საქმე №ას-545-518-2013 10 თებერვალი, 2014 წელი
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
თეიმურაზ თოდრია, პაატა ქათამაძე
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი – სსიპ საზოგადოებრივი კოლეჯი „ახალი ტალღა“ (მოპასუხე)
მოწინააღმდეგე მხარე – თ. კ-ი (მოსარჩელე)
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 26 მარტის გადაწყვეტილება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება
დავის საგანი – ბრძანებების ბათილად ცნობა, ქმედების განხორციელება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
თ. კ-მა სარჩელი აღძრა სასამართლოში სსიპ საზოგადოებრივი კოლეჯის „ახალი ტალღა“ მიმართ და მოითხოვა კოლეჯის დირექტორის მიერ მის მიმართ გამოცემული 2012 წლის 18 ივნისის №34 და 2012 წლის 19 ივნისის №36 ბრძანებების ბათილად ცნობა, ასევე მოპასუხის დავალდებულება ახალი ბრძანების გამოცემის თაობაზე, რომლითაც განისაზღვრება მხარეებს შორის შრომითი ხელშეკრულების მოშლა შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტისა და 38-ე მუხლის საფუძველზე. სასარჩელო განცხადება ეფუძნება შემდეგ გარემოებებს:
მოპასუხის მიერ გაფრთხილების გამოცხადებისა და შემდეგ სამუშაოდან დათხოვის შესახებ სადავო ბრძანებები მიღებულა კანონის დარღვევით, ვინაიდან დირექტორმა 2012 წლის 6 ივნისს უსაფუძვლოდ მოსთხოვა მას პირადი განცხადების საფუძველზე სამსახურიდან წასვლა.
მართალია, სადავო ბრძანებებში მითითებულია, რომ თ.კა-მა დაუშვა სასწავლო პროცესში ხარვეზები, მაგრამ აღნიშნული ფაქტები არ არის დადასტურებული სათანადო მტკიცებულებებით. კოლეჯის დირექტორს მოსარჩელისათვის სამუშაოდან საკუთარი განცხადებით წასვლის მოთხოვნისას, ხარვეზების შესახებ არ უსაუბრია, ხოლო 6-დან 15 ივნისამდე მოსარჩელეს არ ჰქონდა საშუალება გამოცხადებულიყო სამსახურში.
მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ სადავო ბრძანებები გამოცემულია კანონის მოთხოვნათა სრული დაცვით.
ბათუმის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2012 წლის 9 ნოემბრის გადაწყვეტილებით თ.კ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა, რაც მოპასუხემ გაასაჩივრა სააპელაციო წესით.
ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 26 მარტის გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების შეცვლით მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც თ. კ-ის სარჩელი სსიპ საზოგადოებრივი კოლეჯის „ახალი ტალღა“ დირექტორის 2012 წლის 18 ივნისის №34 ბრძანების ბათილად ცნობის ნაწილში არ დაკმაყოფილდა, ხოლო 2012 წლის 19 ივნისის №36 ბრძანების ბათილად ცნობისა და თ. კ-ის შრომის წიგნაკში შესაბამისი ჩანაწერების განხორციელების თაობაზე მოთხოვნა დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ, კერძოდ, აღიარებულ იქნა, რომ აღნიშნული ბრძანებით მხარეებს შორის შრომითი ურთიერთობა შეწყდა 2012 წლის 19 ივნისს შრომითი ხელშეკრულების მოშლის საფუძველზე, შესაბამისად, თ. კ-ის შრომის წიგნაკში შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის სამართლებრივ საფუძვლად უნდა დაფიქსირდეს საქართველოს შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის „დ“ ქვეპუნქტი.
სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:
თ. კ-ი კოლეჯის დირექტორის 2012 წლის 17 თებერვლის №50 ბრძანების საფუძველზე მუშაობდა კოლეჯის დირექტორის მოადგილის თანამდებობაზე 2012 წლის 19 ივნისამდე. მას ევალებოდა სასწავლო პროცესის ხელმძღვანელობა, დირექტორის არყოფნისას მისი უფლებამოსილების განხორციელება, იგი პასუხისმგებელი იყო პროფესიული კოლეჯის სარეგისტრაციო ცენტრის მონაცემების მონიტორიგზე, ცენტრისათვის კანონით დადგენილ ვადებში სტუდენტთა მოძრაობის შესახებ არსებული ბრძანებების მიწოდებაზე, მათ შორის, სტუდენტების საკვალიფიკაციო გამოცდაზე დაშვების, სტატუსის შეჩერების, შეწყვეტის, ჩარიცხვის და სხვ., ასევე საკვალიფიკაციო გამოცდების ორგანიზებაზე და მის ჩატარებაზე.
2012 წლის 28 მაისს თ. კ-ი დაინიშნა საკვალიფიკაციო- საგამოცდო კომისიის თავმჯდომარედ. გამოცდები უნდა ჩატარებულიყო 2012 წლის 28 მაისიდან იმავე წლის 8 ივნისის ჩათვლით.
2012 წლის 6 ივნისს კოლეჯის დირექტორმა თ. კ-ს შესთავაზა, პირადი განცხადების საფუძველზე დაეტოვებინა თანამდებობა.
2012 წლის 7 ივნისს თ. კ-მა უარი განაცხადა პირადი განცხადებით სამსახურის დატოვებაზე და მოითხოვა ნებისმიერი მიზეზის აღნიშვნით, თავად დირექტორს მიეღო მისი გათავისუფლების შესახებ გადაწყვეტილება. იმავე დღეს, დირექტორთან საუბრის შემდეგ, თ. კ-ი დაბრუნდა თავის სამუშაო ოთახში, პირადი ნივთების აღების მიზნით. მან ვეღარ ისარგებლა მანამდე მის სარგებლობაში არსებული კომპიუტერით, ვინაიდან აღნიშნულ კომპიუტერს, დირექტორის დავალების საფუძველზე კოლეჯის ტექნოლოგიების სპეციალისტმა შეუცვალა პაროლი.
თ. კ-ის მოთხოვნისთანავე, კოლეჯის ტექნოლოგიების სპეციალისტმა გადასცა მას შეცვლილი პაროლი. იმავე დღეს, მოსარჩელემ აიღო თავისი სამუშაო მაგიდიდან პირადი ნივთები, ხოლო სამსახურებრივი დოკუმენტები გადასცა შესაბამის პირებს. კოლეჯის იურისტს მოსთხოვა, დროულად ჩაებარებინათ მისთვის თანამდებობიდან გათავისუფლების შესახებ ბრძანება და დატოვა კოლეჯი.
2012 წლის 7 ივნისიდან 2012 წლის 15 ივნისამდე პერიოდში მოსარჩელე სამსახურში არ გამოცხადებულა. იგი აღნიშნული პერიოდის განმავლობაში ტელეფონის საშუალებით არაერთხელ უკავშირდებოდა როგორც კოლეჯის იურისტს, ასევე დირექტორის თანაშემწეს და თავად დირექტორს, რა დროსაც მოითხოვდა მათგან სამუშაოდან გათავისუფლების შესახებ ბრძანების წერილობითი ფორმით ჩაბარებას. აღნიშნულ პერიოდში თ. კ-ის სამუშაოდან გათავისუფლების თაობაზე ბრძანება არ გამოცემულა. მოსარჩელე კოლეჯში გამოცხადდა 2012 წლის 15 ივნისს და სასწავლო პროცესის მენეჯერ ნ. გ-ან ერთად დაასრულა 6 ივნისიდან 15 ივნისის ჩათვლით დაგროვილი ყველა იმ ბრძანების პროექტის ტექსტზე მუშაობა, რაც ეხებოდა საკვალიფიკაციო გამოცდებზე სტუდენტთა დაშვებას, ასევე სხვა მიმდინარე საკითხებს, თუმცა, ბრძანებათა პროექტები კომპიუტერიდან არ ამოუბეჭდავს და დირექტორს არ წარდგენია.
კოლეჯის დირექტორმა 2012 წლის 18 ივნისს ჩაატარა თათბირი, რომლის დღის წესრიგს შეადგენდა სასწავლო პროცესთან დაკავშირებული სხვადასხვა საკითხის განხილვა. თათბირზე სასწავლო პროცესის მენეჯერმა და საკვალიფიკაციო გამოცდების კომისიის ერთ-ერთმა წევრმა ნ. გ-ამ განმარტა, რომ დირექტორის მივლინების პერიოდში დაგეგმილი საკვალიფიკაციო გამოცდები მიმდინარეობდა ხარვეზებით, გამოცდები იყო არაორგანიზებული, რომელსაც შემდგომში თავად უხელმძღვანელა. ამასთან, წარმოდგენილი იყო ჯგუფების პედაგოგების მიერ დირექტორის რეზოლუციით მოხსენებითი ბარათები დირექტორის მოადგილის სახელზე, რომელსაც სასწავლო პროცესის მენეჯერმა გაუწია კონტროლი. თათბირის შედეგად, კოლეჯის დირექტორმა იმავე დღეს გამოსცა №34 ბრძანება, რომლითაც თ. კ-ს, დირექტორის მოვლინების დროს დირექტორის მოვალეობის შესრულებისას დაშვებული ხარვეზების გამო (სასწავლო პროცესის მიმდინარეობისას დაშვებული ხარვეზები, გამოცდების არაორგანიზებულად ჩატარება) მიეცა გაფრთხილება. აღნიშნული №34 ბრძანება იმავე დღეს ჩაბარდა თ. კ-ს, რომელიც ბრძანებას არ დაეთანხმა.
2012 წლის 19 ივნისს კოლეჯის დირექტორმა დ. მ-მა ჩაატარა თათბირი, რომლის დღის წესრიგს შეადგენდა №34 ბრძანების განხილვა. აღნიშნულ თათბირს ესწრებოდნენ ადმინისტრაციის თანამშრომლები და თ. კ-იც. თათბირზე მოხდა ურთიერთშელაპარაკება კოლეჯის დირექტორსა და თ. კ-ს შორის. თათბირის შემდეგ, კოლეჯის დირექტორმა იმავე დღეს გამოსცა №36 ბრძანება თ. კ-ის დირექტორის მოადგილის თანამდებობიდან გათავისუფლების შესახებ. ბრძანებას ფაქტობრივ საფუძვლად დაედო მოსარჩელის მიმართ გამოყენებული გაფრთხილება, ხოლო სამართლებრივ საფუძვლად საქართველოს შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტი და შრომითი ხელშეკრულების მე-9 პუნქტის 9.2.1. ქვეპუნქტი.
ა. კ-მა 2012 წლის 7 ივლისს მიმართა კოლეჯის დირექტორს განცხადებით. განმცხადებელმა, თ. კ-ის სახელით, უარი თქვა თანამდებობრივ უფლებამოსილებაში აღდგენაზე და მოითხოვა შრომითი ხელშეკრულების მოშლა საქართველოს შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტისა და 38-ე მუხლის მესამე ნაწილის საფუძველზე.
სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებით, მოცემულ დავაში საკვანძო საკითხს წარმოადგენს იმის დადგენა, თუ როდის შეწყდა შრომითი ურთიერთობა კოლეჯსა და თ. კ-ს შორის. პირველი ინსტანციის სასამართლომ ჩათვალა, რომ ეს მოხდა 2012 წლის 6 ივნისს, შესაბამისად, ამის შემდეგ 2012 წლის 18 და 19 ივნისს გამოცემული ბრძანებები მიიჩნია უკანონოდ. სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მითითებული დასკვნა, რადგან მხარის ახსნა-განმარტებითა და მოწმის ჩვენებით შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის დადასტურება მოცემულ შემთხვევაში დაუშვებელია.
სააპელაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს შრომის კოდექსის პირველი მუხლით, მე-6 მუხლის პირველი ნაწილით და მიიჩნია, რომ შრომითი ურთიერთობის წარმოშობისათვის კანონი წერილობით ფორმას იმპერატიულად არ ითვალისწინებს. მოცემულ შემთხვევაში, თ. კ-სა და კოლეჯს შორის 2011 წლის 1 სექტემბერს გაფორმდა წერილობითი ხელშეკრულება. ამდენად, მხარეები, სამოქალაქო კოდექსის 69-ე მუხლის მეორე ნაწილის მიხედვით, შეთანხმდნენ გარიგების წერილობით ფორმაზე, შესაბამისად, მათ შორის შრომითი ურთიერთობის არსებობა-არარსებობის გარემოება უნდა დადგინდეს მხოლოდ შესაბამისი წერილობითი დოკუმენტების შეფასების საფუძველზე. საქმის მასალებით სასამართლომ დაადგინა, რომ აპელანტი „პროფესიული განათლების შესახებ“ საქართველოს კანონის შესაბამისად, საჯარო სამართლის იურიდიული პირის ორგანიზაციულ-სამართლებრივი ფორმით დაფუძნებულ პროფესიულ საგანმანათლებლო დაწესებულებას წარმოადგენს.
პალატის მითითებით, იმავე კანონის 34-ე მუხლის პირველი პუნქტის „დ“ ქვეპუნქტისა და მე-2 პუნქტის ანალოგიური შინაარსის ნორმებია ასახული საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების მინისტრის 2012 წლის 19 თებერვლის №40/ნ ბრძანებით დამტკიცებული კოლეჯის წესდების მე-5 მუხლშიც.
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ კოლეჯსა და თ. კ-ს შორის არსებული შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტა უნდა მომხდარიყო მხოლოდ წერილობითი ფორმით გამოცემული სამართლებრივი აქტით, მოცემულ შემთხვევაში – დირექტორის ბრძანებით, რაც განხორციელდა კიდეც 2012 წლის 19 ივნისის №36 ბრძანების სახით. პალატამ ჩათვალა, რომ ამ მომენტამდე შრომითი ურთიერთობა არსებობდა. გარდა ამისა, საქმეში არსებული სხვა მტკიცებულებებიც (მათ შორის, მოსარჩელის ახსნა-განმარტებებიც) ადასტურებდა იმ გარემოებას, რომ 2012 წლის 6 ივნისის შემდგომ, კერძოდ 2012 წლის 15 ივნისს მოსარჩელე გამოცხადდა სამსახურში და შეასრულა გარკვეული სამუშაო (დაასრულა სხვადასხვა საკითხებზე გამოსაცემი დირექტორის ბრძანებათა პროექტების მომზადება). ამდენად, შრომითი ურთიერთობის არსებობას თავად მოსარჩელის მოქმედებაც ადასტურებს.
სააპელაციო პალატა დაეთანხმა პირველი ინსტანციის სასამართლოს დასკვნას იმასთან დაკავშირებით, რომ საქართველოს კონსტიტუციის 30-ე მუხლის თანახმად, შრომის უფლება უმნიშვნელოვანესი სოციალური უფლებაა. შრომა თავისუფალია, რაც გულისხმობს პირის თავისუფლებას შრომითი საქმიანობის არჩევანში და მის განხორციელებაში. ამავდროულად, შედის რა შრომით-სამართლებრივ ურთიერთობაში დამსაქმებელთან, დასაქმებული ვალდებულია, კეთილსინდისიერად და ჯეროვნად შეასრულოს ის ფუნქციები, რაც მას ეკისრება შრომითი ხელშეკრულებიდან და დამსაქმებლის მიერ გამოცემული სამართლებრივი აქტებიდან (თანამდებობრივი ინსტრუქცია, შინაგანაწესი) გამომდინარე.
მოცემულ შემთხვევაში, სასამართლომ დაადგინა, რომ კოლეჯში 2012 წლის სასწავლო პროცესის მიმდინარეობისას, მათ შორის, 2012 წლის 28 მაისიდან 8 ივნისის ჩათვლით სტუდენტთა საკვალიფიკაციო გამოცდების ჩატარებისას გამოვლინდა ხარვეზები (საინფორმაციო ცენტრისათვის სტუდენტთა ჩარიცხვის, გარიცხვისა და კვალიფიკაციის მინიჭების შესახებ ინფორმაციის საინფორმაციო ცენტრისათვის მიუწოდებლობა, ან დაგვიანებით მიწოდება, საკვალიფიკაციო გამოცდებზე სტუდენტთა დაშვება შესაბამისი ბრძანების გარეშე), რომლებზედაც პასუხისმგებელი იყო თ. კ-ი.
კოლეჯის დირექტორის 2012 წლის 18 თებერვლის №9/2 ბრძანებით დამტკიცებული კოლეჯის შინაგანაწესის 6.2 პუნქტის თანახმად, კოლეჯის პედაგოგის მიერ შინაგანაწესის მე-5 მუხლით გათვალისწინებული ვალდებულებების დარღვევის შემთხვევაში, დამრღვევის მიმართ შეიძლება გატარდეს დისციპლინური ზომები, მათ შორის, წერილობითი საყვედურის (გაფრთხილების) გამოცხადება.
სასამართლოს მოსაზრებით, იმ პირობებში, როდესაც 2012 წლის 18 ივნისის მდგომარეობით, კოლეჯსა და თ. კ-ს შორის შრომითი ურთიერთობა შეწყვეტილი არ იყო და სახეზე იყო მოსარჩელის მიერ მასზე დაკისრებულ სამსახურებრივ ვალდებულებათა დარღვევები, არსებობდა მის მიმართ დისციპლინური პასუხისმგებლობის გამოყენების ფაქტობრივი და სამართლებრივი საფუძვლები, რაც განხორციელდა კიდეც გასაჩივრებული 2012 წლის 18 ივნისის №34 ბრძანების გამოცემით. შესაბამისად, ეს ბრძანება კანონიერია.
პირველი ინსტანციის სასამართლოს არ მიუთითებია ბრძანების ბათილად ცნობის სამართლებრივ საფუძველზე.
სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დაეფუძნა სამოქალაქო კოდექსის 54-ე მუხლს. გასაჩივრებული №34 ბრძანება, სამოქალაქო კოდექსის 50-ე მუხლის თანახმად, წარმოადგენს გარიგებას, რადგან იგი არის სამართლებრივი ურთიერთობის წარმოშობისაკენ მიმართული კოლეჯის დირექტორის ცალმხრივი ნების გამოვლენა.
სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ არ არსებობს აღნიშნული ბრძანების ბათილად ცნობის კანონით გათვალისწინებული საფუძვლები. შესაბამისად, პირველი ინსტანციის სასამართლომ გამოიყენა კანონი (სამოქალაქო კოდექსის 54-ე მუხლი), რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა, გადაწყვეტილება ამ ნაწილში იურიდიულად არ არის საკმარისად დასაბუთებული, რაც საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლის „ე“ ქვეპუნქტის თანახმად, ამ ნაწილში მისი გაუქმების აბსოლუტური საფუძველია.
პალატის მითითებით, 2012 წლის 19 ივნისის №36 ბრძანება პირველი ინსტანციის სასამართლომ ბათილად ცნო იმის გამო, რომ დამსაქმებელმა მის გამოცემამდე, 2012 წლის 6 ივნისს მოშალა შრომითი ხელშეკრულება და შემდეგ დაიწყო იმ გარემოებათა გამოკვლევა, თუ რა შეიძლებოდა გამხდარიყო მოსარჩელის თანამდებობიდან გათავისუფლების საფუძველი.
სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს დასკვნა შრომითი ურთიერთობის 2012 წლის 6 ივნისს მოშლასთან დაკავშირებით. ამდენად, დამატებით სამართლებრივ შეფასებას საჭიროებს ის საფუძვლები, რასაც დაეფუძნა 2012 წლის 19 ივნისის №36 ბრძანება, კერძოდ, ბრძანებაში მითითებულია, რომ თ. კ-ი გათავისუფლდა თანამდებობიდან 2012 წლის 18 ივნისის №34 ბრძანების საფუძველზე და მასთან შრომითი ხელშეკრულება შეწყდა შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტისა და 2011 წლის 1 სექტემბერს გაფორმებული შრომითი ხელშეკრულების 9.2.1 ქვეპუნქტის საფუძველზე.
შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „გ“ ქვეპუნქტის თანახმად, შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის საფუძველია ერთ-ერთი მხარის მიერ შრომითი ხელშეკრულების პირობების დარღვევა. 2011 წლის 1 სექტემბერს გაფორმებული შრომითი ხელშეკრულების 9.2.1 ქვეპუნქტის თანახმად კი, შრომითი ხელშეკრულება ვადამდე დამქირავებლის ინიციატივით წყდება, თუ დაქირავებული ვერ ასრულებს დაკისრებულ მოვალეობებს.
აღსანიშნავია, რომ კოლეჯის დირექტორის 2012 წლის 18 თებერვლის №9/2 ბრძანებით დამტკიცებული კოლეჯის შინაგანაწესის 6.2 პუნქტი დისციპლინური პასუხისმგებლობის სახით ითვალისწინებს უკიდურეს ზომას – თანამდებობიდან გათავისუფლება-დათხოვნას, შინაგანაწესის მე-5 მუხლით გათვალისწინებული ვალდებულებების დარღვევისათვის.
სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ სამართალში საყოველთაოდ აღიარებული კონსტიტუციური პრინციპის თანახმად, პირს ერთი და იგივე ქმედებისათვის (სამართალდარღვევა, გადაცდომა) არ შეიძლება ორჯერ დაეკისროს პასუხისმგებლობა. მოცემულ შემთხვევაში თ. კ-ს დაეკისრა დისციპლინური პასუხისმგებლობა _ წერილობითი გაფრთხილება, სასწავლო პროცესში აღმოჩენილი ხარვეზებიდან გამომდინარე. ამდენად, ეს გარემოება დამსაქმებლის მიერ მიჩნეულ იქნა არა როგორც შრომითი ხელშეკრულების მოშლის, არამედ, როგორც დისციპლინური პასუხისმგებლობის დაკისრების საფუძველი. მეორე დღეს, იგივე საფუძვლით, მოხდა მისი თანამდებობიდან გათავისუფლება, რაც დაუშვებელია. შესაბამისად, სააპელაციო პალატამ ნაწილობრივ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს დასკვნა 2012 წლის 19 ივნისის №36 ბრძანების უკანონობასთან დაკავშირებით და მიიჩნია, რომ მითითებული საფუძვლებით თ. კ-ის თანამდებობიდან გათავისუფლება 2012 წლის 18 ივნისის №34 ბრძანების არსებობის პირობებში დაუშვებელი იყო.
შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „დ“ ქვეპუნქტისა და 38-ე მუხლის საფუძველზე, სააპელაციო სასამართლომ გაითვალისწინა ორივე მხარის პოზიცია დავის საგანთან მიმართებით და აღნიშნა, რომ არც ერთ მხარეს აღარ სურს ერთმანეთთან შრომითი ურთიერთობის გაგრძელება. დამსაქმებლის ნება გამოვლინდა 2012 წლის 19 ივნისის №36 ბრძანებით, დასაქმებულის ნება კი აისახა ა. კ-ის 2012 წლის 7 ივლისის განცხადებაში და გამოვლინდა საქმის სასამართლოში განხილვისას. ფაქტობრივად, 2012 წლის 19 ივნისს მხარეთა შორის შეწყდა შრომითი ურთიერთობა დამსაქმებლის ინიციატივით, შესაბამისად, სასამართლო გადაწყვეტილებით აღიარებულ უნდა იქნეს სწორედ ის, რომ 2012 წლის 19 ივნისის №36 ბრძანებით შრომითი ურთიერთობა შეწყდა შრომითი ხელშეკრულების მოშლის საფუძველზე, თ. კ-ის შრომის წიგნაკში შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის სამართლებრივ საფუძვლად კი უნდა დაფიქსირდეს საქართველოს შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის „დ“ ქვეპუნქტი.
სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება სსიპ საზოგადოებრივმა კოლეჯმა „ახალმა ტალღამ“ ნაწილობრივ გაასაჩივრა საკასაციო წესით, მოითხოვა მისი გაუქმება სადავო 2012 წლის 19 ივნისის №36 ბრძანების ბათილად ცნობის ნაწილში და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა შემდეგი საფუძვლებით:
საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებებით, მოწმეთა ჩვენებებითა და მხარეთა ახსნა-განმარტებებით დადასტურებულია, რომ თ. კ-ი თავისი უფლებამოსილების განხორციელებისას ვერ ასრულებდა მასზე დაკისრებულ მოვალეობებს, კერძოდ, საკვალიფიკაციო გამოსაშვები გამოცდები იყო არაორგანიზებულად ნაწარმოები, არ არსებობდა სტუდენტების საკვალიფიკაციო გამოსაშვებ გამოცდაზე დაშვების ბრძანებები.
ყოველგვარ სინამდვილესა და მოქმედ კანონმდებლობას მოკლებულია მოწინააღმდეგე მხარის მტკიცება, რომ სასწავლებელში ჩამოყალიბებული იყო პრაქტიკა, სტუდენტი საკვალიფიკაციო გამოსაშვებ გამოცდაზე დაშვებულიყო ბრძანების გარეშე. არსებობს საინფორმაციო ცენტრის მოხსენებითი ბარათები და პრეტენზიები თ.კ-ის მიმართ, რომ ის ხშირად დაგვიანებით აწვდიდა მათ სტუდენტების ჩარიცხვის, სტატუსის შეჩერებისა და შეწყვეტის ბრძანებებს. მოსარჩელე სახელობით ჟურნალებს აწარმოებდა შეცდომით. აღნიშნულმა გამოიწვია დიპლომების არასწორი დაბეჭდვა, რითაც სასწავლებელს მიადგა მატერიალური ზიანი. ამ საკითხთან დაკავშირებით არსებობს დირექტორის მოადგილის მოხსენებითი ბარათი. ხარისხის უზრუნველყოფის მენეჯერ ი. მ-ის მოხსენებითი ბარათებით კი დასტურდება, რომ მის მიერ შესწორდა თ.კ-ის მიერ მომზადებული პროგრამა, რომლებიც სტანდარტებს არ შეესაბამებოდა. ამდენად, თ. კ-ი დაკისრებულ მოვალეობას ვერ ასრულებდა კანონმდებლობით დადგენილი წესით.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, დირექტორის მიერ 2012 წლის 18 და 19 ივნისს მიღებული №34 და 36 ბრძანებები იყო კანონიერი და არ უნდა შეცვლილიყო.
სააპელაციო სასამართლომ გადაწყვეტილების მიღებისას დირექტორის 2012 წლის №36 ბრძანების გაუქმების და მასში შესწორებების შეტანის დროს არ გამოიკვლია მთელი რიგი ფაქტობრივი და სამართლებრივი გარემოებები, გადაწყვეტილება დირექტორის 2012 წლის №36 ბრძანების გაუქმების ნაწილში იურიდიულად არ არის საკმარისად დასაბუთებული, მათ შორის, დასაბუთება იმდენად არასრულია, რომ მისი სამართლებრივი საფუძვლიანობის შემოწმება შეუძლებელია.
სასამართლომ არ გაითვალისწინა, რომ თ. კ-ი თანამდებობიდან ერთი და იმავე დარღვევისათვის არ გათავისუფლებულა. 2012 წლის 19 ივნისის №34 ბრძანებაზე თ. კ-მა გააკეთა წარწერა, რომ ის არ ეთანხმებოდა გაფრთხილების ბრძანებას. იგი დირექტორის მიერ მიღებულ გადაწყვეტილებებს აღარ ემორჩილებოდა. აღნიშნულის გამო, 2012 წლის 19 ივნისის №36 ბრძანებაში მიეთითა №34 ბრძანების შესახებ.
ამდენად, სააპელაციო სასამართლომ საერთოდ არ გაიზიარა ყველაზე მნიშვნელოვანი ფაქტობრივი გარემოება, რაც საფუძვლად დაედო თ. კ-ის სამუშაოდან გათავისუფლების თაობაზე 2012 წლის 19 ივნისის №36 ბრძანებას და არასაკმარისად დაასაბუთა თავისი გადაწყვეტილებით.
სასამართლომ ნაწილობრივ გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა და არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 2 ივლისის განჩინებით სსიპ საზოგადოებრივი კოლეჯი „ახალი ტალღას“ საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა სსიპ საზოგადოებრივი კოლეჯი „ახალი ტალღას“ საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.
ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორ სსიპ საზოგადოებრივ კოლეჯ „ახალ ტალღას“ უნდა დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით მის მიერ 2013 წლის 10 ივნისის №3463 საგადახდო დავალებით გადახდილი 300 ლარის 70% – 210 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. სსიპ საზოგადოებრივი კოლეჯის „ახალი ტალღას“ საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.
2. კასატორ სსიპ საზოგადოებრივ კოლეჯს „ახალ ტალღას“ (საიდენტიფიკაციო კოდი №...) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით მის მიერ 2013 წლის 10 ივნისის №3463 საგადახდო დავალებით გადახდილი 300 ლარის 70% – 210 ლარი.
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
თავმჯდომარე ბ. ალავიძე
მოსამართლეები: თ. თოდრია
პ. ქათამაძე
