№ას-1083-1033-2014 26 თებერვალი, 2015 წელი

თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

პაატა ქათამაძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

მოსამართლეები:

ვასილ როინიშვილი, ბესარიონ ალავიძე

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი განხილვის გარეშე

კასატორები – ზ. გ-ი, მ. დ-ი

მოწინააღმდეგე მხარე – რ. ჩ-ა

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს მოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 2 ივლისის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა _ გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღება

დავის საგანი _ საცხოვრებელ სადგომზე მესაკუთრედ ცობა (სარჩელში), უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვა (შეგებებულ სარჩელში)

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 6 თებერვლის გადაწყვეტილებით:

1. ზ. გ-ისა და მ. დ-ის სარჩელი საცხოვრებელი სადგომის საკუთრებაში გადაცემის შესახებ მოპასუხისათვის 25%-ის თანხის 16 250 ლარის გადახდის სანაცვლოდ არ დაკმაყოფილდა;

2. რ. ჩ-ას შეგებებული სარჩელი დაკმაყოფილდა;

3. საჯარო რეესტრის ამონაწერის მიხედვით ქ. თბილისში, გ. მ-ი, მე-6 მ/რ-ნი, კორპ. 10, ბ. 122. ფართით 96.00 კვ.მ. გამოთხოვილ იქნა მ. დ-ის პ.ნ. .......... და ზ. გ-ის პ.ნ. ........... უკანონო მფლობელობიდან და უძრავი ქონება თავისუფალ მდგომარეობაში გადაეცა მესაკუთრეს.

აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს ზ. გ-მა და მ. დ-მა და მოითხოვეს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება და შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 2 ივლისის განჩინებით:

1. ზ. გ-ისა და მ. დ-ის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა;

2. უცვლელად დარჩა პირველი ინსტანციის სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება.

სააპელაციო სასამართლომ საქმეზე დადგენილად ცნო შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს მიერ გაცემული ცნობა-დახასიათებით თბილისში, გ-ის 6 მ/რ-ნი, კორპ. 10, ბ. 122. 1993 წლის 13 მარტის პრივატიზაციის ხელშეკრულებით საკუთრებაში გადაეცა ფ. ჩ-ს;

ამონაწერით საჯარო რეესტრიდან ირკვევა, რომ 2012 წლის 24 აგვისტოს გაცემული სამკვიდრო მოწმობის საფუძველზე რ. ჩ-ა გახდა მესაკუთრე საცხოვრებელი ბინის, მდებარე ქ. თბილისი, გ. მ-ი, VI მ/რ-ნი, კორპ. 10, ბ. 122, ფართი 96.00 კვ.მ. სხდომაზე მხარეთა შორის დავა არ გამოუწვევია იმ გარემოებას, რომ პირადობის მოწმობის მიხედვით მესაკუთრე არის რ. ჩ-ა, ხოლო ამონაწერში მითითებულია რ. ჩ-ა, რაც შემდგომ საჯარო რესტრის მიერ გასწორებულ იქნა და მიეთითა მესაკუთრედ რ. ჩ-ა;

ძირითადი სარჩელით მოსარჩელეების წარმომადგენლის განმარტებით, სს „თელასში“ 1999 წლიდან აბონენტად რეგისტრირდება გ-ი, თუმცა დავის არსის მოკლე მიმოხილვაში აღნიშნულია, რომ 1994 წლიდან იხდიან კომუნალურ გადასახადებს. საქმეში წარმოდგენილია 1993 და 1994 წლის გადახდის ქვითრები, სადაც 1992-93-94 წლების გადასახადები მთლიანად გადახდილია ჩ-ას მიერ, რაც იმ გარემოებაზე მიუთითებს, რომ გ-ი და დ-ი აღნიშნული დროისათვის არ სარგებლობდნენ სადავო ბინით;

2012 წლის 24 აგვისტოს რ. ჩ-ა გახდა აწ. გარდაცვლილი ფ. ჩ-ის მემკვიდრე მის დანაშთ ქონებაზე, მათ შორის საცხოვრებელ ბინაზე მდებარე ქ. თბილისი, გ. მ-ი, მე-6 მ/რ-ნი, კორპ. 10, ბ. 122. იგი არის რუსეთის ფედერაციის მოქალაქე, რეგისტრირებულია 1998 წლის 17 თებერვალს, რაც მიუთითებს იმ ფაქტზე, რომ ცოლ-ქმარი საქართველოდან 1992 წელს არ გამგზავრებულა;

მოსარჩელე მ. დ-ი სადავო ბინაში რეგისტრირებულია 2012 წლის 11 სექტემბრიდან, ზ. გ-ის რეგისტრაციის ადგილია ქ. თილისი, გ-ს 18, ბ. 15,. 1996 წლის 5 ნოემბერი;

სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა მოსარჩელეთა მიერ წარმოდგენილ ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის კრების ოქმი და წევრთა ხელმოწერები იმასთან დაკავშირებით, რომ ამხანაგობის წევრებს გ. დ-ს და ზ. გ-ს დაუდასტურეს 1992 წლიდან ბინის ფლობის ფაქტი, რაც სასამართლოს აზრით, არ შეესაბამებოდა საქართველოს კანონის „ბინათმესაკუთრეთა ამხანაგობის შესახებ“ მოთხოვნებს. სასამართლომ განმარტა, რომ მოცემულ შემთხვევაში მოსარჩელეები ბინის მესაკუთრეები არ იყვნენ და იგულისხმებოდა, რომ არც ამხანაგობის წევრებად არ ითვლებოდნენ და ამხანაგობა არ იყო უფლებამოსილი კრებაზე მიეღო ასეთი გადაწყვეტილება;

პალატამ მიუთითა, რომ მოსარჩელის განმარტებით, სადავო ბინის შეძენა და თანხის (4000 აშშ დოლარი) გადახდა ფ. ჩ-ისთვის მოხდა 1992 წელს. პალატის განმარტებით, უდავოდ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებას წარმოადგენს ის, რომ 1992 წელს ფ. ჩ-ი არ წარმოადგენდა სადავო ბინის მესაკუთრეს და მასზე საკუთრების უფლების აღრიცხვა განხორციელდა მოგვიანებით 1993 წლის 13 მარტს პრივატიზაციის ხელშეკრულების საფუძველზე. შესაბამისად, პალატამ მიიჩნია, რომ ფ. ჩ-ი სადავო ბინაზე სარგებლობის უფლების დათმობას როგორც სადგომის მესაკუთრე 1992 წელს ვერ განახორციელებდა, გამომდინარე იქიდან, რომ მას ამ დროისათვის ბინაზე საკუთრების უფლება არ გააჩნდა;

პალატამ მიჩნია, რომ საქმის მასალებით არ დასტურდებოდა „საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურთიერთობების შესახებ“ კანონით რეგულირებულ პერიოდში აპელანტების სადავო სადგომში რეგისტრაციას, ასევე 1999 წლამდე პერიოდში კომუნალური გადასახადების გადამხდელად რეგისტრაციისა და მესაკუთრისთვის გარკვეული ოდენობის საფასურის გადახდის ფაქტობრივი გარემოებები, რაც გამორიცხავდა მოსარჩელეთა საცხოვრებელი სადგომით მოსარგებლეებად აღიარებისა და შესაბამისად აღნიშნული სამართლებრივი საფუძვლით სადგომზე საკუთრების უფლების გადაცემის შესახებ სარჩელის დაკმაყოფილების შესაძლებლობას;

რაც შეეხება რ. ჩ-ას შეგებებული სარჩელის ნაწილში გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების მოთხოვნას, პალატამ მიიჩნია, რომ აპელანტების მიერ ვერ იქნა დადასტურებული სადავო ბინის მფლობელობის მართლზომიერება, რის გამოც არ არსებობდა უკანონო მფლობელობიდან უძრავი ნივთის გამოთხოვის შესახებ სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ფაქტობრივ-სამართლებრივი საფუძველი.

სააპელაციო სასამართლოს განჩინებაზე საკასაციო საჩივარი შეიტანეს ზ. გ-მა და მ. დ-მა და მოითხოვეს გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმეზე ახალი გადაწყვეტილების მიღება.

საკასაციო საჩივრის საფუძვლები:

არასწორია სასამართლოს განმარტება, რომ სადავო ბინის შესყიდვა არ მომხდარა 1992 წელს. ჩ-ებმა ბინა გაყიდეს 1992 წელს, ისინი სისტემატიურად დადიოდნენ სოფელ წ-სა და რუსეთის ფედერაციაში და შეპირდნენ კასატორებს, რომ პრივატიზაციის შემდეგ გადაუფორმებდნენ ბინას;

რაც შეეხება ჩ-ების საქართველოს მოქალაქედ რეგისტრაციას, კასატორები განმარტავენ, რომ ჩ-ები საქართველოში ჩამოსულები იყვნენ 1998 წელს მხოლოდ იმიტომ, რომ გაეკეთებინათ საქართველოს მოქალაქის პირადობის მოწმობები და მიეღოთ პენსია;

არასწორია სასამართლოს განმარტება იმის თაობაზე, რომ კომუნალურ გადასახებს 1992-93-94 წლებში იხდიდნენ ჩ-ები, ვინაიდან გადასახადის ქვითრები მოდიოდა ჩ-ებზე, მაგრამ იხდიდნენ დ-ები, ხოლო როგორც გადამხდელ აბონენტად ფიქსირდებიან 1999 წლიდან, წინა წლების ჩანაწერები კი არქივს არ გააჩნდა. სასამართლომ ასევე არასწორად არ გაიზიარა მოწმის ჩვენება, რომელიც შეესწრო ჩ-ების მიერ ბინის გაყიდვას.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ზ. გ-ისა და მ. დ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად, შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემომითითებული საფუძვლით.

სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს განჩინების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან.

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას ზ. გ-ისა და მ. დ-ის საკასაციო საჩივარი, რის გამოც საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401.4 მუხლის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. მოცემულ შემთხვევაში, ამ ნორმის გამოყენების წინაპირობა არ არსებობს, ვინაიდან კასატორები განთავისუფლებულნი არიან სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 46-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ი“ ქვეპუნქტის საფუძველზე.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა :

1. ზ. გ-ის და მ. დ-ის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე პ. ქათამაძე

მოსამართლეები: ვ. როინიშვილი

ბ. ალავიძე