საქმე №ას-1300-1220-2015 26 თებერვალი, 2016 წელი

ქ.თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

მოსამართლეები:

ზურაბ ძლიერიშვილი, ნინო ბაქაქური

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – შპს „ა-ა“ (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე – ნ. გ-ი (მოპასუხე)

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 29 ოქტომბრის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა _ გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება

დავის საგანი – თანხის დაკისრება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

1. სასარჩელო მოთხოვნა:

შპს „ა-ამ“ (შემდგმში _ მოსარჩელე, კასატორი) სარჩელი აღძრა სასამართლოში ნ. გ-ის (შემდგომში _ მოპასუხე, მოწინააღმდეგე მხარე) მიმართ 16 763,36 ლარის დაკისრების მოთხოვნით. მოსარჩელის განმარტებით, მოპასუხე შპს „ა-აში“ დაინიშნა 2008 წლის 29 აგვისტოს ექიმ-ენდოკრინოლოგის თანამდებობაზე. კლინიკის გენერალური დირექტორის 2012 წლის 11 იანვრის ბრძანებით, 2012 წლის 14 იანვრიდან 7 თებერვლის ჩათვლით, დასაქმებული მივლინებულ იქნა ქ.ატლანტაში, ემორის უნივერსიტეტში რადიაციული იოდით მკურნალობის მეთოდის შესასწავლად. ამ კურსის გავლის შემდგომ კლინიკაში უნდა დაარსებულიყო რადიაქტიული იოდით მკურნალობის განყოფილება და დასაქმებულს ემუშავა ამ განყოფილებაში. კვალიფიკაციის ასამაღლებლად გაწეულმა ხარჯმა შეადგინა 8 381,68 ლარი. მოპასუხის მიერ ხელშეკრულებისა და შრომის შინაგანაწესის დარღვევის გამო, კლინიკის გენერალური დირექტორის 2014 წლის 25 თებერვლის ბრძანებით დასაქმებული გათავისუფლდა დაკავებული თანამდებობიდან. შრომის შინაგანაწესის მე-7 მუხლის თანახმად, მოპასუხე ვალდებულია, ორმაგად დააბრუნოს მისი კვალიფიკაციის ამაღლებისათვის გაწეული თანხა. აღნიშნულის თაობაზე დამსაქმებლის მიერ გაგზავნილ წერილობით მოთხოვნას მოპასუხის მხრიდან რეაგირება არ მოჰყოლია.

2. მოპასუხის პოზიცია:

მოთხოვნის გახორციელების შემაფერხებელი შესაგებლით მოპასუხემ არ ცნო სარჩელი და განმარტა, რომ შრომითი ხელშეკრულება შეწყდა მხარეთა ურთიერთშეთანხმებით. 2014 წლის 25 თებერვალს კლინიკამ, გენერალური დირექტორის მითითების შესაბამისად, წერილობით დაუდასტურა დასაქმებულს ხელშეკრულების შეწყვეტის ფაქტი და განხორციელდა საბოლოო ანგარიშსწორება. ამ დროიდან თითქმის სამი თვის შემდეგ ჩაბარდა მოპასუხეს გათავისუფლების შესახებ ბრძანება და მოთხოვნა ჯარიმის ანაზღაურების თაობაზე. მოპასუხე არ დაეთანხმა შრომითი პირობების მისი მხრიდან დარღვევის ფაქტს იმ საფუძვლით, რომ მოსარჩელეს არ წარმოუდგენია მტკიცებულება დასაქმებულის მიმართ შინაგანაწესით გათვალისწინებული რომელიმე ადმინისტრაციული ზომის გამოყენების თაობაზე. შესაგებლის თანახმად, მოთხოვნილი ხარჯი წარმოადგენს არა კვალიფიკაციის ასამაღლებელ, არამედ სამივლინებო ხარჯს. ამ გარემოებას ადასტურებს, როგორც შრომის კოდექსის 36-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „კ“ ქვეპუნქტის, მე-4 ნაწილისა და მე-12 მუხლის პირველი ნაწილის დისპოზიცია, ისე მოსარჩელის მიერ წარდგენილი ელექტრონული საგადახდო დავალებების შინაარსი. ამასთანავე, თუ სასამართლო ამ ხარჯს მაინც მიიჩნევს ჯარიმად/პირგასამტეხლოდ, მაშინ, სამოქალაქო კოდექსის 420-ე მუხლის შესაბამისად, გონივრულ ოდენობამდე უნდა შემცირდეს იგი. ის გარემოება, რომ მოპასუხეს გათავისუფლების შესახებ ბრძანება არ გაუსაჩივრებია, არ ართმევს მას შესაძლებლობას, ამტკიცოს მისი უკანონობა.

3. პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:

თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2015 წლის 30 იანვრის გადაწყვეტილებით სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

4. აპელანტის მოთხოვნა:

საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ, მისი გაუქმება და სააპელაციო პალატის მიერ ახალი გადაწყვეტილების მიღება მოითხოვა.

5. გასაჩივრებული განჩინების სარეზოლუციო ნაწილი:

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 29 ოქტომბრის განჩინებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, ხოლო გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად.

5.1. გასაჩივრებული განჩინების ფაქტობრივი და სამართლებრივი დასაბუთება:

5.1.1. პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ 2008 წლის 29 აგვისტოს მხარეთა შორის დაიდო შრომის ხელშეკრულება და მოსარჩელის გენერალური დირექტორის N... ბრძანების საფუძველზე, მოპასუხე დაინიშნა შპს „ა-ის“ მარნეულის ფილიალის ენდოკრინოლოგიური სამსახურის ექიმ- ენდოკრინოლოგის თანამდებობაზე.

5.1.2. კლინიკის გენერალური დირექტორის 2014 წლის 25 თებერვლის ბრძანების N... შესაბამისად, მოსარჩელე საწარმოს ცენტრალური ფილიალის ექიმი, ენდოკრინოლოგი ნ. გ-ი გათავისუფლდა დაკავებული თანამდებობიდან, შრომის ხელშეკრულებით, შესაბამისი თანამდებობრივი ინსტრუქციით და შპს „ა-ის“ შინაგანაწესით განსაზღვრული ვალდებულებების უხეში დარღვევის, კერძოდ, პაციენტებთან უხეში დამოკიდებულების გამო, რაზედაც არაერთხელ მიეცა სიტყვიერი საყვედური, ხელმძღვანელის მითითებების შეუსრულებლობისა და კონფერენციებზე, შეხვედრებზე, თათბირებზე და ა.შ პირადი ტელეფონით სარგებლობის გამო. ამავე ბრძანების თანახმად, მოპასუხეს დაეკისრა მოსარჩელის მიერ მისი კვალიფიკაციის ამაღლებისათვის გაწეული ხარჯების 8 381.68 ლარის ორმაგი ოდენობის - 16 763.36 ლარის ანაზღაურება.

5.1.3. მოპასუხე ფლობს სახელმწიფო სერტიფიკატს საექიმო სპეციალობაში - „ენდოკრინოლოგია“ და კვალიფიკაციით არის ენდოკრინოლოგი.

5.1.4. კლინიკის გენერალური დირექტორის 2012 წლის 11 იანვრის N... ბრძანების საფუძველზე, 2012 წლის 14 იანვრიდან 2012 წლის 7 თებერვლის ჩათვლით მოპასუხე მივლინებულ იქნა ქ.ატლანტაში, ემორის უნივერსიტეტში სტაჟირების გასავლელად. მივლინების/ყოფნის პერიოდში გაწეულმა ხარჯმა შეადგინა 8 381.68 ლარი.

5.1.5. 2014 წლის 12 ივნისის N... წერილით მოპასუხეს ეცნობა, რომ წერილის მიღებიდან 10 კალენდარული დღის ვადაში მოსარჩელისათვის უნდა დაეფარა კვალიფიკაციის ამაღლებისთვის გაწეული ხარჯის გაორმაგებული ოდენობა - 16 763.36 ლარი.

5.1.6. მხარეთა შორის 2008 წლის 29 აგვისტოს დადებული შრომითი ხელშეკრულების 5.2. პუნქტის თანახმად, ხელშეკრულების „თანამშრომლის“ ინიციატივით ან/და ბრალით შეწყვეტისას, „თანამშრომელი“ ვალდებულია ორმაგად აუნაზღაუროს „დამსაქმებელს“ ის ხარჯი, რომელიც გაწეულ იქნა „დამსაქმებლის“ მიერ „თანამშრომლის“ კვალიფიკაციის ამაღლებისათვის (იგულისხმება ლექციები, სემინარები, ტრენინგები, სტაჟირებები და სხვა). აღნიშნული ანაზღაურების ვალდებულება მოქმედებს მხოლოდ იმ კვალიფიკაციის ამაღლებისათვის გაწეული ხარჯებისათვის, რომელთაც არ გასვლიათ 5 (ხუთი) წელი. მხარეთა შორის სადავო იყო ქ.ატლანტაში მოპასუხის წარგზავნის, შესაბამისი ხარჯების გაწევის მიზნობრიობის (მივლინება თუ კვალიფიკაციის ამაღლება) და ემორის უნივერსიტეტში 2012 წლის 14 იანვრიდან 7 თებერვლის ჩათვლით გავლილი კურსების შედეგად დასაქმებულის, როგორც ექიმ-ენდოკრინოლოგის კვალიფიკაციის ამაღლების საკითხი, აგრეთვე, 2014 წლის 25 თებერვლიდან შპს „ა-აში“ დაკავებული თანამდებობიდან გათვისუფლების სამართლებრივი საფუძველი: გათავისუფლება მოხდა შრომითი მოვალეობების უხეში დარღვევის (შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ზ“ ქვეპუნქტი), თუ მხარეთა ურთიერთშეთანხმების (შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ე“ ქვეპუნქტი) საფუძველზე.

5.1.7. სააპელაციო პალატის დასკვნით, მხარეთა ახსნა-განმარტებებისა და საქმეში არსებული მტკიცებულებების შესწავლის შედეგად, სახეზე არ იყო 2008 წლის 29 აგვისტოს შრომითი ხელშეკრულების 5.2 პუნქტით გათვალისწინებული ჯარიმის დაკისრებისათვის, ამავე პუნქტით გათვალისწინებული არც ერთი წინაპირობა, არც თანამშრომლის კვალიფიკაციის ამაღლებისთვის ხარჯის გაწევა და არც მისი (დასაქმებულის) ინიციატივით ან მისი ბრალით შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტა. იმ საკითხთან დაკავშირებით, მიმართული იყო თუ არა 2012 წლის 14 იანვრიდან 7 თებერვლის ჩათვლით ქ.ატლანტაში ემორის უნივერსიტეტში მოპასუხის წარგზავნა და იქ გამართულ კურსებში მონაწილეობის მიღება, მისი, როგორც ექიმ-ენდოკრინოლოგის კვალიფიკაციის ამაღლებისკენ, პალატამ დაასკვნა, რომ ნ.გ-ის სადავო მივლინება სტაჟირების გასავლელად არ ემსახურებოდა მოპასუხის, როგორც ექიმი-ენდოკრინოლოგის კვალიფიკაციის ამაღლებას. ამ თვალსაზრისით აპელანტის განმარტებები არ იქნა გაზიარებული სასამართლოს მიერ. ემორის უნივერსიტეტში ამ სტაჟირების ფარგლებში ნ. გ-თან ერთად, ასევე წარგზავნილები იყვნენ შპს „ა-ის“ დირექტორი – დ. ჯ-ე და კლინიკის თანამშრომელი _ სამედიცინო ტექნიკოსი დ. ე-ი. საქმეში წარმოდგენილი 2012 წლის 19 იანვრის ელექტრონული წერილიდან ირკვეოდა (დოქ. H. R.), რომ ვიზიტორებს მიეწოდათ ამომწურავი იდეები მართვის, პერსონალის დატრენინგების, პოლიტიკისა და პროტოკოლის შემუშავების, პაციენტებისა და საექიმო განათლების, ფაქტობრივი პროცესებისა და ფარისებრი ჯირკვლის სკანერით გადაღებისა და მკურნალობის, ანგარიშგების და კონტროლის სფეროში ასევე, ჩაუტარდათ სესია რადიაციული უსაფრთხოების ოფიცერთან. ტექნიკური ზედამხედველი და ადმინისტრაციული დირექტორისაგან მიეცათ რეკომენდაციები აღჭურვილობის ამორჩევასთან, შეძენასა და გამყიდველებთან მოლაპარაკებების წარმოებასთან დაკავშირებით. სხვადასხვა სპეციალობის მქონე პირების მონაწილეობა ამ ვიზიტში და ამ ვიზიტის დროს განხილული საკითხების შინაარსი, პალატის მოსაზრებით, მიუთითებდა იმ გარემოებაზე, რომ ემორის უნივერსიტეტში ვიზიტის ორიენტირი არ ყოფილა ენდოკრინოლოგის სპეციალობის მქონე პირებისათვის კვალიფიკაციის ამაღლება. ეს ფაქტობრივი მოცემულობა ხაზს უსვამდა ვიზიტის მიზნობრიობას იმის თაობაზე, რომ ვიზიტორებისათვის მიწოდებული ყოფილიყო რადიოლოგიური კაბინეტის დაარსებისა და ფუნქციონირებისათვის საჭირო სხვადასხვა ინფორმაცია. თავად სარჩელშიც მოსარჩელე ემორის უნივერსიტეტში თანამშრომლის მივლინების (სტაჟირების) მიზანს უკავშირებდა შპს „ა-აში“ რადიოლოგიური განყოფილების დაარსებისა და ამუშავებისათვის საჭირო ინფორმაციის შეგროვებას და შემდგომ საქართველოში კლინიკის ფარგლებში მათ გათვალისწინებას. გაზიარებულ იქნა პირველ ინსტანციის სასამართლოს მსჯელობა იმის შესახებ, რომ კვალიფიკაციის ამაღლების უმთავრესი წინაპირობა იყო პირის მიერ, ზოგადად, აღნიშნულ სფეროში კვალიფიკაციის ქონა და რომ მხოლოდ აღნიშნულის შემდეგ არის შესაძლებელი მისი გაღრმავება, გაზრდა და ამაღლება დროთა განმავლობაში დაგროვილი სიახლეებითა თუ მიღწევებით. უდავოა, რომ მოპასუხე სპეციალობით ენდოკრინოლოგია და რადიოლოგიის დარგში სპეციალობა არ გააჩნია. შესაბამისად, მის მიერ ემორის უნივერსიტეტში 2012 წლის 14 იანვრიდან 7 თებერვლის ჩათვლით განხორციელებული ვიზიტის დროს მიღებული ინფორმაცია რადიოაქტიური იოდით მკურნალობის თანამედროვე მიდგომებთან და მასთან დაკავშირებული სხვადასხვა ტექნიკურ საკითხების თაობაზე, ვერ გამოიწვევდა მისი, როგორც ენდოკრინოლოგის, კვალიფიკაციის ამაღლებას. ამ ვიზიტის ფარგლებში მიღებული ინფორმაცია მოპასუხისათვის საინტერესო და მნიშვნელოვანი იყო, თუმცა ინფორმაციის მიღება ამა თუ იმ საკითხთან დაკავშირებით ავტომატურად არ გულისხმობდა კვალიფიკაციის ამაღლებას. არ იყო დადასტურებული გარემოება იმის შესახებ, რომ ემორის უნივერსიტეტში ვიზიტისას მოპასუხემ რაიმე კონკრეტული სასწავლო (საგანმანათლებლო) პროგრამა გაიარა და ამ პროგრამის დაძლევის შედეგად მიიღო შესაბამისი დამადასტურებელი დოკუმენტი (სერტიფიკატი, დიპლომი), რითაც დადასტურდებოდა მისი, როგორც ექიმ-ენდოკრინოლოგის კვალიფიკაციის ამაღლება. შესაბამისად, არ იქნა გაზიარებული აპელანტის პოზიცია იმის თაობაზე, რომ სასამართლოს მიერ არასწორად შეფასდა და დადგინდა ემორის უნივერსიტეტში ნ. გ-ის მივლინების მიზნობრიობა.

5.1.8. სასარჩელო მოთხოვნის საფუძვლიანობის განსაზღვრისათვის მიზანშეწონილად იქნა მიჩნეული მოპასუხის განთავისუფლების საკითხის გამოკვლევაც. პალატის მითითებით, მართალია, მოცემულ ეტაპზე განხილვის საგანს არ წარმოადგენს 2014 წლის 25 თებერვლის გათავისუფლების შესახებ ბრძანების კანონიერების საკითხი, თუმცა, მოცემული დავის ფარგლებში მოპასუხის პოზიციიდან გამომდინარე, აგრეთვე თავად სასარჩელო მოთხოვნის ფაქტობრივი დასაბუთებულობის შემოწმების ფარგლებში აუცილებელ საკვლევ გარემოებას წარმოადგენს საკითხი იმის შესახებ ჰქონდა თუ არა ადგილი დასაქმებულის მხრიდან მასზე, როგორც ექიმ-ენდოკრინოლოგის მხრიდან შრომითი მოვალეობების უხეშ დარღვევას და მის მიმართ არსებობდა თუ არა შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ზ“ ქვეპუნქტის გამოყენების წინაპირობა. ამ გარემოებას ვერ დააბრკოლებდა ის, რომ დასაქმებულს გათავისუფლების შესახებ ბრძანება არ გაუსაჩივრებია. პალატამ არ გაიზიარა მხარის მითითება შრომის კოდექსის 38-ე მუხლის მე-6 ნაწილით გათვალისწინებული ბრძანების გასაჩივრების ვადის დარღვევის თაობაზე და აღნიშნა შემდეგი: უდავოა, რომ 2014 წლის 25 თებერვლიდან შეწყდა 2008 წლის 29 აგვისტოს შრომითი ხელშეკრულება და ამ მომენტიდან მოპასუხეს აღარ უმუშავია შპს „ა-აში“; საქმეში წარმოდგენილი წერილობითი მტკიცებულებით დასტურდებოდა, რომ მოპასუხემ სწორედ 2014 წლის 25 თებერვალს წერილობითი განცხადებით მიმართა დამსაქმებელს მასთან შრომითი ხელშეკრულების მხარეთა შეთანხმების საფუძველზე (შკ-ის 37.1 მუხლის „ე“ ქვეპუნქტით) შეწყვეტასთან დაკავშირებით მისი წერილობითი დასტურის დასაფიქსირებლად. ამავე მტკიცებულებაზე დატანილი მონაცემების თანახმად, წერილობითი განცხადება დამსაქმებელმა ჩაიბარა; საქმეში წარმოდგენილი წერილობითი მტკიცებულების თანახმად, 2014 წლის 25 თებერვლის გათავისუფლების შესახებ ბრძანება და ამ ბრძანებაში მითითებული გათავისუფლების სამართლებრივი საფუძვლის შესახებ დასაქმებულს 2014 წლის 13 მაისს, შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის მომენტიდან დაახლოებით ორთვენახევრის შემდეგ ეცნობა. მოპასუხე სადავოდ არ ხდიდა 2008 წლის 29 აგვისტოს შრომითი ხელშეკრულების 2012 წლის 25 თებერვლიდან შეწყვეტის საკითხს და, შესაბამისად, დამსაქმებლის გადაწყვეტილებას მისი თანამდებობიდან გათავისუფლების თაობაზე, არამედ, სადავო იყო ურთიერთობის შეწყვეტის ის კონკრეტული საფუძველი, რის შესახებაც მას მხოლოდ ორთვენახევრის შემდეგ ეცნობა №... ბრძანებით.

5.1.9. პალატამ მიუთითა შრომის კოდექსის 38-ე მუხლის მე-4, მე-5, მე-6 და მე-7 ნაწილებზე და განმარტა, რომ კანონმდებელმა შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის შესახებ დამსაქმებლის გადაწყვეტილების გასაჩივრების 30-დღიანი ვადა დაუკავშირა დამსაქმებლისათვის ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძვლის წერილობითი დასაბუთების დასაქმებულის მიერ მოთხოვნის საკითხს. იმ შემთხვევებში, თუ დამსაქმებელი საკუთარი ინიციატივით ჩააბარებს დასაქმებულს ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძვლის წერილობით დასაბუთებას, ცხადია, დასაქმებულის მიერ ამ წერილობითი დასაბუთების მოთხოვნა კარგავს აქტუალობას. სააბოლოოდ, ნორმათა ანალიზიდან გამომდინარე, ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძვლის წერილობითი დასაბუთების ჩაბარებიდან (ან წერილობითი დასაბუთების მომზადების 7-დღიანი ვადის ამოწურვიდან) მხოლოდ 30 დღის ვადაშია უფლებამოსილი, დასაქმებული გაასაჩივროს შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის გადაწყვეტილება. არც 38-ე მუხლი და არც ამ კოდექსის სხვა მუხლები არ შეიცავენ იმ მდგომარეობის მომწესრიგებელ ქცევის წესს, თუ რა ვადაში უნდა გასაჩივრდეს ხელშეკრულების შეწყვეტის შესახებ გადაწყვეტილება იმ შემთხვევაში, თუკი არც დამსაქმებელი თავისი ინიციატივით არ გადაცემს დასაქმებულს ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძვლის წერილობით დასაბუთებას და არც დასაქმებული არ მოითხოვს ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძვლის წერილობითი დასაბუთების გადაცემას. დასაქმებული არ არის ვალდებული, მოითხოვოს წერილობითი დასაბუთების გადაცემა და, შესაბამისად, ასეთ შემთხვევაში გათავისუფლების შესახებ გადაწყვეტილების მის მიერ გასაჩივრების უფლებაზე არ შეიძლება გავრცელდეს 38-ე მუხლის მე-6 ნაწილით გათვალისწინებული 30-დღიანი ვადა. პალატის მოსაზრებით, ასეთ შემთხვევებზე შრომის კოდექსის პირველი მუხლის მე-2 ნაწილისა და სამოქალაქო კოდექის 129-ე მუხლის პირველი ნაწილის დანაწესიდან გამომდინარე, უნდა გავრცელდეს სამწლიანი ხანდაზმულობის ვადა. 2014 წლის 25 თებერვლის ბრძანება, პალატის მოსაზრებით, არ შეიძლება შეფასებულ იქნას 2008 წლის 29 აგვისტოს შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძვლის წერილობით დასაბუთებად. აღნიშნული ბრძანება შეიცავს მხოლოდ ზოგად მითითებას დასაქმებულის მიერ ჩადენილ დარღვევებთან დაკავშირებით, რის გამოც დამსაქმებლის მიერ გამოყენებული იქნა 37-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ზ“ ქვეპუნტი, ასევე შეიცავს ნ. გ-ისათვის ჯარიმის სახით 16 763 ლარის დაკისრების შესახებ დამსაქმებლის გადაწყვეტილებას. ამ გარემოებათა გათვალისწინებით, პალატამ ჩათვალა, რომ მოპასუხის პრეტენზია არ იყო ხანდაზმული, მოსარჩელის არგუმენტი, რომ 2014 წლის 25 თებერვლის ბრძანება კანონიერ ძალაშია შესული და მასში დაფიქსირებული გათავისუფლების შესახებ კონკრეტული საფუძვლის კანონიერება აღარ შეიძლება გადაიხედოს, საფუძველს მოკლებული იყო. მოსარჩელეს ბრძანებაში მითითებული გარემოებების დამადასტურებელი მტკიცებულებები სასამართლოში არ წარუდგენია, მიუხედავად იმისა, რომ სააპელაციო სასამართლოში საქმის ზეპირი განხილვისას მას მიეცა შესაძლებლობა, ამ საკითხთან დაკავშირებით წარმოედგინა დამატებითი მტკიცება და დასაბუთება. სასამართლოს შინაგანი რწმენის ჩამოყალიბების თვალსაზრისით, პალატამ მიუთითა იმაზეც, რომ 2014 წლის 25 თებერვალს მოპასუხემ წერილობით მიმართა დამსაქმებელს იმ პოზიციის დასაფიქსირებლად, რომ იგი თანახმა იყო, მხარეთა ურთიერთშეთანხმების საფუძველზე შეწყვეტილიყო შრომითი ხელშეკრულება და ადასტურებდა ნებას წერილობით. ლოგიკური იქნებოდა თუკი გათავისუფლების საფუძველი მართლაც დასაქმებულის მიერ შრომითი მოვალეობების უხეში დარღვევა იყო, დამსაქმებელს 2014 წლის 25 თებერვლის წერილობითი განცხადების მიღებიდან დაუყოვნებლივ ჩაებარებინა მისთვის გათავისუფლების ბრძანება, სადაც დაფიქსირებული იყო სრულიად სხვა საფუძველი. მოსარჩელემ მხოლოდ 2014 წლის 13 მაისს მოახერხა ბრძანების ადრესატისათვის ჩაბარება. თუკი მართლაც 2014 წლის 25 თებერვლის მომენტისათვის ხელშკერულების შეწყვეტის საფუძველი იყო შრომითი მოვალეობების უხეში დარღვევა და დამსაქმებელს აღნიშნულის გათვალისწინებით გააჩნდა დასაქმებულისათვის ხელშეკრულების 5.2 პუნქტის საფუძველზე ჯარიმის დაკისრების საფუძველი, მოსარჩელეს, როგორც დამსაქმებელს, შრომის კოდექსის 33-ე მუხლის დანაწესიდან გამომდინარე უნდა, განეხორციელებინა თებერვლის ხელფასის დაქვითვა ჯარიმის ანგარიშში, რომელიც მოპასუხეს ჩაერიცხა დაქვითვის გარეშე. ამდენად, გაზიარებულ იქნა მოპასუხის მტკიცება, რომ შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტა მხარეთა ურთიერთშეთანხმების საფუძველზე, ზეპირსიტყიერად იყო წინასწარ შეთანხმებული დამსაქმებლის ხელმძღვანელობასთან და სწორედ ამ ზეპირსიტყვიერი შეთანხმებიდან გამომდინარე მან წერილობითი განცხადებით უკვე 2014 წლის 25 თებერვალს მიმართა დამსაქმებელს.

5.1.10. ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, პალატამ დაასკვნა, რომ მოსარჩელემ ვერ დაადასტურა მოპასუხის მიერ შრომითი ვალდებულების დარღვევა და მისი ბრალეულობით შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის გარემოება, რაც სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმისათვის საკმარის საფუძველს წარმოადგენდა.

6. კასატორის მოთხოვნა:

სააპელაციო სასამართლოს განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ და მოითხოვა მისი გაუქმება.

6.1. საკასაციო საჩივრის საფუძვლები:

6.1.1. კასატორის განმარტებით, გასაჩივრებული განჩინებით დარღვეულია „ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის“ ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პუნქტისა და საქართველოს კონსტიტუციის 42-ე მუხლის მოთხოვნები, რადგანაც სასამართლოს არ დაუსაბუთებია მიღებული გადაწყვეტილება. სააპელაციო სასამართლომ არ შეამოწმა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერება სრულყოფილად და ყოველმხრივ, არ შეაფასა საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე გარემოებები. რის გამოც მიღებული განჩინება დაუსაბუთებელია. საქმეში წარმოდგენილია არაერთი მტკიცებულება, რომ მოპასუხე კვალიფიკაციის ამაღლების მიზნით იმყოფებოდა ემორის უნივერსიტეტში (2011 წლის 6 დეკემბრის წერილი; ემორის უნივერსიტეტის მოწვევა; 2012 წლის 19 იანვრის ვ. კ-ის წერილი, რომლითაც ცალსახად ირკვევა, რომ ეს იყო ტრენინგი და ნ. გ-ს ჰქონდა სტუდენტის სტატუსი; ნ. გ-ის მიერ შპს „ა-ის“ კლინიკური დირექტორისადმი გაგზავნილი წერილი, სადაც მოპასუხე იწერება შემდეგს: „დიდი მადლობა, ჩემი ტრენინგი თითქმის დასრულდა. ყველაფერმა კარგად ჩაიარა, როგორც პროფესიონალური, ისე ადამიანური გაგებით“.

6.1.2. მოპასუხე ქ.ატლანტაში ემორის უნივერსიტეტში სწორედ სწავლების კვალიფიკაციის ამაღლების მიზნით იმყოფებოდა და მის მიერ არ მომხდარა სამუშაო ადგილის შეცვლა შრომის კოდექსის 36-ე მუხლის მე-2 ნაწილის „კ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად. სააპელაციო სასამართლომ არც იმ გარემოებას მიაქცია ყურადღება, რომ ნ. გ-ის ქ.ატლანტაში ყოფნის დროს შეჩერებული იყო შრომითი ურთიერთობა, რაც დასტურება იმით, რომ ნ.გ-ს, კვალიფიკაციის ამაღლების პერიოდში, არ ერიცხებოდა ხელფასი.

6.1.3. დაუსაბუთებელი და უსაფუძვლოა სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობა კვალიფიკაციის ამაღლების საკითხის თაობაზე, რადგანაც რადიოაქტიური იოდით მკურნალობის განყოფილებაში ტარდება ფარისებრი დაავადების მკურნალობა. რადიოაქტიური იოდით მკურნალობა ტარდება ფარისებრი ჯირკვლის, როგორც კეთილთვისებიანი, ასევე, ავთვისებიანი სიმსივნის დაავადების დროს. ენდოკრინოლოგი იმ სამედიცინო დარგის სპეციალისტია, რომელთანაც პაციენტი მიდის ფარისებრი ჯირკვლის დაავადების სამკურნალოდ. სამედიცინო ჩვენებიდან გამომდინარე, სწორედ ენდოკრინლოგი განსაზღვრავს პაციენტისათვის ბირთული მედიცინის ცენტრში მკურნალობის საჭიროებას, შესაბამისად, მოპასუხეს ემორის უნივერსიტეტში სტაჟირებისას უნდა შეესწავლა ის ჩვენებები, რომლის საფუძველზე პაციენტი იგზავნება სამკურნალოდ ბირთვული მედიცინის ცენტრში, აგრეთვე, უნდა შეესწავლა ის ქმედებები, რომლებიც უნდა განეხორციელებინა იმ პაციენტების მეთვალყურეობისას, რომლებმაც გაიარეს მკურნალობა ბირთვული მედიცინის ცენტრში. სწორედ ამიტომ მოხდა ექიმ–ენდოკრინოლოგი ნ. გ-ის ემორის უნივერსიტეტში გაგზავნა და არა რომელიმე სხვა სამედიცინო დარგის ექიმის, მიუხედავად იმისა, რომ მოცემულ ცენტრში პაციენტის მკურნალობას ახორციელებს ექიმ-რადიოლოგი. ექიმ-ენდოკრინოლოგი განსაზღვრავს პაციენტის საჭიროებას და მიმართავს მას ბირთვული მედიცინის ცენტრში სამკურნალოდ, ხოლო მკურნალობის შემდგომ უწევს პაციენტს მეთვალყურეობას.

6.1.4. მოსარჩელესა და მოპასუხეს შორის 2008 წლის 29 აგვისტოს გაფორმებული შრომის ხელშეკრულების №2 დანართით (შინაგანაწესი) გათვალისწინებული მე-7 მუხლის თანახმად, კვალიფიკაციის ამაღლებაში მოიაზრება ლექციები, სემინარები, ტრენინგები, სტაჟირებები და სხვა ყველანაირი სახის ცოდნის მიღების საშუალება. შრომითი ხელშეკრულება წარმოადგენს კერძოსამართლებრივ ხელშეკრულებას, სადაც მოქმედებს მხარეთა ნების ავტონომია. სამოქალაქო კოდექსის 319-ე მუხლის თანახმად, მხარეები შეთანხმდნენ კონკრეტული ტერმინის _ „კვალიფიკაციის ამაღლების“ განმარტებასა და შინაარსზე, შესაბამისად, დასაბუთებასაა მოკლებული სააპელაციო სასამართლოს განმარტებები, იმასთან დაკავშირებით, რომ მოპასუხემ, მართალია, მიიღო ცოდნა, მაგრამ ეს არ წარმოადგენს კვალიფიფკაციის ამაღლებას, მაშინ, როცა მხარეთა შორის დადებული ხელშეკრულებით ცოდნის მიღება უკვე განიმარტება კვალიფიკაციის ამაღლებად. ამ ცოდნის გამოყენება მთლიანად დაკავშირებულია მოპასუხის სურვილზე, რადგანაც სავსებით შესაძლებელია, მომავალში აიღოს რადიოლოგის ლიცენზია და დამატებით განახორციელოს ამ სპეციალობით განსაზღვრული საექიმო საქმიანობაც.

6.1.5. სასამართლოში წარდგენილ იქნა შპს „ა-ის“კლინიკური დირექტორის განმარტება, რომლის თანახმადაც, ნ. გ-ი მისი რეკომენდაციის საფუძველზე გაემგზავრა აშშ-ს ქალაქ ატლანტაში, ემორის უნივერსიტეტში, სადაც სამედიცინო სკოლის რადიოლოგიის დეპარტამენტის კათედრაზე 2012 წლის 14 იანვრიდან 7 თებერვლის ჩათვლით გაიარა ტრენინგი, ფარისებრი ჯირკვლის დაავადებების რადიოაქტიური იოდით მკურნალობის თანამედროვე მიდგომების ასათვისებლად, ამიტომ ენდოკრინოლოგის კვალიფიკაცია მხოლოდ მაშინ შეიძლება ჩაითვალოს სრულად, როდესაც იგი იყენებს მკურნალობის ყველა მეთოდს.

6.1.6. სააპელაციო პალატამ ასევე არ გაითვალისწინა და, შესაბამისად, არ შეაფასა საქმეში წარმოდგენილი ნ. გ-ის ელექტრონული წერილები, რომლებიც გაგზავნილია შპს „ა-ის“ გენერალური დირექტორის, კლინიკური დირექტორისა და ტექნიკოსის სახელზე. წერილებით ცალსახად დასტურდება, რომ მოპასუხე თავად არის დაინტერესებული გამგზავრებით და ახდენს შესაბამისი ინფორმაციის მოძიებას, ხოლო მოპასუხის მიერ პ. კ-ის სახელზე გაგზავნილ წერილში ნათლად ჩანს, რომ იგი, როგორც ენდოკრინოლოგი, დაინტერესებული იყო ფარისებრი ჯირკვლის დაავადებების მეთოდების შესწავლით, მათ შორის, რადიოაქტიური იოდით მკურნალობის მეთოდით. მოპასუხე წერს, რომ მიზანშეწონილად მიაჩნია საკითხის ძირფესვიანად შესწავლა. იგი საკუთარ თავს უწევს რეკომენდაციას, რათა გაემგზავროს ემორის უნივერსიტეტში და შეისწავლოს ყველა საკითხი, ტექნიკურიც და კლინიკურიც, შესაბამისად, ირკვევა, რომ ნ. გ-ს არა თუ უნდოდა, არამედ, დაინტერესებული იყო ამ ტრენინგში მონაწილეობის მიღებით. გაურკვეველია მოპასუხის პოზიცია იმის თაობაზე, რომ მას მოცემულმა ტრენინგმა კვალიფიკაცია არ აუმაღლა.

6.1.7. სააპელაციო სასამართლო განჩინებაში მიუთითებს ისეთ გარემოებაზე, რომელიც დავის საგანთან საერთოდ არ არის კავშირში და მთელ მსჯელობას უძღვნის ნ. გ-ის სამსახურიდან გათავისუფლების ბრძანების კანონიერების საკითხს. აღნიშნული პიდაპირ მიუთითებს, რომ სააპელაციო სასამართლომ დაარღვია სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 377–ე მუხლი, რადგანაც ბრძანების კანონიერებაზე სააპელაციო სასამართლოს საერთოდ არ უნდა ემსჯელა. ის პოზიცია, რომ ნ. გ-ს გაშვებული აქვს ბრძანების გასაჩივრების ვადა, სააპელაციო პალატის მიერ არ იქნა გაზიარებული. შპს „ა-ის“ 2014 წლის 24 თებერვლის ბრძანებით, შპს „ა-ის“ ცენტრალური ფილიალის ექიმ-ენდოკრინოლოგი ნ. გ-ი 2014 წლის 25 თებერვლიდან გათავისუფლდა დაკავებული თანამდებობიდან შრომის ხელშეკრულების, შესაბამისი თანამდებობრივი ინსტრუქციით და შპს „ა-ის“ შინაგანაწესის განსაზღვრული ვალდებულებების უხეში დარღვევის, კერძოდ, პაციენტებთან უხეში დამოკიდებულების გამო, რაზეც არაერთხელ მიეცა სიტყვიერი საყვედური, ხელმძღვანელის მითითებების შეუსრულებლობისა და კონფერენციებზე, შეხვედრებზე, თათბირებზე პირადი ტელეფონით სარგებლობის გამო. აღნიშნული ბრძანება ნ. გ-ს ჩაბარდა 2014 წლის 13 მაისს. სამსახურიდან გათავისუფლებას სამართლებრივ საფუძვლად დაედო შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის პირველი პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტი, 2008 წლის 29 აგვისტოს შრომის ხელშეკრულების მე-3 მუხლის 3.2.2. პუნქტის „ხ“ ქვეპუნქტი და 2008 წლის 29 აგვისტოს შრომის ხელშეკრულების დანართი №1 (თანამდებობრივი ინსტრუქცია) გათვალისწინებული ვალდებულების დარღვევა. შრომის კოდექსის 37-ე მუხლის პირველი პუნქტის „ზ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, გათავისუფლების შესახებ ბრძანებაში გარკვევით და დეტალურად არის ასახული, რა იგულისხმება ხელშეკრულებისა და შინაგანაწესის პირობების დარღვევად.

6.1.8. საგულისხმოა, რომ საქართველოს კანონმდებლობა წერილობითი დასაბუთებულობის საშუალო სტანდარტის ცნებას არ იცნობს, დასაქმებულს ჩაბარდა ბრძანება გათავისუფლების შესახებ, სადაც ამის ყველა მიზეზი იყო დასაბუთებული და ამავე ბრძანებით იყო მოთხოვნილი კვალიფიკაციის ამაღლებისათვის გაწეული ხარჯის ორმაგად ანაზღაურება, რაც მხარეს სადავოდ არ გაუხდია არც ჩაბარების შემდეგ კანონით დადგენილ ვადაში და არც კანონით განსაზღვრული ვადის შემდეგ, რაც იმას ნიშნავს დასაქმებული ეთანხმებოდა ბრძანების შინაარსს. ნ. გ-ს შრომის ხელშეკრულების შეწყვეტის შესახებ ბრძანება ჩაბარდა 2014 წლის 13 მაისს, შრომის კოდექსის შესაბამისად, ბრძანება უნდა გასაჩივრებულიყო 2014 წლის 13 მაისიდან ან წერილობითი დასაბუთების მოთხოვნაზე უარის მიღებიდან 30 კალენდარული დღის ვადაში. მოწინააღმდეგე მხარის მიერ ბრძანება დღემდე კანონით დადგენილი წესით გასაჩივრებული არ არის, რაც იმას ნიშნავს, რომ ბრძანება ძალაშია და მხარეს ის სადავოდ არ გაუხდია, ამ გარემოებას მოპასუხე თავადაც ადასტურებს.

6.1.9. გაუგებარია და დაუსაბუთებელია სააპელაციო სასამართლოს განმარტება იმასთან დაკავშირებით, რომ ბრძანების გასაჩივრებაზე უნდა გავრცელდეს სამოქალაქო კოდექსის 129-ე მუხლის პირველი ნაწილიდან გამომდინარე ხანდაზმულობის სამწლიანი ვადა. დაუსაბუთებელია, რატომ უნდა იქნას გამოყენებული სამოქალაქო კოდექსის მითითებული ნორმა მაშინ, როდესაც შრომის კოდექსი ზუსტად განსაზღვრავს გასაჩივრების წესს და ზუსტად არის მითითებული გასაჩივრების ვადები. სასამართლომ ხანდაზმულობის ვადის ათვლა პირდაპირ დაუკავშირა დასაქმებულის ქმედებას, რომლის განხორციელებაც არ არის მისი მხრიდან სავალდებულო, დასაქმებულმა შეიძლება არაკეთილსინდისიერად გამოიყენოს თავისი უფლება და გვერდი აუაროს შრომის კოდექსით განსაზღვრულ სპეციალურ ნორმას. შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობა ხანდაზმულობის საკითხთან მიმართებით პირველ რიგში გაუმართლებელია (დავის საგანთან კავშირის არქონის გამო) და მეორე მხრივ _ დაუსაბუთებელიც.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და მიიჩნევს, რომ იგი დაუშვებელია შემდეგ გარემოებათა გამო:

1. საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის დასაბუთება:

1.1. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

1.2. გასაჩივრებული განჩინების დასაბუთება ძირითადად იმ დასკვნებს ეფუძნება, რომ მოსარჩელემ ვერ დაადასტურა მოთხოვნილი თანხის დაკისრების საფუძვლიანობა. სააპელაციო სასამართლოს დასკვნით, ნ. გ-ს ქ.ატლანტაში, ემორის უნივერსიტეტში კვალიფიკაცია არ აუმაღლებია, ამასთანავე, უსაფუძვლო იყო მოსარჩელის მტკიცება შრომითი ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების დარღვევის გამო, მოპასუხის გათავისუფლების თაობაზე.

1.3. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებულ პრეტენზიაში იგულისხმება მითითება იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურ-სამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით არ წარმოუდგენია დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).

1.4. საკასაციო სასამართლო ყურადღებას გაამახვილებს მხარეთა შორის შრომით-სამართლებრივი ურთიერთობის მომწესრიგებელი შეთანხმების იმ დებულებაზე, რომლითაც განსაზღვრული იყო ერთგვარი სანქცია დასაქმებულისათვის, რომელიც დატოვებდა სამსახურს. შეთანხმების თანახმად, ხელშეკრულების „თანამშრომლის“ ინიციატივით ან/და ბრალით შეწყვეტისას, „თანამშრომელი“ ვალდებულია, ორმაგად აუნაზღაუროს „დამსაქმებელს“ ის ხარჯი, რომელიც გაწეულ იქნა „დამსაქმებლის“ მიერ „თანამშრომლის“ კვალიფიკაციის ამაღლებისათვის (იგულისხმება ლექციები, სემინარები, ტრენინგები, სტაჟირებები და სხვა). აღნიშნული ანაზღაურების ვალდებულება მოქმედებს მხოლოდ იმ კვალიფიკაციის ამაღლებისათვის გაწეული ხარჯებისათვის, რომელთაც არ გასვლიათ 5 (ხუთი) წელი. საკასაციო პალატის შეფასებით, შრომის კოდექსის მე-2 მუხლის მე-2 ნაწილის ფარგლებში, ნების თავისუფალი გამოვლენის გზით მხარეები შეთანხმდნენ დასაქმებულის პასუხისმგებლობის განსაკუთრებულ წესზე, თუმცა, ეს წესი მოიცავს კომულაციურ პირობას, კერძოდ, ერთდროულად უნდა არსებობდეს შემდეგი: ა)თანამშრომლის ინიციატივა ან მისი მხრიდან ვალდებულების დარღვევა, რაც შრომითი მოვალეობის შეწყვეტის საფუძველია; ბ)დამსაქმებელს უნდა ჰქონდეს გაწეული ხარჯი თანამშრომლის კვალიფიკაციის ამაღლების გამო. მითითებული საფუძვლით მხარის მიმართ მოთხოვნის წარდგენისას მოსარჩელის მტკიცების საგანში, ბუნებრივია, შედის ზემოხსენებული გარემოებების დამტკიცების ვალდებულება (სსსკ-ის 102 მუხლი). მითითებულთაგან ერთ-ერთის არარსებობა მოთხოვნის უსაფუძვლოდ მიჩნევის წინაპირობას წარმოადგენს. მოცემულ შემთხვევაში, პალატა მხედველობაში იღებს იმ უდავო გარემოებას, რომ ნ. გ-ი ფლობს სახელმწიფო სერტიფიკატს საექიმო საქმიანობაში _ „ენდოკრინოლოგია“ და კვალიფიკაციით არის ენდოკრინოლოგი. საქმის მასალებით არ დადგენილა და არც კასატორი მიუთითებს იმგვარ გარემოებაზე, რომ ნ.გ-მა მიიღო რადიოაქტიური იოდით მკურნალობის უფლების დამადასტურებელი მოწმობა, მაშინ, როდესაც საექიმო საქმიანობის მომწესრიგებელი სფერო მკაცრად არეგულირებს საექიმო საქმიანობის წესსა და პირობებს. კასატორი ცდილობს, ერთ კონტექსტში წარმოაჩინოს ენდოკრინული დაავადება და რადიოაქტიური ოიდით მკურნალობის მეთოდი, თუმცა მისი მტკიცება ემყარება მხოლოდ საკუთარ განმარტებას და ვერ ადასტურებს იმ გარემოებას, რომ ნ.გ-მა ემორის უნივერსიტეტში ახალი პროფესიული უნარ-ჩვევები მიიღო, რომელთა ამ ეტაპზე რეალიზაციაც შეუძლია. სწორედ ამ გარემოების გათვალისწინებით, პალატა კასატორს მიუთითებს საკუთარ არგუმენტზე, რომ რადიოლოგიის დარგში მუშაობისათვის ნ.გ-ს მოუწევს შესაბამისი პროგრამის გავლა და უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტის მოპოვება (იხ. საკასაციო საჩივრის საფუძვლები). რაც შეეხება მხარის მტკიცებას, რომ სამოქალაქო კოდექსის 319-ე მუხლის პირველი ნაწილის ფარგლებში მხარეები შეთანხმდნენ ტერმინ „კვალიფიკაციის ამაღლების“ მნიშვნელობაზე, პალატა მას ვერ გაიზიარებს, რადგანაც მხარეთა ორმხრივი შეთანხმების ნამდვილი ნება, სამოქალაქო კოდექსის 52-ე მუხლის თანახმად, უნდა დადგინდეს თავად ამ ნების გონივრული განსჯის შედეგად, და არა მარტოოდენ გამოთქმის სიტყვასიტყვითი აზრიდან. აქვე გასათვალისწინებელია სამოქალაქო საპროცეო კოდექსის 102-ე მუხლის მე-3 ნაწილის დათქმა, რომ საქმის გარემოებები, რომლებიც კანონის თანახმად უნდა დადასტურდეს გარკვეული სახის მტკიცებულებებით, არ შეიძლება დადასტურდეს სხვა სახის მტკიცებულებებით. დასახელებული ნორმიდან გამომდინარე, პირის კვალიფიკაციის ამაღლების ფაქტი მედიცინის განსხვავებულ, თუნდაც მომიჯნავე დარგში არ შეიძლება დადგინდეს თავად ამ პირის წერილობითი განმარტებით, რომ ესწრებოდა ტრენინგს, საკუთარი თავისათვის ან სხვა პირის მიერ რეკომენდაციის გაწევით ან დასაქმებულის გარკვეულ შეხვედრაზე მივლინებით.

1.5. იმ გარემოების მხედველობაში მიღებით, რომ კასატორმა საქმის განხილვისას ვერ დაამტკიცა დასაქმებულის კვალიფიკაციის ამაღლების მიზნით ხარჯების გაწევის ფაქტი, პალატა მიიჩნევს, რომ ეს გარემოება სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საკმარისი საფუძველია, შესაბამისად, ბრძანების კანონიერების შემოწმებისა და ხანდაზმულობის მარეგულირებელი სამართლის ნორმის გამოყენების ნაწილში სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობის კანონიერების შემოწმება საჭირო აღარაა, ვინაიდან, თუნდაც კასატორის პრეტენზიები ამ კუთხით იყოს საფუძველინი, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 393-ე-394-ე მუხლების შესაბამისად, არ იარსებებს გასაჩივრებული განჩინების გაუქმების წინაპირობა.

1.6. ამდენად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა. ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

1.7. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

2. საკასაციო სასამართლოში წარმოდგენილი მტკიცებულებები:

2.1. წინამდებარე საკასაციო საჩივარს შპს „ა-ამ“ დაურთო გასაჩივრებული განჩინების ასლი.

2.2. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, საკასაციო სასამართლო იმსჯელებს მხარის მხოლოდ იმ ახსნა-განმარტებაზე, რომელიც ასახულია სასამართლოთა გადაწყვეტილებებში ან სხდომათა ოქმებში. გარდა ამისა, შეიძლება მხედველობაში იქნეს მიღებული ამ კოდექსის 396-ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტში მითითებული ფაქტები. აღნიშნული ნორმა ადგენს საკასაციო სასამართლოს მიერ ფაქტობრივი გარემოებების შეფასების პროცესუალურ ფარგლებს და მისი შინაარსიდან გამომდინარეობს, რომ საკასაციო სასამართლოში ახალ ფაქტებზე მითითება და ახალი მტკიცებულებების წარმოდგენა არ დაიშვება, მით უფრო გაუმართლებელია იმ მტკიცებულებათა და იმ მასალების განმეორებით წარმოდგენა, რომლებიც ისედაც მოიპოვება საქმეში. ამავე კოდექსის 104-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, სასამართლო არ მიიღებს, არ გამოითხოვს ან საქმიდან ამოიღებს მტკიცებულებებს, რომლებსაც საქმისათვის მნიშვნელობა არ აქვთ. დასახელებული ნორმებიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ არ არსებობს წარმოდგენილი მტკიცებულების გაზიარების საფუძველი, შესაბამისად, კასატორს უნდა დაუბრუნდეს იგი.

3. სასამართლო ხარჯები:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი. დასახელებული ნორმიდან გამომდინარე, პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორს უნდა დაუბრუნდეს მის მიერ 17.12.2015წ. #... საგადახდო დავალებით სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი 838,17 ლარის 70% _ 586,719 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 104-ე, 391-ე, 401-ე, 407-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. შპს „ა-ის“ საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

2. კასატორ შპს „ა-ას“ (ს/#...) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს მის მიერ 17.12.2015წ. #... საგადახდო დავალებით სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი 838,17 ლარის 70% _ 586,719 ლარი.

3. კასატორს დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე დართული თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 29.10.2015წ. #... განჩინების ასლი 20 (ოცი) ფურცლად (ტ. II, ს.ფ.122-141).

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ბ. ალავიძე

მოსამართლეები: ზ. ძლიერიშვილი

ნ. ბაქაქური