საქმე №ას-305-287-2014 21 ივლისი, 2014 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

თეიმურაზ თოდრია, პაატა ქათამაძე

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორები: 1. დ. გ-ე (მოპასუხე, შეგებებული სარჩელის ავტორი)

2. ი. კ-ე (მოსარჩელე, შეგებებულ სარჩელზე – მოპასუხე)

გასაჩივრებული გადაწყევტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 5 თებერვლის გადაწყვეტილება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება

დავის საგანი – უსაფუძვლო გამდიდრებით მიღებული თანხის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

ი. კ-მ სარჩელი აღძრა სასამართლოში დ. გ-ის მიმართ 6800 ლარის ანაზღაურების შესახებ.

მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და შეგებებული სარჩელით მიმართა სასამართლოს მის სასარგებლოდ ი. კ-ისათვის 6000 ლარის გადახდის დაკისრების თაობაზე.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2013 წლის 19 ივლისის გადაწყვეტილებით ი. კ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა, დ. გ-ს ი. კ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 6800 ლარის გადახდა, დ. გ-ის შეგებებული სარჩელი დაკმაყოფილდა, ი. კ-ს დ გ.-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 6000 ლარის გადახდა, რაც ორივე მხარემ გაასაჩივრა სააპელაციო წესით.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 5 თებერვლის გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივრები დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება გაუქმდა და როგორც ძირითადი, ისე შეგებებული სარჩელები არ დაკმაყოფილდა შემდეგ გარემოებათა გამო:

სასამართლომ დაადგინა, რომ 2008 წლის 20 ივნისიდან ქ. თბილისში, გ-ის ქუჩა $46-ში მდებარე უძრავი ქონებიდან 100.22 კვ.მ რეგისტრირებული იყო ი. კ-ის სახელზე. რეგისტრირებულ უფლებაში ცვლილების რეგისტრაციის შესახებ 2011 წლის 13 მაისის გადაწყვეტილებით 21.19 კვ.მ-ზე დარეგისტრირდა ი. კ-ის საკუთრების უფლება, რაც შეესაბამებოდა 1998 წლის 16 ოქტომბრის ნასყიდობის ხელშეკრულებით შეძენილ მის კუთვნილ წილს.

ასევე, პალატამ დაადგინა, რომ ამავე მისამართზე მდებარე 54.00 კვ.მ 2011 წლის 8 თებერვლის სამკვიდრო მოწმობის საფუძველზე, საკუთრების უფლებით რეგისტრირებულია დ. გ-ის სახელზე, რომელმაც ეს ფართი მემკვიდრეობით მიიღო დედის ვ გ-ისგან.

სადავო მისამართზე მცხოვრები მხარეთა მეზობლების, ამ საქმეზე მოწმედ დაკითხული ხ. ს-ისა და ზ. შ-ის ჩვენებებით სასამართლომ დაადგინა, რომ 1997 წლიდან გ-ების კუთვნილი ბინა იყო დაკეტილი და იქ არავინ ცხოვრობდა. ამასთან, ბინა იყო ცუდ მდგომარეობაში, რაც დასტურდება საქმეში არსებული ფოტოსურათებითაც. მათივე განმარტებით, ი. კ-ს ამ ბინაში 2008–2011 წლებში არ უცხოვრია, ხოლო რემონტის დასრულების შემდეგ (2011 წელი), ეს ბინა თავის სახელზე გადაიფორმა და მას დაეუფლა დ. გ-ე. მითითებული მოწმეთა ჩვენებები საქმის ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით პალატამ მნიშვნელოვნად მიიჩნია, რადგან დ. გ-ის ინიციატივით დაკითხული მოწმეებისაგან (ნ. ტ-ი და ვ. ი-ა) განსხვავებით, რომლებიც არიან მოპასუხის ახლობლები და სხვა მისამართზე მცხოვრებნი, ხ. ს-ე და ზ. შ-ი ცხოვრობენ სადავო მისამართზე და არიან საქმის შედეგით დაუინტერესებელი, სადავო გარემოებების უშუალო თვითმხილველი პირები.

პალატამ დაადგინა, რომ 2008 წლის 20 ივნისიდან 2011 წლის 13 მაისამდე ი. კ-ის სახელზე საჯარო რეესტრში შეცდომით რეგისტრირებულ 100.22 კვ.მ-ში მოდავე მხარეების (მესაკუთრეების) საკუთრებაში არსებულ წილებთან ერთად ასევე შედიოდა ის 25,03 კვ.მ, რომელიც საჯარო რეესტრში არ იყო დარეგისტრირებული რომელიმე მხარის ინდივიდუალურ საკუთრებად ან/და თანასაკუთრებად, მაგრამ წარმოადგენდა მოდავე მხარეთა საერთო სარგებლობაში არსებულ 25,03 კვ.მ-ს, რომელიც მოიცავდა შესასვლელს, სველ წერტილებსა და სამზარეულოს.

სასამართლომ დაადგინა, რომ დ. გ-ის საკუთრებაში რიცხული 54.00. კვ.მ მოიცავდა ორ საცხოვრებელ ოთახს.

მოცემულ საქმეზე მოსარჩელე ი. კ-ის მოთხოვნას წარმოადგენდა სხვის ნივთზე გაწეული ხარჯის ანაზღაურება უსაფუძვლო გამდიდრების წესებით.

პალატამ განმარტა, რომ უსაფუძვლო გამდიდრება სუბსიდიალური ხასიათისაა, რაც ნიშნავს იმას, რომ მხარეთა შორის არ უნდა არსებობდეს სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილების სახელშეკრულებო ან სხვა კანონისმიერი საფუძველი. გარდა ამისა, მითითებული საფუძვლით პირის მოთხოვნის დაკმაყოფილებისათვის უნდა არსებობდეს გარკვეული კუმულატიური წინაპირობები, კერძოდ: 1. მოპასუხე უნდა გამდიდრდეს; 2. მოპასუხის გამდიდრება უნდა გამოიწვიოს მოსარჩელის ქმედებამ, ქმედებასა და შედეგს შორის უნდა არსებობდეს მიზეზობრივი კავშირი; 3. მოპასუხის გამდიდრება, როგორც შედეგი, უნდა იყოს უკანონო, ანუ მას არ უნდა ჰქონდეს კანონისმიერი შესაძლებლობა, კომპენსაციის გარეშე მიითვისოს აღნიშნული ქონება. რომელიმე ამ პირობის არარსებობა გამორიცხავს უსაფუძვლო გამდიდრების საფუძველზე პირის მოთხოვნის დაკმაყოფილებას. ამიტომ, მას შემდეგ, რაც დადგინდება, რომ სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილების სახელშეკრულებო ან სხვა კანონისმიერი საფუძველი არ არსებობს, თითოეული ამ წინაპირობის არსებობა ერთობლივად უნდა დადგინდეს.

კონკრეტულ შემთხვევაში პალატამ ჩათვალა, რომ სხვის ქონებაზე გაწეულ ხარჯებზე მოსარჩელის მოთხოვნის შესაძლო დაკმაყოფილების საფუძველს წარმოადგენს კონდიქციური ვალდებულება – სამოქალაქო კოდექსის 987-ე მუხლი, რომლითაც განსაზღვრულია პირის მიერ შეგნებულად ან შეცდომით, მაგრამ სამართლებრივი საფუძვლის გარეშე, სხვის ქონებაზე გაწეული ხარჯის ანაზღაურების მოთხოვნის სტანდარტი. კერძოდ, სამოქალაქო კოდექსის 987-ე მუხლის პირველი ნაწილის ანალიზი ცხადყოფს, რომ სხვის ქონებაზე გაწეული ხარჯის ანაზღაურების განსაზღვრისას უტყუარად უნდა დადგინდეს მიმღების გამდიდრების ფაქტი. ამავდროულად, გამდიდრების ოდენობა უნდა განისაზღვროს იმ მომენტისათვის, როცა უფლებამოსილ პირს უბრუნდება ნივთი.

ამდენად, ამ ტიპის დავებზე სასამართლომ უნდა დაადგინოს, მოსარჩელემ კონკრეტულად რა სახის ხარჯები გაიღო, რამდენად აუცილებელი იყო ამ ხარჯის გაწევა და ემსახურებოდა თუ არა ეს ხარჯები სადავო ნივთის გაუმჯობესებას, თუ იგი მხოლოდ მოსარჩელის, როგორც ნივთის მოსარგებლის სპეციალური ინტერესებიდან გამომდინარე იქნა გაწეული.

სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლიდან გამომდინარე, სწორედ მოსარჩელე ი.კ-ს უნდა ემტკიცებინა, რა სახის ხარჯები იქნა გაწეული დ. გ-ის უძრავ ნივთზე და ამ დანახარჯების შედეგად კონკრეტულად რა თანხით გამდიდრდა მოპასუხე.

პალატამ მიიჩნია, რომ მოცემულ საქმეზე მოსარჩელე ი. კ-მ ვერ შეძლო თავისი წილი მტკიცების ტვირთის რეალიზება. შესაბამისად, გაზიარებული არ უნდა იქნეს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასკვნა იმის შესახებ, რომ ი. კ-ის მიერ დ. გ-ის უძრავი ქონების გაუმჯობესებაზე გაწეული ხარჯი იყო 6800 ლარი, რითაც გაიზარდა ქონების ღირებულება და რამაც ამ თანხით გაამდიდრა მოპასუხე.

პალატის მითითებით, პირველი ინსტანციის სასამართლომ ეს დასკვნა დააფუძნა მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილ შპს „ჯ. თ. ე. კ-ის“ 2011 წლის 8 ივნისის სარემონტო სამუშაოების შეფასების შესახებ დასკვნაზე.

აღნიშნული დასკვნის თანახმად, ჩატარებული სარემონტო სამუშაოების საბაზრო ღირებულებამ 2011 წლის 8 ივნისის მდგომარეობით შეადგინა 6800 ლარი. დასკვნიდან ირკვევა, რომ აუდიტორი ობიექტის შეფასებისას დაეყრდნო იმ ფოტო მასალას, რომელიც წარადგინა დამკვეთმა. შეფასება შეეხო ორი ოთახის, შესასვლელის, სამზარეულოს, სველი წერტილის მოწყობას, კედლების დამუშავებას, შპალერის გაკვრას, სამღებრო სამუშაოებს და სახურავის მოწყობას. მითითებულ დასკვნასთან დაკავშირებით უწინარესად ყურადსაღებია ის ფაქტი, რომ ამ დოკუმენტით და მასზე დართული ფოტოსურათებით შეუძლებელია სრულყოფილად იქნეს დადგენილი დ. გ-ის კუთვნილი ფართის მდგომარეობა ი. კ-ის მიერ მის გარემონტებაზე ხარჯების გაწევამდე. აღნიშნულისა და იმის გარკვევას, თუ რა მდგომარეობაში გადაეცა (დაუბრუნდა) მოპასუხეს ეს ფართი, გადამწყვეტი მნიშვნელობა ენიჭება ამ უკანასკნელის გამდიდრების ზუსტი ოდენობის დასადგენად.

პალატამ ყურადღება გაამახვილა საქალაქო სასამართლოში მიწვეული სპეციალისტის – გ. ხ-ის განმარტებაზე, სადაც სპეციალისტი მიუთითებს, რომ აუდიტის დასკვნა შედგენილ იქნა და, შესაბამისად, რემონტის ხარჯების გაანგარიშება განხორციელდა შემკვეთის მიერ წარდგენილ ფოტოსურათებზე არსებულ მდგომარეობასთან შეფარდებით.

ამდენად, დეტალური გაანგარიშება დამკვეთს არ მოუთხოვია, შესაბამისად, არც მას გაუკეთებია. ექსპერტის განმარტებით, მან შეაფასა ის, რაც დამკვეთმა აჩვენა: ორი ოთახი, სამზარეულო და სველი წერტილები, რომლებიც იყო საერთო სარგებლობის, ასევე, იყო კორიდორული სისტემა და ეს ფართები აუდიტის მიერ ნაკლებ ფასად იქნა შეფასებული. ცალ-ცალკე ოთახების მიხედვით მას არა აქვს წარმოდგენილი შეფასება.

პალატამ არ გაიზიარა საქალაქო სასამართლოს მითითება იმის შესახებ, რომ გ.ხ-ის განმარტებით, შესრულებული სამუშაოების საბოლოო ღირებულების დადგენისას, მის მიერ გათვალისწინებულ იქნა საერთო სარგებლობის ფართები და ამ ფართების გარემონტების ღირებულება განისაზღვრა თანასაკუთრებიდან დ. გ-ის წილის პროპორციულად. ასეთი დასკვნის გაკეთების საშუალებას არ იძლევა არც ზემოთ მითითებული წერილობითი დასკვნა და არც სპეციალისტის განმარტება სასამართლო სხდომაზე, რომელზეც საერთო ფართებთან დაკავშირებით მას მითითებული აქვს, რომ საერთო სარგებლობის ფართი და კორიდორული სისტემა შეაფასა ნაკლებ ფასად.

აუდიტის დასკვნაში არ არის განსაზღვრული და შეფასებული არათუ დ. გ-ის წილი თანასაკუთრებაში, არამედ, მასში ცალკე არ არის გამოყოფილი საერთო ფართის რემონტზე გაწეული ხარჯი, რის საფუძველზეც შესაძლებელი იქნებოდა კონკრეტულად დ. გ-ის წილის დადგენა და, შესაბამისად, მასზე განხორციელებული ხარჯების შეფასება. პალატამ აქვე ყურადღება გაამახვილა იმ გარემოებაზე, რომ აუდიტის მიერ შეფასებულ დანახარჯებში შესულია სახურავის მოწყობის ხარჯიც, რომლის რეაბილიტაციაც, საქმეში არსებული მასალების მიხედვით, განხორციელდა ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობასა (გ-ის 46) და შემსრულებელ კომპანიას (ი/მ „თ. კ-ს“) შორის გაფორმებული ხელშეკრულების საფუძველზე 2012 წელს თანადაფინანსებით, სადაც გამგეობის თანამონაწილეობის წილმა შეადგინა 80%.

ამდენად, პალატამ დადგენილად მიიჩნია ი. კ-ის მიერ ქ.თბილისში, გ-ის ქუჩა №46-ში მდებარე უძრავი ქონების 70 კვ.მ-ზე გარკვეული ხარჯების გაწევის ფაქტი, საიდანაც მხოლოდ ორი ოთახი იყო დ. გ-ის ინდივიდუალური საკუთრება, თუმცა, როგორც ზემოთაც აღინიშნა, მხოლოდ ეს გარემოება არ წარმოადგენს საკმარის საფუძველს უსაფუძვლო გამდიდრების წესებით სარჩელის დაკმაყოფილებისთვის, რადგან სხვა პირის ქონებაზე შეგნებულად ან შეცდომით გაწეული ხარჯების ანაზღაურების ვალდებულება წარმოიშობა მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ ეს პირი ამით გამდიდრდა, ხოლო თუ გამდიდრების ფაქტი არ არსებობს, მაშინ მარტო ხარჯის გაწევა არ წარმოშობს კონდიქციურ ვალდებულებას. გამდიდრების ოდენობა უნდა განისაზღვროს იმ მომენტისთვის, როცა მოვალეს უბრუნდება თავისი ნივთი. ამ დროს უნდა გაირკვეს, რა სახით იყო ნივთი გადაცემული და რა სახით ბრუნდება იგი უკან. ასეთ შემთხვევაში რეალურად ჩანს გამდიდრების ხარისხი. ყველა შემთხვევაში მოვალის გამდიდრების ფაქტია მთავარი და გაწეული ხარჯები უნდა ანაზღაურდეს გამდიდრების ოდენობის შესაბამისად.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, პალატამ დაასკვნა, რომ წარმოდგენილი აუდიტის დასკვნით შეუძლებელია იმის დადგენა, ხსენებულ უძრავ ნივთზე მოსარჩელე ი. კ-ის მიერ გაწეულმა ხარჯებმა გამოიწვია თუ არა დ. გ-ის გამდიდრება.

სასამართლომ აღნიშნა, ამჟამად დ. გ-ის სახელზე რიცხული, ქ.თბილისში, გ-ის ქუჩა №46-ში მდებარე 54 კვ.მ ბინა 1997 წლიდან იყო დაკეტილი, ბინა იყო საცხოვრებლად თითქმის გამოუსადეგარი და 2008-2011 წლებში ამ ფართში ი. კ-ს არ უცხოვრია.

შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილების ფაქტობრივ-სამართლებრივ საფუძვლად მოსარჩელე მიუთითებდა იმ გარემოებაზე, რომ 2008-2011 წლების პერიოდში, დ. გ-ის კუთვნილ ბინაში ქირის – 200 ლარის გადახდის გარეშე ცხოვრებით, ი. კ-ე უსაფუძვლოდ გამდიდრდა 6000 ლარით.

ზემოთ მითითებული ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით, პირველი ინსტანციის სასამართლოს არ გააჩნდა კანონიერი საფუძველი შეგებებული სარჩელის დასაკმაყოფილებლად.

სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა საქალაქო სასამართლოს მსჯელობა იმის შესახებ, რომ ი. კ-ის პასუხისმგებლობა უნდა განსაზღვრულიყო კონდიქციური ვალდებულების საფუძველზე უსაფუძვლოდ მიღებულის ან დაზოგილის ფარგლებში ბინის გაქირავების შედეგად ქირის ოდენობით, რაც შეადგენდა 6000 ლარს.

სამოქალაქო კოდექსის 979-ე მუხლის პირველი ნაწილისა და 982-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, პალატამ აღნიშნა, რომ დ. გ-მ ვერ დაადასტურა მისი მტკიცების ტვირთში შემავალი ის გარემოება, რომ ი. კ-ს უნდა დაკისრებოდა პასუხისმგებლობა კონდიქციური ვალდებულების საფუძველზე უსაფუძვლოდ მიღებულის ან დაზოგილის ფარგლებში – 6000 ლარის ოდენობით. მეტიც, საქმის მასალებით დასტურდება, რომ დ.გ-ის სახელზე რიცხული, ქ. თბილისში, გ-ის ქუჩა №46-ში მდებარე 54 კვ.მ ბინა 2008-2011 წლებში იყო საცხოვრებლად გამოუყენებელი და მითითებულ პერიოდში სადავო ფართში ი. კ-ს არ უცხოვრია. შესაბამისად, უსაფუძვლოა იმის მტკიცება, რომ ი. კ-მ დ. გ-ის სამართლებრივი სიკეთის ხარჯზე რაიმე დაზოგა ან/და რაიმეთი გამდიდრდა. ყოველივე აღნიშნული კი, გამორიცხავს დ. გ-ის შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილების ფაქტობრივ-სამართლებრივ საფუძვლებს.

რაც შეეხება აპელანტის მითითებას იმ გარემოებაზე, რომ მას ი. კ-მ ხელი შეუშალა სადავო ბინის გაქირავებაში გარემონტების შემდეგაც, 2012 წელს პალატამ აღნიშნა, რომ, ვინაიდან დ.გ-ე მოპასუხისათვის თანხის დაკისრებას მოითხოვდა 2008-2011 წლის პერიოდისათვის, და არა 2012 წლის პერიოდისთვის, სასამართლო მოკლებულია შესაძლებლობას, იმსჯელოს იმ მოთხოვნაზე, რომელიც შეეხება 2012 წლის პერიოდს. ამასთან, პალატამ განუმარტა, რომ მითითებული პერიოდის ზიანზე მას შეუძლია ცალკე იდავოს სასამართლოში ახალი სარჩელის აღძვრის გზით.

სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ი.კ-ის სარჩელის დაკმაყოფილების ნაწილში დ. გ-მ გაასაჩივრა საკასაციო წესით, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა შემდეგი საფუძვლებით:

სააპელაციო სასამართლომ უძრავ ქონებასთან მიმართებით არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა, გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა და კანონის ნორმა არასწორად განმარტა.

დ.გ-მ მოითხოვა, მოპასუხე ი.კ-ს დაკისრებოდა გადასახდელად 6000 ლარი, როგორც მის ბინაში 2008-2011 წლებში 6-სულიანი ოჯახის ცხოვრებით უსაფუძვლოდ მიღებული სარგებელი. ი.კ-ის უსაფუძვლო გამდიდრებისა და მიღებული შეღავათის დასადასტურებლად კასატორმა წარმოადგინა ამონაწერი საჯარო რეესტრიდან და მოწმეთა ჩვენებები. უდავო ფაქტია, რომ ი.კ-მ თვითნებურად ე.წ. რემონტი ჩაუტარა თავისად დაგულვებულ დ.გ-ის დედის საკუთრებაში აღრიცხულ ბინას. და-ძმა ქ. და დ. გ-ები 2007 წლიდან სთხოვდნენ მას ბინის დაცლას, წინააღმდეგ შემთხვევაში ბინით სარგებლობისათვის 200 ლარის გადახდას.

სასამართლომ უსაფუძვლოდ და საქმის ფაქტობრივი გარემოებების შესწავლისა და გათვალისწინების გარეშე მიიჩნია, რომ დ.გ-მ ვერ დაადასტურა მისი მტკიცების ტვირთში შემავალი გარემოება, რომ ი.კ-ე ცხოვრობდა და სარგებლობდა კასატორის ბინაში, რადგანაც მტკიცებულებათა გამოკვლევისა და შეფასების გარეშე, უპირობოდ გაიზიარა მოპასუხის მტკიცება, რომ ბინა იმ წლებში საცხოვრებლად უვარგისი იყო. 2005 წელს გადაღებული ფერადი ციფრული ფოტო, რომელზედაც დაფიქსირებულია კ-ის ერთ-ერთი შვილი, გადაღებულია სწორედ დ.გ-ის ოთახში და ის ბინა ნამდვილად არ იყო სავალალო მდგომარეობაში.

სააპელაციო სასამართლომ არ იმსჯელა იმ გარემოებაზე, რომ მან თვითნებურად დაირეგისტრირა, მიიტაცა და აღრიცხა თავის სახელზე გ-ების საკუთრება, შეიჭრა მის დაცულ საკუთრებაში, 3 წლის განმავლობაში ახორციელებდა არაუფლებამოსილ პრაქტიკულ ბატონობას, თავისი სურვილისამებრ მოაწყო გ-ის ბინა და მხოლოდ სამართალდამცავ ორგანოებში მიმართვის შემდეგ გ-ის ბინა გამოთავისუფლდა კ-ის ავეჯისა და საყოფაცხოვრებო ნივთებისაგან. მოწინააღმდეგე მხარის სადავო ბინაში ცხოვრების ფაქტს ადასტურებს ის გარემოება, რომ გ-ის დაკეტილ ბინაში მოპასუხემ გაჭრა გამყოფი კედელი, ამოაშენა ორივე ოთახის ორივე ფანჯრის თითო ფრთა და შეგნებულად წლების განმავლობაში უშლიდა ხელს დ.გ-ს თავის საკუთრებით სარგებლობაში.

ზემოხსენებულ სადავო გარემოებას ადასტურებენ ასევე მოწმეების – ნ. თ-ის, ვ. ი-ასა და თავად მოპასუხის მიერ მოწვეული მოწმეების – ზ. შ-ის, ხ. ს-ის ჩვენებები.

სააპელაციო სასამართლომ აშკარად უგულებელყო დ.გ-ის მიერ წარმოდგენილი მტკიცებულებები და უსაფუძვლოდ დაეყრდნო მხოლოდ ი.კ-ის მიერ წარმოდგენილ, სრულიად გაუგებარ მასალებს.

სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე დ. გ-ის მოთხოვნის დაკმაყოფილების ნაწილში საკასაციო საჩივარი შეიტანა ი. კ-მაც, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღება შემდეგი მოტივებით:

აუდიტორული დასკვნით ჩატარებული სარემონტო სამუშაოების შეფასება მართალია ჯამურია და არ არის გაწერილი თითოეული ოთახის მიხედვით, მაგრამ დაკვეთის შესაბამისად, შეფასდა მხოლოდ დ გ-ის საკუთრებაში რიცხულ ფართში, ორ ოთახში ჩატარებული სარემონტო სამუშაოები, დადგინდა აღნიშნული სამუშაოების საფასური და არა ი. კ-ის საკუთრებაში რიცხული ფართიც.

ასევე, შეფასდა თანასაკუთრებაში არსებული ფართიდან, სამზარეულოდან და სველი წერტილებიდან დ. გ-ის წილი.

დაუსაბუთებელია სააპელაციო სასამართლოს მითითება იმის შესახებ, რომ აღნიშნული დასკვნისა და ექსპერტის მიერ მიცემული ჩვენებით ვერ დგინდება ი. კ-ის მიერ გაწეულმა ხარჯმა გამოიწვია თუ არა დ. გ-ის გამდიდრება.

სამოქალაქო კოდექსის 897-ე მუხლის შესაბამისად, ი. კ-ის მიერ სადვაო ფართზე გაწეული ხარჯებით გაიზარდა დ. გ-ის ქონების ღირებულება, შესაბამისად, დ. გ-ე გამდიდრდა უსაფუძვლოდ და წარმოეშვა გაწეული ხარჯების ანაზღაურების ვალდებულება ი. კ-ის მიმართ.

სააპელაციო სასამართლოს მიერ გამოტანილი გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან, ვინაიდან იმის მიუხედავად, რომ კონკრეტულ შემთხვევაში არსებობს უსაფუძვლო გამდიდრების ყველა წინაპირობა, სასამართლომ ვერ დაადგინა, გამოიწვია თუ არა ი. კ-ის მიერ გაწეულმა ხარჯმა დ. გ-ის გამდიდრება.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 7 აპრილის განჩინებით დ. გ-ის, ხოლო 2014 წლის 8 მაისის განჩინებით – ი. კ-ის საკასაციო საჩივრები მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა დ. გ-ისა და ი. კ-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ ისინი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორები მიუთითებენ რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივრებს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

ამასთან, საკასაციო საჩივრების განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორ დ. გ-ს უნდა დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით რ. უ-ას მიერ 2014 წლის 21 მარტს №1 საგადახდო დავალებით გადახდილი 300 ლარის 70% – 210 ლარი, ხოლო კასატორ ი. კ-ს უნდა დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით მის მიერ 2014 წლის 5 მაისს №1 საგადახდო დავალებით გადახდილი 340 ლარის 70% – 238 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. დ. გ-ისა და ი. კ-ის საკასაციო საჩივრები დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

2. კასატორ დ. გ-ს (პირადი №.......) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით რ. უ-ას მიერ 2014 წლის 21 მარტს №1 საგადახდო დავალებით გადახდილი 300 ლარის 70% – 210 ლარი.

3. კასატორ ი. კ-ის (პირადი №.......) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით მის მიერ 2014 წლის 5 მაისს №1 საგადახდო დავალებით გადახდილი 340 ლარის 70% – 238 ლარი.

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ბ. ალავიძე

მოსამართლეები: თ. თოდრია

პ. ქათამაძე