№ას-35-34-2014 2 ივნისი, 2014 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

თეიმურაზ თოდრია (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ვასილ როინიშვილი, ბესარიონ ალავიძე

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

საკასაციო საჩივრის ავტორი –გ. გ-ი

მოწინააღმდეგე მხარე – სს „თ-ი“

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 14 ნოემბრის განჩინება

საკასაციო საჩივრის ავტორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმის ხელახლა განსახილველად დაბრუნება იმავე სასამართლოსთვის

დავის საგანი – უკანონოდ დარიცხული გადასახადისგან გათავისუფლება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

გ. გ-მა სარჩელი აღძრა სასამართლოში სს „თ-ის“ წინააღმდეგ და მოითხოვა უკანონოდ დარიცხული გადასახადის – 1276,59 ლარის გაუქმება შემდეგი საფუძვლით: მოსარჩელის მითითებით, იგი არის ქ. თბილისში, მ. ქუჩის №27-ში მდებარე საცხოვრებელი სახლის მესაკუთრე, სს ”თ-ის” აბონენტი გახდა 2012 წლის სექტემბრიდან. ამ დრომდე ბინის მესაკუთრე იყო მოსარჩელის დედა - თ. ს-ი. სს ”თ-ის” მიერ აბონენტზე ხდებოდა ფიქსირებული გადასახდის დარიცხვა, მაშინ როდესაც მას ჰქონდა მრიცხველი, რომელიც მუშაობდა გამართულად. სს ”თ-მა” ფიქსირებულად დარიცხულ გადასახადს დაამატა მრიცხველის ჩვენების მიხედვით მოხმარებული ელექტროენერგიის საფასური და თ. ს-ს აიძულებდა გადაეხადა დარიცხული თანხა, იმის ნაცვლად, რომ გაეთვალისწინებინა საქართველოს საკონსტიტუციო სასამართლოს 2002 წლის 30 დეკემბრის გადაწყვეტილება. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, მოსარჩელემ მოითხოვა ფიქსირებულად დარიცხული თანხის 1276,59 ლარის ჩამოწერა.

მოპასუხე სს ”თ-მა” სარჩელი არ ცნო.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეტა კოლეგიის 2013 წლის 21 მაისის გადაწყვეტილებით გ. გ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა გ. გ-მა, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მირებით სარჩელის დაკმაყოფილება.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 14 ნოემბრის განჩინებით გ. გ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.

პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ 2010 წლის 18 ოქტომბრის განცხადებით, აბონენტმა თ. ს-მა სს „თ-ის” წინაშე აღიარა ვალი 2374,95 ლარის ოდენობით. საქმეში წარმოდგენილი, გაცემული ელექტროენერგიისთვის სააბონენტო გადასახადის ვადაგადაცილებული დებიტორული დავალიანების რესტრუქტურიზაციის უფლების მოთხოვნის შესახებ განცხადებით დგინდება, რომ თ. ს-მა 2010 წლის 18 ოქტომბერს მიმართა სს „თ-ს’’ და მოითხოვა 2010 წლის 18 ოქტომბრის მდგომარეობით მოხმარებული ელექტროენერგიის სააბონენტო გადასახადის 2374,95 ლარის ოდენობით თანხის ვადაგადაცილებული დებიტორული რესტრუქტურიზაციის უფლება 48 თვის განმავლობაში, თანაბარი განაწილებით ან თანდართული გრაფიკის მიხედვით. შესაბამისად, აღნიშნული განცხადების საფუძველზე დგინდება, რომ თ. ს-მა სს „თ-ის’’ წინაშე აღიარა 2374,95 ლარის ოდენობით დავალიანების არსებობა და მოითხოვა მისი განაწილვადებით გადახდა.

სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა აპელანტის განმარტება, რომ აღნიშნულ განცხადებაში გამოხატული ნება არ შეესაბამებოდა თ. ს-ის ნებას და იგი გამოხატული იყო მოპასუხის მხრიდან იძულების შედეგად.

სააპელაციო პალატის განმარტებით, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4, 102.1-ე და 105.2-ე მუხლების შესაბამისად, ფაქტობრივ გარემოებათა მტკიცების ვალდებულება აკისრიათ მხარეებს, რომლებიც თავის სამართლებრივ მოთხოვნას აფუძნებენ აღნიშნულ გარემოებებს და, შესაბამისად, ისინი მიეთითება მათ მიერ. განსახილველ შემთხვევაში მოსარჩელე, სადავოდ ხდიდა რა განცხადებაში გამოხატული ნების ნამდვილობას შემოიფარგლებოდა მხოლოდ ზეპირი ახსნა-განმარტებით. აღნიშნული კი, პალტის აზრით, ვერ გახდებოდა იძულების ფაქტის არსებობის დამადასტურებელი შესაბამისი მტკიცებულება, რადგან საქმეში წარმოდგენილი დავალიანების რესტრუქტურიზაციის შესახებ განცხადებით დგინდება, რომ თ. ს-მა პირადად მიმართა სს „თ-ს’’ და მოითხოვა არსებული დავალიანების რესტრუქტურიზაცია (ტ. 1, ს.ფ. 62).

აპელანტის განმარტება 2010 წლის 18 ოქტომბრის განცხადებაში გამოხატული ნების ნამდვილობის ეჭვის ქვეშ დაყენების შესახებ არ არის სარწმუნო ასევე იმ მიზეზითაც, რომ საქმეში წარმოდგენილია ვალის აღიარების მეორე დოკუმენტი. კერძოდ, სარჩელს ერთვის განცხადება, რომლის შესაბამისადაც დგინდება, რომ თ. ს-მა 2008 წლის 16 აპრილს ასევე მიმართა სს „თ-ს’’ და მოითხოვა დავალიანების კორექტირება და ძველი დავალიანების განაწილვადებით გადახდის უფლების მინჭება (ტ. 1, ს.ფ. 31). შესაბამისად, საქმეში წარმოდგენილი განცხადებებით დგინდება, რომ თ. ს-მა ორჯერ აღიარა სს „თ-ის’’ წინაშე არსებული დავალიანება, პირველად 2008 წლის 16 აპრილს და მეორედ - 2010 წლის 18 ოქტომბერს.

პალატამ იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 341-ე მუხლის პირველი ნაწილით და აღნიშნა, რომ განსახილველ შემთხვევაში, საქმეში წარმოდგენილი განცხადების საფუძველზე დადგინდა, რომ თ. ს-მა სს „თ-ის’’ წინაშე აღიარა 2010 წლის 18 ოქტომბრის მდგომარეობით მოხმარებული ელექტროენერგიის დავალიანების არსებობა და გამოხატა მზაობა მისი დაფარვისათვის, შესაბამისად, სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ სწორად დააკისრა მოსარჩელეს (თ .ს-ის მემკვიდრეს) დავალიანებული ელექტროენერგიის საფასურის გადახდა და დაუსაბუთებელია აპელანტის განმარტება იმის თაობაზე, რომ იგი არ იყო ვალდებული გადაეხადა არსებული დავალიანება.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 14 ნოემბრის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა გ. გ-მა, მოითხოვა მისი გაუქმება და საქმის ხელახლა განსახილველად დაბრუნება იმავე სასამართლოსათვის იმ საფუძვლით, რომ მიუხედავად საქმეში არსებული მტკიცებულებებისა, სასამართლომ 2010 წლის 18 ოქტომბრის განცხადება არ მიიჩნია საეჭვოდ და არასწორად გაიზიარა, ამასთან, თ. ს-ს დავალიანების არსებობა არ უღიარებია, არამედ იგი თავისი განცხადებით ითხოვდა ფიქსირებული დავალიანების შესწორებას.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 10 თებერვლის განჩინებით გ. გ-ის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მიხედვით დასაშვებობის შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ გ. გ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად, შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემომითითებული საფუძვლით.

სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას გ. გ-ის საკასაციო საჩივარი, რის გამოც საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. მოცემულ შემთხვევაში, ვინაიდან საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნა მიჩნეული, კასატორს უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (150 ლარი) 70% –105 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. გ. გ-ის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2. კასატორს დაუბრუნდეს მის მიერ 2014 წლის 7 თებერვალს №1 საგადახდო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (150 ლარი) 70% – 105 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 3 0077 3150.

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე თ. თოდრია

მოსამართლეები: ვ. როინიშვილი

ბ. ალავიძე