№ას-721-683-2013 7 ოქტომბერი, 2013 წელი

თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

პაატა ქათამაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

ვასილ როინიშვილი, ბესარიონ ალავიძე

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი განხილვის გარეშე

კასატორი – მ. ჭ-ი

მოწინააღმდეგე მხარე – შ. ს-ი

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 23 მაისის გადაწყვეტილება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების ნაწილობრივ გაუქმება და გასაჩივრებულ ნაწილში სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

დავის საგანი – ანდერძისმიერ მემკვიდრედ ცნობა, სამკვიდროდან წილის მიკუთვნება, სამკვიდრო მოწმობაში ცვლილებების შეტანა, ნასყიდობის ხელშეკრულებების ბათილად ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

2012 წლის 26 ივნისს თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიას სარჩელით მიმართა შ. ს-მა მოპასუხეების – გ. ა-ის, ვ. ა-სა და მ. ჭ-ის მიმართ. საბოლოოდ, მოსარჩელემ მოითხოვა:

1. 1983 წლის 4 მარტს გარდაცვლილი ჟ. ხ-ის ანდერძისმიერ მემკვიდრედ ცნობა;

2. ქ.თბილისში, ნ-ის დასახლების მე-6 შესახვევის №58 ბინაში მდებარე გ. ხ-ის სამკვიდრო ქონების მესაკუთრედ ცნობა;

3. მ. ა-სა და მ. ჭ-ს შორის 2011 წლის 25 ივლისს დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულების ბათილად ცნობა;

4. მ. ა-სა და მ. ჭ-ს შორის 2011 წლის 16 აგვისტოს დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულების ბათილად ცნობა;

5. ნოტარიუს ქ. მ-ის მიერ 2011 წლის 11 მარტს გ. ხ-ის სამკვიდრო ქონებაზე მ. ა-ის სასარგებლოდ გაცემულ №110221465 სამკვიდრო მოწმობაში შესაბამისი ცვლილებების შეტანა.

მოგვიანებით, იმავე სასამართლოში შეგებებული სარჩელი შეიტანა გ. ა-მა მოპასუხე შ. ს-ის მიმართ. შეგებებულმა მოსარჩელემ მოითხოვა 1974 წლის 4 აპრილს ჟ. ხ-ის მიერ შ. ს-ის სახელზე შედგენილი ანდერძის ბათილად ცნობა.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2012 წლის 23 აგვისტოს საოქმო განჩინებით რ. ხ-ი ჩაება საქმეში მესამე პირად დამოუკიდებელი მოთხოვნის გარეშე მოპასუხეების, ვ. და გ. ა-ის მხარეზე.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2012 წლის 8 ნოემბრის გადაწყვეტილებით შ. ს-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა:

მოსარჩელე ცნობილ იქნა 1983 წლის 4 მარტს გარდაცვლილი ჟ. ხ-ის ანდერძისმიერ მემკვიდრედ;

შ. ს-ი ცნობილ იქნა ასევე, ქ.თბილისში, ნ-ის დასახლების მე-6 შესახვევის №58-ში მდებარე მ. ა-ის და მ. ჭ-ის სახელზე რიცხული უძრავი ქონების და ქ.თბილისში, ნ-ის დასახლების მე-6 შესახვევის №58ა-ში მდებარე ვ. ა-ის სახელზე რიცხული უძრავი ქონების (მთლიანობაში 443კვ.მ მიწის ნაკვეთის და მასზე არსებული შენობა-ნაგებობების) ½-ის მესაკუთრედ და მითითებულ ნაწილში ცვლილება შევიდა ნოტარიუს ქ. მ-ის მიერ 2011 წლის 11 მარტს გ. ხ-ის სამკვიდრო ქონებაზე მ. ა-ის სასარგებლოდ გაცემულ №110221465 სამკვიდრო მოწმობაში;

ბათილად იქნა ცნობილი მ. ა-სა და ვ. ა-ს შორის 2011 წლის 25 ივლისს დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულება;

ბათილად იქნა ცნობილი მ. ა-სა და მ. ჭ-ს შორის 2011 წლის 16 აგვისტოს დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულება.

დასახელებული გადაწყვეტილებით გ. ა-ის შეგებებული სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მ. ჭ-მა, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის, კერძოდ, მ. ჭ-სა და მ. ა-ს შორის 2011 წლის 16 აგვისტოს დადებული ნასყუდობის ხელშეკრულების ბათილად ცნობის შესახებ მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 23 მაისის განჩინებით მ. ჭ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის გასაჩივრებული გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ საქმეზე დადგენილად ცნო შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

1942 წლის 29 სექტემბერს გარდაიცვალა გ. ხ-ე, რომლის საკუთრებაშიც გარდაცვალების დროისათვის უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტის გარეშე ირიცხებოდა ქ.თბილისი, ნ-ის დასახლების მე-6 შესახვევის №58-ში მდებარე უძრავი ქონება (მიწის ფართი 589კვ.მ და მასზე არსებული შენობა-ნაგებობები).

გ. ხ-ეს დარჩა ორი პირველი რიგის კანონისმიერი მემკვიდრე, შვილები: მ. ა-ი და ჟ. ხ-ე.

მამის გარდაცვალების შემდეგ ჟ. ხ-ე და მ. ა-ი დაეუფლნენ მამის დანაშთ სამკვიდროს, ქონების ფაქტობრივ მფლობელობაში მიღებით. 1974 წლის 4 აპრილს ჟ. ხ-ემ სანოტარო წესით შედგენილ ანდერძში გამოავლინა უკანასკნელი ნება და მთელი თავისი ქონება, მათ შორის, ქ.თბილისში, ნ-ის დასახლების მე-6 შესახვევის №58-ში მდებარე საცხოვრებელი სახლი უანდერძა ახლო ნათესავს შ. ხ. ძე ს-ს. ჟ. ხ-ემ ანდერძს პირადად მოაწერა ხელი. ნოტარიუს ი.ს-ის სანოტარო არქივში არ მოიპოვება ინფორმაცია ანდერძის გაუქმების თაობაზე.

მოსარჩელე შ. ს-ი და ჟ. ხ-ის ანდერძში მოხსენიებული შ. ხ. ძე ს-ი წარმოადგენენ ერთსა და იმავე პირს.

1974 წლის 4 ოქტომბერს ჟ. ხ-ე და შ. ს-ი დაქორწინდნენ.

1975 წლის 12 აპრილს შ. ს-ი დაქორწინდა ზ. ჯ-ე, შ. ს-ი და ზინა ს-ი 1979 წლის 15 ივნისს განქორწინდნენ.

1980 წლის 7 აგვისტოს ჟ. ხ-ე დაქორწინდა ვ. ა-ე.

ჟ. ხ-ე გარდაიცვალა 1983 წლის 4 მარტს.

2011 წლის 11 მარტს ნოტარიუს ქ. მ-ის მიერ გ. ხ-ის სამკვიდრო ქონებაზე გაიცა სამკვიდრო მოწმობა შვილის – მ. ა-ის სასარგებლოდ, რომლის საფუძველზეც იგი საჯარო რეესტრში დარეგისტრირდა ქ.თბილისში, ნ-ის დასახლების მე-6 შესახვევის №58-ში მდებარე უძრავი ქონების (დაზუსტებული ფართობი 443კვ.მ., შენობა-ნაგებობები №1, №2, №3, №4, №5, №6, №7) მესაკუთრედ.

2011 წლის 16 აგვისტოს, ერთი მხრივ, გამყიდველ მ. ა-სა და, მეორე მხრივ, მყიდველ მ. ჭ-ს შორის დაიდო ქ.თბილისში, ნ-ის დასახლების მე-6 შესახვევის №58-ში მდებარე 134კვ.მ მიწის ნაკვეთისა და №1 შენობა-ნაგებობების ნასყიდობის ხელშეკრულება. ამ ხელშეკრულების საფუძველზე მ. ჭ-ი დარეგისტრირდა ზემოაღნიშნული უძრავი ქონების მესაკუთრედ საჯარო რეესტრში.

სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილი გარემოება იმასთან დაკავშირებით, რომ შ. ს-ი ფაქტობრივად დაეუფლა მოანდერძე ჟ. ხ-ის დანაშთ სამკვიდრო ქონებას, რადგან მისი გარდაცვალების შემდეგ მან გააგრძელა ცხოვრება ქ.თბილისში, ნ-ის დასახლების მე-6 შესახვევის №58-ში მდებარე სახლში. შ. ს-ის მიერ მოანდერძე ჟ. ხ-ის დანაშთი სამკვიდრო ქონების ფაქტობრივად დაუფლების ფაქტი დადასტურდა მოსარჩელის შუამდგომლობით დაკითხული მოწმეების ნ. კ-სა და ნ. თ-ის ჩვენებებით. ამასთან, პირველი ინსტანციის სასამართლომ უდავოდ დადგენილად ჩათვალა და სააპელაციო საჩივრით სადავოდ არც გამხდარა ის ფაქტობრივი გარემოება, რომ მ. ჭ-ი სადავო ფართის ნაწილის შეძენამდე მრავალი წლის განმავლობაში მდგმურის სტატუსით ცხოვრობდა დასახელებულ მისამართზე. აღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლომ დაასკვნა, რომ მ. ჭ-ი ვერ მიიჩნეოდა უძრავი ქონების კეთილსინდისიერ შემძენად.

სააპელაციო სასამართლომ მხედველობაში მიიღო სამოქალაქო კოდექსის 1507-ე მუხლის პირველი და მესამე ნაწილების და 1504-ე მუხლის დანაწესები, რომელთა თანახმად, სამოქალაქო კოდექსი ვრცელდება მხოლოდ იმ ურთიერთობებზე, რომლებიც წარმოიშობა ამ კოდექსის ამოქმედების შემდეგ; სამოქალაქო კოდექსის ამოქმედების გამო ძალადაკარგული ნორმატიული აქტების საფუძველზე წარმოშობილი ურთიერთობების მიმართ გამოიყენება ეს ნორმატიული აქტები; საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი ამოქმედდა 1997 წლის 25 ნოემბრიდან.

სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ შ. ს-ი ითხოვდა ჟ. ხ-ის მამის, 1942 წლის 29 სექტემბერს გარდაცვლილი გ. ხ-ის სამკვიდრო ქონებიდან ჟ. ხ-ის კუთვნილი წილის მიკუთვნებას. ამდენად, გ. ხ-ის სამკვიდრო გაიხსნა ახალი სამოქალაქო კოდექსის ამოქმედებამდე, შესაბამისად სამკვიდრო ქონების მიღებასთან დაკავშირებული სადავო საკითხები უნდა მოწესრიგებულიყო სადავო სამართლებრივი ურთიერთობის წარმოშობის დროს მოქმედი საქართველოს სსრ სამოქალაქო სამართლის კოდექსის (1923 წლის რედაქცია) შესაბამისი ნორმებით. ამასთან, მხარეები ახალი სამოქალაქო კოდექსის გამოყენებაზე არ შეთანხმებულან.

სამოქალაქო სამართლის კოდექსის (1923 წლის რედაქცია) 418-ე მუხლის თანახმად, კანონით მემკვიდრეებად ითვლებიან გარდაცვლილის შვილები (მათ შორის, შვილად აყვანილები), მეუღლე და შრომისუნარს მოკლებული მშობლები. ამავე კოდექსის 420-ე მუხლის თანახმად, კანონით მემკვიდრეობის დროს სამკვიდრო ქონება გაყოფილ უნდა იქნას თანასწორ წილად იმ პირებს შორის, რომლებიც გამოწვეულნი არიან სამემკვიდრეო იმ წესით, რაც გათვალისწინებულია 418-ე მუხლით. სამოქალაქო სამართლის კოდექსის 428-ე მუხლის თანახმად, მემკვიდრეობის გახსნისას სამკვიდრო ქონების დასაცავი ღონისძიება მიღებულ უნდა იქნას იმ შემთხვევაში, როდესაც მემკვიდრეობის გახსნის ადგილას არ იქნება ერთი ან რამდენიმე მემკვიდრე ან როდესაც მემკვიდრენი არ ჩაიბარებენ სამკვიდრო ქონების მართვა-გამგეობას.

საქმეზე დადგინდა, რომ გ. ხ-ეს გარდაცვალების შემდეგ დარჩა ორი მემკვიდრე, შვილები: მ. ა-ი და ჟ. ხ-ე, რომლებიც ფაქტობრივად დაეუფლნენ მამის დანაშთ სამკვიდრო ქონებას. შესაბამისად, სააპელაციო ჩათვალა, რომ მათ წარმოეშვათ თანაბარი უფლება სამკვიდრო ქონებაზე, თითოეულის ½ წილზე. მამკვიდრებელი ჟ. ხ-ე გარდაიცვალა 1983 წლის 4 მარტს. ამიტომ, მისი სამკვიდროს მიღებასთან დაკავშირებული სადავო საკითხები უნდა მოწესრიგებულიყო იმ დროს მოქმედი სამოქალაქო სამართლის კოდექსის (1964 წლის რედაქცია) შესაბამისი ნორმებით.

სამოქალაქო სამართლის კოდექსის (1964 წლის რედაქცია) 539-ე მუხლის თანახმად, მემკვიდრეობის გადასვლა ხდება კანონით ან ანდერძით. ამავე კოდექსის 544-ე მუხლით, კანონისმიერი მემკვიდრეობის დროს თანასწორი წილის უფლებით მემკვიდრეებად ითვლებიან პირველ რიგში გარდაცვლილის შვილები, მეუღლე და მშობლები.

სააპელაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო სამართლის კოდექსის (1964 წლის რედაქცია) 551-ე, 556-ე მუხლებით და დაადგინა, რომ მოცემულ შემთხვევაში, შ. ს-ი ფაქტობრივად დაეუფლა მოანდერძე ჟ. ხ-ის დანაშთ სამკვიდრო ქონებას, მისი გარდაცვალების შემდეგ გააგრძელა ცხოვრება ქ.თბილისში, ნ-ის დასახლების მე-6 შესახვევის №58-ში მდებარე სახლში. ამდენად, შ. ს-ს წარმოეშვა საკუთრების უფლება მიღებული სამკვიდრო ქონების – ქ.თბილისში, ნ-ის დასახლების მე-6 შესახვევის №58-ში მდებარე სახლის ½ წილზე.

რამდენადაც დადგინდა, რომ 2011 წლის 11 მარტის სამკვიდრო მოწმობა გაიცა მთელ სამკვიდრო ქონებაზე ერთ-ერთი მემკვიდრის, მ. ა-ის სასარგებლოდ, მაშინ როდესაც სამკვიდროდან წილი სხვა იმავე რიგის მემკვიდრესაც ეკუთვნოდა, სასამართლომ მართებულად მიიჩნია სამკვიდრო მოწმობაში (კერძოდ, ქონების იმ ნაწილში, რომელიც ჟ. ხ-ეს ეკუთვნოდა) შესაბამისი შინაარსის ცვლილების შეტანა.

სააპელაციო სასამართლოს განმარტებით, კეთილსინდისიერი შემძენის უფლებების დაცვის საკითხს სამოქალაქო კოდექსი წყვეტს სამოქალაქო ბრუნვის სიმყარისა და სტაბილურობის ინტერესების გათვალისწინებით. სამოქალაქო კოდექსის 185-ე მუხლი ადგენს ქცევის შემდეგ წესს: შემძენის ინტერესებიდან გამომდინარე, გამსხვისებელი ითვლება მესაკუთრედ, თუ იგი ასეთად არის რეგისტრირებული საჯარო რეესტრში, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა შემძენმა იცოდა, რომ გამსხვისებელი არ იყო მესაკუთრე. კეთილსინდისიერი შემძენის ასეთი უფლებრივი მდგომარეობა გამოწვეულია საჯარო რეესტრის სპეციფიური დანიშნულებით სამოქალაქო ბრუნვის მექანიზმში. სამოქალაქო კოდექსის 312-ე მუხლის თანახმად, რეესტრის მონაცემების მიმართ მოქმედებს უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფცია. იმ პირის სასარგებლოდ, რომელიც გარიგების საფუძველზე სხვა პირისაგან იძენს რომელიმე უფლებას და ეს უფლება გამსხვისებლის სახელზე იყო რეესტრში რეგისტრირებული, რეესტრის ჩანაწერი ითვლება სწორად, გარდა იმ შემთხვევისა, როცა ამ ჩანაწერის საწინააღმდეგოდ შეტანილია საჩივარი, ან შემძენმა იცოდა, რომ ჩანაწერი არ არის ზუსტი. ბრუნვის კეთილსინდისიერება ამ ბრუნვის მონაწილეთა კეთილსინდისიერებაა, ეს კი გულისხმობს ბრუნვის მონაწილეებისადმი სანდოობას. ამასთან, იგი აუცილებლად გულისხმობს წინდახედულობის გონივრულ მასშტაბს, რისი გარანტიც საჯარო რეესტრი და მისი ჩანაწერებია. შემძენის კეთილსინდისიერების ფაქტის დადგენისას სასამართლომ უნდა გამოიკვლიოს, იცოდა თუ არა მან ჩანაწერის უზუსტობის შესახებ და დაადგინოს შემძენის მიერ რეესტრის არასწორი ჩანაწერის ცოდნის შესაძლებლობა. სწორედ ამ გარემოებების გამოკვლევას უნდა ეფუძნებოდეს დასკვნა შენაძენის ნამდვილობისა და მისი დაცვის მიზანშეწონილობის თაობაზე.

სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ მართებულად არ გაიზიარა მოპასუხე მ. ჭ-ის არგუმენტი იმის თაობაზე, რომ ის წარმოადგენდა უძრავი ქონების კეთილსინდისიერ შემძენს. როგორც ზემოთ აღინიშნა, საქმეზე დადგინდა, რომ მ. ჭ-ი სადავო ფართის ნაწილის შეძენამდე მრავალი წლის განმავლობაში მდგმურის სტატუსით ცხოვრობდა ხსენებულ მისამართზე. გარიგების დადებისას მისთვის ცნობილი იყო, რომ მ. ა-ის საკუთრების უფლების დამადასტურებელ დოკუმენტს წარმოადგენდა 2011 წლის 11 მარტს გაცემული სამკვიდრო მოწმობა, ასევე, ის გარემოება, რომ იმავე მისამართზე მრავალი წლის განმავლობაში ცხოვრობდა მოსარჩელე შ. ს-ი. გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებაში მართებულად მიეთითა იმაზე, შემძენ მ. ჭ-ს სადავო უძრავი ქონების ნაწილის შეძენისას უნდა გამოეჩინა წინდახედულება და დარწმუნებულიყო, აცხადებდა თუ არა იმავე მისამართზე მრავალი წლის განმავლობაში მცხოვრები პირი რაიმე პრეტენზიას ამ ქონებაზე. დასახელებული გარემოებები საკმარის საფუძველს წარმოადგენდა მ. ჭ-ის არაკეთილსინდისიერ შემძენად მიჩნევისათვის.

სააპელაციო სასამართლოს განჩინება მასა და მ. ა-ს შორის 2011 წლის 16 აგვისტოს დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულების ბათილად ცნობის ნაწილში საკასაციო წესით გაასაჩივრა მ. ჭ-მა. კასატორი მოითხოვს გასაჩივრებულ ნაწილში ამ გადაწყვეტილების გაუქმებას და სარჩელის აღნიშნული მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმას.

საკასაციო საჩივარი დასაბუთებულია შემდეგნაირად:

სააპელაციო სასამართლომ არასწორად მიიჩნია მ. ჭ-ი არაკეთილსინდისიერ შემძენად, საქმის გარემოებებიდან გამომდინარე ცალსახაა რომ იგი კეთილსინდისიერ შემძენს წარმოადგენს. კერძოდ, სააპელაციო სასამართლომ არ გაითვალისწინა ის გარემოება, რომ მ. ჭ-ი 90-იანი წლების შუა პერიოდიდან ოჯახთან ერთად ცხოვრობდა სადავო სახლთმფლობელობაში და შ. ს-ს ამასთან დაკავშირებით პრეტენზია არ გამოუთქვამს. მითითებული სახლთმფლობელობა ოთხ ნაწილად იყო გაყოფილი, ჭ-ი და ს-ი ცალ-ცალკე ეზოში ცხოვრობდნენ;

სასამართლომ მხედველობაში არ მიიღო ის გარემოება, რომ ჟ. ხ-ის გარდაცვალების შემდეგ მემკვიდრეებმა სამკვიდრო მიიღეს კანონით დადგენილი წესით. გაუგებარია, რა დონის წინდახედულება შეიძლებოდა გამოეჩინა მ. ჭ-ს იმისათვის, რომ დაედგინა ჟ. ხ-ის მიერ 1974 წელს შ. ს-ის სასარგებლოდ შედგენილი ანდერძის არსებობის ფაქტი, მით უმეტეს იმ ვითარებაში, როდესაც შ. ს-ს მამკვიდრებლის გარდაცვალების შემდგომ არც ანდერძის არსებობის და არც სამკვიდროს მიღების თაობაზე არ განუცხადებია. ამდენად, სრულიად უსაფუძვლოა სასამართლოს მითითება იმასთან დაკავშირებით, რომ მ. ჭ-ს უნდა გამოეჩინა წინდახედულობა;

საკითხის იმგვარად გადაწყვეტით, როგორც ამას მოცემულ შემთხვევაში ჰქონდა ადგილი, უარყოფილ იქნა საჯარო რეესტრის ჩანაწერის უტყუარობის პრეზუმფცია, აგრეთვე, არასწორად განიმარტა სამოქალაქო კოდექსის 185-ე მუხლი;

სასამართლომ დაადგინა, რომ შ. ს-მა ქონების ფაქტობრივი დაუფლებით მიიღო სამკვიდრო. გაუგებარია, როგორ უნდა დაუფლებოდა შ. ს-ი სამკვიდრო ქონებას ფაქტობრივად, როდესაც სამკვიდროს გახსნამდე დიდი ხნით ადრე ის და ჟ. ხ-ე განქორწინდნენ და დამოუკიდებელი ოჯახები შექმნეს. ჟ. ხ-ე 1980 წლის 7 აგვისტოს დაქორწინდა ვ.ა-ე და მასთან ერთად ცხოვრობდა სიცოცხლის ბოლომდე;

შ. ს-ი მხოლოდ 1992 წელს ჩაეწერა სადავო უძრავი ქონებაში და დაიწყო კიდეც იქ ცხოვრება, თუმცა, 9 წლის შემდეგ სამკვიდრო ქონების დაუფლებას და აღნიშნული სამკვიდრო ქონების ფაქტობრივად დაუფლების გზით მიღების კანონიერებას, არ აღიარებენ არც 1964 წლის და არც მოქმედი სამოქალაქო კოდექსები;

სააპელაციო სასამართლომ საქმის გარემოებების ყოველმხრივი და ობიექტური გამოკვლევის გარეშე მიიღო განჩინება, რის გამოც იგი უნდა გაუქმდეს.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ მ. ჭ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად, შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემომითითებული საფუძვლით.

სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას მ. ჭ-ის საკასაციო საჩივარი, რის გამოც საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401.4 მუხლის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. მოცემულ შემთხვევაში, ვინაიდან საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნა მიჩნეული, კასატორს უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (750 ლარი) 70% – 525 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. მ. ჭ-ის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2. კასატორ მ. ჭ-ს დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (750 ლარი, გადახდის თარიღი – 2013 წლის 22 ივლისი, საგადახდო დავალება № 1) 70% – 525 ლარი;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე პ. ქათამაძე

მოსამართლეები: ვ. როინიშვილი

ბ. ალავიძე