Facebook Twitter

საქმე № 330210014604004

საქმე №ას-1063-1003-2015 9 დეკემბერი, 2015 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ზურაბ ძლიერიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ბესარიონ ალავიძე, ნინო ბაქაქური

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – გ. ნ.-ი, ზ. მ.-ე, გ. ჭ.-ი (მოპასუხე)

მოწინააღმდეგე მხარე – თ. უ.-ა (მოსარჩელე)

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 24 ივლისის გადაწყვეტილება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება

დავის საგანი – ზიანის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

1. თ. უ.-ას კანონიერმა წარმომადგენელმა თ. ვ.-მა სარჩელი აღძრა სასამართლოში გ. ნ.-ის, მ. ბ.-ის, ზ. მ.-ის, გ. ჭ.-ის, ლ. ჯ.-ას, ი. ს.-ის, ე. კ.-ის, ს. მ.-ისა და თ. ხ.-ის მიმართ და მოითხოვა, 2008 წლის 9 მაისის ხელშეკრულების საფუძველზე 2250 აშშ დოლარის ანაზღაურება, 2011 წლის 8 სექტემბრის გარიგების პირობების შესრულება, მოსარჩელის სასარგებლოდ 12500 ლარის ანაზღაურება, ასევე, 2008 წლის 9 მაისისა და 2011 წლის 8 სექტემბრის ხელშეკრულებებით გათვალისწინებული ვალდებულებების შეუსრულებლობით წარმოქმნილი მატერიალური ზიანის – 552,52 აშშ დოლარის და 450 ლარის ანაზღაურება.

2. ამავდროულად, მოსარჩელემ მოითხოვა მოპასუხეთათვის დაევალოთ ინდივიდუალურ მენაშენეთა ამხანაგობა „ვ.-ის“ საქმიანობის ამსახველი დოკუმენტების გადაცემა.

3. მოსარჩელის განმარტებით, 2008 წლის 9 მაისს დაფუძნდა ამხანაგობა „ვ.-ი“, რომლის მიზანს მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის აშენება წარმოადგენდა. ამავე დღეს მხარეებს შორის გაფორმდა ხელშეკრულება და ამხანაგობამ იკისრა ქ.თბილისში, ღ.-ის №-ში მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის აშენების ვალდებულება. შენატანის სანაცვლოდ, მოსარჩელეს უნდა მიეღო 80 კვ.მ ფართი, ხოლო მშენებლობის დაწყებიდან დასრულებული ბინის საჯარო რეესტრში თ. უ.-ას სახელზე რეგისტრაციამდე მხარეს უნდა მიეღო ყოველთვიურად 450 აშშ დოლარი.

4. 2011 წლის აპრილში ზემით მითითებულ მისამართზე არსებული ბინები დაიცალა და დაიწყო მზადება მშენებლობისათვის.

5. მოსარჩელის მითითებით, 2011 წლის 8 სექტემბერს ამხანაგობასა და თ.უ.-ას კანონიერ წარმომადგენელ თ.ვ.-ს შორის გაფორმდა ხელშეკრულება დამფუძნებელი წევრის მრავალფუნქციური სახლის მშენებლობაში წილის განსაზღვრის შესახებ. თ. უ.-ას მიერ ამხანაგობაში განხორციელებული შენატანი – საკუთრების ნაწილი წარმოადგენდა კომერციულ ფართს, ამდენად, ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ იქნა განსაკუთრებული პირობა – მხარეთა მიერ ხელშეკრულების ხელმოწერიდან მშენებარე ფართის საკუთრების რეგისტრაციისას და მითითებული ფართის აშენებამდე ამხანაგობას თ. უ.-ასათვის უნდა გადაეხადა ყოველთვიურად 500 ლარი.

6. მხარემ აღნიშნა, რომ მოპასუხემ ნაკისრი ვალდებულება მხოლოდ ნაწილობრივ შეასრულა და დაუგროვდა გადაუხდელი დავალიანება.

7. მოპასუხეებმა სარჩელი არ ცნეს და განმარტეს, რომ მოსარჩელის მიმართ არსებული ვალდებულება შესრულებულია.

8. თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2015 წლის 27 იანვრის გადაწყვეტილებით თ. უ.-ას სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, მოპასუხეებს – გ. ნ.-ს, მ. ბ.-ს, ზ. მ.-ეს, გ. ჭ.-ს, ლ. ჯ.-ას, ი. ს.-ეს, ე. კ.-ეს, ს. მ.-ესა და თ. ხ.-ის დაევალათ, თ. უ.-ას გადასცენ ამხანაგობა „ვ.-ის“ საქმიანობის ამსახველი დოკუმენტაცია (მშენებლობის ხარჯთაღრიცხვა, საპროექტო განაცხადი, ამხანაგობის წევრების შენატანები, ინფორმაცია გასხვისებული ქონებიდან შემოსული თანხების შესახებ, ამხანაგობის კრების ოქმები), თ. უ.-ას სასარჩელო მოთხოვნები მოპასუხეებისთვის 2250 აშშ დოლარის, 12500 ლარის, 552,52 აშშ დოლარისა და 450 ლარის დაკისრების ნაწილში არ დაკმაყოფილდა, რაც სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ნაწილში მოსარჩელემ გაასაჩივრა სააპელაციო წესით.

9. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 24 ივლისის გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება გაუქმდა 12 500 ლარისა და 2250 აშშ დოლარის დაკისრების შესახებ თ. უ.-ას სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ნაწილში და ამ ნაწილში მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება, თ. უ.-ას სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, გ. ნ.-ს, ზ. მ.-ესა და გ. ჭ.-ს სოლიდარულად დაეკისრათ თ. უ.-ას სასარგებლოდ 120 აშშ დოლარის ეკვივალენტი ლარისა და 12 500 ლარის გადახდა, ხოლო საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება ზიანის ანაზღაურებაზე უარის თქმის ნაწილში დარჩა უცვლელად შემდეგ გარემოებათა გამო:

10. სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა, რომ 2008 წლის 9 მაისს სანოტარო წესით დამოწმებულ იქნა ინდივიდუალურ მენაშენეთა ამხანაგობა „ვ.-ის“ დაფუძნების შესახებ ხელშეკრულება. ამხანაგობის მიზანს წარმოადგენდა მრავალბინიანი, მრავალფუნქციური საცხოვრებელი სახლის აშენება ქ.თბილისში, ღ.-ის ქ. №-ში, №-ში, №-ში, ქ.-ის №-ში და №-ში. ამხანაგობის წევრები არიან ე. ჩ.-ი, თ. უ.-ა (კანონიერი წარმომადგენელი თ. ვ.-ი), ს. გ.-ი, გ. ჭ.-ი, ზ. მ.-ე, მ. ქ.-ი, ნ. ბ.-ი და გ. ნ.-ი.

11. თ. უ.-ამ ამხანაგობაში შეიტანა ქ.თბილისში, ღ.-ის ქ.№3-ში მდებარე უძრავი ქონებიდან 67.99 კვ.მ მიწის ნაკვეთი და 41.97 კვ.მ შენობა-ნაგებობა.

12. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 28 დეკემბრის გადაწყვეტილებით თ. უ.-ა აღიარებულ იქნა ქმედუუნაროდ. ქ.თბილისის მერიის სოციალური მომსახურებისა და კულტურის საქალაქო სამსახურის „სასამართლოს მიერ ქმედუუნაროდ აღიარებულ პირთათვის მეურვეობისა და შეზღუდული ქმედუნარიანობის მქონე პირთათვის მზრუნველობის დამნიშვნელი კომისიის“ 2007 წლის 22 თებერვლის გადაწყვეტილებით თ. ვ.-ი დაინიშნა მისი შვილის – თ. უ.-ას კანონიერ მეურვედ.

13. სააპელაციო სასამართლომ ასევე დაადგინა, რომ 2008 წლის 9 მაისს, ერთი მხრივ, ამხანაგობა „ვ.-სა“ და, მეორე მხრივ, თ. უ.-ას მეურვე თ. ვ.-ს შორის დაიდო შეთანხმება, რომლის თანახმად, ამხანაგობამ იკისრა ვალდებულება, თ. უ.-ასათვის, ამ უკანასკნელის მიერ განხორციელებული შენატანის სანაცვლოდ, საკუთრებაში გადაეცა 80 კვ.მ, აქედან 20 კვ.მ წარმოადგენს კომერციულ ფართს (პირველ სართულზე), 60 კვ.მ კი, საცხოვრებელი ფართია. ამხანაგობამ ასევე იკისრა ვალდებულება, თ. უ.-ასათვის მშენებლობის დაწყებიდან საჯარო რეესტრში ქონების რეგისტრაციამდე გადაეხდა 450 აშშ დოლარი ყოველთვიურად.

14. 2011 წლის 8 სექტემბერს, ერთი მხრივ, ამხანაგობა „ვ.-სა“ და მეორე მხრივ, თ. უ.-ას მეურვეს თ. ვ.-ს შორის დაიდო შეთანხმება, რომლის 1.1. პუნქტის თანახმად „წინამდებარე ხელშეკრულება მხარეთა შორის იდება ამხანაგობის ძირითადი ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების შესრულების მიზნით, წინამდებარე შეთანხმებით ძალადაკარგულად ცხადდება ყველა შეთანხმება, რაც კი გაფორმებულა წერილობით მხარეთა მიერ, გარდა 2008 წლის 9 მაისის სანოტარო აქტი №1-5999-ისა“. თ. უ.-ა საკუთრებაში მიიღებდა 77 კვ.მ ფართს. აპელანტის განმარტებითა და შეთანხმების შესაბამისად, 3.2. პუნქტის თანახმად, თ. უ.-ას ფართი უნდა ჩაბარებოდა შემდეგი პირობებით: გარე ფასადი დასრულებული სახით; ფასადის მხარეს გამავალი დამონტაჟებული კარ-ფანჯრები, დამტკიცებული პროექტის შესაბამისად; დასრულებული კიბის უჯრედი; სადარბაზოში დამონტაჟებული ცენტრალური ელექტროგაყვანილობა, მიყვანილი ცენტრალურ დგარამდე; ცენტრალური დგარები, წყლისა და კანალიზაციის ვერტიკალური კომუნიკაციები პროექტის მიხედვით; სახურავი და ეზო კეთილმოწყობილი პროექტის შესაბამისად. ხელშეკრულების 3.7 პუნქტის შესაბამისად, „ამხანაგობის მიერ ნაკისრი ვალდებულების სრულად შესრულებად ითვლება, მშენებარე ფართში საცხოვრებელი ან არასაცხოვრებელი ფართის შესაბამისი დოკუმენტაციის საჯარო რეესტრში წარდგენით ამ ქონების საკუთრების უფლების დასარეგისტრირებლად და შემდგომში მოცემული ქონების გადაცემაზე მიღება-ჩაბარების აქტის ხელმოწერით“.

15. ამავე ხელშეკრულების 7.1. პუნქტის თანახმად, ამხანაგობის წევრის – თ. უ.-ას მიერ ამხანაგობაში განხორციელებული შენატანის – საკუთრების ნაწილი წარმოადგენდა კომერციულ ფართს. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, მხარეები შეთანხმდნენ, რომ ამხანაგობის წევრის – თ. უ.-ას მეურვეს თ. ვ.-ს ხელშეკრულების მხარეთა მიერ ხელმოწერიდან მშენებარე ფართის საკუთრებაში რეგისტრაციისა და მითითებული ფართის აშენებამდე ყოველ თვე ქირის სახით გადაეცემა 500 ლარი საშემოსავლო გადასახადის ჩათვლით.

16. სააპელაციო სასამართლოს მითითებით, მოსარჩელემ მოითხოვა 2008 წლის 9 მაისის ხელშეკრულების საფუძველზე მოპასუხისათვის 2250 აშშ დოლარის დაკისრება, რაც მოიცავს მშენებლობის დაწყებიდან – 2011 წლის აპრილის შუა რიცხვებიდან 2011 წლის 8 სექტემბრამდე პერიოდის დავალიანებას.

17. სააპელაციო პალატამ უდავოდ დაადგინა, რომ მშენებლობა დაიწყო 2011 წლის აპრილის შუა რიცხვებში.

18. სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მოსაზრება, რომ 2008 წლის 9 მაისის გარიგება სამოქალაქო კოდექსის 317-ე მუხლით გათვალისწინებულ სამართლებრივ შედეგებს ვერ წარმოქმნის, ვინაიდან მისი მოქმედება შეწყვეტილია თავად მხარეების მიერ 2011 წლის 9 სექტემბრის ხელშეკრულებით. დავის საგანს წარმოადგენს, 2008 წლის 9 მაისის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე, ფულადი ვალდებულების შესრულება. სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ ვალდებულების შეწყვეტის საფუძვლები მოწესრიგებულია სამოქალაქო კოდექსის 427-ე, 434-ე, 442-ე, 448-ე, 452-454-ე მუხლებით, როგორიცაა ვალდებულების შესრულება, დეპონირება, ურთიერთმოთხოვნათა გაქვითვა, ვალის პატიება, ასევე, მოვალის გარდაცვალება, ვალდებული პირის ლიკვიდაცია და სხვა.

19. სამოქალაქო კოდექსის 52-ე მუხლი გულისხმობს სამოქალაქო ურთიერთობის მონაწილეთა ნამდვილი ნების დადგენას, ამასთან, ნების განმარტება უნდა განხორციელდეს განსამარტ ტექსტთან მჭიდრო კავშირში.

20. სააპელაციო პალატამ ყურადღება გაამახვილა იმ გარემოებაზე, რომ 2011 წლის 8 სექტემბრის ხელშეკრულებით (1.1. პუნქტი) მხარეებმა ძალადაკარგულად გამოაცხადეს ყველა შეთანხმება, გაფორმებული მხარეთა შორის 2011 წლის 8 სექტემბრამდე (გარდა 2008 წლის 9 მაისის სანოტარო აქტისა – ხელშეკრულება ამხანაგობის დაფუძნების შესახებ). დადგენილია, რომ 2008 წლის 9 მაისის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე ვალდებულება მოპასუხეს არ შეუსრულებია. სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ 2011 წლის 8 სექტემბრის ხელშეკრულების 1.1. პუნქტიდან არ გამომდინარეობს დასკვნა კანონით გათვალისწინებული რომელიმე საფუძვლით ფულადი ვალდებულების შეწყვეტის შესახებ, კონკრეტულად ვალის პატიების გზით.

21. სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ მითითებული ხელშეკრულებით, მხარეებმა ფაქტობრივად ცვლილებები განახორციელეს 2008 წლის 9 მაისის ხელშეკრულებაში, რაც გამოიხატა მათ შორის ყოველთვიურად გადასახდელი თანხის შემცირებაში.

22. სააპელაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 317-ე მუხლის პირველი ნაწილით, 316-ე მუხლის პირველი ნაწილით, 361-ე მუხლის მეორე ნაწილით და დადგენილად ჩათვალა, რომ 2008 წლის 9 მაისის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე მოპასუხის დავალიანება მოსარჩელის მიმართ შეადგენს 2250 აშშ დოლარს.

23. სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ სასარჩელო მოთხოვნა 2011 წლის 15 აპრილიდან (მშენებლობის დაწყებიდან) 2011 წლის სექტემბრამდე ხანდაზმულია.

24. სამოქალაქო კოდექსის 128-ე მუხლის პირველი ნაწილის, 129-ე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილების საფუძველზე სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ ხანდაზმულობის ვადაში მოიაზრება დრო, რომლის განმავლობაშიც უფლებამოსილ პირს შეუძლია თავისი უფლების რეალიზაცია ან დაცვა. ხანდაზმულობის ინსტიტუტის სპეციფიკურობა იმაში მდგომარეობს, რომ დადგენილი ვადის გასვლის შემდეგ მოთხოვნის უფლება ობიექტურად არსებობს, თუმცა იგი განუხორციელებელია, ანუ ამ უფლების რეალიზება სრული მოცულობით დამოკიდებულია მოთხოვნის ადრესატის ნება-სურვილზე.

25. სამოქალაქო კოდექსის 130-ე მუხლი ხანდაზმულობის დაწყებას მოთხოვნის წარმოშობის მომენტს უკავშირებს, ხოლო მოთხოვნის წარმოშობის მომენტად მიიჩნევა დრო, როდესაც პირმა შეიტყო ან უნდა შეეტყო უფლების დარღვევის შესახებ.

26. სამოქალაქო კოდექსის 129-ე მუხლის მეორე ნაწილის თანახმად, სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ პერიოდულად შესასრულებელი ვალდებულებების დარღვევიდან გამომდინარე მოთხოვნის მიმართ ხანდაზმულობის ვადის ათვლის თავისებურება იმაში მდგომარეობს, რომ თანხის გადახდის თითოეული პერიოდისათვის ვალდებულების შეუსრულებლობა ცალ-ცალკე განიხილება, როგორც პირის უფლების დარღვევა და ხანდაზმულობის ვადის ათვლა თავიდან იწყება.

27. სამოქალაქო კოდექსის 121-ე მუხლისა და 123-ე მუხლის მეორე ნაწილის შესაბამისად, სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ 2008 წლის 9 მაისის ხელშეკრულებით მხარეები შეთანხმდნენ თ. უ.-ას მეურვე თ. ვ.-ისათვის ყოველთვიურად ქირის – 450 აშშ დოლარის ანაზღაურებაზე. ვინაიდან რიცხვი განსაზღვრული არ ყოფილა, სამოქალაქო კოდექსის 123-ე მუხლის თანახმად, სასამართლომ იგულისხმა, რომ ვალდებულება უნდა შესრულებულიყო ყოველი თვის ბოლოს.

28. როგორც აღინიშნა, მოცემულ შემთხვევაში არსებობს ვალდებულება, რომლის შესრულება მოვალის მხრიდან გარკვეული პერიოდებით განისაზღვრა. პერიოდულად შესასრულებელი ვალდებულებების შეუსრულებლობით დარღვეული უფლების იძულებითი დაცვის განხორციელების ვადას შეადგენს სამი წელი, რომლის გამოთვლისას გათვალისწინებულ უნდა იქნეს თითოეული პერიოდისათვის (რაც ამ შემთხვევაში დაყოფილია თვეების მიხედვით) ცალ-ცალკე წარმოშობილი მოთხოვნის უფლება.

29. სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა, რომ სარჩელი წარდგენილია 2014 წლის 25 სექტემბერს. მითითებულ ნორმათა საფუძველზე, ამდენად, მოსარჩელემ გაუშვა 2011 წლის სექტემბრამდე პერიოდის გადასახდელი თანხის მოთხოვნისათვის კანონით დადგენილი სამწლიანი ხანდაზმულობის ვადა. აღნიშნული გარემოება ვალდებულ პირს უფლებას აძლევს, სამოქალაქო კოდექსის 144-ე მუხლის პირველი ნაწილის საფუძველზე უარი განაცხადოს მითითებული პერიოდის შესრულებაზე.

30. რაც შეეხება 2011 წლის 1 სექტემბრიდან 9 სექტემბრამდე პერიოდის მოთხოვნას, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ აღნიშნულ ნაწილში სარჩელი საფუძვლიანია და უნდა დაკმაყოფილდეს სამოქალაქო კოდექსის 317-ე, 316-ე, 361-ე მუხლების საფუძველზე, რაც შეადგენს 120 აშშ დოლარს.

31. სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოება, რომ ამხანაგობა „ვ.-ის“ მიერ საცხოვრებელი სახლის მშენებლობა დასრულდა 2012 წლის ივლისში, პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილი სადავო გარემოება (მშენებლობის დასრულების შესახებ) ემყარება იმ ფაქტებს, რომ 2012 წლის ივლისში მოსარჩელის სახელზე საჯარო რეესტრში დარეგისტრირდა უძრავი ქონება და, ასევე, თ. უ.-ას მეურვემ თ. ვ.-მა იპოთეკისაგან გაათავისუფლა გ. ა.-ის კუთვნილი უძრავი ქონება.

32. მხარეთა ახსნა-განმარტებებით დადგენილია, რომ თ. უ.-ას წინაშე ამხანაგობის ვალდებულების შესრულების უზრუნველსაყოფად იპოთეკით დაიტვირთა გ. ა.-ის კუთვნილი ქონება. მხარეთა ახსნა-განმარტებებით დადგენილია და სადავოს არ წარმოადგენს, რომ 2012 წლის ივლისში თ. უ.-ას სახელზე საჯარო რეესტრში დარეგისტრირდა უძრავი ქონება. ასევე, არ არის სადავო ის გარემოება, რომ თ. უ.-ას მეურვე თ. ვ.-ის მიერ იპოთეკისაგან გათავისუფლდა გ. ა.-ის უძრავი ქონება, რაც თ. ვ.-მა ახსნა იმით, რომ გ. ა.-მა, ნივთის ვალდებულებისაგან გათავისუფლების სანაცვლოდ, მას შესთავაზა 5000 ლარი, რაც გათვალისწინებული იყო ამხანაგობასა და თ. უ.-ას შორის 2011 წლის 8 სექტემბრის ხელშეკრულებით, ხოლო თ. ვ.-ი დაეთანხმდა აღნიშნულ შეთავაზებას, რადგან მას თანხა შვილიშვილის სწავლის საფასურის გადასახდელად ესაჭიროებოდა.

33. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4 და 102-ე მუხლების დანაწესებიდან გამომდინარე, სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ მოცემული კატეგორიის დავის სამართლიანი და ობიექტური გადაწყვეტის მიზნებისათვის გამოყენებულ უნდა იქნეს მტკიცების ტვირთის განაწილების სამოქალაქო საპროცესო კოდექსში მოქმედი სტანდარტი, რომლის მიხედვითაც, მოსარჩელემ უნდა დაადასტუროს გარემოებები, რომლებზეც იგი ამყარებს სარჩელის მოთხოვნას, ხოლო მოპასუხემ კი – ის გარემოებები, რომლებსაც შესაგებელი ეფუძნება. ვალდებულების შესრულების თაობაზე დავისას მტკიცების ტვირთი ეკისრება მოვალეს.

34. მოცემულ შემთხვევაში სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ მხარეთა შეთანხმებით, ფულადი ვალდებულების შეწყვეტა უკავშირდება ბინის რეესტრში რეგისტრაციასა და მშენებლობის დასრულებას. უდავოა, რომ თ. უ.-ას სახელზე უძრავი ქონება აღირიცხა 2012 წლის ივლისში, რაც მშენებლობის დასრულებასთან კავშირში ვერ განიხილება. სააპელაციო პალატა სადავო გარემოების დასადგენად ვერც იმ ფაქტობრივ გარემოებას დაეყრდნო, რომ თ. ვ.-მა გაათავისუფლა გ. ა.-ის ქონება იპოთეკისაგან. აღნიშნული ფაქტობრივი გარემოების სპეციალური მტკიცებულებით დადასტურების საჭიროებიდან გამომდინარე, მოპასუხეთა მხოლოდ სიტყვიერი განმარტება მხედველობაში არ მიიღება.

35. სააპელაციო სასამართლოს განმარტებით, მოპასუხემ ვერ წარადგინა წერილობითი მტკიცებულებები იმ ფაქტის დასადასტურებლად, რომ 2012 წლის ივლისში მშენებლობა დასრულებული იყო (2011 წლის 8 სექტემბრის ხელშეკრულების 3.2. პუნქტში მითითებული მდგომარეობით). მოპასუხის ახსნა-განმარტება ამ ფაქტთან დაკავშირებით სასამართლოსათვის არასაკმარისია და სარწმუნოს არ წარმოადგენს, რადგან ერთ-ერთი მხარის ახსნა-განმარტება, თუ მას არ ეთანხმება მოწინააღმდეგე მხარე, მხოლოდ იმ შემთხვევაში შეიძლება ჩაითვალოს სადავო სამართლებრივი ურთიერთობის არსებობისა და საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ფაქტობრივ გარემოებათა დამადასტურებელ მტკიცებულებად, თუ იგი დადასტურდება საქმეში არსებული სხვა მტკიცებულებების ყოველმხრივი, სრული და ობიექტური განხილვის შედეგად. წინააღმდეგ შემთხვევაში, სადავო ურთიერთობის ან საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ფაქტობრივ გარემოებათა დამადასტურებელ უტყუარ მტკიცებულებად მხარის მიერ მიცემული ნებისმიერი ახსნა-განმარტების მიჩნევა ეწინააღმდეგება სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლით დადგენილ პრინციპებს.

36. სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, საქმის მასალებით ასევე არ დგინდება 2014 წლის 25 სექტემბრის (სარჩელის აღძვრის დროს) მდგომარეობით მშენებლობის დასრულების ფაქტი. საქმეში წარმოდგენილია ამხანაგობა „ვ.-ის“ წევრთა 2013 წლის 11 დეკემბრის საერთო კრების ოქმი, რომლის საფუძველზეც სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მითითებულ პერიოდში საცხოვრებელი სახლი იყო ჯერ კიდევ დაუსრულებელი (მშენებარე).

37. სამოქალაქო კოდექსის 930-ე მუხლისა და 937-ე მუხლის პირველი ნაწილის, 317-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ფულადი ვალდებულების წარმოშობის საფუძველია ამხანაგობასა და თ. უ.-ას მეურვე თ. ვ.-ს შორის 2011 წლის 8 სექტემბერს დადებული ხელშეკრულება. თ. ვ.-მა 2012 წლის ივლისში მიიღო 5000 ლარი. ხელშეკრულებიდან გამომდინარე დავალიანება 2011 წლის 11 სექტემბრიდან 2014 წლის 25 სექტემბრამდე (სარჩელის აღძვრის დრომდე) შეადგენს 12 500 ლარს (17500-5000). ამხანაგობის სადამფუძნებლო ხელშეკრულებით დგინდება, რომ გ. ნ.-ი, ზ. მ.-ე და გ. ჭ.-ი არიან ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულების მონაწილეები და, შესაბამისად, ვალდებული პირები. ამდენად, სარჩელი მ. ბ.-ის, ლ. ჯ.-ას, ი. ს.-ის, ე. კ.-ის, ს. მ.-ისა და თ. ხ.-ის მიმართ არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

38. სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 27 იანვრის გადაწყვეტილება ზიანის ანაზღაურებაზე უარის თქმის ნაწილში უნდა დარჩეს უცვლელად და ამ ნაწილში სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს.

39. სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილია შპს მიკროსაფინანსო ორგანიზაცია „რ.-სა“ და თ. ვ.-ს შორის 2013 წლის 4 ნოემბერს გაფორმებული №.., №.., №.. გარიგებანი სალომბარდე სესხის შესახებ. ასევე, 2013 წლის 25 დეკემბერს გაფორმებული №.. ხელშეკრულება, 2014 წლის 31 იანვარს გაფორმებული №.. ხელშეკრულება, 2014 წლის 14 თებერვალს შედგენილი №.. გარიგება და 2014 წლის 22 აპრილს გაფორმებული №.. ხელშეკრულება. სს „ლ.-სა“ და თ. ვ.-ს შორის 2014 წლის 8 ივლისს გაფორმებულია ხელშეკრულება ავანსის სახით 1125 ლარის მიღების შესახებ.

40. მოსარჩელის მოთხოვნა ზიანის ანაზღაურების ნაწილში, რაც შეადგენს კრედიტორებისათვის გადახდილი სარგებლის ჯამს, ემყარება იმ გარემოებას, რომ ამხანაგობის მხრიდან ვალდებულების შეუსრულებლობამ განაპირობა თ. ვ.-ის მიერ კრედიტის აღება თ. უ.-ას ინტერესებისათვის და მისი მკურნალობის ხარჯის დაფარვისათვის.

41. სამოქალაქო კოდექსის 394-ე მუხლის პირველი ნაწილისა და 408-ე მუხლის პირველი ნაწილის შესაბამისად, მოსარჩელემ სარწმუნოდ ვერ დაადასტურა ის გარემოება, რომ მის მიერ გაწეული ხარჯი (კრედიტორებისათვის გადახდილი სარგებელი) არის ამხანაგობის ვალდებულების შეუსრულებლობის პირდაპირი შედეგი. მოსარჩელეს არ წარმოუდგენია სადავო პერიოდში (2013 წლის 4 ნოემბრიდან 2014 წლის 8 ივლისამდე) მკურნალობის ხარჯის გადახდის დამადასტურებელი მტკიცებულებები.

42. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება გ. უ.-ამ, ზ. მ.-ემ და გ. ჭ.-მა გაასაჩივრეს საკასაციო წესით და მოითხოვეს მისი გაუქმება შემდეგი საფუძვლებით:

43. კასატორთა მითითებით, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასაბუთება იმდენად არასრულია, რომ მისი სამართლებრივი საფუძვლების შემოწმება შეუძლებელია. ამასთან, მოცემულ საქმეს მნიშვნელობა აქვს სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის, ვინაიდან ამხანაგობას არ უნდა დაეკისროს თანხა მისი წევრების მიმართ ვალდებულების სრულად და პირნათლად შესრულების შემთხვევაში.

44. კასატორებმა აღნიშნეს, რომ მხარეთა შორის 2008 წლის 9 მაისს სანოტარო წესით დამოწმდა იმა „ვ.-ის“ დაფუძნების შესახებ ხელშეკრულება.

45. 2008 წლის 9 მაისს ამხანაგობა „ვ.-სა“ და თ. უ.-ას მეურვე თ. ვ.-ს შორის გაფორმდა შეთანხმება, რომლის საფუძველზეც ამხანაგობამ იკისრა ვალდებულება, თ. უ.-ასათვის გადაეხადა ყოველთვიური ქირა 450 აშშ დოლარის ოდენობით, მშენებლობის დაწყებიდან უძრავი ქონების საჯარო რეესტრში რეგისტრაციამდე.

46. 2011 წლის 8 სექტემბერს გაფორმდა შეთანხმება, რომლის საფუძველზეც მხარეთა შორის ყველა მანამდე გაფორმებული ხელშეკრულება, გარდა დაფუძნების ოქმისა, გამოცხადდა ძალადაკარგულად. ამავე შეთანხმების საფუძველზე ამხანაგობამ იკისრა ვალდებულება, თ. უ.-ასათვის გადაეხადა ყოველთვიური ბინის ქირა – 500 ლარი მშენებლობის დაწყებიდან უძრავი ქონების საჯარო რეესტრში რეგისტრაციისა და მითითებული ფართის აშენებამდე.

47. კასატორთა მოსაზრებით, სააპელაციო პალატამ არასწორად არ გაითვალისწინა მხარეთა მიერ საქალაქო სასამართლოს სხდომაზე მითითებული გარემოება, რომ მშენებლობა დაიწყო 2011 წლის აპრილში და სადავო უძრავი ქონება საჯარო რეესტრში თ. უ.-ას სახელზე აღირიცხა 2012 წლის ივნისში. ასევე, დადგინდა, რომ 2012 წლის ივლისში თ. უ.-ას მეურვე თ. ვ.-მა იპოთეკისაგან გაათავისუფლა გ. ა.-ის კუთვნილი უძრავი ქონება. სააპელაციო პალატამ არასწორად მიიჩნია, რომ აღნიშნული ფაქტობრივი გარემოების დასადასტურებლად მხოლოდ სიტყვიერი განმარტება მხედველობაში არ მიიღება.

48. კასატორებმა აღნიშნეს, რომ 2015 წლის 27 თებერვლის სასამართლო სხდომაზე მხარეთა განმარტებით, უძრავი ქონება საჯარო რეესტრში დარეგისტრირდა 2012 წლის ივნისში. ასევე, მხარეებს სადავოდ არ გაუხდიათ, რომ ქირის უზრუნველსაყოფად იპოთეკით დაიტვირთა გ. ა.-ის საკუთრებაში რიცხული უძრავი ქონება. იპოთეკა მოიხსნა სწორედ მას შემდეგ, რაც ამხანაგობამ დაასრულა მშენებლობა და უძრავი ქონება დარეგისტრირდა საჯარო რეესტრში.

49. მიუხედავად სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის დანაწესისა, რომელიც ცალსახად მიუთითებს, რომ გარემოებების დადასტურება შესაძლებელია მხარეთა ახსნა-განმარტებებით, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მშენებლობის 2012 წელს დასრულების დასადასტურებლად მხოლოდ აღნიშნული საკმარისი არ არის.

50. კასატორთა მითითებით, თ. უ.-ას მეურვე თ. ვ.-მა იპოთეკა გააუქმა სწორედ იმის გამო, რომ ამხანაგობას მის მიმართ ვალდებულება შესრულებული ჰქონდა, კერძოდ, მის სახელზე საჯარო რეესტრში აღრიცხული იყო სადავო უძრავი ქონება და ამხანაგობამ მშენებლობა დაასრულა.

51. აღნიშნულის დასტურად კასატორმა წარმოადგინა ჯ. ხ.-სა და კ. ა.-ის 2015 წლის 15 აგვისტოს წერილები, რომლითაც დგინდება, რომ აღნიშნულმა პირებმა 2012 წლის თებერვალ-მარტში ამხანაგობის მიერ აშენებულ საცხოვრებელ კორპუსში, კერძოდ, ქ.თბილისში, ღ.-ის ქ.№-ში, მე-4 სართულზე №.. ბინაში ჩაატარეს სარემონტო სამუშაოები ერთ-ერთი მობინადრისათვის. ასევე, წარმოადგინეს ინდივიდუალური მეწარმე ვ. ღ.-ის 2015 წლის 10 აგვისტოს წერილი, რომლითაც დგინდება, რომ 2012 წლის ივნისში ქ.თბილისში, ღ.-ის ქ.№-ში, მე-4 სართულზე მდებარე №.. ბინაში მან ამხანაგობის ერთ-ერთი წევრისათვის დაამზადა და დაამონტაჟა სამზარეულოს ავეჯი. შესაბამისად, ამხანაგობის წევრები 2012 წლიდან აშენებულ ფართში უკვე აწარმოებდნენ სარემონტო სამუშაოებს საცხოვრებლად ბინებში გადასასვლელად.

52. კასატორებმა იშუამდგომლეს ზემოაღნიშნული მტკიცებულებების საქმეზე დართვის შესახებ და განმარტეს, რომ სარემონტო სამუშაოები განხორციელდა მესამე პირების მიერ, შესაბამისად, აღნიშნული გარემოებების თაობაზე ინფორმაცია მათთვის ცნობილი გახდა მხოლოდ სააპელაციო სასამართლოს მიერ გადაწყვეტილების მიღების შესახებ.

53. ამდენად, კასატორებმა მიიჩნიეს, რომ თ. უ.-ას 2012 წლის ივლისიდან ნებისმიერ დროს შეეძლო საცხოვრებლად კუთვნილ ბინაში გადასვლა და 2012 წლის ივლისიდან ამხანაგობას მოსარჩელისათვის ქირის გადახდის ვალდებულება აღარ გააჩნდა.

54. გარდა ამისა, მნიშვნელოვანია, რომ სასამართლო გადაწყვეტილებაში მიუთითებს 2013 წლის 11 დეკემბრის კრების ოქმზე, რომლითაც თითქოსდა დგინდება, რომ ამ დროისათვის მშენებლობა დასრულებული არ იყო. აღიშნულ კრების ოქმთან დაკავშირებით კასატორებმა განმარტეს, რომ იგი მშენებლობის დაუსრულებლობის დამადასტურებელ მტკიცებულებად ვერ გამოდგება, ვინაიდან, კრების ოქმის თანახმად, თ. ხ.-ი ამხანაგობაში მიღებულ იქნა წევრად მის მიერ შპს „..-სათვის“ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სამუშაოების დაფინანსების სანაცვლოდ. ამასთან, კრების ჩატარების დროისათვის ამხანაგობას გააჩნდა შპს „..-ს“ მიმართ დავალიანება, რომლის გადახდაც დაევალა ახალ წევრ თ. ხ.-ს.

55. კასატორებმა მიუთითეს, რომ მოსარჩელემ სარჩელს დაურთო შპს „ჯ. უ.-სა“ და სს „თ.-ის“ 2012 წლის მარტის ხელშეკრულებები, რომლითაც მოხდა ქ.თბილისში, ღ.-ის ქ.№..-ში უკვე დასრულებულ საცხოვრებელ კორპუსში მობინადრეთა საცხოვრებელი ბინების მიერთება წყალკანალიზაციაზე და ცენტრალურ ელექტრომომარაგებაზე.

56. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 2 ნოემბრის განჩინებით გ. ნ.-ის, ზ. მ.-ისა და გ. ჭ.-ის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

57. საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა გ. ნ.-ის, ზ. მ.-ისა და გ. ჭ.-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:

58. მოცემულ საქმეზე სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა, რომ 2008 წლის 9 მაისს სანოტარო წესით დამოწმებულ იქნა ინდივიდუალურ მენაშენეთა ამხანაგობა „ვ-ის“ დაფუძნების შესახებ ხელშეკრულება. ამხანაგობის მიზანს წარმოადგენდა მრავალბინიანი, მრავალფუნქციური საცხოვრებელი სახლის აშენება ქ.თბილისში, ღ.-ის ქ. №-ში, №-ში, №-ში, ქ.-ის №..-ში და №..-ში. ამხანაგობის წევრები არიან ე. ჩ.-ი, თ. უ.-ა (კანონიერი წარმომადგენელი თ. ვ–ი), ს. გ.-ი, გ. ჭ.-ი, ზ. მ.-ე, მ. ქ.-ი, ნ. ბ.-ი და გ. ნ.-ი.

59. თ. უ.-ამ ამხანაგობაში შეიტანა ქ.თბილისში, ღ.-ის ქ.№..-ში მდებარე უძრავი ქონებიდან 67.99 კვ.მ მიწის ნაკვეთი და 41.97 კვ.მ შენობა-ნაგებობა.

60. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2006 წლის 28 დეკემბრის გადაწყვეტილებით თ. უ.-ა აღიარებულ იქნა ქმედუუნაროდ. ქ.თბილისის მერიის სოციალური მომსახურებისა და კულტურის საქალაქო სამსახურის „სასამართლოს მიერ ქმედუუნაროდ აღიარებულ პირთათვის მეურვეობისა და შეზღუდული ქმედუნარიანობის მქონე პირთათვის მზრუნველობის დამნიშვნელი კომისიის“ 2007 წლის 22 თებერვლის გადაწყვეტილებით თ. ვ.-ი დაინიშნა მისი შვილის – თ. უ.-ას კანონიერ მეურვედ.

61. სააპელაციო სასამართლომ ასევე დაადგინა, რომ 2008 წლის 9 მაისს, ერთი მხრივ, ამხანაგობა „ვ.-სა“ და, მეორე მხრივ, თ. უ.-ას მეურვე თ. ვ.-ს შორის დაიდო შეთანხმება, რომლის თანახმად, ამხანაგობამ იკისრა ვალდებულება, თ. უ.-ასათვის, ამ უკანასკნელის მიერ განხორციელებული შენატანის სანაცვლოდ, საკუთრებაში გადაეცა 80 კვ.მ, აქედან 20 კვ.მ წარმოადგენს კომერციულ ფართს (პირველ სართულზე), 60 კვ.მ კი, საცხოვრებელი ფართია. ამხანაგობამ ასევე იკისრა ვალდებულება, თ. უ.-ასათვის მშენებლობის დაწყებიდან საჯარო რეესტრში ქონების რეგისტრაციამდე გადაეხდა 450 აშშ დოლარი ყოველთვიურად.

62. 2011 წლის 8 სექტემბერს, ერთი მხრივ, ამხანაგობა „ვ.-სა“ და მეორე მხრივ, თ. უ.-ას მეურვეს თ. ვ.-ს შორის დაიდო შეთანხმება, რომლის 1.1. პუნქტის თანახმად „წინამდებარე ხელშეკრულება მხარეთა შორის იდება ამხანაგობის ძირითადი ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების შესრულების მიზნით, წინამდებარე შეთანხმებით ძალადაკარგულად ცხადდება ყველა შეთანხმება, რაც კი გაფორმებულა წერილობით მხარეთა მიერ, გარდა 2008 წლის 9 მაისის სანოტარო აქტი №1-5999-ისა“. თ. უ.-ა საკუთრებაში მიიღებდა 77 კვ.მ ფართს. აპელანტის განმარტებითა და შეთანხმების შესაბამისად, 3.2. პუნქტის თანახმად, თ. უ.-ას ფართი უნდა ჩაბარებოდა შემდეგი პირობებით: გარე ფასადი დასრულებული სახით; ფასადის მხარეს გამავალი დამონტაჟებული კარ-ფანჯრები, დამტკიცებული პროექტის შესაბამისად; დასრულებული კიბის უჯრედი; სადარბაზოში დამონტაჟებული ცენტრალური ელექტროგაყვანილობა, მიყვანილი ცენტრალურ დგარამდე; ცენტრალური დგარები, წყლისა და კანალიზაციის ვერტიკალური კომუნიკაციები პროექტის მიხედვით; სახურავი და ეზო კეთილმოწყობილი პროექტის შესაბამისად. ხელშეკრულების 3.7 პუნქტის შესაბამისად, „ამხანაგობის მიერ ნაკისრი ვალდებულების სრულად შესრულებად ითვლება, მშენებარე ფართში საცხოვრებელი ან არასაცხოვრებელი ფართის შესაბამისი დოკუმენტაციის საჯარო რეესტრში წარდგენით ამ ქონების საკუთრების უფლების დასარეგისტრირებლად და შემდგომში მოცემული ქონების გადაცემაზე მიღება-ჩაბარების აქტის ხელმოწერით“.

63. ამავე ხელშეკრულების 7.1. პუნქტის თანახმად, ამხანაგობის წევრის – თ. უ.-ას მიერ ამხანაგობაში განხორციელებული შენატანის – საკუთრების ნაწილი წარმოადგენდა კომერციულ ფართს. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, მხარეები შეთანხმდნენ, რომ ამხანაგობის წევრი თ. უ.-ას მეურვე თ. ვ.-ს ხელშეკრულების მხარეთა მიერ ხელმოწერიდან მშენებარე ფართის საკუთრებაში რეგისტრაციისა და მითითებული ფართის აშენებამდე ყოველ თვე ქირის სახით გადაეცემა 500 ლარი საშემოსავლო გადასახადის ჩათვლით.

64. სააპელაციო პალატამ უდავოდ დაადგინა, რომ მშენებლობა დაიწყო 2011 წლის აპრილის შუა რიცხვებში.

65. თ. უ.-ას წინაშე ამხანაგობის ვალდებულების შესრულების უზრუნველსაყოფად იპოთეკით დაიტვირთა გ. ა.-ის კუთვნილი ქონება. სადავოს არ წარმოადგენს, რომ 2012 წლის ივლისში თ. უ.-ას სახელზე საჯარო რეესტრში დარეგისტრირდა უძრავი ქონება.

66. საქმეში წარმოდგენილი ამხანაგობა „ვ.-ის“ წევრთა 2013 წლის 11 დეკემბრის საერთო კრების ოქმის საფუძველზე სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა, რომ მითითებულ პერიოდში საცხოვრებელი სახლი იყო ჯერ კიდევ დაუსრულებელი (მშენებარე).

67. საბოლოოდ სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ 2008 წლის 9 მაისის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე ვალდებულება მოპასუხეს არ შეუსრულებია.

68. წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრით მხარე სადავოდ ხდის სააპელაციო პალატის გადაწყვეტილების მსჯელობას იმასთან დაკავშირებით, რომ მხოლოდ მოწმეთა ჩვენებებით დადასტურებულად ვერ მიიჩნევა მოცემული დავის სწორად გადაწყვეტისათვის მნიშვნელოვანი გარემოება 2012 წელს ამხანაგობა „ვ.-ის“ მიერ მრავალფუნქციური საცხოვრებელი სახლის მშენებლობის დასრულების შესახებ.

69. საკასაციო სასამართლო ყურადღებას გაამახვილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილზე, რომლის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

70. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

71. სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

72. საკასაციო სასამართლო ვერ გაიზიარებს საკასაციო საჩივრის ზემოთ მოყვანილ არგუმენტებს და მიიჩნევს, რომ სააპელაციო პალატამ სავსებით სწორად იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4 და 102-ე მუხლებით, რომელთა შესაბამისად, სამოქალაქო საპროცესო კანონმდებლობა ითვალისწინებს სადავო გარემოებათა მტკიცების გარკვეულ სტანდარტს და ყოველ მხარეს ავალებს მის მიერ მითითებული გარემოებების სარწმუნო მტკიცებულებებით დადასტურების ვალდებულებას. ამავდროულად, კანონმდებელი განსაზღვრავს მხარეთა მიერ სადავო გარემოებების მტკიცების წესსაც, რაც იმაზე მიუთითებს, რომ კონკრეტული ფაქტების დადასტურება უნდა მოხდეს შესაბამისი მტკიცებულებით.

73. სააპელაციო სასამართლოს განმარტებით, მოპასუხემ ვერ წარადგინა წერილობითი მტკიცებულებები იმ ფაქტის დასადასტურებლად, რომ 2012 წლის ივლისში მშენებლობა დასრულებული იყო (2011 წლის 8 სექტემბრის ხელშეკრულების 3.2. პუნქტში მითითებული მდგომარეობით). მოპასუხის ახსნა-განმარტება ამ ფაქტთან დაკავშირებით სასამართლოსათვის არასაკმარისია და სარწმუნოს არ წარმოადგენს, რადგან ერთ-ერთი მხარის ახსნა-განმარტება, თუ მას არ ეთანხმება მოწინააღმდეგე მხარე, მხოლოდ იმ შემთხვევაში შეიძლება ჩაითვალოს სადავო სამართლებრივი ურთიერთობის არსებობისა და საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ფაქტობრივ გარემოებათა დამადასტურებელ მტკიცებულებად, თუ იგი დადასტურდება საქმეში არსებული სხვა მტკიცებულებების ყოველმხრივი, სრული და ობიექტური განხილვის შედეგად. წინააღმდეგ შემთხვევაში, სადავო ურთიერთობის ან საქმისათვის მნიშვნელობის მქონე ფაქტობრივ გარემოებათა დამადასტურებელ უტყუარ მტკიცებულებად მხარის მიერ მიცემული ნებისმიერი ახსნა-განმარტების მიჩნევა ეწინააღმდეგება სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლით დადგენილ პრინციპებს.

74. მეტიც, სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, საქმის მასალებით ასევე არ დგინდება 2014 წლის 25 სექტემბრის (სარჩელის აღძვრის დროს) მდგომარეობით მშენებლობის დასრულების ფაქტი. საქმეში წარმოდგენილია ამხანაგობა „ვ.-ის“ წევრთა 2013 წლის 11 დეკემბრის საერთო კრების ოქმი, რომლის საფუძველზეც სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ მითითებულ პერიოდში საცხოვრებელი სახლი იყო ჯერ კიდევ დაუსრულებელი (მშენებარე).

75. საკასაციო სასამართლო იზიარებს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების მოტივაციას, რომ მხარეთა შეთანხმებით, ფულადი ვალდებულების შეწყვეტა უკავშირდება ბინის რეესტრში რეგისტრაციასა და მშენებლობის დასრულებას. მართალია, თ. უ.-ას სახელზე უძრავი ქონება აღირიცხა 2012 წლის ივლისში, თუმცა აღნიშნული ფაქტი არ ადასტურებს მშენებლობის დასრულებას. აღნიშნული გარემოების სათანადოდ სამტკიცებლად არ გამოდგება არც ის ფაქტი, რომ თ. ვ.-მა გაათავისუფლა გ. ა.-ის ქონება იპოთეკისაგან, ვინაიდან მხარეს არ წარმოუდგენია სარწმუნო წერილობითი მტკიცებულება დადასტურების საჭიროებიდან გამომდინარე, ხოლო მოპასუხეთა მხოლოდ სიტყვიერი განმარტება მოცემულ შემთხვევაში საკმარისად ვერ ჩაითვლება.

76. საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით, ვინაიდან მოცემული ტიპის დავებზე არსებობს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკა.

77. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

78. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორებს – გ. ნ.-ს, ზ. მ.-ესა და გ. ჭ.-ს უნდა დაუბრუნდეთ სახელმწიფო ბაჟის სახით გ. ნ.-ის მიერ 2015 წლის 26 ოქტომბრის №.. საგადახდო დავალებით გადახდილი 639,45 ლარის 70% – 447,615 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. გ. ნ.-ის, ზ. მ.-ისა და გ. ჭ.-ის საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

2. კასატორებს – გ. ნ.-ს (პირადი №..), ზ. მ.-ესა (პირადი №..) და გ. ჭ.-ს (პირადი №..-) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეთ სახელმწიფო ბაჟის სახით გ. ნ.-ის მიერ 2015 წლის 26 ოქტომბრის №... საგადახდო დავალებით გადახდილი 639,45 ლარის 70% – 447,615 ლარი.

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ზ. ძლიერიშვილი

მოსამართლეები: ბ. ალავიძე

ნ. ბაქაქური