Facebook Twitter

№ას-62-59-2012 5 ნოემბერი, 2013 წელი,

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ვასილ როინიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

ბესარიონ ალავიძე, პაატა ქათამაძე

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – ი. მ-ი

მოწინააღმდეგე მხარე – ფ. გ-ი

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 16 ნოემბრის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმის ხელახლა განსახილველად დაბრუნება

დავის საგანი – ჩუქების ხელშეკრულების გაუქმება, გაჩუქებული ქონების გამოთხოვა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიამ, 2011 წლის 24 თებერვლის განჩინებით, განიხილა ფ. გ-ის განცხადება სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიების გამოყენების თაობაზე და იგი დააკმაყოფილა, კერძოდ, აღნიშნული განჩინებით ყადაღა დაედო ქ.თბილისში, ა-ის ქ.№17-ში მდებარე ი. მ-ის კუთვნილ უძრავ ქონებას (ტომი I, ს.ფ. 27-28).

2011 წლის 4 მარტს ფ. გ-მა იმავე სასამართლოში სარჩელი აღძრა მოპასუხე ი. მ-ის მიმართ. საბოლოოდ, მოსარჩელემ მოითხოვა ქ.თბილისში, გ.ა-ის №17-ში (ყოფილი პ-ას №17) მდებარე ბინაზე მასა და ი. მ-ს შორის 1997 წლის 26 დეკემბერს დადებული ჩუქების ხელშეკრულების ბათილად ცნობა და დასახელებული უძრავი ქონების მის საკუთრებაში აღრიცხვა.

მოსარჩელემ განმარტა, რომ 1993 წლის 3 მაისს დაქორწინდა ისრაელის მოქალაქე ი. მ-ზე. 1997 წლის 26 დეკემბერს მან მოპასუხეს ერთგულებისა და სიყვარულის დამტკიცების მიზნით მშობლების მიერ შეძენილი ბინა აჩუქა. დასაჩუქრებულმა მჩუქებლის მიმართ გამოიჩინა უმადურობა, რაც გამოიხატა მის ფიზიკურ შეურაცხყოფაში, ისრაელის აეროპორტში დაპატიმრებაში და ნაჩუქარი ბინიდან გამოსახლების მუქარაში. ამიტომ, მოსარჩელემ მოითხოვა ჩუქების ხელშეკრულების გაუქმება და გაჩუქებული ქონების გამოთხოვა. მოთხოვნის დაკმაყოფილების სამართლებრივ საფუძვლად სარჩელში დასახელებულია სამოქალაქო კოდექსის 529-ე მუხლის 1-ლი და მე-2 ნაწილები (ტომი I, ს.ფ. 31-41, 68).

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 6 ივლისის გადაწყვეტილებით ფ. გ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა, გაუქმდა ფ. გ-სა და ი. მ-ს შორის 1997 წლის 26 დეკემბერს დადებული ჩუქების ხელშეკრულება, ფ. გ-ი ცნობილ იქნა ქ.თბილისში, ა-ის ქ.№17-ში მდებარე უძრავი ქონების მესაკუთრედ (ტომი I, ს.ფ. 158-161).

პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა ი. მ-მა, რომელმაც მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა ხანდაზმულობის და უსაფუძვლობის გამო (ტომი I, ს.ფ. 168-179).

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 16 ნოემბრის განჩინებით ი. მ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 6 ივლისის გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ საქმეზე დადგენილად ცნო შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

1997 წლის 26 დეკემბერს ფ. გ-სა და ი. მ-ს შორის დაიდო ჩუქების ხელშეკრულება, რომლის თანახმადაც ფ. გ-მა ი. მ-ს აჩუქა ქ.თბილისში, ა-ის ქ.№17-ში მდებარე საცხოვრებელი ბინა;

ფ. გ-მა არაერთხელ მიმართა სასამართლოს სარჩელით ჩუქების ხელშეკრულების გაუქმების მოთხოვნით. სარჩელები დარჩა განუხილველად მოსარჩელის მიერ სარჩელის გახმობის გამო;

ქ.თბილისში, ა-ის ქ.№17-ში მდებარე უძრავი ქონება, საკუთრების უფლებით რეგისტრირებულია ი. მ-ის სახელზე;

სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა აპელანტის პოზიცია სარჩელის ხანდაზმულობის თაობაზე. ამასთან დაკავშირებით სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 128-ე მუხლზე, რომლის თანახმად, სხვა პირისაგან რაიმე მოქმედების შესრულების ან მოქმედებისაგან თავის შეკავების მოთხოვნის უფლებაზე ვრცელდება ხანდაზმულობა. ამავე კოდექსის 130-ე მუხლის მიხედვით, ხანდაზმულობა იწყება მოთხოვნის წარმოშობის მომენტიდან. მოთხოვნის წარმოშობის მომენტად ჩაითვლება დრო, როცა პირმა შეიტყო ან უნდა შეეტყო უფლების დარღვევის შესახებ. სამოქალაქო კოდექსის 529-ე მუხლი აწესებს ხანდაზმულობის სპეციალურ ვადას, კერძოდ, ჩუქება შეიძლება გაუქმდეს ერთი წლის განმავლობაში მას შემდეგ, რაც მჩუქებელი შეიტყობს იმ გარემოებათა შესახებ, რომელიც მას ჩუქების ხელშეკრულების გაუქმების უფლებას აძლევს.

სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ განსახილველ შემთხვევაში დავის საგანს წარმოადგენდა ჩუქების ხელშეკრულების გაუქმება მძიმე შეურაცხყოფისა და დიდი უმადურობის გამო. დასახელებულ მოთხოვნაზე ვრცელდებოდა ხანდაზმულობის სპეციალური ვადა – ერთი წელი. სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს დასკვნა და მიიჩნია, რომ შეურაცხყოფისა და დიდი უმადურობის სიმძიმის ხარისხის განსაზღვრა მხოლოდ კონკრეტული სუბიექტის – მჩუქებლის შეფასების საგანს წარმოადგენდა. მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელემ უმადურობის გამოჩენის ათვლის წერტილად მიიჩნია სარჩელის შეტანამდე რამდენიმე დღით ადრე მოპასუხის მიერ გაკეთებული მუქარა გამოსახლების თაობაზე. ის გარემოება, რომ მოსარჩელემ ჯერ კიდევ 2003 წელს აღძრა სარჩელი ანალოგიური მოთხოვნით, არ მიუთითებდა სარჩელის ხანდაზმულობაზე, ვინაიდან მოსარჩელის განმარტებით დგინდებოდა, რომ წინა წლებში აღძრულ სარჩელს საფუძვლად დაედო შეურაცხყოფის და უმადურობის სხვა ფაქტები. შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს დასკვნა იმასთან დაკავშირებით, რომ სარჩელი არ იყო ხანდაზმული.

სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ ი. მ-მა გამოიჩინა დიდი უმადურობა მჩუქებლის მიმართ, ასევე მიაყენა მას მძიმე შეურაცხყოფა. კერძოდ, მხარეთა ახსნა-განმარტებებისა და საქმეში წარდგენილი მტკიცებულებების შეფასების შედეგად დგინდებოდა, რომ მხარეთა შორის წლების მანძილზე მიმდინარეობდა დავა ჩუქების ხელშეკრულებასთან დაკავშირებით. ასევე დგინდებოდა, რომ ფ. გ-ი დეპორტირებულ იქნა ისრაელიდან ისრაელის მოქალაქესთან ფიქტიური ქორწინების გამო, აღნიშნულს კი საფუძვლად დაედო ი. მ-ის განცხადება, რის გამოც ფ. გ-ი დაპატიმრებულ იქნა ისრაელის საემიგრაციო პოლიციის მიერ და 5 დღე იმყოფებოდა დაკავების საკანში, რის შემდგომაც გაუკეთდა დეპორტაცია და სამუდამოდ აეკრძალა ისრაელში ჩასვლა. დგინდებოდა ფ. გ-ის ფიზიკური შეურაცხყოფის ფაქტი და მუქარა გამოსახლების თაობაზე. აღნიშნულის გათვალისწინებით სააპელაციო სასამართლოს შეექმნა შინაგანი რწმენა იმისა, რომ დასაჩუქრებულის მხრიდან ადგილი ჰქონდა მჩუქებლის მიმართ დიდ უმადურობასა და შეურაცხყოფას.

სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ სწორი სამართლებრივი შეფასება მისცა საქმეზე დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს და მართებულად იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 529-ე, 128-ე, 130-ე და 138-ე მუხლებით.

სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 524-ე მუხლზე, რომლის თანახმად, ჩუქების ხელშეკრულებით მჩუქებელი უსასყიდლოდ გადასცემს დასაჩუქრებულს ქონებას საკუთრებად მისი თანხმობით; ამავე კოდექსის 525-ე მუხლის მე-2 ნაწილზე, რომლის თანახმად, უძრავ ნივთზე ჩუქების ხელშეკრულება დადებულად ითვლება ხელშეკრულებით განსაზღვრული საკუთრების უფლების საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის მომენტიდან. სააპელაციო სასამართლოს მითითებით, მოცემულ შემთხვევაში დადგინდა ფ. გ-ის მიერ ი. მ-ის ქ.თბილისში, ა-ის ქ.№17-ში მდებარე საცხოვრებელი ბინის ჩუქების ფაქტი, რომელიც საჯარო რეესტრში საკუთრების უფლებით რეგისტრირებულია ი. მ-ის სახელზე.

სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა აპელანტის მითითება იმასთან დაკავშირებით, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ არასწორად განმარტა სამოქალაქო კოდექსის 529-ე მუხლი და არასწორი სამართლებრივი შეფასება მისცა საქმეზე შეკრებილ მტკიცებულებებს. კანონის დასახელებული ნორმის მიხედვით, ჩუქება შეიძლება გაუქმდეს, თუ დასაჩუქრებული მძიმე შეურაცხყოფას მიაყენებს ან დიდ უმადურობას გამოიჩენს მჩუქებლის ან მისი ახლო ნათესავის მიმართ. სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ ჩუქების ხელშეკრულების გაუქმების შესაძლებლობას კანონი უკავშირებს ისეთი განსაკუთრებული გარემოებების არსებობას, როგორიც არის: 1. დასაჩუქრებულის მხრიდან მძიმე შეურაცხყოფა, ანდა 2. მჩუქებლის ან მისი ახლო ნათესავის მიმართ გამოვლენილი დიდი უმადურობა. მითითებული ნორმა ხაზს უსვამს მჩუქებლის მიმართ მძიმე შეურაცხყოფის მიყენებისა და დიდი უმადურობის გამოჩენის შემთხვევებს. კანონი პირდაპირ არ განსაზღვრავს, თუ რა შეიძლება ჩაითვალოს მძიმე შეურაცხყოფად, ან დიდ უმადურობად, რომლის გამოც შეიძლება გაუქმდეს ჩუქების ხელშეკრულება. ამდენად, სასამართლო ვალდებულია ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში განსაზღვროს დასაჩუქრებულის უმადურობის ხარისხი და გადაწყვიტოს საკითხი იმის შესახებ, წარმოადგენს თუ არა დასაჩუქრებულის ქმედება არაზნეობრივ, გასაკიცხ საქციელს, რაც შეიძლება უმადურობის გამოვლენად, შესაბამისად, ჩუქების გაუქმების საფუძვლად შეფასდეს.

მხარეთა ახსნა-განმარტებებისა და მტკიცებულებების შეფასების საფუძველზე, სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ დასაჩუქრებულის მხრიდან ადგილი ჰქონდა მჩუქებლის მიმართ დიდ უმადურობასა და შეურაცხყოფას.

სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა აპელანტის მითითება იმასთან დაკავშირებით, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლო გასცდა სასარჩელო მოთხოვნის ფარგლებს და მოსარჩელეს მიაკუთვნა ის, რაც მას არ მოუთხოვია. ასევე სასამართლომ უსაფუძვლოდ გადაუვადა სახელმწიფო ბაჟის გადახდა მოსარჩელეს და არ განსაზღვრა დავის საგნის ფასი.

სააპელაციო სასამართლომ ზემოაღნიშნულთან დაკავშირებით განმარტა, რომ თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 9 მარტის განჩინებით მოსარჩელეს დაუდგინდა ხარვეზი და დაევალა აღიარებითი სარჩელის იურიდიული ინტერესის მითითება. მოსარჩელემ შეავსო ხარვეზი 2011 წლის 24 მარტის განცხადებით, რომლითაც მოითხოვა ჩუქების ხელშეკრულების ბათილად ცნობა და საჯარო რეესტრში უძრავი ქონების მის სახელზე რეგისტრაცია. შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, დაუსაბუთებელი იყო აპელანტის პოზიცია საპროცესო ნორმის დარღვევის თაობაზე.

რაც შეეხებოდა სახელმწიფო ბაჟის გადავადებისა და დავის საგნის ფასის განსაზღვრის საკითხს, საქმის მასალებით სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მოსარჩელის მიერ სარჩელის ფასი განისაზღვრა 30000 ლარით. შესაბამისად, სახელმწიფო ბაჟი შეადგენდა 900 ლარს. 2011 წლის 24 მარტის განცხადებით მოსარჩელემ იშუამდგომლა სახელმწიფო ბაჟის გადახდის გადავადება და წარადგინა სახელმწიფო ბაჟის სახით 200 ლარის გადახდის დამადასტურებელი მტკიცებულება. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 29 მარტის განჩინებით სარჩელ მიღებულ იქნა წარმოებაში და მოსარჩელეს გადაუვადდა დარჩენილი სახელმწიფო ბაჟის გადახდა გადაწყვეტილების გამოტანამდე. საპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-40 მუხლის თანახმად, დავის საგნის ფასს მიუთითებს მოსარჩელე, რაც განხორციელდა კიდეც მოცემულ შემთხვევაში. კერძოდ, პირველი ინსტანციის სასამართლომ დააკმაყოფილა მოსარჩელის შუამდგომლობა ბაჟის გადავადების თაობაზე. მართალია, თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 29 მარტის განჩინება არ შეიცავდა დასაბუთებას სახელმწიფო ბაჟის გადავადების თაობაზე, თუმცა სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ აღნიშნული არ წარმოადგენდა ისეთ საპროცესო დარღვევას, რასაც შედეგად საქმეზე არასწორი გადაწყვეტილების გამოტანა მოჰყვა (ტომი II, ს.ფ. 48-58).

სააპელაციო სასამართლოს 2011 წლის 16 ნოემბრის განჩინება ი. მ-მა გაასაჩივრა საკასაციო წესით. კასატორი მოითხოვს გასაჩივრებული განჩინების გაუქმებას და საქმის ხელახლა განსახილველად სააპელაციო სასამართლოს სხვა შემადგენლობისათვის დაბრუნებას, რასაც შემდეგი არგუმენტებით ასაბუთებს:

ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოებმა დავა სამართლებრივად არასწორად შეაფასეს. აღნიშნულს შედეგად მოჰყვა საქმეზე არასწორი გადაწყვეტილებისა და განჩინების მიღება;

სააპელაციო სასამართლომ არასწორი სამართლებრივი შეფასება მისცა იმ გარემოებას, რომ ი. მ-ის მიერ თავისი კანონიერი უფლებების დასაცავად საქართველოს პრეზიდენტის 2007 წლის 21 მაისის №317 ბრძანებულების შესაბამისად მიღებული, შინაგან საქმეთა მინისტრის 2007 წლის 24 მაისის №747 ბრძანების შესაბამისი მოქმედება და კანონიერი მოთხოვნა, რაც ამავდროულად ეფუძნება „პოლიციის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-9 მუხლის პირველი პუნქტის „ფ“ ქვეპუნქტს, არ წარმოადგენს სამოქალაქო კოდექსის 529-ე მუხლით გათვალისწინებულ „მძიმე შეურაცხყოფის“ ან თუნდაც „დიდი უმადურობის“ გამოვლენას და შესაბამისად, ჩუქების გაუქმების საფუძველს. სასამართლომ არ გამოიყენა დასახელებული ნორმატიული აქტები. კასატორს მიაჩნია, რომ იგი არ არის ვალდებული ითმინოს ყოფილი ცოლის (ფ. გ-ის) ცხოვრება თავის საკუთარ სახლში, მით უფრო მოსარჩელის მეორე მეუღლესთან ერთად. ამის შესახებ საქმის განმხილველ სასამართლოს არ უმსჯელია;

საქმეს თან ერთვის 1998 წლის 23 ივნისს შედგენილი და სანოტარო წესით დამოწმებული ხელწერილი (მითითებული ხელწერილი ორიგინალის სახით დართულია საკასაციო საჩივარზე), რომლის თანახმადაც, ფ. გ-ი თავისუფალი ნების გამოხატვის საფუძველზე აცხადებს, რომ მას არასდროს არ ექნება პრეტენზია ქ.თბილისში, ა-ის 17-ში მდებარე ი. მ-ის კუთვნილ უძრავ ქონებაზე;

ფ. გ-მა სარჩელში აღნიშნა, რომ სადავო ბინა მას აჩუქეს მშობლებმა მზითევის სახით. ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოებმა მითითებული გარემოება გაიზიარეს, მიუხედავად იმისა, რომ ფ. გ-ს არ გააჩნდა მზითევის სახით სახლის ჩუქების დამადასტურებელი მტკიცებულება. კასატორი განმარტავს, რომ სინამდვილეში ახვლედიანის 17-ში მდებარე უძრავი ქონება შეძენილ იქნა ი. მ-ის მიერ ფ. გ-ის ისრაელიდან გამოტანებული ფულით, რომელიც ეკუთვნოდა ი. მ-ს. მოსარჩელემ მოპასუხისაგან ფარულად, ი. მ-ის ნაცვლად სახლის ნასყიდობის ხელშეკრულება გააფორმა თავის სახელზე. მას შემდეგ, რაც ი. მ-მა შეიტყო მეუღლის ქმედების თაობაზე, ფ. გ-მა ჩუქების ხელშეკრულებით სახლი კვლავ მოპასუხის სახელზე გააფორმა. სწორედ ამ მიზეზით დაწერა მოსარჩელემ 1998 წლის 23 ივნისს ხელწერილები იმის შესახებ, რომ სახლს არ მოითხოვდა არანაირ შემთხვევაში;

ფ. გ-ი 2011 წლის სარჩელში განმარტავს, რომ თითქოს მან ა-ის 17-ში მდებარე უძრავი ქონება ი. მ-ს აჩუქა სიყვარულისა და ერთგულების მიზნით, როგორც ცოლმა ქმარს. 1998 წელს მან მეუღლეს დაუდასტურა, რომ გაჩუქებულ ქონებას უკან აღარ მოსთხოვდა. აღნიშნული, იურიდიულად ცოლ-ქმარს შორის დადებული საქორწინო ხელშეკრულების ტოლფასია. ამის შემდეგ, 2009 წლის 30 ნოემბერს, მხარეები (ი. მ-ი და ფ. გ-ი) განქორწინდნენ სამოქალაქო კოდექსის 1123-ე და 1124-ე მუხლების საფუძველზე, ყოველგვარი სასამართლო დავის გარეშე, სამოქალაქო რეესტრის მეშვეობით. ფ. გ-მა მეუღლეთა ერთობლივ განცხადებაზე თავისი პირადი ხელმოწერით დაადასტურა, რომ მას ი. მ-ან არანაირი ქონებრივი დავის საფუძველი არ გააჩნია. მოსარჩელეს 2009 წლის ნოემბრის თვეში რომ რაიმე ქონებრივი პრეტენზია ჰქონოდა მოპასუხის მიმართ, განქორწინება არ მოხდებოდა სამოქალაქო რეესტრში. ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოებს არც აღნიშნულ გარემოებაზე უმსჯელიათ;

სამოქალაქო კოდექსის 524-ე მუხლი ჩუქებას განმარტავს, როგორც მჩუქებლის მიერ დასაჩუქრებულისათვის ქონების უსასყიდლოდ საკუთრებაში გადაცემას. კანონმდებლის დანაწესით აქ ნაჩუქარი ქონების გადაცემაა მთავარი, რამდენადაც მფლობელობისა და სარგებლობის გარეშე ჩუქებას აზრი ეკარგება. კასატორისათვის გაუგებარია, რა აზრი აქვს ისეთ ჩუქებას, თუ დასაჩუქრებული (ი. მ-ი) თავის სიცოცხლეში ვერ დაეუფლება ჩუქებით მიღებულ ქონებას, მასში ვერ შევა და ვერ იცხოვრებს;

სადავო საცხოვრებელი სახლის კანონიერი მესაკუთრის ი. მ-ის მიერ, საქართველოს პრეზიდენტის №317 ბრძანებულებისა და შინაგან საქმეთა მინისტრის 2007 წლის 24 მაისის №747 ბრძანების საფუძველზე ჩამოყალიბებული კანონიერი მოთხოვნა არ შეიძლება სასამართლომ შეაფასოს როგორც მჩუქებლის მიმართ მძიმე შეურაცხყოფა დასაჩუქრებულის მხრიდან; არ შეიძლება ამ მიზეზით გაუქმდეს ჩუქება;

ფ. გ-ი 2011 წლის 4 მარტის სარჩელში დაუფარავად მიუთითებს მის მიერ იმავე მხარის (ი. მ-ის) წინააღმდეგ, იმავე დავის საგანზე და იმავე სამართლებრივი საფუძვლით 2003 წლის 2 აპრილს აღძრულ, ხოლო 2005 წლის 21 ივნისს თავისივე ნებით უკან გათხოვილ და განუხილველად დატოვებულ სარჩელზე. ამ შემთხვევაში მხედველობაშია მისაღები ის გარემოება, რომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 831 მუხლი, რომელიც მხარეს უფლებას ანიჭებს სარჩელის უკან გათხოვის შემდეგ კვლავ აღძრას სარჩელი იმავე მხარის წინააღმდეგ, იმავე დავის საგანზე და იმავე საფუძვლით, ძალაში შევიდა 2007 წლის 18 დეკემბერს, ე.ი ფ. გ-ის მიერ სარჩელის უკან გამოხმობის შემდეგ. აღნიშნულის გამო, მოსარჩელეს პროცესუალურად მოესპო იგივე სარჩელის აღძვრის იურიდიული უფლება. მიუხედავად ამისა, ფ. გ-მა 2007 წლის 24 აპრილს ხელახლა აღძრა სარჩელი ი. მ-ის წინააღმდეგ იმავე დავის საგანზე, რა დროსაც მოითხოვა თბილისში, ა-ის ქ.№17-ში მდებარე საცხოვრებელი სახლის მის საკუთრებაში დაბრუნება 2002 წელს განხორციელებული ინციდენტის ფაქტზე დაყრდნობით და იმავე სამართლებრივი საფუძვლით, რაც განსახილველ დავაზე აღძრულ სარჩელშია ჩამოყალიბებული. 2007 წლის 24 აპრილის სარჩელი ფ. გ-მა 2008 წლის 8 ოქტომბერს კვლავ უკან გაიხმო. შედეგად, სარჩელი კიდევ ერთხელ დარჩა განუხილველად. ამჯერადაც, სარჩელის ხანდაზმულობის ერთწლიანმა ვადამ, რომელიც აღნიშნული დროისათვის დიდი ხნის გასული იყო, განაგრძო დენა;

საქმის განმხილველ სასამართლოებს, მიუხედავად მოპასუხის დაჟინებული მტკიცებისა, მხედველობაში არ მიუღიათ სამოქალაქო კოდექსის 529-ე მუხლის მე-3 ნაწილის იმპერატიული მოთხოვნა ჩუქების გაუქმების შესახებ აღძრული სარჩელის ერთწლიანი ხანდაზმულობის თაობაზე;

ფ. გ-მა 2003, 2007 და 2011 წლებში სარჩელები აღძრა ერთსა და იმავე, კერძოდ, 2002 წლის ივნის-აგვისტოს ინციდენტზე დაყრდნობით, რადგან მოცემული დავის პირველი ინსტანციის წესით განმხილველი მოსამართლე მსჯელობს სარჩელის ხანდაზმულობასთან დაკავშირებით მითითებულ ფაქტთან პირდაპირ დამაკავშირებელ მტკიცებულებებზე;

კასატორი მიუთითებს საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის ქ.თბილისის მთავარი სამმართველოს ძველი თბილისის სამმართველოს მე-7 განყოფილების უფროსის, ზ.პავლიაშვილის 2011 წლის 30 დეკემბრის წერილობით პასუხზე, რომელშიც გაზიარებულია მისი პოზიცია;

კასატორი მიუთითებს ასევე ფ. გ-ის მიერ სარჩელში მოყვანილ გარემოებაზე, რომ 2002 წლის ინციდენტი, რაც გამოიხატა ფიზიკურ შეხებაში, მომდევნო წლების მანძილზე სამჯერ აპატია ი. მ-ს. კასატორი აღნიშნავს, რომ არ არის გამორკვეული და დადასტურებული, 2002 წლის ინციდენტის დროს სინამდვილეში ვინ ვის მიაყენა ფიზიკური შეურაცხყოფა;

ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოებს სამართლებრივად არ შეუფასებიათ ის გარემოება, რომ მართალია მოდავე მხარეები იყვნენ კანონიერ ქორწინებაში, როცა მოხდა ჩუქების ხელშეკრულების დადება, მაგრამ მოსარჩელე ითხოვს არა ი. მ-ან რეგისტრირებული ქორწინებისას შეძენილი ქონების 50% წილს, არამედ სამოქალაქო კოდექსის 529-ე მუხლის საფუძველზე ითხოვს ჩუქების გაუქმებას. ამ უკანასკნელ შემთხვევაში ხანდაზმულობის ვადა ერთი წელია, რომელიც უნდა აითვალოს 2002 წლის აგვისტოს თვიდან, რადგან სხვა არანაირი საფუძველი არ შექმნილა მომდევნო წლებში. შესაბამისად, კასატორი მიიჩნევს, რომ ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოების მსჯელობა სარჩელის ხანდაზმულობასთან დაკავშირებით არასწორია;

პირველი ინსტანციის სასამართლო დაეყრდნო მხოლოდ დაინტერესებული პირის ფ. გ-ის ცრუ, ზეპირ ინფორმაციას იმის თაობაზე, რომ ი. მ-ი თითქოს სიტყვიერად დაემუქრა სახლიდან გამოძევებაზე, რაც არანაირი მტკიცებულებით არ დასტურდება (ტომი II, ს.ფ. 63-74).

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ განიხილა საკასაციო საჩივარი, შეისწავლა საქმის მასალები, გასაჩივრებული განჩინების სამართლებრივი დასაბუთებულობა და მიიჩნევს, რომ ი. მ-ის საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 404-ე მუხლის პირველი ნაწილით და გასაჩივრებული გადაწყვეტილება შეამოწმა საკასაციო საჩივრის ფარგლებში.

სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ 1997 წლის 26 დეკემბერს ფ. გ-სა და ი. მ-ს შორის დაიდო ჩუქების ხელშეკრულება, რომლის თანახმადაც ფ. გ-მა ი. მ-ს აჩუქა ქ. თბილისში, ა-ის ქ.№17-ში მდებარე საცხოვრებელი ბინა. ი. მ-მა გამოიჩინა დიდი უმადურობა მჩუქებლის მიმართ, ასევე მიაყენა მას მძიმე შეურაცხყოფა, კერძოდ, მხარეთა ახსნა-განმარტებებისა და საქმეში წარდგენილი მტკიცებულებების შეფასების შედეგად დგინდებოდა, რომ მხარეთა შორის წლების მანძილზე მიმდინარეობდა დავა ჩუქების ხელშეკრულებასთან დაკავშირებით. ასევე დგინდებოდა, რომ ფ. გ-ი დეპორტირებულ იქნა ისრაელიდან ისრაელის მოქალაქესთან ფიქტიური ქორწინების გამო, აღნიშნულს კი საფუძვლად დაედო ი. მ-ის განცხადება, რის გამოც ფ. გ-ი დააპატიმრა ისრაელის საემიგრაციო პოლიციამ და 5 დღე იმყოფებოდა დაკავების საკანში, რის შემდგომაც გაუკეთდა დეპორტაცია და სამუდამოდ აეკრძალა ისრაელში ჩასვლა. საქმის მასალებით დასტურდება ფ. გ-ის ფიზიკური შეურაცხყოფის ფაქტი და მუქარა გამოსახლების თაობაზე. აღნიშნულის გათვალისწინებით სააპელაციო სასამართლოს შეექმნა შინაგანი რწმენა, რომ დასაჩუქრებულის მხრიდან ადგილი ჰქონდა მჩუქებლის მიმართ დიდ უმადურობასა და შეურაცხყოფას. სასამართლომ ასევე მიიჩნია, რომ ფ. გ-ის სარჩელი ხანდაზმული არ იყო.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). „დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია“ აღნიშნული ნორმის მიზნებისათვის გულისხმობს მხარის მითითებას იმ საპროცესო სამართლებრივ დარღვევებზე, რის შედეგადაც საქმის ფაქტობრივი გარემოებები არასწორად დადგინდა. განსაკუთრებით ეს ეხება მტკიცებულებათა არასწორად შეფასების საკითხს. განსახილველ შემთხვევაში კასატორმა ისარგებლა გარანტირებული შედავების უფლებით და დასაშვები პრეტენზია წარმოადგინა.

საკასაციო სასამართლომ შეამოწმა რა შედავების საფუძვლები, მიიჩნევს, რომ კასატორის პოზიცია გაზიარებული უნდა იქნეს.

სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, ფ. გ-ის სარჩელი ხანდაზმული არ იყო, ვინაიდან შეურაცხყოფისა და დიდი უმადურობის სიმძიმის ხარისხის განსაზღვრა მხოლოდ კონკრეტული სუბიექტის – მჩუქებლის შეფასების საგანს წარმოადგენდა. მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელემ უმადურობის გამოჩენის ათვლის წერტილად მიიჩნია სარჩელის შეტანამდე რამდენიმე დღით ადრე მოპასუხის მიერ გაკეთებული მუქარა გამოსახლების თაობაზე. ის გარემოება, რომ მოსარჩელემ ჯერ კიდევ 2003 წელს აღძრა სარჩელი ანალოგიური მოთხოვნით, არ მიუთითებდა სარჩელის ხანდაზმულობაზე, ვინაიდან მოსარჩელის განმარტებით დგინდებოდა, რომ წინა წლებში აღძრულ სარჩელს საფუძვლად დაედო შეურაცხყოფის და უმადურობის სხვა ფაქტები.

სამოქალაქო კოდექსის 529-ე მუხლის მიხედვით, ჩუქება შეიძლება გაუქმდეს, თუ დასაჩუქრებული მძიმე შეურაცხყოფას მიაყენებს ან დიდ უმადურობას გამოიჩენს მჩუქებლის ან მისი ახლო ნათესავის მიმართ. თუ ჩუქება გაუქმდება, მაშინ გაჩუქებული ქონება შეიძლება გამოთხოვილ იქნეს მჩუქებლის მიერ. ჩუქება შეიძლება გაუქმდეს ერთი წლის განმავლობაში მას შემდეგ, რაც მჩუქებელი შეიტყობს იმ გარემოების შესახებ, რომელიც მას ჩუქების გაუქმების უფლებას აძლევს. ამრიგად, აღნიშნული ნორმა უფლებას ანიჭებს გამჩუქებელს ჩუქების გაუქმება მოითხოვოს, თუ არსებობს კანონით გათვალისწინებული საფუძვლები. ჩუქების გაუქმება დასაშვებია მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ დასაჩუქრებული მძიმე შეურაცხყოფას მიაყენებს გამჩუქებელს ან დიდ უმადურობას გამოიჩენს მის მიმართ. საკასაციო სასამართლო ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებას, რომ მსგავსი მოთხოვნის შემთხვევაში, მოსარჩელის განსასაზღვრია, რომელ ქმედებას მიიჩნევს უმადურობად ან შეურაცხყოფად, თუმცა არ ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს დასკვნას, რომ ქმედების სიმძიმის ხარისხი ასევე გამჩუქებლის შეფასების საგანია და მის სუბიექტურ აღქმაზეა დამოკიდებული. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ კონკრეტული ფაქტი წარმოადგენს თუ არა ისეთი სახის შეურაცხყოფას ან უმადურობას, რაც ჩუქების გაუქმებას შეიძლება დაედოს საფუძვლად, სასამართლოს შეფასების საგანია და არა თავად მოსარჩელის. სასამართლომ მხარეთა ურთიერთდამოკიდებულების, მათი შეხედულებების, თავად ქმედების შეფასების, ასევე კონკრეტულ საზოგადოებაში არსებული წეს-ჩვეულებებისა და დამკვიდრებული მოსაზრებების გათვალისწინებით უნდა განსაზღვროს, იჩენს თუ არა დასაჩუქრებული უმადურობას გამჩუქებლის მიმართ, ან არის თუ არა მისი ქმედება შეურაცხმყოფელი. ბუნებრივია, ამ შემთხვევაში, მნიშვნელოვანია თავად მხარის სუბიექტური დამოკიდებულება კონკრეტული ქმედების მიმართ, მაგრამ გადამწყვეტი ამ ქმედების შეფასებაა, იმ თვალსაზრისით, ობიექტურად, შეიძლება თუ არა, უმადურობად ან შეურაცხყოფად იქნეს მიჩნეული, მით უფრო, რომ სამოქალაქო კოდექსის 529-ე მუხლიდან გამომდინარე, დასაჩუქრებულის არა ყოველგვარი გასაკიცხი ქმედება იძლევა ჩუქების გაუქმების საფუძველს, არამედ მხოლოდ მძიმე შეურაცხყოფა და დიდი უმადურობა.

საკასაციო სასამართლო ასევე არ იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მითითებას, რომ ფ. გ-ის სარჩელის საფუძველი მხოლოდ ის გარემოება იყო, რომ მოპასუხე მას ბინიდან გამოსახლებით ემუქრებოდა.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4 მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, სამართალწარმოება მიმდინარეობს შეჯიბრებითობის საფუძველზე. მხარეები სარგებლობენ თანაბარი უფლებებითა და შესაძლებლობებით, დაასაბუთონ თავიანთი მოთხოვნები, უარყონ ან გააქარწყლონ მეორე მხარის მიერ წამოყენებული მოთხოვნები, მოსაზრებები თუ მტკიცებულებები. მხარეები თვითონვე განსაზღვრავენ, თუ რომელი ფაქტები უნდა დაედოს საფუძვლად მათ მოთხოვნებს ან რომელი მტკიცებულებებით უნდა იქნეს დადასტურებული ეს ფაქტები. სარჩელის საფუძვლები თავის თავში მოიცავს ფაქტობრივ და სამართლებრივ დასაბუთებას. სარჩელის ფაქტობრივი საფუძველი არის იმ ფაქტების ერთობლიობა, რომლებსაც მოსარჩელე მიუთითებს და რომლებიც ასაბუთებენ, ამართლებენ ფაქტობრივად მოსარჩელის სასარჩელო მოთხოვნას.

მოცემულ შემთხვევაში, ფ. გ-ი ი. მ-ის უმადურობას შემდეგ ფაქტებზე დაყრდნობით ასაბუთებდა:

1. 2002 წლის 2 ივნისს და 5 აგვიტოს მოპასუხემ მას ფიზიკური შეურაცხყოფა მიაყენა;

2. 2006 წლის იანვარში მოსარჩელე თელავივის აეროპორტში დააკავა ისრაელის საემიგრაციო პოლიციამ, ი. მ-ის განცხადების საფუძველზე, რომ ფ. გ-ი მასთან ფიქტიურ ქორწინებაში იმყოფებოდა;

3. სარჩელის აღძვრამდე რამდენიმე დღით ადრე ი. მ-მა აცნობა, რომ ბინის გაყიდვას აპირებს, ბინის დაცლა მოსთხოვა და გამოსახლებით დაემუქრა.

ზემოაღნიშნული ყველა გარემოება ქმნის სარჩელის ფაქტობრივ საფუძველს და დავის გადაწყვეტისათვის აუცილებელია, მათი ერთობლივად შეფასება.

საკასაციო სასამართლო ასევე აღნიშნავს, რომ სამოქალაქო უფლების განხორციელების შესაძლებლობა შეზღუდულია ხანდაზმულობით. ხანდაზმულობის ვადის ამოწურვა მოთხოვნას განუხორციელებლად აქცევს. სამოქალაქო კოდექსის 529-ე მუხლი ხანდაზმულობის სპეციალურ ვადას ითვალისწინებს, კერძოდ, ჩუქება შეიძლება გაუქმდეს ერთი წლის განმავლობაში მას შემდეგ, რაც მჩუქებელი შეიტყობს იმ გარემოების შესახებ, რომელიც მას ჩუქების გაუქმების უფლებას აძლევს. განსახილველ შემთხვევაში, მოპასუხე მიუთითებდა, რომ ფ. გ-ის სარჩელი ხანდაზმული იყო.

საკასაციო სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს, რომ იმ გარემოებების ნაწილი, რომლებიც სააპელაციო სასამართლომ უმადურობის ფაქტის დამადასტურებლად მიიჩნია, 2002 და 2006 წელს განხორციელდა, კერძოდ, თავად მოსარჩელე უთითებს, რომ ცემის ფაქტებს ადგილი ჰქონდა 2002 წელს, ხოლო ისრაელში დაკავებასა და დეპორტაციას - 2006 წელს. თავად ქმედებების ხასიათიდან გამომდინარე, გამჩუქებლისთვის იმთავითვე იყო ცნობილი დასაჩუქრებული ქმედების თაობაზე, შესაბამისად, სამოქალაქო კოდექსის 529-ე მუხლის თანახმად, ამ ნაწილში სარჩელი ხანდაზმულია.

საკასაციო სასამართლო იმ გარემოებებზეც ამახვილებს ყურადღებას, რომ იმავე საფუძვლებით ფ. გ-მა ორჯერ, 2003 და 2007 წელს მიმართა სასამართლოს ჩუქების გაუქმების მოთხოვნით. ორივე შემთხვევაში სარჩელი განუხილველად დარჩა.

სამოქალაქო კოდექსის 140-ე მუხლის თანახმად, სარჩელის შეტანა ხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტას არ გამოიწვევს, თუ სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით სარჩელი განუხილველად იქნება დატოვებული. თუ უფლებამოსილი პირი ექვსი თვის ვადაში შეიტანს ახალ სარჩელს, მაშინ ხანდაზმულობის ვადა შეწყვეტილად ითვლება პირველი სარჩელის შეტანის დროიდან.

მოცემულ შემთხვევაში ფ. გ-ს სასამართლოსათვის ხელახლა არ მიუმართავს სარჩელის განუხილველად დატოვებიდან 6 თვის ვადაში, ამდენად, ხანდაზმულობის ვადის დენა შეწყვეტილი არ ყოფილა, ამდენად, ცემისა და ისრაელიდან დეპორტაციის ფაქტები სარჩელის დაკმაყოფილებას საფუძვლად ვერ დაედება.

რაც შეეხება ბინიდან გამოსახლების მოთხოვნას, როგორც ზემოთ აღინიშნა, ჩუქების გაუქმების საფუძველი მხოლოდ დასაჩუქრებულის მხრიდან დიდი უმადურობა ან გამჩუქებლის მძიმე შეურაცხყოფა შეიძლება გახდეს, შესაბამისად, სარჩელის დაკმაყოფილების შემთხვევაში, სასამართლოს უნდა დაესაბუთებინა, რატომ შეიძლება ჩაითვალოს უმადურობად ან შეურაცხყოფად, მოპასუხის მიერ მისი კუთვნილი ბინის განკარგვის სურვილი და, ამ მიზნით, ნივთის მფლობელობის შეწყვეტის მოთხოვნა.

საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ სამოქალაქო კოდექსის 524-ე მუხლის საფუძველზე, დასაჩუქრებული იძენს საკუთრების უფლებას ნაჩუქარ ქონებაზე, შესაბამისად, იგი უფლებამოსი., სამოქალაქო კოდექსის 170-ე მუხლით გათვალისწინებულ ფარგლებში ფლობდეს, ისარგებლოს ან განკარგოს ნაჩუქარი ქონება, მას ასევე შეუძლია, არ დაუშვას სხვა პირების მიერ მისი კუთვნილი ქონებით სარგებლობა. „სხვა პირებში“ ამ შემთხვევაში, გამჩუქებელიც შეიძლება მოიაზრებოდეს, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც ამგვარი სარგებლობა ჩუქების ხელშეკრულების მხარეთა მიერ წინასწარაა შეთანხმებული. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ჩუქების ხელშეკრულების უსასყიდლო ხასიათის გათვალისწინებით, ქონების გამჩუქებელს იმგვარი უფლებები გააჩნია, რაც ვერ ექნება, მაგალითად, ნივთის გამყიდველს, მაგრამ აღნიშნული გარემოება არ გულისხმობს დასაჩუქრებულის საკუთრების უფლების შეზღუდვის შესაძლებლობას, თუ იგი თავის უფლებებს კეთილსინდისიერად და მართლზომიერად ახორციელებს. სწორედ ჩუქების უსასყიდლო ხასიათიდან გამომდინარე, დასაჩუქრებული ვალდებულია, განსაკუთრებული დამოკიდებულება ჰქონდეს გამჩუქებლის მიმართ, მაგრამ ამგვარი ვალდებულება გონივრულობის ფარგლებში უნდა ექცეოდეს. თავად გამჩუქებელმა საკუთარი უფლებები კეთილსინდისიერად უნდა განახორციელოს. დაუშვებელია დასაჩუქრებულის უფლებებისა და კანონიერი ინტერსების არათანაზომიერი შეზღუდვა გამჩუქებლის სურვილით და ჩუქების გაუქმების შესაძლებლობის არაკეთილსინდისიერად რეალიზებით.

მოცემულ შემთხვევაში, საყურადღებოა ის გარემოება, რომ მეუღლეები 2009 წელს განქორწინდნენ, ამასთან, ქორწინების პერიოდში მრავალი უთანხმოება და კონფლიქტი ჰქონდათ, ფ. გ-მა არაერთხელ მოითხოვა ჩუქების გაუქმება, თუმცა ორივე შემთხვევაში სარჩელი თავად გამოიხმო. საქმიდან არ დასტურდება მხარეთა შეთანხმების არსებობა, რომ ქორწინების შეწყვეტის შემდეგაც ფ. გ-ი ი. მ-ის კუთვნილ ბინაში გააგრძელებდა ცხოვრებას. ასევე მნიშვნელოვანია ის გარემოება, რომ კასატორის განმარტებით, ფ. გ-ი ი. მ-ის ნაჩუქარ ბინაში მამასთან, თავის შვილთან პირველი ქორწინებიდან და მესამე ქმართან ერთად ცხოვრობს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ი. მ-ის საკუთრების უფლება ვერ შეიზღუდება გამჩუქებლის სურვილით მუდმივად გააგრძელოს ცხოვრება გაჩუქებულ ბინაში თავის ოჯახთან ერთად. ამგვარი მოთხოვნა გონივრულობის ფარგლებს სცილდება და ი. მ-ის ნება, რომ არ დაუშვას თავისი საკუთრებით ამგვარი სარგებლობა, უმადურობად ან შეურაცხყოფად ვერ შეფასდება. ი. მ-ს, როგორც ბინის მესაკუთრეს, შეუძლია, შეუზღუდავად ისარგებლოს თავისი საკუთრებით, მით უფრო, რომ საქმიდან არ დასტურდება მხარეთა შეთანხმების არსებობა ფ. გ-ის მიერ ბინით სარგებლობის თაობაზე.

რაც შეეხება კასატორის მიმართვას საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის N747 ბრძანებით დამტკიცებული „საკუთრებაში არსებული უძრავი ნივთის ხელყოფის ან სხვაგვარად ხელშეშლის აღკვეთის წესის“ შესაბამისი ღონისძიებებისათვის, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ აღნიშნული მხარისათვის კანონით მინიჭებულ ლეგიტიმურ უფლებას წარმოადგენს და ფ. გ-ის შეურაცხყოფად ვერ შეფასდება, რაც სააპელაციო სასამართლომ არ გაითვალისწინა.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლოს განჩინება სამართლებრივად დაუსაბუთებელია, რაც სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის საფუძველზე მისი გაუქმების აბსოლუტური საფუძველია.

იმავე კოდექსის 411-ე მუხლის მიხედვით, საკასაციო სასამართლო თვითონ მიიღებს გადაწყვეტილებას საქმეზე, თუ არ არსებობს ამ კოდექსის 412-ე მუხლით გათვალისწინებული გადაწყვეტილების გაუქმებისა და საქმის სააპელაციო სასამართლოში ხელახლა განსახილველად დაბრუნების საფუძვლები.

ვინაიდან მოცემულ შემთხვევაში, დავის გადაწყვეტისათვის მნიშვნელოვანი ფაქტობრივი გარემოებები დადგენი., ხოლო საქმეში წარმოდგენილი არ არის მტკიცებულება, რომელიც სასამართლოს არ შეუფასებია, საკასაციო სასამართლო უფლებამოსი., თავად მიიღოს გადაწყვეტილება.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ფ. გ-ის სარჩელი უსაფუძვლოა და არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, თუ სააპელაციო ან საკასაციო სასამართლო შეცვლის გადაწყვეტილებას ან გამოიტანს ახალ გადაწყვეტილებას, იგი შესაბამისად შეცვლის სასამართლო ხარჯების განაწილებასაც, ხოლო იმავე მუხლის 1-ლი ნაწილის თანახმად, იმ მხარის მიერ გაღებული ხარჯების გადახდა, რომლის სასარგებლოდაც იქნა გამოტანილი გადაწყვეტილება, ეკისრება მეორე მხარეს, თუნდაც ეს მხარე განთავისუფლებული იყოს სახელმწიფოს ბიუჯეტში სასამართლო ხარჯების გადახდისაგან.

ვინაიდან ფ. გ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, ამ უკანასკნელმა ი. მ-ს უნდა აუნაზღაუროს სააპელაციო და საკასაციო ინსტანციაში გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი, სულ 10 695, 55 ლარი.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 1991-ე მუხლის თანახმად, სარჩელის მიღებაზე უარის თქმის, სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის, სარჩელის განუხილველად დატოვების ან საქმის წარმოების შეწყვეტის შემთხვევაში სასამართლო თავისი გადაწყვეტილებით (განჩინებით) აუქმებს ამ სარჩელთან დაკავშირებით გამოყენებულ უზრუნველყოფის ღონისძიებას, რაც საჩივრდება ამ გადაწყვეტილების (განჩინების) გასაჩივრებისათვის კანონით დადგენილი წესით.

ვინაიდან ფ. გ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, მოცემულ საქმეზე უნდა გაუქმდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 24 თებერვლის განჩინებით გამოყენებული სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიება და ყადაღა მოეხსნას ი. მ-ის კუთვნილ ქ. თბილისში, ა-ის ქ. N17-ში მდებარე უძრავ ქონებას (საკადასტრო კოდი ...).

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 411-ე მუხლით და

გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა :

1. ი. მ-ის საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს;

2. გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2011 წლის 16 ნოემბრის განჩინება და საქმეზე მიღებულ იქნეს ახალი გადაწყვეტილება:

3. ფ. გ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდეს;

4. ფ. გ-ს ი. მ-ის სასარგებლოდ დაეკისროს ამ უკანასკნელის მიერ სააპელაციო და საკასაციო ინსტანციაში გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის, სულ 10 695, 55 ლარის, ანაზღაურება;

5. გაუქმდეს თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2011 წლის 24 თებერვლის განჩინებით გამოყენებული სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიება და ყადაღა მოეხსნას ი. მ-ის კუთვნილ ქ. თბილისში, ა-ის ქ. N17-ში მდებარე უძრავ ქონებას (საკადასტრო კოდი ...);

6. საკასაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ვ. როინიშვილი

მოსამართლეები ბ. ალავიძე

პ. ქათამაძე