№ ას-1211-1153-2014 4 მარტი, 2015 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ნინო ბაქაქური (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ზურაბ ძლიერიშვილი, ბესარიონ ალავიძე

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

საკასაციო საჩივრის ავტორი – ზ. გ-ი (მოპასუხე)

მოწინააღმდეგე მხარე – თ. ზ-ი (მოსარჩელე)

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 29 სექტემბრის გადაწყვეტილება

საკასაციო საჩივრის ავტორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

დავის საგანი – უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

თ. ზ-მა სარჩელი აღძრა სასამართლოში ზ. გ-ის მიმართ უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვის თაობაზე შემდეგი დასაბუთებით:

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2010 წლის 12 თებერვლის გადაწყვეტილებით, ექსპერტის დასკვნის საფუძველზე, გაიყო საზიარო მიწის ნაკვეთი. 2011 წლის 30 მარტს თ. ზ-მა განცხადებით მიმართა თბილისის სააღსრულებო ბიუროს სააღსრულებო ფურცლის გაცემის თაობაზე, რომლის თანახმად, სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2009 წლის 27 ოქტომბრის №../../.. დასკვნის დანართის შესაბამისად, გაუქმდა საზიარო უფლება თ. ზ-სა და ზ. გ-ს შორის ქ. თბილისში, ბ-ის ქ. №...-ში მდებარე საეზოვე ნაკვეთის განაშენიანებისაგან თავისუფალ ფართზე და თ. ზ-ს გამოეყო 105 კვ.მ ეზოს ფართი, ხოლო ზ. გ-ს - 108 კვ.მ, რაც აისახა საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს ბაზაში. მოსარჩელის განმარტებით, დამოუკიდებელი სასამართლო ექსპერტიზის ცენტრის შპს ,,ვ-ის’’ 2011 წლის 14 თებერვლის დასკვნის თანახმად, აღმასრულებლის მიერ ზემოთ აღნიშნული მიწის ნაკვეთის გაყოფის შედეგად მიღებული ფაქტიური მდგომარეობა არ შეესაბამება ლ. სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2009 წლის 30 ნოემბერს გაცემულ საინჟინრო-ტექნიკური ექსპერტიზის №.../../.. დასკვნას მიწის ნაკვეთის გაყოფასთან მიმართებით, კერძოდ, ფაქტობრივი მდგომარეობით თ. ზ-ს ერგო 82 კვ.მ, ხოლო ზ. გ-ს- 131 კვ.მ. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, არსებული ფაქტობრივი მდგომარეობა არ შეესაბამება თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2010 წლის 12 თებერვლის გადაწყვეტილებას და საჯარო რეესტრის მონაცემებს.

მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2010 წლის 12 თებერვლის გადაწყვეტილება საზიარო მიწის გაყოფის თაობაზე აღსრულებულია და უკვე აღსრულებული გადაწყვეტილების ხელახალი აღსრულება დაუშვებელია მანამ, სანამ აღსრულების შედეგები არ იქნება ბათილად ცნობილი. ასეთი მოთხოვნა კი, თ. ზ-ს არ დაუყენებია კანონით დადგენილ ვადაში.

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2013 წლის 23 მაისის გადაწყვეტილებით თ. ზ-ის სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა თ. ზ-მა, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო სქმეთა პალატის 2014 წლის 29 სექტემბრის გადაწყვეტილებით თ. ზ-ის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა, თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2013 წლის 23 მაისის გადაწყვეტილების შეცვლით მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება, ზ. გ-ის უკანონო მფლობელობიდან გამოთხოვილ იქნა თ. ზ-ის საკუთრებაში არსებული 16,4 კვ.მ მიწის ფართი მდებარე, თბილისში, ბ-ის ქუჩა № ..-ში, სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2014 წლის 3 აპრილის № ... დასკვნის დანართი № 2-ის შესაბამისად.

სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2010 წლის 12 თებერვლის კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით თ. ზ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა და გაუქმდა საზიარო უფლება თ. ზ-სა და ზ. გ-ს შორის ქ. თბილისში, ბ-ის ქუჩის N..-ში მდებარე საეზოვე ნაკვეთის განაშენიანებისგან თავისუფალ ფართზე, სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2009 წლის 27 ოქტომბრის N.../../.. დასკვნის დანართის შესაბამისად და თ. ზ-ს გამოეყო 105 კვ.მ ეზოს ფართი, ხოლო ზ. გ-ს - 108 კვ.მ. დადგენილად იქნა მიჩნეული, რომ მითითებულ გადაწყვეტილებაზე გაიცა სააღსრულებო ფურცელი. საქმეში წარმოდგენილი იყო თბილისის საააღსრულებო ბიუროს აღმასრულებლის მიერ 23.07.2010 წელს შედგენილი ოქმი, რომლის შესაბამისად, თბილისის სააღსრულებო ბიურომ აღასრულა თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2010 წლის 12 თებერვლის გადაწყვეტილება, კერძოდ, ექსპერტმა გ. ი-მა აზომვა განახორციელა სააღსრულებო ფურცელში მითითებული დასკვნის შესაბამისად;

საჯარო რეესტრის ამონაწერის თანახმად, ქ. თბილისში, ბ-ის ქუჩის N..-ში მდებარე უძრავი ქონების (დაზუსტებული ფართი 176 კვ.მ) მესაკუთრეს წარმოადგენს თ. ზ-ი (საკადასტრო კოდი: ...), ხოლო ამავე მისამართზე 184 კვ.მ მესაკუთრეს –ზ. გ-ი (საკადასტრო კოდი: ...);

დადგენილად იქნა მიჩნეული, რომ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2013 წლის 20 დეკემბრის განჩინებით, მოცემულ საქმეზე დაინიშნა საინჟინრო-ტექნიკური ექსპერტიზა და ექსპერტს დაესვა შემდეგი კითხვა: ქ. თბილისში, ბ-ის ქ. №..-ში ფაქტობრივი მდგომარეობა მიწის ნაკვეთის სარგებლობასთან დაკავშირებით, შეესაბამებოდა თუ არა საჯარო რეესტრში არსებულ ჩანაწერებსა და სსიპ ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2009 წლის 27 ოქტომბრის №..../../.. დასკვნას, წინააღმდეგ შემთხვევაში, რაში მდგომარეობდა შეუსაბამობები მითითებულ დასკვნასთან მიმართებით;

ექსპერტიზის №....., 2014 წლის 03 აპრილის დასკნის თანახმად, ქ. თბილისში, ბ-ის ქუჩის N..-ში, ზ. გ-ის მიერ დაკავებული მიწის ნაკვეთის ფაქტობრივი საზღვრები არ შეესაბამებოდა საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულ და სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2009 წლის 27 ოქტომბრის N.../../.. დასკვნის დანართზე არსებულ მონაცემებს, კერძოდ, საჯარო რეესტრისა და სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2009 წლის 27 ოქტომბრის N..../../.. დასკვნის მიხედვით, ზ. გ-ის საკუთრებაში არსებული (განაშენიანებისაგან თავისუფალი) მიწის ნაკვეთის ფართობი იყო 108 კვ.მ, ხოლო ფაქტობრივი მდგომარეობით აღნიშნული (განაშენიანებისაგან თავისუფალი) მიწის ნაკვეთის ფართობი იყო 127,9 კვ.მ. ზ. გ-ის საკუთრებაში არსებული მიწის ნაკვეთის ფაქტობრივი საზღვრები იჭრებოდა საჯარო რეესტრში №... საკადასტრო კოდით რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთის რეგისტრირებულ საზღვრებში და ხდებოდა გადაფარვა. გადაფარვის ფართობი შეადგენდა 16.4 კვ.მ. ექსპერტის დასკვნის №2 დანართზე, ექსპერტის მიერ დაფიქსირებული იყო რეგისტრირებული მიწის ნაკვეთების საზღვრები და ასევე ფაქტობრივი მდგომარეობა.

ამდენად, ექსპერტის დასკვნით პალატამ დაადგინა, რომ ზ. გ-ის მფლობელობაში იყო მოსარჩელის საკუთრებაში არსებული 16.4 კვ.მ. მიწის ფართობი.

სააპელაციო სასამართლომ საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების სამართლებრივი შეფასებისას იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 170.1-ე, 172.1 მუხლებით და მიიჩნია, რომ განსახილველ შემთხვევაში არსებობდა მითითებული ნორმით გათვალისწინებული სამივე შემთხვევა უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოსათხოვად: მოსარჩელე, საჯარო რეესტრის მონაცემების შესაბამისად წარმოადგენდა უძრავი ქონების მესაკუთრეს; მოპასუხე წარმოადგენდა ნივთის მფლობელს; მოპასუხეს არ ჰქონდა ამ ნივთის ფლობის უფლება.

სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ 2014 წლის 17 სექტემბრის სასამართლო სხდომაზე მოსარჩელის წარმომადგენელმა დააზუსტა სარჩელი და მოითხოვა მოპასუხის მფლობელობიდან 16.4 კვ.მ. მიწის ნაკვეთის გამოთხოვა;

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სასამართლომ მიიჩნია, რომ თ. ზ-ის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილებას ექვემდებარებოდა, შესაბამისად, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება უნდა შეცვლილიყო და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით თ. ზ-ის სარჩელი დაკმაყოფილებულიყო.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს დასახელებული გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრა ზ. გ-მა, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა შემდეგი დასაბუთებით:

კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა კანონი, მიიჩნია, რომ საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 172-ე მუხლის პირველი ნაწილით გათვალისწინებული სამივე შემთხვევა სახეზე იყო. სასამართლო უსაფუძვლოდ დაეყრდნო სამხარაულის სახელობის ექსპერტიზის ბიუროს საინჟინრო ტექნიკური ექსპერტიზის 2014 წლის 03 აპრილის №..... დასკვნას, რომელმაც არასრული პასუხი გასცა სასამართლოს შეკითხვას. ექსპერტიზას არ შუმოწმებია ბ-ის ქუჩა № ...ში მდებარე მიწის ნაკვეთის ფაქტობრივი მდგომარეობა სარგებლობასთან დაკავშირებით, შეესაბამებოდა თუ არა საჯარო რეესტრის მონაცემებს და სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2009 წლის 27 ოქტომბრის №..../../.. დასკვნას. ამასთან, არ დაუდგენია, ფლობს თუ არა იგი სასამართლოს გადაწყვეტილებითა და საჯარო რეესტრის ამონაწერით დაფიქსირებულ ფართზე ნაკლებს და ნამდვილად შელახულია თუ არა მისი უფლება. კასატორის განმარტებით, იგი არ შეიძლება წარმოადგენდეს არაკანონიერ მოსარგებლეს, ვინაიდან საკუთრებას ფლობს სასამართლოს გადაწყვეტილების შესაბამისად.

საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 22 დეკემბრის განჩინებით ზ. გ-ის საკასაციო საჩივარი წარმოებაში იქნა მიღებული სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ზ. გ-ის საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად, შემდეგ გარემოებათა გამო:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან (იხ.№ას-504-477-2014, №ას-118-113-2014 ).

ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას ზ. გ-ის საკასაციო საჩივარი, რის გამოც საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. მოცემულ შემთხვევაში, ვინაიდან საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნა მიჩნეული, კასატორს უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (300 ლარის) 70% – 210 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ზ. გ-ის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2. კასატორ ზ. გ-ს დაუბრუნდეს ქ. ყ-ის მიერ 2014 წლის 12 დეკემბერს №1 საგადახდო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის (300 ლარის) 70% – 210 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 3 0077 3150;

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ნ. ბაქაქური

მოსამართლეები: ზ. ძლიერიშვილი

ბ. ალავიძე