საქმე №ას-266-254-2013 25 დეკემბერი, 2013 წელი

ქ.თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ვასილ როინიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

მოსამართლეები:

ბესარიონ ალავიძე, პაატა სილაგაძე

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – სს ,,ფ 95“

მოწინააღმდეგე მხარე – ლ. შ-ი, ზ. დ-ი, ე. გ-ი, ნ. გ-ი, გ. პ-ა, ე. ხ-ა, ი. ქ-ე, ზ. მ-ი, ი. მ-ი

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 29 იანვრის გადაწყვეტილება

კასატორის მოთხოვნა - გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივრის არ დაკმაყოფილება

დავის საგანი – სახელფასო დავალიანების ანაზღაურება, აქციათა 40% სარეზერვო და ინვერსტორისთვის განკუთვნილ ფონდში დაბრუნება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

ლ. შ-მა, ზ. დ-მა, ე. გ-მა, ნ. გ-მა, გ. პ-ამ, ე. ხ-ამ, ი. ქ-ემ, ზ. მ-მა, ი. მ-მა, ნ. გ-მა, ნ. გ-მა, თ. გ-მა, ნ. მ-მა და მ. მ-ემ სარჩელი აღძრეს სასამართლოში სს ,,ფ 95“-ის მიმართ სახელფასო დავალიანების ანაზღაურების, აქციათა 40% სარეზერვო და ინვერსტორისთვის განკუთვნილ ფონდში დაბრუნების მოთხოვნით შემდეგ გარემოებათა გამო:

მოსარჩელეები ლ. შ-ი, ზ. დ-ი, ე. გ-ი, ნ. გ-ი, გ. პ-ა, ე. ხ-ა, ი. ქ-ე, ზ. მ-ი, ი. მ-ი, ნ. გ-ი, ნ. გ-ი, თ. გ-ი, ნ. მ-ი და მ. მ-ე წლების განმავლობაში მუშაობდნენ სს ,,ფ 95“-ში. 1992 წელს სს ,,ფ 95“-ში ქურდობის აღმოფხვრის მიზნით, დირექტორმა ჯ. ა-მა ერთპიროვნულად მიიღო გადაწყვეტილება მოსარჩელეების კუთვნილი ხელფასიდან ყოველთვიურად ჩამოეჭრა 500 მანეთი, რაც გაგრძელდა 10 თვის განმავლობაში და საერთო ჯამში შეადგინა 5000 მანეთი თითო თანამშრომელზე. მოსარჩელეებმა მიუთითეს, რომ საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 389-ე მუხლის შესაბამისად მოპასუხემ უნდა აანაზღაუროს მაშინდელ კურსის შესაბამისად, რაც საქართველოს ეროვნული ბანკის პასუხის თანახმად, შეადგენს: 1992 წლის აპრილისთვის ოფიციალური კურსით 100 აშშ დოლარი იყო - 58,14 მანეთი და 500 მანეთი შესაბამისად 859 აშშ დოლარს წარმოადგენდა. 1992 წლის მაისისთვის ოფიციალური კურსით 100 აშშ დოლარი იყო - 57.12 მანეთი და 500 მანეთი შესაბამისად 875 აშშ დოლარს წარმოადგენდა. 1992 წლის ივნისისათვის ოფიციალური კურსით 100 აშშ დოლარი იყო - 56.22 მანეთი და 500 მანეთი შესაბამისად 889 აშშ დოლარს წარმოადგენდა. 1992 წლის ივლისისათვის ოფიციალური კურსით 1 აშშ დოლარი იყო - 161.20 მანეთი და 500 მანეთი შესაბამისად 3 აშშ დოლარს წარმოადგენდა. 1992 წლის აგვისტოსათვის ოფიციალური კურსით 1 აშშ დოლარი იყო - 168.10 მანეთი და 500 მანეთი შესაბამისად 3 აშშ დოლარს წარმოადგენდა. 1992 წლის სექტემბრისათვის ოფიციალური კურსით 1 აშშ დოლარი იყო - 248.00 მანეთი და 500 მანეთი შესაბამისად 2 აშშ დოლარს წარმოადგენდა. 1992 წლის ოქტომბრისათვის ოფიციალური კურსით 1 აშშ დოლარი იყო - 398 მანეთი და 500 მანეთი შესაბამისად 1.5 აშშ დოლარს წარმოადგენდა. 1992 წლის ნოემბრისათვის ოფიციალური კურსით 1 აშშ დოლარი იყო - 417 მანეთი და 500 მანეთი შესაბამისად 1.5 აშშ დოლარს წარმოადგენდა. 1992 წლის დეკემბრისათვის ოფიციალური კურსით 1 აშშ დოლარი იყო - 417 მანეთი და 500 მანეთი შესაბამისად 1.5 აშშ დოლარს წარმოადგენდა. 1993 წლის იანვრისათვის ოფიციალური კურსით 1 აშშ დოლარი იყო 420 მანეთი და 500 მანეთი შესაბამისად 1,5 აშშ დოლარს წარმოადგენდა. შესაბამისად, მოპასუხის სახელფასო დავალიანება თითოეული მოსარჩელისათვის შეადგენდა - 2637 აშშ დოლარს, რასაც უნდა დაემატოს ხელფასის დაყოვნებისათვის ყოველ ვადაგადაცილებულ დღეზე 2637 აშშ დოლარის 0,07 პროცენტი, რაც წელიწადში შეადგენდა - 675,5 აშშ დოლარს. მთლიანობაში აღნიშნული თანხა სარჩელის შეტანისას შეადგენდა - 12159 აშშ დოლარს.

2006 წლის 28 აპრილის კრების გადაწყვეტილებით ჯ. ა-ს შეუმცირდა მისთვის დროებით განკარგვაში გადაცემული აქციების 40%, რომელთა დაბრუნება უნდა მომხდარიყო აქციების სარეზერვო და საინვესტიციო ფონდებში, რაც არ განხორციელებულა.

მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და მის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვა ხანდაზმულობის მოტივით. შესაგებელში მიუთია, რომ არ არსებობდა სარჩელის დაკმაყოფილების სამართლებრივი და ფაქტობრივი საფუძვლები, ვინაიდან 500 მანეთის დაკავება ხდებოდა 1992-1993 წლებში, შესაბამისად საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 129-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, ხანდაზმულობის ვადა გასული იყო 1996 წელს. ასევე შესაგებელში მიუთითა, რომ 2010 წლის 28 აპრილის სასამართლოს სხდომის ოქმში დაფიქსირებული ჯ. ა-ის სიტყვები 500 მანეთის დაბრუნების თაობაზე, წარმოადგენდა მორიგების ერთ-ერთ პირობას, რომელიც გახდებოდა მხარეთა მიერ შემდგომი მსჯელობის საგანი. ამასთან, აქციათა 40%-ის დაბრუნების თაობაზე მოპასუხემ მიუთითა, რომ 2006 წლის 28 აპრილის სს ,,ფ 95“-ის აქციონერთა კრებამ დააკმაყოფილა ჯ. ა-ის მოთხოვნა აქციათა დაბრუნების შესახებ, რაც ,,მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-15 მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, ოქმის შედგენიდან 2 თვის გასვლის შემდეგ არ გასაჩივრებულა. ასევე, აღნიშნულ საკითხზე არსებობდა სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილება და ქ. თბილისის ისანი-სამგორის რაიონული პროკურატურის 2008 წლის 3 ოქტომბრის დადგენილება წინასწარი გამოძიების შეწყვეტის შესახებ, რომლითაც სრულად იქნა შესწავლილი წარდგენილი საკითხები და კანონსაწინააღმდეგო გარემოება არ იქნა აღმოჩენილი.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2012 წლის 15 მარტის გადაწყვეტილებით მოსარჩელეების ლ. შ-ის, ზ. დ-ის, ე. გ-ის, ნ. გ-ის, გ. პ-ას, ე. ხ-ას, ი. ქ-ის, ზ. მ-ის, ი. მ-ის, ნ. გ-ის, ნ. გ-ის, თ. გ-ის, ნ. მ-ის და მ. მ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა ხანდაზმულობის გამო.

საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს ლ. შ-მა, ზ. დ-მა, ე. გ-მა, ნ. გ-მა, გ. პ-ამ, ე. ხ-ამ, ი. ქ-ემ, ზ. მ-მა, ი. მ-მა, ნ. გ-მა, ნ. გ-მა, თ. გ-მა, ნ. მ-მა და მ. მ-ემ.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 27 აპრილის განჩინებით ნ. გ-ის, ნ. გ-ის, თ. გ-ის, ნ. მ-ის და მ. მ-ის სააპელაციო საჩივარი 40% აქციების სარეზერვო და ინვესტორისათვის განკუთვნილ ფონდში დაბრუნების ნაწილში ხარვეზის შეუვსებლობის გამო დარჩა განუხილველი.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 29 იანვრის გადაწყვეტილებით ლ. შ-ის, ზ. დ-ის, ე. გ-ის, გ. პ-ას, ე. ხ-ას, ი. ქ-ის, ზ. მ-ის და ი. მ-ის სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა. სახელფასო დავალიანების ანაზღაურებაზე უარის თქმის ნაწილში თბილისის საქალაქო სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების შეცვლით მიღებული იქნა ახალი გადაწყვეტილება.

ლ. შ-ის, ზ. დ-ის, ე. გ-ის, გ. პ-ას, ე. ხ-ას, ი. ქ-ის, ზ. მ-ის და ი. მ-ის სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, სს „ფ 95“-ს ლ. შ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 40,85 ლარის და ყოველდღიურად 40,85 ლარის 0.07% 2010 წლის მაისიდან 2011 წლის ოქტომბრის ჩათვლით, ზ. დ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 285 ლარი და ყოველდღიურად 285 ლარის 0.07% 2010 წლის მაისიდან 2011 წლის ოქტომბრის ჩათვლით, ე. გ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 285 ლარი და ყოველდღიურად 285 ლარის 0.07% 2010 წლის მაისიდან 2011 წლის ოქტომბრის ჩათვლით, ნ. გ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 285 ლარი და ყოველდღიურად 285 ლარის 0.07% 2010 წლის მაისიდან 2011 წლის ოქტომბრის ჩათვლით, გ. პ-ას სასარგებლოდ დაეკისრა 285 ლარი და ყოველდღიურად 285 ლარის 0.07% 2010 წლის მაისიდან 2011 წლის ოქტომბრის ჩათვლით, ე. ხ-ას სასარგებლოდ დაეკისრა 285 ლარი და ყოველდღიურად 285 ლარის 0.07% 2010 წლის მაისიდან 2011 წლის ოქტომბრის ჩათვლით, ი. ქ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 285 ლარი და ყოველდღიურად 285 ლარის 0.07% 2010 წლის მაისიდან 2011 წლის ოქტომბრის ჩათვლით, ზ. მ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 285 ლარი და ყოველდღიურად 285 ლარის 0.07% 2010 წლის მაისიდან 2011 წლის ოქტომბრის ჩათვლით, ი. მ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 285 ლარი და ყოველდღიურად 285 ლარის 0.07% 2010 წლის მაისიდან 2011 წლის ოქტომბრის ჩათვლით, დანარჩენ ნაწილში დავალიანების ანაზღაურების მოთხოვნით სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

ამავე გადაწყვეტილებით ნ. გ-ის თ. გ-ის, ნ. გ-ის, ნ. მ-ის და მ. მ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. ე. ხ-ას, გ. პ-ას, ნ. გ-ის, ე. გ-ის, ზ. დ-ის, ლ. შ-ის, ი. ქ-ის, ზ. მ-ის, ი. მ-ის, ნ. გ-ის, ნ. გ-ის, ნ. მ-ის და მ. მ-ის სააპელაციო საჩივარი აქციათა 40% სარეზერვო და ინვერსტორისთვის განკუთვნილ ფონდში დაბრუნების ნაწილში არ დაკმაყოფილდა. უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2012 წლის 15 მარტის გადაწყვეტილება აქციათა ნაწილის სარეზერვო და საინვესტიციო ფონდებში დაბრუნების შესახებ მოპასუხის დავალდებულებაზე უარის თქმის ნაწილში.

სააპელაციო სასამართლომ საქმეზე დადგენილად ცნო შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

აპელანტები - ლ. შ-ი, ზ. დ-ი, ე. გ-ი, ნ. გ-ი, გ. პ-ა, ე. ხ-ა, ი. ქ-ე, ზ. მ-ი, ი. მ-ი, ნ. გ-ი, მ. მ-ე წლების განმავლობაში მუშაობდნენ სს „ფ 95-ში“.

ზ. დ-ი სამუშაოდან გათავისუფლდა 1999 წელს, გ. პ-ა 2005 წელს, ზ. მ-ი 2004 წელს, ხოლო დანარჩენები იმყოფებოდნენ ანაზღაურების გარეშე შვებულებაში. შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ 2005 წლის მდგომარეობით არცერთი აპელანტი მოპასუხე საზოგადოებასთან შრომით ურთიერთობაში აღარ იმყოფებოდა.

1992 წელს სს „ფ 95-ში“ ქურდობის აღმოფხვრის მიზნით, დირექტორმა ჯ. ა-მა მიიღო გადაწყვეტილება მოსარჩელეების კუთვნილი ხელფასიდან 500 მანეთის დაკავების თაობაზე, რაც დაუბრუნდებოდათ დასაქმებულებს გათავისუფლების დროისთვის. თითოეული დასაქმებულის (გარდა ლ. შ-სა) შემოსავლიდან დაკავებულ იქნა 1992 წლის მე-5-მე-9 და მე-10-მე-12 თვეების, ასევე 1993 წლის იანვრის თვის შემოსავლიდან 500-500 მანეთი. საერთო ჯამში, დაკავებული იქნა ათი თვის განმავლობაში თითოეული მოსარჩელის კუთვნილი 4000 მანეთი. ლ. შ-ს 1992 წელს დაუკავდა მე-11 და მე-12 თვეების, ასევე 1993 წლის 1-ლი თვის შემოსავლიდან 500-500 მანეთი.

მხარეებს შორის დავას არ იწვევს ის გარემოება, რომ აღნიშნული თანხები აპელანტებს არ მიუღიათ.

სს „ფ 95“-ის აქციონერთა კრების 2006 წლის 28 აპრილის გადაწყვეტილებით, აქციონერ ჯ. ა-ს 146252-ით შეუმცირდა მის განკარგვაში მყოფი აქციების რაოდენობა. ამავე გადაწყვეტილებით შემცირდა საწესდებო კაპიტალი.

კრების მიერ ზემოხსენებული გადაწყვეტილების მიღებამდე, ჯ. ა-ის სახელზე ირიცხებოდა - 241845 ცალი აქცია, რაც შეადგენდა საწესდებო კაპიტალის - 66.145%-ს, ხოლო 2012 წლის მდგომარეობით მასზე ირიცხებოდა - 199552 ცალი აქცია, რაც შეადგენდა საწესდებო კაპიტალის - 90.962%. ამდენად, იმ გარემოების გათვალისწინებით, რომ შემცირებული იქნა საწესდებო კაპიტალი, ასევე ჯ. ა-ის კუთვნილი აქციების რაოდენობა შემცირებული იქნა 79007-ით, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოსარჩელეებს არ გააჩნიათ აქციათა დაბრუნების თაობაზე მოთხოვნის ფაქტობრივი საფუძველი.

სააპელაციო სასამართლოს სხდომაზე მოსარჩელეთა მიერ დაზუსტებული იქნა სასარჩელო მოთხოვნა, კერძოდ, მათ მოითხოვეს 1992-93 წლებში დაკავებული თანხის ანაზღაურება, დოლარის ოფიციალური კურსის გათვალისწინებით, რომლის მიხედვითაც ასანაზღაურებელი თანხა შეადგენდა თითოეულისთვის - 2637 აშშ დოლარს. მათვე მოითხოვეს თანხის დაყოვნებისთვის 2010 წლის 28 აპრილიდან 2011 წლის 3 ნოემბრამდე პერიოდში, მოპასუხისთვის გასაცემი თანხის ყოველდღიური - 0.07%-ის დაკისრება. მოსარჩელე ლ. შ-ს, ზ. დ-ს, ე. გ-ს, ნ. გ-ს, გ. პ-ას, ე. ხ-ას, ი. ქ-ეს, ზ. და ი. მ-ს და მოპასუხე სს „ფ 95-ს“ შორის მიმდინარეობდა სამოქალაქო დავა კრების ოქმის ბათილად ცნობისა და მიუღებელი დივიდენდების თაობაზე, სადაც სასამართლო სხდომაზე ჯ. ა-მა განმარტა, რომ ის თანახმა იყო თითოეული მოსარჩელისათვის დაუბრუნებინა 500-500 მანეთი, რასაც დებდნენ ხოლმე მოსალოდნელი ზარალის უზრუნველსაყოფად.

სააპელაციო სასამართლოს შეფასებით, აღნიშნული განმარტება წარმოადგენდა ლ. შ-ის, ზ. დ-ის, ე. გ-ის, ნ. გ-ის, გ. პ-ას, ე. ხ-ას, ი. ქ-ის, ზ. და ი. მ-ის მიმართ გაკეთებულ აღიარებას მოთხოვნის არსებობის თაობაზე, რაც სამოქალაქო კოდექსის 137-ე მუხლის საფუძველზე ამ მოსარჩელეთა მოთხოვნის ხანდაზმულობის ვადის შეწყვეტის საფუძველს წარმოადგენდა. სამოქალაქო კოდექსის 141-ე მუხლის თანახმად კი, ხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტის შემთხვევაში, განვლ. დრო მხედველობაში არ მიიღება და ვადა დაიწყება თავიდან. სარჩელი დაკავებული ხელფასის ანაზღაურების მოთხოვნით აღძრული იქნა 2011 წლის 03 ნოემბერს, ანუ ხანდაზმულობის ვადის შეწყვეტიდან (2010 წლის 28 აპრილი) სამწლიან ვადაში, შესაბამისად, აღნიშნულ მოსარჩელეთა მოთხოვნა ხანდაზმული არ იყო.

სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა, მოპასუხის წარმომადგენლის მოსაზრება იმის შესახებ, რომ სასამართლო სხდომაზე (2010 წლის 28 აპრილი) მოპასუხემ განმარტება გააკეთა მორიგების რეჟიმში, რის გამოც არ არსებობდა ვადის დენის შეწყვეტის საფუძველი. აღნიშნულთან დაკავშირებით, სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა სხდომის ოქმზე, სადაც აღნიშნულია, რომ მოპასუხემ განმარტება გააკეთა ერთ-ერთი მოსარჩელის შეკითხვაზე მხარეთა შეკითხვების სტადიაზე. შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, მხოლოდ ნაწილობრივ უნდა გაზიარებულიყო მოპასუხის მითითება სარჩელის ხანდაზმულობის შესახებ და ნ. და თ. გ-ის, ნ. მ-ის, მ. მ-ის (პირები, რომლებიც არ წარმოადგენდნენ მხარეებს 2010 წლის სამოქალაქო დავაში) სასარჩელო მოთხოვნა ხანდაზმულად უნდა იქნეს მიჩნეული, ვინაიდან, ისინი 2005 წლის მდგომარეობით აღარ იმყოფებოდნენ შრომით ურთიერთობაში მოპასუხე საზოგადოებასთან და ამ ურთიერთობიდან გამომდინარე პრეტენზიები სამოქალაქო კოდექსის 129-ე მუხლის თანახმად, მათ უნდა განეცხადებინათ დათხოვნიდან სამი წლის განმავლობაში.

სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა მხარეთა პოზიციები ერთი მხრივ დავალიანების ოდენობის ამერიკული დოლარის კურსით, ხოლო მეორე მხრივ, რუსული მანეთის კუპონით და კუპონის ლარზე გადაცვლის წესით დაანგარიშების მართლზომიერებასა და ამ მიზნით „საქართველოს რესპუბლიკის ტერიტორიაზე საქართველოს რესპუბლიკის ეროვნული ბანკის კუპონის ერთადერთ კანონიერ საგადასახადო საშუალებად გამოცხადების შესახებ“ საქართველოს მინისტრთა კაბინეტის და ეროვნული ბანკის 1993 წლის N575 დადგენილების და „მიმოქცევაში ლარის გაშვების შესახებ“ სახელმწიფო მეთაურის 1995 წლის N363 ბრძანებულების გამოყენების შესახებ.

სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 50-ე მუხლზე, რომლის თანახმად, ნება უნდა გამოვლინდეს გონივრული განსჯის შედეგად. სააპელაციო სასამართლომ ჩათვალა, რომ 2010 წლის 28 აპრილის სხდომაზე, ჯ. ა-ის მიერ გაკეთებული განმარტება 500-500 მანეთის დაბრუნების თაობაზე, სწორედ აღნიშნული ნორმის საფუძველზე უნდა იქნეს განმარტებული და არა სიტყვა-სიტყვითი განმარტების შედეგად. 2010 წელს, როდესაც ჯ. ა-მა მზაობა განაცხადა თანხის დაბრუნებაზე, ბრუნვაში აღარ არსებობდა საბჭოთა მანეთი. სააპელაციო სასამართლოს შეკითხვაზე მოპასუხემ განმარტა, რომ 2010 წელს სხდომაზე მან განაცხადა თანხმობა თანხის გადახდაზე, თუმცა ოდენობაზე შემდგომში უნდა შეთანხმებულიყვნენ. ჯ. ა-ი არსად არ უთითებდა, რომ თანახმა იყო დავალიანება აენაზღაურებინა მანეთის კუპონზე და შემდგომ ლარზე გადაცვლის შედეგად მიღებული კურსით. ამასთან, მისი ამგვარი ნების არარსებობაზე ის გარემოებაც მეტყველებდა, რომ მიღებული თანხა იმდენად მცირე იყო (4000 მანეთი = 0.4 თეთრი), რომ შეუძლებელი იყო მისი შეთავაზება ყოფილიყო სერიოზული. მოპასუხის მხრიდან გამოხატული ნება გაგებულ უნდა ყოფილიყო, როგორც თანხმობა გონივრული თანხის გადახდაზე მანეთის, კუპონის და ლარის ინფლაციის გათვალისწინებით 2010 წლისთვის 500 მანეთის შესაბამისი ლარის გადახდაზე.

საქართველოს სტატისტიკის ეროვნული სამსახურის „საქსტატის“ ინფორმაციით, 2010 წლის ივლისის მდგომარეობით მანეთის, კუპონის და ლარის ინფლაციის გათვალისწინებით, 1992 წლის მაისის 500 მანეთი შეადგენდა - 52.26 ლარს, ივნისის - 51.03 ლარს, ივლისის - 49.17 ლარს, სექტემბრის - 42,27 ლარს, ოქტომბრის - 32,1 ლარს, ნოემბრის -23,53 ლარს, დეკემბრის -17,32 ლარს. შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ ჯამში გასაცემი დაკავებული თანხები შეადგენდა - 285 ლარს, ხოლო ლ. შ-ის მიმართ ასანაზღაურებელი 1992-93 წლების სამი თვის დაკავებული თანხა 1500 მანეთი შეადგენდა - 40,85 ლარს.

სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ სს „ფ 95“-ის 2006 წლის 28 აპრილის კრების გადაწყვეტილება, რომლითაც საზოგადოება ვალდებული იყო მოსარჩელეების დათხოვნის დღისთვის გაეცა მათთვის დაკავებული თანხები, წარმოადგენდა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 317-ე მუხლის საფუძველზე გათვალისწინებულ ვალდებულების წარმოშობის საფუძველს. ამასთან, მხარეთა შორის დავას არ იწვევდა ის გარემოება, რომ აღნიშნული ვალდებულება არ იყო შესრულებული მოპასუხის მიერ. შესაბამისად, სასამართლომ მიიჩნია, რომ დაკავებული თანხის ანაზღაურების მოთხოვნა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 316-ე მუხლის საფუძველზე სამართლებრივად დასაბუთებული იყო.

სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ 2010 წლის 28 აპრილიდან, რა დროსაც მოპასუხემ აღიარა მოსარჩელეთა წინაშე დავალიანების არსებობა, მის მიერ ვალდებულების შესრულების ვადა გადაცილებულად უნდა ჩათვალილიყო, რაც მოსარჩელეებს დამატებით, ზიანის ანაზღაურების უფლებას წარმოუშობდა მიუხედავად მოვალის ბრალეულობისა, სამოქალაქო კოდექსის 402-ე და 404-ე მუხლის საფუძველზე. სამოქალაქო კოდექსის 403-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, მოვალე ფულადი ვალდებულების შესრულების ვადის გადაცილებისას იხდის მხარეთა შეთანხმებულ პროცენტს, თუ კრედიტორს სხვა საფუძვლიდან გამომდინარე მეტის მოთხოვნა არ შეუძლია. ზიანის ოდენობის განსაზღვრისას, ანალოგიით უნდა იქნეს გამოყენებულიყო საქართველოს ორგანული კანონის საქართველოს შრომის კოდექსის 31-ე მუხლის მე-3 ნაწილი და მოპასუხეს უნდა დაკისრებოდა გასაცემი თანხის (285 ლარი) ყოველდღიური 0.07%, (0.19 ლარი) 2010 წლის მაისიდან 2011 წლის ოქტომბრის ჩათვლით.

სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება სარჩელის დაკმაყოფილების ნაწილში საკასაციო წესით გაასაჩივრა სს ,,ფ 95“-მა და მოითხოვა გასაჩივრებულ ნაწილში გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

საკასაციო საჩივრის საფუძვლები მდგომარეობს შემდეგში:

კასატორის განმარტებით, სასამართლომ სამართლებრივი დასაბუთების გარეშე მიიჩნია, რომ სს ,,ფ 95“-ს გააჩნია ვალდებულება ცხრა აპელანტის მიმართ სახელფასო დავალიანების დაკისრების ნაწილში, რასაც სასამართლომ საფუძვლად დაუდო 2010 წლის 28 აპრილის სასამართლოს სხდომის ოქმის ჩანაწერი, სადაც მხარეებად ჩაბმულნი იყვნენ სს ,,ფ 95“ და ის ცხრა აპელანტი, რომელთა მიმართაც სააპელაციო სასამართლომ ნაწილობრივ დააკმაყოფილა სააპელაციო საჩივარი. აღნიშნულ სასამართლო სხდომის ოქმში მოპასუხე ჯ. ა-ის დაფიქსირებულ განმარტებას სასამართლომ უსაფუძვლოდ მიანიჭა აღიარებითი მნიშვნელობა. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 131-ე მუხლის დანაწესიდან გამომდინარე, ერთ-ერთი მხარის მიერ ისეთი გარემოების არსებობის ან არარსებობის დადასტურება (აღიარება) უნდა შეეხებოდეს უშუალოდ დავის საგანს და არა ნებისმიერ სხვა გარემოებას. 2010 წლის 28 აპრილის სასამართლოს სხდომაზე საქმის განხილვის დროს დავის საგანს წარმოადგენდა მხოლოდ დივიდენდების და სააქციო საზოგადოების კრების ოქმის ბათილად ცნობის საკითხი. ამდენად, დაუშვებელი იყო სასამართლო სხდომის ოქმისათვის ისეთი იურიდიული ძალის/მნიშვნელობის მინიჭება, რომლითაც შესაძლებელი იქნებოდა წარმოიშვას ვალდებულება დავის საგანთან კავშირში არ მყოფი საკითხის მიმართ.

სამოქალაქო კოდექსის 317-ე მუხლის თანახმად, ვალდებულების წარმოშობისათვის აუცილებელია მონაწილეთა შორის ხელშეკრულება, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა ვალდებულება წარმოიშობა ზიანის მიყენების (დელიქტის), უსაფუძვლო გამდიდრების ან კანონით გათვალისწინებული სხვა საფუძვლებიდან. შესაბამისად, კასატორმა აღნიშნა, რომ აღნიშნულ საქმეში არ არსებობდა კანონმდებლობით გათვალისწინებული ვალდებულების წარმოშობის არცერთი საფუძველი.

სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად ცნო, რომ 2005 წლის მდგომარეობით არც ერთი აპელანტი აღარ იმყოფებოდა შრომით ურთიერთობაში სს ,,ფ 95“-თან. სასამართლოს აღნიშნული მსჯელობიდან გამომდინარე კასატორმა განმარტა, რომ 2005 წლიდან 3 წლის გასვლის შემდეგ აპელანტების მოთხოვნაზე (500 მანეთის დაბრუნებასთან დაკავშირებით) დასრულდებოდა ხანდაზმულობის ვადის დენა. ამასთან, კასატორმა მიუთითა უზენაესი სასამართლოს განმარტებაზე, რომ დასრულებული ხანდაზმულობის ვადის შეწყვეტა დაუშველია და აღნიშნა, რომ სასამართლოს არ ჰქონდა არანაირი სამართლებრივი საფუძველი, რათა გამოეყენებინა სამოქალაქო კოდექსის 137-ე მუხლი და ხანდაზმულობის ვადა შეწყვეტილად მიეჩნია.

კასატორის აზრით, სააპელაციო სასამართლომ 2010 წლის 28 აპრილის სასამართლო სხდომის ოქმში მოპასუხე ჯ. ა-ის განმარტება სამოქალაქო კოდექსის 341-ე მუხლის მოთხოვნებიდან გამომდინარე მიიჩნია ვალის აღიარებად. აღნიშნულთან დაკავშირებით ყურადსაღები იყო სასამართლო პრაქტიკა და უზენაესი სასამართლოს რეკომენდაციები, საიდანაც ირკვევა, რომ უზენაესი სასამართლო არა თუ სასამართლო სხდომის ოქმს, არამედ ბუღალტრული სიზუსტით გაფორმებულ ურთიერთშედარების აქტსაც არ მიიჩნევდა ვალის არსებობის აღიარებად. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო, სამეწარმეო და გაკოტრების საქმეთა პალატას არაერთგზის აქვს განმარტებული, რომ ვალის აღიარება ახალ ხელშეკრულებას წარმოადგენდა. შესაბამისად, კასატორის მითითებით, ვალის აღიარება ხელშეკრულების ნამდვილობისათვის დადგენილ ყველა პირობას უნდა აკმაყოფილებდეს, მათ შორის - მოთხოვნას ფორმის მიმართ. ამასთან, თუ ძირითადი ვალდებულებითი ურთიერთობა ფორმასავალდებულო გარიგებაა, ვალის აღიარებაც შესაბამისი ფორმის დაცვით უნდა განხორციელდეს. ასევე, ვალის აღიარება უნდა აკმაყოფილებდეს სამოქალაქო კოდექსის 327-ე მუხლის მოთხოვნებს. კერძოდ, ხელშეკრულება დადებულად ითვლება, თუ მხარეები მის ყველა არსებით პირობაზე შეთანხმდნენ საამისოდ გათვალისწინებული ფორმით. აღნიშნულიდან გამომდინარე, საქართველოს უზენაესი სასამართლო ვალის არსებობის აღიარებად არ მიიჩნევს საწარმოებს შორის შედგენილ ბუღალტრული ურთიერთშედარების აქტებს. ნებისმიერი დოკუმენტი, რომელიც შეიძლება მნიშვნელოვანი იყოს ბუღალტრული ან სხვა თვალსაზრისით და რომელშიც ვალის არსებობა იქნება დაფიქსირებული, ვერ ჩაითვლებოდა ვალის არსებობის შესახებ ხელშეკრულებად, თუ არ დადგინდებოდა, რომ მხარეები შეთანხმდნენ ხელშეკრულების არსებით პირობებზე. ასეთი აქტი ახალ ხელშეკრულებას არ წარმოადგენდა და ეს იქნებოდა ძველი ხელშეკრულების ფარგლებში განხორციელებული გარკვეული მოქმედება. იგი გამოიწვევდა სამოქალაქო კოდექსის 341-ე მუხლით გათვალისწინებულ შედეგებს.

კასატორის განმარტებით, დაუსაბუთებელია გასაჩივრებული გადაწყვეტილება იმ ნაწილში, რომლითაც სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა მხარეთა პოზიციები ერთი მხრივ დავალიანების ოდენობის ამერიკული დოლარის კურსით, ხოლო მეორე მხრივ, რუსული მანეთის კუპონით და კუპონის ლარზე გადაცვლის წესით დაანგარიშების მართლზომიერების შესახებ. ამ შემთხვევაში, სასამართლოს სამართლებრივად უნდა დაესაბუთებინა, თუ რატომ არ გაიზიარა მითითებული გარემოება. საქართველოს ეროვნული ბანკის 2012 წლის 18 მაისის N2-04/1846-12 წერილით დგინდება, რომ საქართველოს ტერიტორიაზე ფულის ნიშნების შეცვლასთან დაკავშირებით რუსული მანეთის კუპონით და კუპონის ლარით გაცვლის კურსი განისაზღვრა ,,საქართველოს რესპუბლიკის ტერიტორიაზე საქართველოს რესპუბლიკის ეროვნული ბანკის კუპონის ერთადერთ კანონიერ საგადასახადო საშუალებად გამოცხადების შესახებ“ საქართველოს სახელმწიფო მეთაურის 1995 წლის 16 სექტემბრის N363 ბრძანებულებით. აქედან გამომდინარე, დადგენილი იქნა, რომ 1 მანეთი გაუტოლდა 1 კუპონს, ხოლო შემდგომ 1000000 კუპონი გაუტოლდა 1 ლარს. შესაბამისად, გადახურდავების შედეგად თითოეული აპელანტისათვის დაკავებული 4000 მანეთი გადაიქცა 0.4 თეთრად. დაკავებული თანხები ინახებოდა სახელმწიფო ბანკში და ფულის რეფორმის შედეგად ბუნებრივია, რომ ანგარიშზე არსებული თანხები გაუფასურდა. ფულის გაუფასურების ნაწილში სს ,,ფ 95“-ს არანაირი ბრალი არ მიუძღოდა, რაზეც სასამართლოს აუცილებლად უნდა ემსჯელა და შესაბამისი შეფასება მიეცა ამ საკითხისათვის.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ განიხილა შპს ,,ფ 95“-ის საკასაციო საჩივარი, შეისწავლა საქმის მასალები, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების სამართლებრივი საფუძვლები და მიიჩნევს, რომ საკასაციო საჩივარი უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

სააპელაციო სასამართლოს შეფასებით, 2010 წლის 28 აპრილის სასამართლო სხდომაზე ჯ. ა-ის განმარტება, რომ ის თანახმა იყო თითოეული მოსარჩელისათვის დაებრუნებინა 500-500 მანეთი, რასაც დებდნენ ხოლმე მოსალოდნელი ზარალის უზრუნველსაყოფად, წარმოადგენდა ლ. შ-ის, ზ. დ-ის, ე. გ-ის, ნ. გ-ის, გ. პ-ას, ე. ხ-ას, ი. ქ-ის, ზ. და ი. მ-ის მიმართ გაკეთებულ აღიარებას მოთხოვნის არსებობის თაობაზე, რაც სამოქალაქო კოდექსის 137-ე მუხლის საფუძველზე ამ მოსარჩელეთა მოთხოვნის ხანდაზმულობის ვადის შეწყვეტის საფუძველს წარმოადგენდა. სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ სამოქალაქო კოდექსის 141-ე მუხლის თანახმად, ხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტის შემთხვევაში, განვლ. დრო მხედველობაში არ მიიღება და ვადა დაიწყება თავიდან. კერძოდ, სარჩელი დაკავებული ხელფასის ანაზღაურების მოთხოვნით აღძრული იქნა 2011 წლის 03 ნოემბერს, ანუ ხანდაზმულობის ვადის შეწყვეტიდან (2010 წლის 28 აპრილი) სამწლიან ვადაში, შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ აღნიშნულ მოსარჩელეთა მოთხოვნა ხანდაზმული არ იყო.

საკასაციო სასამართლო არ იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს აღნიშნულ მტკიცებას და მიუთითებს სამოქალაქო კოდექსის 137-ე მუხლზე, რომლის მიხედვითაც, ხანდაზმულობის ვადის დენა წყდება, თუ ვალდებული პირი უფლებამოსილი პირის წინაშე ავანსის, პროცენტის გადახდით, გარანტიის მიცემით ან სხვაგვარად აღიარებს მოთხოვნის არსებობას.

საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ სამოქალაქო კოდექსის 128-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, სხვა პირისაგან რაიმე მოქმედების შესრულების მოთხოვნის უფლებაზე ვრცელდება ხანდაზმულობა, ანუ ვადა, რომლის განმავლობაშიც პირს, რომლის უფლებაც დაირღვა, აქვს შესაძლებლობა, მოითხოვოს თავისი უფლების იძულებით განხორციელება ან დაცვა. ამავე კოდექსის 129-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, სახელშეკრულებო მოთხოვნების ხანდაზმულობის ვადა შეადგენს სამ წელს, ხოლო მე-2 ნაწილის თანახმად, ხანდაზმულობის ვადა იმ მოთხოვნებისა, რომელიც წარმოიშობა პერიოდულად შესასრულებელი ვალდებულებებიდან, სამი წელია. ასევე, ამავე კოდექსის 130-ე მუხლის მიხედვით, ხანდაზმულობა იწყება მოთხოვნის წარმოშობის მომენტიდან. მოთხოვნის წარმოშობის მომენტად ჩაითვლება დრო, როცა პირმა შეიტყო ან უნდა შეეტყო უფლების დარღვევის შესახებ.

სამოქალაქო კანონმდებლობა სხვადასხვა ტიპის ვადებს იცნობს. მათ შორისაა, სამოქალაქო უფლების განხორციელების ვადები, რომელიც სხვა ვადებთან ერთად გულისხმობას უფლების დაცვის - ხანდაზმულობის ვადებს. სასარჩელო ხანდაზმულობა ეს არის კანონით დადგენილი დრო, რომლის განმავლობაშიც პირს რომლის უფლებაც შელახულია, შეუძლია მოითხოვნის იძულებითი აღსრულება ან უფლების დაცვა სასამართლოში სარჩელის შეტანის გზით. თუკი დარღვეული უფლების იძულებით დაცვის შესაძლებლობა კანონით განსაზღვრული ვადით არ იქნებოდა შეზღუდული, ეს გამოიწვევდა სამოქალაქო საქმეზე გადაწყვეტილების გამოტანის გაძნელებას, ვინაიდან დიდია ალბათობა საქმესთან დაკავშირებული უტყუარი მტკიცებულებების დაკარგვისა, საქმეში მონაწილე პირების მიერ საქმის გარემოებების არაადეკვატურად აღქმისა და სხვა. ამრიგად, სასარჩელო ხანდაზმულობა ხელს უწყობს რა სამოქალაქო ურთიერთობათა სტაბილიზაციას, ამავდროულად ემსახურება სახელშეკრულებო დისციპლინის სიმყარეს და ეხმარება სამოქალაქო ურთიერთობის მონაწილეებს თავიანთი უფლებებისა და ვალდებულებების აქტიურად და დროულად განხორციელებაში.

სასარჩელო ხანდაზმულობის ვადის დენის დაწყება დაკავშირებულია სუბიექტურ ფაქტორთან, ანუ იმ მომენტთან, როცა დაზარალებულმა შეიტყო ან უნდა შეეტყო თავისი უფლების დარღვევის შესახებ.

საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ 2010 წლის 28 აპრილის სასამართლო სხდომაზე ჯ. ა-ის განმარტება (500 მანეთის დაბრუნებასთან დაკავშირებით) არ წარმოადგენს აღიარებას მოთხოვნის წარმოშობის თაობაზე, ვინაიდან სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 131-ე მუხლის დანაწესიდან გამომდინარე, ერთ-ერთი მხარის მიერ რაიმე გარემოების არსებობის ან არარსებობის დადასტურება უნდა შეეხებოდეს უშუალოდ დავის საგანს და არა ნებისმიერ სხვა გარემოებას. 2010 წლის 28 აპრილს დავის საგანს წარმოადგენდა მხოლოდ დივიდენდებისა და სააქციო საზოგადოების კრების ოქმის ბათილად ცნობა, ხოლო სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 131-ე მუხლის საფუძველზე, მხარე შეიძლება ადასტურებდეს რაიმე კონკრეტულ ფაქტს, მაგრამ ამ შემთხვევაში აღიარება რომ არსებობდეს, უნდა მოხდეს ზუსტად იმ ფაქტის დადასტურება, რომელზედაც მოწინააღმდეგე მხარე აფუძნებს თავის მოთხოვნას. შესაბამისად, სხვა ნებისმიერი გარემოების დადასტურებას კანონმდებლობა არ მიიჩნევს აღიარებად.

მოცემულ შემთხვევაში დადგენილია, რომ 2005 წლის მდგომარეობით არც ერთი მოსარჩელე აღარ იმყოფებოდა შრომით ურთიერთობაში სს ,,ფ 95“-თან. შესაბამისად, 2005 წლიდან 3 წლის გასვლის შემდეგ სასარჩელო მოთხოვნაზე (500 მანეთის დაბრუნებასთან დაკავშირებით) დასრულებული იყო ხანდაზმულობის ვადის დენა. კერძოდ, 2010 წლის 28 აპრილის სასამართლოს სხდომაზე სს ,,ფ 95“-ის დირექტორის ჯ. ა-ის მიერ განმარტების გაკეთების დროს სარჩელის ხანდაზმულობის ვადა უკვე გასული იყო. ამდენად, საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ აღნიშნული ვერ ჩაითვლება ხანდაზმულობის ვადის დენის შეწყვეტის საფუძვლად, ვინაიდან სამოქალაქო კოდექსის 137-ე მუხლის თანახმად, ხანდაზმულობის ვადის დენა შეიძლება შეწყდეს მხოლოდ ხანდაზმულობის ვადის განმავლობაში, ხოლო ხანდაზმულობის ვადის დასრულების შემდეგ მისი შეწყვეტა დაუშვებელია.

ამასთან, საკასაციო სასამართლო დამატებით განმარტავს, რომ სააპელაციო სასამართლომ ერთის მხვრივ აპელანტების ნ. და თ. გ-ის, ნ. მ-ის, მ. მ-ის (პირები, რომლებიც არ წარმოადგენდნენ მხარეებს 2010 წლის სამოქალაქო დავაში) სასარჩელო მოთხოვნა ხანდაზმულად სწორად შეაფასა, ვინაიდან ისინი 2005 წლის მდგომარეობით აღარ იმყოფებოდნენ შრომით ურთიერთობაში მოპასუხე საზოგადოებასთან და ამ ურთიერთობიდან გამომდინარე პრეტენზიები სამოქალაქო კოდექსის 129-ე მუხლის თანახმად, მათ დათხოვნიდან სამი წლის განმავლობაში არ განუცხადებინათ, ხოლო მეორეს მხრივ ლ. შ-ის, ზ. დ-ის, ე.გ-ის, ნ. გ-ის, გ. პ-ას, ე. ხ-ას, ი. ქ-ის, ზ. და ი. მ-ის მიმართ (პირები, რომლებიც წარმოადგენდნენ მხარეებს 2010 წლის სამოქალაქო დავაში) სასარჩელო მოთხოვნის ხანდაზმულობა არასწორად შეაფასა, ვინაიდან ჯ. ა-ის მიერ 2010 წლის 28 აპრილის სასამართლოს სხდომაზე გაკეთებული განმარტება მოთხოვნის არსებობის შესახებ აღიარებად და მოთხოვნის ხანდაზმულობის ვადის შეწყვეტის საფუძვლად მიიჩნია.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არ გამოიყენა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 131-ე მუხლი და არასწორად განმარტა სამოქალაქო კოდექსის 137-ე მუხლი, რაც სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 393-ე მუხლის მე-2 ნაწილის ,,ა“ და „გ“ ქვეპუნქტების თანახმად, გადაწყვეტილების გაუქმების საფუძველია.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 411-ე მუხლის მიხედვით, საკასაციო სასამართლო თვითონ მიიღებს გადაწყვეტილებას საქმეზე, თუ არ არსებობს ამ კოდექსის 412-ე მუხლით გათვალისწინებული გადაწყვეტილების გაუქმებისა და საქმის სააპელაციო სასამართლოში ხელახლა განსახილველად დაბრუნების საფუძვლები.

ვინაიდან მოცემული დავის გადაწყვეტისათვის აუცილებელი ფაქტობრივი გარემოებები სააპელაციო სასამართლომ მართებულად დაადგინა, ხოლო გასაჩივრებული გადაწყვეტილების უკანონობა მხოლოდ ფაქტობრივი გარემოებების არასწორი სამართლებრივი შეფასებითაა განპირობებული, საკასაციო სასამართლო უფლებამოსილია, თავად მიიღოს საქმეზე გადაწყვეტილება.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ლ. შ-ის, ზ. დ-ის, ე. გ-ის, ნ. გ-ის, გ. პ-ას, ე. ხ-ას, ი. ქ-ის, ზ. და ი. მ-ის სარჩელი ხანდაზმულია და არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, იმ მხარის მიერ გაღებული ხარჯების გადახდა, რომლის სასარგებლოდაც იქნა გამოტანილი გადაწყვეტილება, ეკისრება მეორე მხარეს, თუნდაც ეს მხარე განთავისუფლებული იყოს სახელმწიფოს ბიუჯეტში სასამართლო ხარჯების გადახდისაგან. იმავე მუხლის მე-3 ნაწილის მიხედვით კი, თუ სააპელაციო ან საკასაციო სასამართლო შეცვლის გადაწყვეტილებას ან გამოიტანს ახალ გადაწყვეტილებას, იგი შესაბამისად შეცვლის სასამართლო ხარჯების განაწილებასაც.

აღნიშნულის გათვალისწინებით, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ ლ. შ-მა, ზ. დ-მა, ე. გ-მა, ნ. გ-მა, გ. პ-ამ, ე. ხ-ამ, ი. ქ-ემ, ზ. მ-მა და ი. მ-მა შპს ,,ფ 95“-ს სოლიდარულად უნდა აუნაზღაურონ საკასაციო ინსტანციაში გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი - 300 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო პალატამ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 411-ე, 53-ე მუხლებით და

გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა :

1. სს ,,ფ 95“-ის საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს;

2. გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 29 იანვრის გადაწყვეტილება სს ,,ფ 95“-სათვის მოსარჩელეთა სასარგებლოდ ხელფასის ანაზღაურების დაკისრების ნაწილში და ამ ნაწილში მიღებული იქნას ახალი გადაწყვეტილება;

3. ლ. შ-ის, ზ. დ-ის, ე. გ-ის, ნ. გ-ის, გ. პ-ას, ე. ხ-ას, ი. ქ-ის, ზ. მ-ის და ი. მ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდეს;

4. ლ. შ-ს, ზ. დ-ს, ე. გ-ს, ნ. გ-ს, გ. პ-ას, ე. ხ-ას, ი. ქ-ეს, ზ. მ-ს და ი. მ-ს სოლიდარულად უნდა დაეკისროთ შპს ,,ფ 95“-ს სასარგებლოდ ამ უკანასკნელის მიერ საკასაციო ინსტანციაში გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი - 300 ლარი;

5. დანარჩენ ნაწილში თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 29 იანვრის გადაწყვეტილება დარჩეს უცვლელად;

6. საკასაციო პალატის განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ვ. როინიშვილი

მოსამართლეები: ბ. ალავიძე

პ. სილაგაძე