012 წლის 20 დეკემბრის №... საგადასახადო დავალებით მის მიერ გადახდილი 7000 ლარის 70% – 4900 ლარი.
საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
თავმჯდომარე ბ. ალავიძე
მოსამართლეები: ვ. როინიშვილი
პ. ქათამაძე
