№ ას-1335-1373-2014 24 ივნისი, 2015 წელი
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ნინო ბაქაქური (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
ზურაბ ძლიერიშვილი, ბესარიონ ალავიძე
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
საკასაციო საჩივრის ავტორი – საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტრო (მოსარჩელე)
მოწინააღმდეგე მხარე – ნ. ა-მ-ი (მოპასუხე)
გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 4 ნოემბრის განჩინება
საკასაციო საჩივრის ავტორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება
დავის საგანი – ზიანის ანაზღაურება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტრომ სარჩელი აღძრა სასამართლოში ნ. ა-მ-ის წინააღმდეგ და მოითხოვა მოპასუხისათვის მის სასარგებლოდ ზიანის _ 16500 ლარის დაკისრება შემდეგი საფუძვლებით:
მოსარჩელის განმარტებით, „Toyota Hitlux-ის“ მარკის ავტომანქანა სახელმწიფო ნომრით ... ირიცხებოდა საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს სახელზე. 2010 წლის 2 აგვისტოს სრული მატერიალური პასუხისმგებლობის შესახებ ხელშეკრულების საფუძველზე, მითითებული ავტომანქანა მიმაგრდა შსს ადმინისტრაციის უფროსის მოადგილის _ ზ. თ-ის სახელზე, რომლის განმარტებით, 2011 წელს სამსახურებრივი საჭიროებიდან გამომდინარე, აღნიშნული ავტომანქანა დროებით სარგებლობაში გადასცა შსს ადმინისტრაციის თანამშრომელს _ ნ. ა-მ-ს. მოსარჩელის განმარტებით, სამასხურებრივი შემოწმებისას გამოკითხულმა მოპასუხემ დაადასტურა 2011 წლის ივნისში „Toyota Hitlux-ის“ მარკის ავტომანქანის, სახელმწიფო ნომრით ... დროებით სარგებლობაში მიღება და მის მიერ საგზაო სატრანსპორტო შემთხვევის მოხდენის შედეგად ავტომანქანის დაზიანების ფაქტი. მოსარჩელის მითითებით, ნ. ა-მ-მა ჩაიდინა შსს თანამშრომელთა დისციპლინური წესდების მე-2 მუხლის მე-2 პუნქტის „ბ“ (სამსახურებრივი მოვალეობისადმი დაუდევარი დამოკიდებულება) და „გ“ ქვეპუნქტებით გათვალისწინებული გადაცდომა.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, მოსარჩელე მიიჩნევს, რომ მოპასუხის ქმედების შედეგად შსს-ს მიადგა ქონებრივი ზიანი, რაც გამოიხატა სამინისტროს ბალანსზე რიცხული „Toyota Hitlux-ის“ მარკის ავტომანქანის, სახელმწიფო ნომრით ... დაზიანებაში.
მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ იგი მართალია ავტოსატრანსპორტო შემთხვევის მონაწილე იყო, თუმცა ავარია მისი ბრალეული/გაუფრთხილებელი ქმედებით არ გამოწვეულა. მოსარჩელეს არ წარმოუდგენია რაიმე დოკუმენტი, რომლითაც დადასტურდებოდა, რომ ავტოავარია გამოიწვია ნ. ა-მ-მა, რომლიც მართავდა „Toyota Hitlux-ის“ მარკის ავტომანქანას. მოპასუხის მოსაზრებით, 2010 წლის 2 აგვისტოს სრული მატერიალური პასუხისმგებლობის შესახებ ხელშეკრულების პირობები მასზე ვერ გავრცელდებოდა, ვინაიდან იგი არ ყოფილა აღნიშნული ხელშეკრულების მონაწილე.
თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2014 წლის 20 მაისის გადაწყვეტილებით საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.
საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა შინაგან საქმეთა სამინისტრომ, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 4 ნოემბრის განჩინებით საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.
სააპელაციო პალატამ საქმეზე დადგენილად მიიჩნია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:
2011 წლის ივნისში მომხდარი ავტოსაგზაო შემთხვევის შედეგად დაზიანდა საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს ბალანსზე რიცხული „Toyota Hitlux-ის“ მარკის ავტომანქანა, სახელმწიფო ნომრით ...;
აღნიშნულ ავტომანქანას მართავდა ნ. ა-მ-ი, რომელსაც იგი მიღებული ჰქონდა დროებით სარგებლობაში იმ პირისგან, რომელიც წარმოადგენდა მასზე რიცხული ავტომანქანის დაზიანების შემთხვევაში მატერიალური პასუხისმგებლობის მქონე პირს;
სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ, ვინაიდან პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილი გარემოება, რომ ავტოავარიის შედეგად მოსარჩელისათვის მიყენებული ზიანი შეადგენდა 16500 ლარს, სააპელაციო საჩივრით სადავო არ გამხდარა, სასამართლო არ იყო უფლებამოსილი ემსჯელა ზიანის ოდენობის განსაზღვრის მართლზომიერებაზე;
სააპელაციო პალატის მითითებით, საქმის მასალებით არ იყო დადასტურებული, რომ „Toyota Hitlux-ის“ მარკის ავტომანქანის, სახელმწიფო ნომრით ..., დაზიანება გამოწვეული იყო ნ. ა-მ-ის მართლსაწინააღმდეგო, ბრალეული ქმედებით;
სააპელაციო პალატამ იმ გარემოების გათვალისწინებით, რომ მოსარჩელის მოთხოვნა გამომდინარეობდა დელიქტური ვალდებულებიდან, მიიჩნია, რომ მოცემული კატეგორიის დავის სამართლიანი და ობიექტური გადაწყვეტის მიზნებისათვის უნდა გამოყენებულიყო მტკიცების ტვირთის განაწილების სამოქალაქო კოდექსში მოქმედი სტანდარტი, რომლის თანახმადაც, ზიანის არსებობის ფაქტისა და ამ ზიანის მოპასუხის ბრალეული ქმედებით გამოწვევის მტკიცების ტვირთი პროცესუალურად ეკისრებოდა მოსარჩელეს.
აღნიშნულთან მიმართებით, სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე და მე-4 მუხლებზე და აღნიშნა, რომ განსახილველ შემთხვევაში არ მოიპოვებოდა მტკიცებულება, რომლიც დაადასტურებდა იმ ფაქტს, რომ ავტოსაგზაო შემთხვევა გამოიწვია მოპასუხის ბრალეულმა/გაუფრთხილებელმა ქმედებამ. სააპელაციო პალატის მითითებით, ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის ოქმი, ასევე, ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო პატრულ-ინსპექტორის მიერ გამოწერილი საჯარიმო ქვითრები ან საპატრულო პოლიციის მიერ შედგენილი სხვა აქტები, რომელიც დაადასტურებდა ნ. ა-მ-ის მფლობელობაში არსებული ავტომანქანით ავტოსაგზაო შემთხვევაში მისი ბრალეულობის ფაქტს, საქმეში წარმოდგენილი არ ყოფილა. ამასთან, ზიანის ანაზღაურების წინაპირობების არსებობა არ დგინდებოდა არც საქმეში არსებული რომელიმე მტკიცებულებით. საქმეში არ წარმოდგენილა რაიმე მტკიცებულება, რაც მიუთითებდა ავტოსაგზაო შემთხვევიდან გონივრულ ვადაში ჩატარებული სამსახურებრივი მოკვლევის შედეგებზე, რომელშიც კონკრეტულად იქნებოდა ასახული სადავო ავტოსაგზაო შემთხვევასთან დაკავშირებული ფაქტობრივი გარემოებები. საქმის მასალებით არ დასტურდებოდა ასევე, ნ. ა-მ-ისათვის რაიმე პრეტენზიის წარდგენა მისი თანამდებობრივი უფლებამოსილების შეწყვეტის დროს. სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, 2013 წლის 18 ივნისის ნ. ა-მ-ის ახსნა-განმარტება, რომელიც შსს გენერალური ინსპექციის მიმართ წარდგენილი იყო მხარეთა შორის შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტიდან დაახლოებით ერთი წლის შემდეგ, არც შინაარსობრივად და არც სიტყვიერი განმარტებით არ შეიცავდა მოპასუხის აღიარებას ავტოსაგზაო შემთხვევაში მისი ბრალეულობის შესახებ, მასში მითითებული იყო მხოლოდ ავტოავარიის ფაქტზე გარკვეულ დროს. ნ. ა-მ-ის მართლსაწინააღმდეგო ბრალეული ქმედების დასტურად, პალატის მითითებით, ვერ შეფასდებოდა ვერც საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს გენერალური ინსპექციის 26.06.2013 წლის დასკვნა, რომელიც ემყარებოდა მხოლოდ 18.06.2013 წლის ნ. ა-მ-ის ახსნა-განმარტებას ავტომანქანის დროებით სარგებლობაში მიღებისა და ავტოსაგზაო შემთხვევის შედეგად მისი დაზიანების ფაქტის თაობაზე და აღნიშნული დასკვნით არ ყოფილა გამოკვლეული ავტოსაგზაო შემთხვევაში ბრალეული პირი.
სააპელაციო პალატამ მიუთითა, რომ მოპასუხე ნ. ა-მ-ი არ წარმოადგენდა საქართველოს შრომის კოდექსით გათვალისწინებულ, მიყენებული ზიანისათვის მატერიალურად პასუხისმგებელ პირს, ვინაიდან დგინდებოდა, რომ სარჩელის საგანი იყო დელიქტური ვალდებულების შესრულება -მიყენებული ზიანის ანაზღაურება და წინამდებარე დავის გადასაწყვეტად უნდა გამოყენებულიყო სამოქალაქო კოდექსით დადგენილი დელიქტური ვალდებულების შესაბამისი ნორმები.
სააპელაციო პალატამ სამოქალაქო კოდექსის 317ე- და 992-ე მუხლებზე მითითებით აღნიშნა, რომ საქმის მასალებით არ დასტურებოდა გარემოება, რომ „Toyota Hitlux-ის“ მარკის ავტომანქანის, სახელმწიფო ნომრით ... დაზიანება გამოწვეული იყო ნ. ა-მ-ის მართლსაწინააღმდეგო, ბრალეული ქმედებით, რაც სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძველს წარმოადგენდა.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს სააპელაციო საჩივარი უსაფუძვლო იყო და დაკმაყოფილებას არ ექვემდებარებოდა.
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 4 ნოემბრის განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტრომ, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სარჩელის დაკმაყოფილება შემდეგი საფუძვლებით:
კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლომ სრულად არ შეაფასა წარმოდგენილი მტკიცებულებები და მხოლოდ მოწინააღმდეგე მხარის ახსნა-განმარტებას დაეყრდნო, რითაც დაარღვია სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის მე-2 ნაწილი. კერძოდ, სამსახურებრივი შემოწმებისას გამოკითხულმა ნ. ა-მ-მა დაადასტურა, რომ 2011 წლის ივნისში დროებით სარგებლობაში მიიღო „Toyota Hitlux-ის“ მარკის ავტომანქანა სახელმწიფო ნომრით ... და მის მიერ ავტოსაგზაო შემთხვევის მოხდენის შედეგად ავტომანქანის დაზიანების ფაქტი, თუმცა, მიუხედავად ამისა, სასამართლომ არასწორად შეაფასა ის გარემოება, რომ ავტოავარიის დადგომისას შეუძლებელი იყო საჯარიმო ქვითრის გამოწერა, შესაბამისად, არასწორად მიიჩნია, რომ მოსარჩელემ ვერ დაადასტურა მის მიერ სამტკიცებელი ფაქტობრივი გარემოება.
კასატორის მოსაზრებით, როგორც პირველი ინსტანციის, ისე სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა სამოქალაქო კოდექსის 992-ე მუხლი იმ საკითხთან მიმართებით, რომ მოწინააღმდეგე მხარის ბრალეულობის დასადგენად აუცილებელ პირობას წარმოადგენდა სამართალდარღვევის ოქმის არსებობა. კასატორის აზრით, ის გარემოება, რომ საქმეში არ მოიპოვება საჯარიმო ქვითარი, ვერ გახდება სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძველი, რაც უზენაესი სასამართლოს პრაქტიკითაც დგინდება.
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 8 იანვრის განჩინებით საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს საკასაციო საჩივარი წარმოებაში იქნა მიღებული სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად შემდეგ გარემოებათა გამო:
სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.
საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით.
განსახილველ შემთხვევაში კასატორი სადავოდ ხდის იმ გარემოებას, რომ სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა სამოქალაქო კოდექსის 992-ე მუხლი იმ საკითხთან მიმართებით, რომ მოწინააღმდეგე მხარის ბრალეულობის დასადგენად აუცილებელი პირობა იყო სამართალდარღვევის ოქმის არსებობა და მიიჩნევს, რომ აღნიშნული მსჯელობა ეწინააღმდეგება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებულ პრაქტიკას, რის დასადასტურებლადაც უთითებს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2013 წლის 26 ნოემბრის განჩინებაზე (№ას-927-885-2013). კასატორის აზრით, მითითებულ განჩინებაში, მიუხედავად იმისა, რომ საქმეში არ ფიგურირებდა ავტოსაგზაო შემთხვევასთან დაკავშირებული სამართალდარღვევის ოქმი, რომლითაც მოპასუხის ბრალეულობა დადასტურდებოდა, საექსპერტო დასკვნისა და აუდიტორული ფირმის მიერ დადებული დასკვნების საფუძველზე, დადგინდა მოპასუხის ბრალეულობა, შესაბამისად, ის, რომ საქმეში არ მოიპოვება საჯარიმო ქვითარი, არ შეიძლება გახდეს სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძველი.
საკასაციო სასამართლო არ იზიარებს კასატორის მოსაზრებას და განმარტავს, რომ სამოქალაქო კოდექსის 317–ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ვალდებულების წარმოშობისათვის აუცილებელია მონაწილეთა შორის ხელშეკრულება, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა ვალდებულება წარმოიშობა ზიანის მიყენების (დელიქტის), უსაფუძვლო გამდიდრების ან კანონით გათვალისწინებული სხვა საფუძვლებიდან. დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით პალატამ მიიჩნია, რომ მხარეთა შორის წარმოშობილი დავა გამომდინარეობს ზიანის მიყენების შესახებ სამართლებრივი ურთიერთობიდან (დელიქტიდან) და, შესაბამისად, უნდა განისაზღვროს, თუ რამდენად არსებობს ზიანის ანაზღაურების შესახებ სამოქალაქო სამართლებრივი პასუხისმგელობის დაკისრებისათვის კანონით გათვალისწინებული საფუძველი. სამოქალაქო კოდექსის 992-ე მუხლის შესაბამისად, პირი, რომელიც სხვა პირს მართლსაწინააღმდეგო, განზრახი ან გაუფრთხილებელი მოქმედებით მიაყენებს ზიანს, ვალდებულია აუნაზღაუროს მას ეს ზიანი.
სამოქალაქო კოდექსის ზემოაღნიშნული ნორმა განსაზღვრავს იმ აუცილებელ წინაპირობებს, რომლებიც უნდა არსებობდეს დელიქტური ურთიერთობის წარმოშობისათვის, კერძოდ, უნდა დადგინდეს ზიანი, მართლსაწინააღმდეგო ბრალეული ქმედება და მიზეზობრივი კავშირი ქმედებასა და დამდგარ შედეგს შორის, ანუ მოვალის ქმედება უნდა იყოს არა მარტო ბრალეული და მართლსაწინააღმდეგო, არამედ ზიანი უნდა იყოს ამ ქმედებით გამოწვეული უშუალო შედეგი.
ამდენად, საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები უნდა შეესაბამებოდეს აღნიშნულ ნორმაში მითითებულ კონსტრუქციას. ზემოაღნიშნულიდან ერთ-ერთი ელემენტის არარსებობა გამორიცხავს ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნის უფლებას.
განსახილველ შემთხვევაში, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილია საქმის გადაწყვეტისთვის მნიშვნელოვანი შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:
2011 წლის ივნისში მომხდარი ავტოსაგზაო შემთხვევის შედეგად დაზიანდა საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს ბალანსზე რიცხული „Toyota Hitlux-ის“ მარკის ავტომანქანა, სახელმწიფო ნომრით ...;
აღნიშნულ ავტომანქანას მართავდა ნ. ა-მ-ი, რომელსაც იგი მიღებული ჰქონდა დროებით სარგებლობაში იმ პირისგან, რომელიც წარმოადგენდა მასზე რიცხული ავტომანქანის დაზიანების შემთხვევაში მატერიალური პასუხისმგებლობის მქონე პირს;
სააპელაციო პალატის მითითებით, ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის ოქმი, ასევე, ადმინისტრაციული სამართალდარღვევების გამო პატრულ-ინსპექტორის მიერ გამოწერილი საჯარიმო ქვითრები ან საპატრულო პოლიციის მიერ შედგენილი სხვა აქტები, რომელიც დაადასტურებდა ნ. ა-მ-ის მფლობელობაში არსებული ავტომანქანით ავტოსაგზაო შემთხვევაში მისი ბრალეულობის ფაქტს, საქმეში წარმოდგენილი არ ყოფილა. ამასთან, ზიანის ანაზღაურების წინაპირობების არსებობა არ დგინდებოდა არც საქმეში არსებული რომელიმე მტკიცებულებით. საქმეში არ წარმოდგენილა რაიმე მტკიცებულება, რაც მიუთითებდა ავტოსაგზაო შემთხვევიდან გონივრულ ვადაში ჩატარებული სამსახურებრივი მოკვლევის შედეგებზე, რომელშიც კონკრეტულად იქნებოდა ასახული სადავო ავტოსაგზაო შემთხვევასთან დაკავშირებული ფაქტობრივი გარემოებები.
კასატორის მიერ დასახელებულ დავაში კი, სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ ავტოსაგზაო შემთხვევისას, რომლის დროსაც მოხდა ორი ავტომობილის შეჯახება, სახეზე იყო სამოქალაქო კოდექსის 992-ე მუხლით გათვალისწინებული ყველა პირობა, რაც აუცილებელი იყო ზიანის დაკისრებისათვის, კერძოდ, საქმეში არსებული მასალებით უტყუარად დასტურდებოდა, რომ მოპასუხე მხარის მიერ მოხდა სამართალდარღვევა, რამაც გამოიწვია მოსარჩელისათვის ზიანის მიყენება. სააპელაციო სასამართლო განმარტავდა, რომ საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს საპატრულო პოლიციის დეპარტამენტის იმერეთის მთავარი სამმართველოს საექსპერტო კრიმინალისტიკური სამსახურის ექსპერტიზის დასკვნის თანახმად, რომლის შედგენისას ექსპერტი დაეყრდნო არა მხოლოდ სისხლის სამართლის საქმეზე გამოძიების შეწყვეტის დადგენილებას, არამედ შემთხვევის ადგილის დათვალიერების სქემას, ავტომობილების დათვალიერებას და ა.შ. (რასაც განსახილველ შემთხვევაში ადგილი არ ჰქონია) ტექნიკური თვალსაზრისით მოპასუხეს შეეძლო მომხდარი ავტოავარიის თავიდან აცილება, ხოლო მოსარჩელეს – არა, ამასთან დადგინდა, რომ ავტოსაგზაო შემთხვევისას მოპასუხე იმყოფებოდა არაფხიზელ მდგომარეობაში.
ამდენად, საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებას მასზე, რომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე და მე-4 მუხლების შესაბამისად, საქმეში არ მოიპოვებოდა მტკიცებულება, რომლიც დაადასტურებდა იმ ფაქტს, რომ ავტოსაგზაო შემთხვევა გამოიწვია მოპასუხის ბრალეულმა/გაუფრთხილებელმა ქმედებამ. ნ. ა-მ-ის 2013 წლის 18 ივნისის ახსნა-განმარტება, რომელიც შსს გენერალური ინსპექციის მიმართ წარდგენილი იყო მხარეთა შორის შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტიდან დაახლოებით ერთი წლის შემდეგ, არც შინაარსობრივად და არც სიტყვიერი განმარტებით არ შეიცავდა მოპასუხის აღიარებას ავტოსაგზაო შემთხვევაში მისი ბრალეულობის შესახებ, მასში მითითებული იყო მხოლოდ ავტოავარიის ფაქტზე გარკვეულ დროს. ნ. ა-მ-ის მართლსაწინააღმდეგო ბრალეული ქმედების დასტურად, პალატის მითითებით, ვერ შეფასდებოდა ვერც საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს გენერალური ინსპექციის 26.06.2013 წლის დასკვნა, რომელიც ემყარებოდა მხოლოდ 18.06.2013 წლის ნ. ა-მ-ის ახსნა-განმარტებას ავტომანქანის დროებით სარგებლობაში მიღებისა და ავტოსაგზაო შემთხვევის შედეგად მისი დაზიანების ფაქტის თაობაზე და აღნიშნული დასკვნით არ ყოფილა გამოკვლეული ავტოსაგზაო შემთხვევაში ბრალეული პირი.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან (№ას-772-725-2012, ას-326-307-2014, ას-732-700-2014).
შესაბამისად, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს საკასაციო საჩივარი, რის გამოც საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.
„სახელმწიფო ბაჟის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-5 მუხლის პირველი პუნქტის „უ“ ქვეპუნქტის თანახმად, საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტრო გათავისუფლებულია სახელმწიფო ბაჟის გადახდის ვალდებულებისაგან.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროი საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;
2. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
თავმჯდომარე ნ. ბაქაქური
მოსამართლეები: ზ. ძლიერიშვილი
ბ. ალავიძე