საქმე N:ას-78-74-2013

№ას-78-74-2013 7 მაისი, 2013 წელი,

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ვასილ როინიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ბესარიონ ალავიძე, პაატა ქათამაძე

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი - შპს „ბ. ს. ნ-ი“ (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე - შპს „გ.+“ (მოპასუხე)

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 21 ნოემბრის გადაწყვეტილება

კასატორის მოთხოვნა - გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღება

დავის საგანი - თანხის დაკისრება

აღწერილობითინაწილი :

შპს „ბ. ს. ნ-მა“ ბათუმის საქალაქო სასამართლოს სარჩელით მიმართა მოპასუხეების: შპს „გ.+-სა“ და შპს „ს-ოს“ მიმართ და მოითხოვა:

1. მოსარჩელის მფლობელობაში არსებული №10 ნავმისადგომის 200 კვ.მ ფართით სარგებლობისათვის მოპასუხეებს სოლიდარულად დაეკისროთ ყოველთვიურად 1000 ლარის გადახდა 2006 წლის 01 მაისიდან სასამართლოს გადაწყვეტილების გამოტანამდე;

2. სამომავლოდ, იგივე ფართით სარგებლობის შემთხვევაში, მოპასუხეებს წინასწარ, კალენდარული წლის დადგომამდე სოლიდარულად დაეკისროთ ყოველწლიური კომპენსაციის - 12000 ლარის გადახდა.

სარჩელის მიხედვით, საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროსა და შპს „ბ. ს. ნ-ს“ შორის 2006 წლის 11 აპრილს დადებული უსასყიდლო უზუფრუქტის ხელშეკრულების საფუძველზე მოსარჩელე ფლობს რამდენიმე ნავმისადგომს, მათ შორის, სადავო №10 ნავმისადგომს, მისი არსებობის ვადით. მოსარჩელეს, როგორც უზუფრუქტუარს, გააჩნია კანონიერი უფლება ისარგებლოს სადავო ნავმისადგომით, მაგრამ ამას ვერ ახერხებს ნავმისადგომის გაგრძელებაზე არსებული მოპასუხის კუთვნილი შენობა-ნაგებობების გამო, კერძოდ, მოპასუხე შპს „გ.+“ იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე ფლობს სადავო ნავმისადგომის მეზობლად მდებარე 2500 კვ.მ მიწის ნაკვეთს. აღნიშნულ მიწის ნაკვეთზე განთავსებულია რესტორანი „სანაპირო“, რომელიც მოპასუხე შპს „გ.+-ის“ საკუთრებას წარმოადგენს. ხსენებულ რესტორანს მოპასუხემ გაუკეთა რეკონსტრუქცია, რა დროსაც იგი გასცდა მეზობელი მიწის ნაკვეთის საზღვრებს და ამ რესტორნის შენობის ნაწილი აღმოჩნდა სადავო ნავმისადგომის ტერიტორიაზე. N10 ნავმისადგომის ტერიტორიაზე განთავსებულია ასევე მოპასუხის რესტორნის კუთვნილი მოძრავი ნივთები (მაგიდები და სკამები). მოსარჩელის მოსაზრებით, სამოქალაქო კოდექსის 179-ე მუხლის შესაბამისად, მოპასუხემ მას უნდა გადაუხადოს ფულადი კომპენსაცია საზღვრის დარღვევის გამო, რაც ყოველწლიურად წინასწარ უნდა იქნეს გადახდილი. ფულადი კომპენსაციის ოდენობის განსაზღვრისას მხედველობაში უნდა იქნეს მიღებული ის გარემოება, რომ მოპასუხეს დაკავებული აქვს სადავო ნავსადგურის მთელი ტერიტორია, რაც შეადგენს 200 კვ.მ-ს. შპს „კალოიანი და აუდიტკომპანიის“ საექსპერტო დასკვნის მიხედვით, სადავო ნავმისადგომის თვიური საიჯარო ქირა შეადგენს 5 ლარს ერთ კვ.მ-ზე, შესაბამისად, მთლიანი დაკავებული ფართისათვის კომპენსაცია იქნება თვეში 1000 ლარი. მოსარჩელის მოსაზრებით, აღნიშნული თანხა მოპასუხემ მას უნდა გადაუხადოს ყოველთვიურად 2006 წლის 1 მაისიდან (იმ მომენტიდან, როდესაც მოხდა უზუფრუქტის რეგისტრაცია კანონის შესაბამისად) სასამართლოს გადაწყვეტილების მიღებამდე. მოსარჩელე ასევე მიიჩნევს, რომ იგი უფლებამოსილია, მოითხოვოს ყოველწლიური კომპენსაცია 12000 ლარი, რომელიც მოპასუხეს წინასწარ უნდა გადაიხადოს კალენდარული წლის დადგომამდე (ტომი 1, ს.ფ. 1-4).

მოპასუხე შპს „გ.+“-მა სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ საქმეში არ არის წარმოდგენილი მტკიცებულება, რომელიც დაადასტურებდა მოსარჩელის მიერ მითითებულ გარემოებას სამეზობლო საზღვრის დარღვევის თაობაზე. უფრო მეტიც, 2006 წლის 30 ნოემბრის აზომვითი ნახაზით და საკადასტრო რუკით დასტურდება, რომ ე.წ. სადავო ნავმისადგომი მოქცეულია შპს „გ.+-ის“ იჯარით გადაცემულ 2500 კვ.მ მიწის ნაკვეთის წითელ ხაზებში და შესაბამისად, მოპასუხე ამ ფართის მართლზომიერი მფლობელია.

ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2009 წლის 29 მაისის გადაწყვეტილებით შპს „ბ. ს. ნ-ის“ სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა; შპს „გ.+“-ს შპს „ბ. ს. ნ-ის“ სასარგებლოდ დაეკისრა ყოველთვიური ფულადი კომპენსაცია 1000 ლარი, 2006 წლის 1 მაისიდან სასამართლო გადაწყვეტილების გამოტანამდე ანუ 2009 წლის 29 მაისამდე, რაც შეადგენს 37000 ლარს; შპს „გ.+-ს“ დაეკისრა ვალდებულება, რომ სამომავლოდ შპს „ბ. ს. ნ-ს“ გადაუხადოს წლიური კომპენსაცია 12000 ლარი წინასწარ, ყოველი წლის დასაწყისში; შპს „ბ. ს. ნ-ის“ სარჩელი შპს „ს-ოს“ მიმართ ფულადი კომპენსაციის დაკისრების შესახებ არ დაკმაყოფილდა; შპს „გ.+“-ს შპს „ბ. ს. ნ-ის“ სასარგებლოდ დაეკისრა ამ უკანასკნელის მიერ სარჩელზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის – 1080 ლარის გადახდა.

პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა შპს „გ.+-მა“, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა (ტომი 2, ს.ფ. 48-59).

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 20 აპრილის გადაწყვეტილებით შპს „გ.+“-ის სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა; გაუქმდა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2009 წლის 29 მაისის გადაწყვეტილება და მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება; შპს „ბ. ს. ნ-ის“ სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა; შპს „გ.+“-ს შპს „ბ. ს. ნ-ის“ სასარგებლოდ დაეკისრა 29000 ლარის ანაზღაურება გასული პერიოდისათვის, კერძოდ, 2006 წლის 28 დეკემბრიდან 2009 წლის 29 მაისამდე პერიოდისათვის; 2009 წლის 29 მაისიდან შემდგომი პერიოდისათვის, №10 ნავმისადგომის ფართით სარგებლობის შემთხვევაში, შპს „გ.+“-ს შპს „ბ. ს. ნ-ის“ სასარგებლოდ დაეკისრა ყოველთვიურად 1000 ლარის გადახდა.

სააპელაციო სასამართლოს ზემოაღნიშნული გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა როგორც შპს „ბ. ს. ნ-მა“, ასევე შპს „გ.+“-მა.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 21 სექტემბრის განჩინებით შპს „გ.+-სა“ და შპს „ბ. ს. ნ-ის“ საკასაციო საჩივრები ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, გაუქმდა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2010 წლის 20 აპრილის გადაწყვეტილება და საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდა იმავე სასამართლოს.

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 21 ნოემბრის გადაწყვეტილებით შპს „გ.+-ის“ სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ: გაუქმდა ბათუმის საქალაქო სასამართლოს 2009 წლის 29 გადაწყვეტილება სარჩელის დაკმაყოფილების ნაწილში და ამ ნაწილში მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება; შპს „ბ. ს. ნ-ის“ სასარჩელო მოთხოვნა ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა; შპს „გ.+-ს“ 2004 წლის 3 სექტემბრის იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე, №10 ნავმისადგომის 200 კვ.მ ფართით სარგებლობისათვის, შპს „ბ. ს. ნ-ის“ სასარგებლოდ დაეკისრა 2007 წლის 15 ივნისიდან – 2007 წლის 15 ოქტომბრამდე პერიოდისათვის 383,32 ლარის ანაზღაურება; 2007 წლის 15 ოქტომბრიდან შემდგომი პერიოდისათვის, შპს „გ.+-ს“ შპს „ბ. ს. ნ-ის“ სასარგებლოდ დაეკისრა 2004 წლის 3 სექტემბრის იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე, №10 ნავმისადგომის 200 კვ.მ ფართით სარგებლობისათვის, ყოველწლიურად 1150 ლარის გადახდა.

სააპელაციო სასამართლომ საქმეზე დადგენილად შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები მიიჩნია:

1. 2004 წლის 3 სექტემბრის იჯარის ხელშეკრულებით, შპს „გ.+-ს“ ქ. ბათუმის მერიისაგან 95 წლის ვადით გადაეცა ქ. ბათუმში, გ-ის ქ. №9-ში მდებარე, სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული 2 500 კვ.მ მიწის ნაკვეთი. იჯარის ქირა განისაზღვრა წლიურად 5,75 ლარი ერთ კვ.მ-ზე, რამაც მთლიანობაში შეადგინა წლიურად 14375 ლარი;

2. 2004 წლის 3 სექტემბერს შემდგარი არასასოფლო-სამეურნეო დანიშნულების მიწის ნაკვეთის იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე, სახელმწიფო საკუთრების 2 500 კვ.მ ნაკვეთის მფლობელი არის შპს „გ.+“, ხოლო ამ მიწის ნაკვეთზე განთავსებული რესტორანი „სანაპირო“ საერთო ფართით 1585,6 კვ.მ, შპს „გ.+-ის“ საკუთრებაა, რაც ექსპლუატაციაში მიიღეს 2006 წლის 28 დეკემბერს;

3. შპს „ს-ო“ ახორციელებდა შპს „გ.+-ის“ კუთვნილი რესტორნის ფაქტობრივ მენეჯმენტს;

4. საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროსა და შპს „ბ. ს. ნ-ს“ შორის, 2006 წლის 11 აპრილის ხელშეკრულების თანახმად, ნავსადგური მისი არსებობის ვადით ფლობს №1, №2, №3, №6, №7, №8, №9, №10, №11 ნავმისადგომებს უსასყიდლო უზუფრუქტის უფლებით;

5. შპს „ბ. ს. ნ-ის“ უზუფრუქტის წესით გადაცემული №10 ნავმისადგომის ტერიტორიის ნაწილი - 200 კვ.მ ფართი სხვადასხვა ფორმით დაკავებული და გამოყენებული აქვს შპს „გ.+-ის“ კუთვნილ რესტორანს „სანაპირო“, კერძოდ, რესტორან „სანაპიროს“ შენობაზე განხორციელებული რეკონსტრუქციის დროს, ნაგებობის ზღვის ფასადის კოლონებიდან სამი კოლონა და შესასვლელი კიბის ნაწილი შეჭრილია №10 ნავმისადგომის ტერიტორიაზე; რესტორნის მოძრავი ინვენტარი: მაგიდები, სკამები და საჩრდილო ქოლგები განლაგებულია №10 ნავმისადგომის საექსპლუატაციო ფართზე, 4X50 მეტრიან ზონაში (200 კვ.მ ფართზე);

6. სააპელაციო სასამართლოს განჩინებით დანიშნული №5167/15-2009 ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, შპს „ბ. ს. ნ-ის“ მიერ წარმოდგენილი დოკუმენტაციის მიხედვით, ქ. ბათუმში, შპს „გ.+“-ის კუთვნილი რესტორან „სანაპიროს” შენობა-ნაგებობის მიერ დაკავებული და გამოყენებული ბათუმის ნავსადგურის №10 ნავმისადგომის ტერიტორიის ფართი, როგორც მიწის ნაკვეთზე მყარად განთავსებული ნაწილებით, ისე სივრცობრივად (კოლონებზე დაშენებული აივანი) შეადგენს 12.4 კვ.მ-ს;

7. შპს „გ.+-ის“ იჯარით გადაცემული 2 500 კვ.მ მოიცავს სადავო 200 კვ.მ ფართს;

8. 2007 წლის 15 ივნისის №0579-08/23 და 2007 წლის 25 ივნისის №0632-08/35 წერილებით მიმართა შპს „ს-ოს“, რომელიც ახორციელებდა აღნიშნული რესტორნის ფაქტობრივ მენეჯმენტს და შესთავაზა ნავსადგურთან ურთიერთობის სამართლებრივი მოწესრიგების საკითხის განხილვა სათანადო საბაზრო ანაზღაურების გათვალისწინებით;

9. 2007 წლის 22 აგვისტოს შპს „ბ. ს. ნ-მა“ №0897-08/23 წერილით მიმართა შპს „გ.+-ს“ და 2006 წლის პირველი მაისიდან 2007 წლის პირველ აგვისტომდე პერიოდისათვის, ნავსადგურის მართლზომიერ სარგებლობაში არსებული ფართის სარგებლობისათვის კომპენსაციის სახით მოითხოვა 15 000 ლარი, რაზედაც პასუხი არ მიუღია;

10. შპს „კალოიანი და აუდიტკომპანიის“ 2007 წლის 16 აგვისტოს №02/06-09 საექსპერტო დასკვნის შესაბამისად, ნავსადგურის საეგებლობაში არსებული №10 ნავმისადგომის 1 კვ.მ ფართის თვიური საიჯარო ქირა საბაზრო ფასის გათვალისწინებით შეადგენს 5 ლარს, შესაბამისად, 200 კვ.მ ფართისათვის ყოველთვიური საკომპენსაციო თანხა შეადგენს 1 000 ლარს.

11. შპს „გ.+“ 2004 წლის 3 სექტემბრის იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე ქ. ბათუმის მერიას უხდიდა საიჯარო თანხას;

სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ, საქმის მასალებზე დაყრდნობით, შპს „გ.+“სადავო 200 კვ.მ ფართის მართლზომიერ მფლობელია, რაც 2004 წლის იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე გადაცემული 2500 კვ.მ მიწის ნაკვეთის შემადგენელი ნაწილია; ამდენად, შპს ”გ.+”, როგორც მოიჯარე უფლებამოსილია ხელშეკრულებით განსაზღვრული დროის განმავლობაში ისარგებლოს ამ ქონებით, უზრუნველყოს ნაყოფის მიღების შესაძლებლობა და მეიჯარეს გადაუხადოს დათქმული საიჯარო ქირა. იჯარის მიმართ მოქმედებს ქირავნობის ხელშეკრულებისათვის დადგენილი წესები. სამოქალაქო კოდექსის 572-ე მუხლის თანახმად, თუ გამქირავებელი გაქირავებულ ნივთს მესამე პირზე გაასხვისებს დამქირავებლისათვის მისი გადაცემის შემდეგ, შემძენი იკავებს გამქირავებლის ადგილს და მასზე გადადის ქირავნობის ურთიერთობიდან გამომდინარე უფლებები და მოვალეობები. 2006 წლის 11 აპრილის ხელშეკრულებით შპს „ბ. ს. ნ-ს“, მისი არსებობის ვადით გადაეცა №1, №2, №3, №6, №7, №8, №9, №10, №11 ნავმისადგომები, მათ შორის სადავო 200 კვ.მ მიწის ნაკვეთიც, რაც უზუფრუქტის გაფორმებამდე იჯარით გადაცემული ჰქონდა შპს „გ.+-ს“; ამდენად, შპს „ბ. ს. ნ-მა“ დაიკავა მეიჯარის ადგილი და მასზე, როგორც ამ ქონებაზე სანივთო უფლებით აღჭურვილ პირზე გადავიდა საიჯარო ურთიერთობიდან გამომდინარე უფლებები და მოვალეობები, შესაბამისად, შპს „ბ. ს. ნ-ი“ უფლებამოსილია მიიღოს 200 კვ.მ მიწის ნაკვეთის პროპორციულად საიჯარო ქირა, რაც განსახილველ შემთხვევაში შეადგენს წელიწადში 1150 ლარს (200 X 5,75 = 1150), ხოლო თვეში 95,83 ლარს.

სააპელაციო სასამართლომ ასევე მიუთითა, რომ შპს „გ.+-ს“ მხოლოდ 2007 წლის 15 ივნისისათვის ეცნობა შპს „ბ. ს. ნ-ის“ იჯარის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე მოთხოვნის ნაწილობრივ დათმობის თაობაზე. სწორედ ამ დროიდან წარმოეშვა ვალდებულება შპს „გ.+-ს“, №10 ნავმისადგომის 200 კვმ. ფართის სარგებლობისათვის, საიჯარო თანხა გადაეხადა შპს „ბ. ს. ნ-ის“.

სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა შპს „ბ. ს. ნ-ის“ მსჯელობა გაზრდილი საიჯარო ქირის ანაზღაურებასთან დაკავშირებით, ვინაიდან, არც საიჯარო ხელშეკრულება და არც სამოქალაქო კანონმდებლობა არ ითვალისწინებს მოიჯარის თანხმობის გარეშე საიჯარო ქირის გაზრდას. სააპელაციო პალატამ ასევე არ გაიზიარა აპელანტის მსჯელობა იმის თაობაზე, რომ სადავო 200 კვ.მ ფართის სარგებლობისათვის ანაზღაურებაზე ვალდებულ პირს წარმოადგენს შპს „ს-ო“ და მიუთითა, რომ ხელშეკრულების მხარეა შპს „გ.+“, ხოლო შპს „ს-ო“ ახორციელებს რესტორნის მხოლოდ ფაქტობრივ მართვას.

სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება შპს „ბ. ს. ნ-მა“ საკასაციო წესით გაასაჩივრა მისი სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ნაწილში გაუქმებისა და ახალი გადაწყვეტილების მიღების მოთხოვნით. კასატორის მითითებით, სააპელაციო სასამართლომ უსაფუძვლოდ ჩათვალა დადგენილად, რომ შპს „ბ. ს. ნ-ის“ №10 ნავმისადგომის ზედაპირს 200 კვ.მ-ს მოიცავდა შპს „გ.+-ს“ და ქ. ბათუმის მერიას შორის გაფორმებული 2 500 კვ.მ მიწის ნაკვეთის იჯარის ხელშეკრულება. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა სამოქალაქო კოდექსის 572-ე მუხლი, რომელიც ითვალისწინებს გამქირავებლის მიერ მესამე პირზე ქირავნობის საგნის გასხვისების შემთხვევაში, გამქირავებლის უფლება-მოვალეობების შემძენზე გადასვლას. მოცემულ შემთხვევაში გამქირავებელი არის ქ. ბათუმის მერია, რომელიც მისი კომპეტენციის ფარგლებში იჯარით გასცემს თვითმმართველობის განმგებლობაში არსებულ მიწის ნაკვეთს, ხოლო უზუფრუქტის უფლების გამცემი არის საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტრო, რომელიც მისი კომპეტენციის ფარგლებში უზუფრუქტის უფლებით გასცემს სახელმწიფო ქონებას, თუ ქ. ბათუმის მერიამ 2 500 კვ.მ მიწის ნაკვეთის სახით იჯარით გასცა სადავო 200 კვ.მ ფართიც, გამოდის ამ 200 კვ.მ-ის ნაწილში იჯარის ხელშეკრულება დადო არაუფლებამოსილმა პირმა. სააპელაციო სასამართლომ უსაფუძვლოდ ჩათვალა მოთხოვნის დათმობად შპს „ბ. ს. ნ-სა“ და საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს შორის გაფორმებული №10 ნავმისადგომის უზუფრუქტის ხელშეკრულება. შპს „გ.+-ის“ მიმართ იჯარის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე მოთხოვნის მფლობელი არის ქ. ბათუმის მერია, ხოლო უზუფრუქტის ხელშეკრულების მხარე არის საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტრო.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ განიხილა საკასაციო საჩივარი, შეისწავლა საქმის მასალები, გასაჩივრებული განჩინების სამართლებრივი დასაბუთებულობა და მიიჩნია, რომ შპს „ბ. ს. ნ-ის“ საკასაციო საჩივარი არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლის მიხედვით, საკასაციო სასამართლო არ დააკმაყოფილებს საკასაციო საჩივარს, თუ სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებას საფუძვლად არ უდევს კანონის დარღვევა.

7. შპს „გ.+-ის“ იჯარით გადაცემული 2 500 კვ.მ მოიცავს სადავო 200 კვ.მ-ს;

8. მოსარჩელემ 2007 წლის 15 ივნისის №0579-08/23 და 2007 წლის 25 ივნისის №0632-08/35 წერილებით მიმართა შპს „ს-ოს“, რომელიც ახორციელებდა აღნიშნული რესტორნის ფაქტობრივ მენეჯმენტს და შესთავაზა ნავსადგურთან ურთიერთობის სამართლებრივი მოწესრიგების საკითხის განხილვა სათანადო საბაზრო ანაზღაურების გათვალისწინებით;

11. შპს „გ.+“ 2004 წლის 3 სექტემბრის იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე ქ. ბათუმის მერიას უხდიდა საიჯარო თანხას.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მიხედვით, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). „დასაშვები და დასაბუტებული პრეტენზია“ გულისხმობს მხარის მითითებას, იმ საპროცესო-სამართლებრივ დარღვევებზე, რის შედეგადაც, საქმეზე ფაქტობრივი გარემოებები არასწორად დადგინდა. კასატორს ამგვარი პრეტენზია არ წარმოუდგენია.

საკასაციო სასამართლო ვერ გაიზიარებს კასატორის მტკიცებას, რომ სადავო 200 კვ.მ არ შედის შპს „გ.+-ან“ გაფორმებულ იჯარის ხელშეკრულებაში. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ სწორად შეაფასა საქმეში წარმოდგენილი იჯარისა და უზუფრუქტის ხელშეკრულებები. 2004 წლის 3 სექტემბრის იჯარის ხელშეკრულებით განსაზღვრულია იჯარით გადაცემული ქონების საზღვრები, რომელიც ნავსადგურის ტერიტორიის ნაწილსაც მოიცავს.

საკასაციო სასამართლო არ იზიარებს კასატორის პრეტენზიას, რომ სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა სამოქალაქო კოდექსის 572-ე მუხლი, კერძოდ, კასატორის მითითებით, სასამართლოს უნდა გაეთვალისწინებინა ის გარემოება, რომ გამქირავებელი არის ქ. ბათუმის მერია, რომელიც მისი კომპეტენციის ფარგლებში იჯარით გასცემს თვითმმართველობის გამგებლობაში არსებულ მიწის ნაკვეთს, ხოლო უზუფრუქტის უფლების გამცემი არის საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტრო, რომელიც მისი კომპეტენციის ფარგლებში უზუფრუქტის უფლებით გასცემს სახელმწიფო ქონებას, თუ ქ. ბათუმის მერიამ 2 500 კვ.მ მიწის ნაკვეთის სახით იჯარით გასცა სადავო 200 კვ.მ ფართიც, გამოდის ამ 200 კვ.მ-ის ნაწილში იჯარის ხელშეკრულება დადო არაუფლებამოსილმა პირმა.

აღნიშნულის საპირისპიროდ, საკასაციო სასამართლო მიუთითებს, რომ მოსარჩელეს (კასატორს) სადავოდ არ გაუხდია იჯარის ხელშეკრულების ნამდვილობა და სადავო 200 კვ.მ-ის ნაწილში მისი ბათილად ცნობა არ მოუთხოვია, შესაბამისად, იჯარის ხელშეკრულების ფარგლებში, შპს „გ.+“ მართლზომიერად ფლობს ამ ფართს და მისი მხრიდან საზღვრის დარღვევისათვის კომპენსაციის გადახდის სამართლებრივი საფუძველი არ არსებობს.

საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას, რომ შპს „გ.+-მა“ საიჯარო ქირა მოსარჩელეს უნდა გადაუხადოს.

სამოქალაქო კოდექსის 581-ე მუხლის მიხედვით, იჯარის ხელშეკრულებით მეიჯარე მოვალეა გადასცეს მოიჯარეს განსაზღვრული ქონება დროებით სარგებლობაში და საიჯარო დროის განმავლობაში უზრუნველყოს ნაყოფის მიღების შესაძლებლობა, თუ იგი მიღებულია მეურნეობის სწორი გაძღოლის შედეგად შემოსავლის სახით. მოიჯარე მოვალეა გადაუხადოს მეიჯარეს დათქმული საიჯარო ქირა.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ მოპასუხე იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე შპს „ბ. ს. ნ-ის“ უზუფრუქტით გადაცემული მიწის ნაკვეთის ნაწილს ფლობს; ამასთან, ორივე ამ ნაკვეთის მესაკუთრე სახელმწიფოა. ამ გარემოების გათვალისწინებით, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ 200 კვ. მ-ის ნაწილში სწორედ შპს „ბ. ს. ნ-ა“ მეიჯარე და საიჯარო ქირის გადახდის ვალდებულება „გ.+-ს“ მის მიმართ გააჩნია.

სასამართლო აქვე აღნიშნავს, რომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 404-ე მუხლის მიხედვით, საკასაციო სასამართლო ვალდებულია, საქმე საკასაციო საჩივრის ფარგლებში განიხილოს.

ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება კანონის დარღვევის გარეშეა მიღებული და მისი გაუქმების საფუძველი არ არსებობს.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 284-ე, 410-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. შპს „ბ. ს. ნ-ის“ საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

2. უცვლელად დარჩეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 21 ნოემბრის გადაწყვეტილება;

საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ვ. როინიშვილი

მოსამართლეები ბ. ალავიძე

პ. ქათამაძე