საქმე № 330210014646043

საქმე №ას-100-96-2016 30 მარტი, 2016 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ზურაბ ძლიერიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ბესარიონ ალავიძე, ნინო ბაქაქური

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – შ. ჭ.-ი (მოსარჩელე, შეგებებულ სარჩელზე – მოპასუხე)

მოწინააღმდეგე მხარე – რ. ს.-ე (მოპასუხე, შეგებებული სარჩელის ავტორი)

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 9 დეკემბრის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება, ხოლო შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

დავის საგანი – ნასყიდობის ხელშეკრულების ბათილად ცნობა (ძირითად სარჩელში), უკანონო მფლობელობიდან ნივთის გამოთხოვა (შეგებებულ სარჩელში)

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

1. შ. ჭ.-მა სარჩელი აღძრა სასამართლოში რ. ს.-ის მიმართ და მოითხოვა, ბათილად ცნოს 2013 წლის 25 მარტს რ. ს.-ესთან გაფორმებული უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულება გამოსყიდვის უფლებით და ქ.თბილისში, მ.-ის ქუჩა №..-ში მდებარე №.. ბინა აღირიცხოს შ. ჭ.-ის საკუთრებად.

2. მოსარჩელემ განმარტა, რომ მხარეთა შორის არსებობდა სასესხო ურთიერთობა. მოსარჩელის მიერ ფულადი ვალდებულების სრულად შეუსრულებლობის გამო, მხარეთა შორის გაფორმდა უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულება გამოსყიდვის უფლებით, თუმცა გამოსყიდვის ღირებულება 115 000 აშშ დოლარად განისაზღვრა არასწორად. 2012 წლის 21 დეკემბერს მოსარჩელემ მოპასუხის მიმართ აღარა 80938 აშშ დოლარის ოდენობით დავალიანების არსებობა. ამდენად, ნასყიდობის ხელშეკრულების დადებით მხარეებს არ სურდათ ქონების გასხვისება, არამედ გარიგება დაიდო მოსარჩელის მიერ შეუსრულებელი ფულადი ვალდებულების გამო.

3. რ. ს.-ემ სარჩელი არ ცნო და შეგებებული სასარჩელო განცხადებით მოითხოვა ქ.თბილისში, მ.-ის ქუჩა №..-ში მდებარე №.. ბინის შ. ჭ.-ის უკანონო მფლობელობიდან გამოთხოვა და გამოთავისუფლებულ მდგომარეობაში მისთვის გადაცემა.

4. შეგებებული სარჩელის ავტორმა მიიჩნია, რომ სადავო გარიგება დაიდო მხარეთა მიერ ნამდვილი ნების გამოთხოვის საფუძველზე. უძრავი ნივთი აღირიცხა მის საკუთრებად, შესაბამისად, შ. ჭ.-ი სადავო უძრავ ნივთს უკანონოდ ფლობს.

5. თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2015 წლის 17 მარტის გადაწყვეტილებით შეგებებული სარჩელი დაკმაყოფილდა, ხოლო ძირითად სარჩელს უარი ეთქვა დაკმაყოფილებაზე, რაც შ. ჭ.-მა გაასაჩივრა სააპელაციო წესით.

6. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 9 დეკემბრის განჩინებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, ხოლო გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად შემდეგ გარემოებათა გამო:

7. უპირველეს ყოვლისა, სააპელაციო პალატამ ყურადღება გაამახვილა სასარჩელო მოთხოვნასა და მის სამართლებრივ საფუძველზე – მოსარჩელე შ. ჭ.-ის სასარჩელო მოთხოვნას წარმოადგენს 2013 წლის 25 მარტის უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულების (გამოსყიდვის უფლებით) ბათილად ცნობა და ქ.თბილისში, მ.-ის ქუჩა №..-ში მდებარე №.. ბინის საკუთრებაში აღრიცხვა. ხელშეკრულების ბათილობის საფუძვლად მოსარჩელემ მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 56-ე მუხლზე.

8. სააპელაციო სასამართლომ უდავოდ დაადგინა, რომ 2012 წლის 21 დეკემბრის ვალის აღიარების ხელშეკრულების თანახმად, შ. ჭ.-მა აღიარა რ. ს.-ის მიმართ ვალის – 80 938 აშშ დოლარის არსებობა და იკისრა მისი გადახდის ვალდებულება 2013 წლის 1 თებერვლამდე.

9. 2013 წლის 25 მარტს შ. ჭ.-სა და რ. ს.-ეს შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულება გამოსყიდვის უფლებით. ხელშეკრულების შესაბამისად, ნასყიდობის საგანია ქ.თბილისში, მ.-ის ქუჩა №..-ში მდებარე №.. ბინა. უძრავი ქონების გამოსყიდვის მაქსიმალურ ვადად განისაზღვრა 2014 წლის 31 მარტი.

10. ხელშეკრულების 2.5. პუნქტის თანახმად, მხარეები შეთანხმდნენ, რომ გამყიდველის მიერ 2014 წლის 31 მარტის ჩათვლით გამოსყიდვის უფლების განუხორციელებლობის შემთხვევაში მყიდველი უფლებამოსილია, 2014 წლის პირველი აპრილიდან ნებისმიერ დროს მისი ცალმხრივი განცხადების საფუძველზე თავად მიმართოს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს ფართის ამონაწერში რეგისტრირებული ვალდებულების (გამოსყიდვის უფლება) გაუქმების მოთხოვნით და ასეთი ტიპის განცხადებას არ ესაჭიროება გამყიდველის თანხმობა.

11. სააპელაციო პალატამ ყურადღება გაამახვილა 2013 წლის 25 მარტის ნასყიდობის ხელშეკრულების მე-3 მუხლის დანაწესზე. რომლითაც მხარეები შეთანხმდნენ, რომ წინამდებარე ხელშეკრულების საფუძველზე მყიდველისათვის ფართზე საკუთრების უფლების გადაცემა ხდება იმ ფულადი დავალიანების სანაცვლოდ, რომელიც ერიცხება გამყიდველს მყიდველის მიმართ 2012 წლის 21 დეკემბრის ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულებიდან გამომდინარე. თანხის ოდენობა (ფულადი დავალიანება), რომლის სანაცვლოდაც გამყიდველი ამ ხელშეკრულების ხელმოწერისას ფართზე საკუთრების უფლებას მყიდველს გადასცემდა, განისაზღვრა 82 556.76 აშშ დოლარით.

12. ამავე ხელშეკრულების 3.3 პუნქტით მხარეები შეთანხმდნენ, რომ მას შემდეგ, რაც მყიდველი აღირიცხება ფართის მესაკუთრედ და საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოდან მიღებულ იქნება ფართზე მყიდველის საკუთრების უფლების დამადასტურებელი შესაბამისი ამონაწერი, მყიდველი 5 სამუშაო დღის ვადაში შეწყვეტს გამყიდველის წინააღმდეგ არსებულ სააღსრულებო საქმეს, რომელიც მიმდინარეობს თბილისის სააღსრულებო ბიუროში გამყიდველის მიერ 2012 წლის 21 დეკემბრის გაფორმებული ვალის აღიარების შესახებ ხელწერილიდან.

13. საჯარო რეესტრის ამონაწერით დასტურდება, რომ ქ.თბილისში, მ.-ის ქუჩა №..-ში მდებარე №.. სადავო ბინა საკუთრების უფლებით რეგისტრირებულია რ. ს.-ის სახელზე. ამონაწერის თანახმად, საკუთრების უფლების წარმოშობის საფუძველია 2013 წლის 25 მარტს დამოწმებული უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულება გამოსყიდვის უფლებით.

14. 2014 წლის 21 ივნისს მხარეები შეთანხმდნენ გამოსასყიდი თანხის ოდენობაზე – 125000 აშშ დოლარზე და გამოსყიდვის ახალ ვადაზე 2014 წლის 31 ოქტომბრის ჩათვლით იმის გათვალისწინებით, რომ შ. ჭ.-მა 2014 წლის 31 მარტის ჩათვლით უძრავი ქონება ვერ გამოისყიდა.

15. ამავე შეთანხმების მეოთხე პუნქტით დგინდება და მხარეები სადავოდ არ ხდიან, რომ რ. ს.-ეს შ. ჭ.-მა გადასცა გამოსასყიდი თანხის ნაწილი – 35000 აშშ დოლარი, ხოლო შემდგომ დამატებით – 2000 აშშ დოლარი.

16. სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა აპელანტის პოზიცია, რომ 2013 წლის 25 მარტის ხელშეკრულება წარმოადგენს თვალთმაქცურ ან მოჩვენებით გარიგებას.

17. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის პირველი ნაწილისა და 103-ე მუხლის დანაწესი განსაზღვრავს, თუ რომელი გარემოებები უნდა დამტკიცდეს სამოქალაქო საქმის განხილვისა და გადაწყვეტის მიზნით და ვინ, ე. ი. რომელმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს ეს გარემოებანი (მტკიცების ტვირთი).

18. სამოქალაქო კოდექსის 56-ე მუხლის შესაბამისად, გარიგების მოჩვენებით ხასიათს განაპირობებს მხარეთა განზრახვა, გარიგების დადებით მიაღწიონ მიზანს, რომელიც არ შეესაბამება, ამ გარიგების შინაარსიდან გამომდინარე, იურიდიულ შედეგს. ამდენად, მოჩვენებითი გარიგების დადებით ორივე მხარე მოქმედებს საერთო მიზნით და ურთიერთშეთანხმებით. როგორც პრაქტიკა გვიჩვენებს, მოჩვენებითი გარიგების დადება დაკავშირებულია მესამე პირებთან არსებულ ურთიერთობასთან მათი მოტყუების, პასუხისმგებლობისათვის თავის არიდებისა თუ სხვა მიზნით.

19. ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, იმისათვის, რომ სასამართლომ სადავო გარიგება მიიჩნიოს მოჩვენებითად, აუცილებელია ისეთი ფაქტობრივი გარემოებების არსებობა, რომლებიც მიუთითებენ ნების გამოვლენის ნაკლზე, ფიქტიური გარიგების შესახებ ურთიერთშეთანხმებაზე, მიზანზე, რაც არ შეესაბამება მათ მიერ გარეგანი ნების გამოვლენას. განსახილველ შემთხვევაში ასეთი ფაქტობრივი გარემოებები არ გამოვლენილა.

20. სააპელაციო პალატამ ყურადღება გაამახვილა იმ გარემოებაზე, რომ აპელანტი სადავოდ არ ხდის 2012 წლის 21 დეკემბრის ვალის აღიარების ხელშეკრულებას, რომლის თანახმადაც შ. ჭ.-მა აღიარა რ. ს.-ის მიმართ ვალის – 80938 აშშ დოლარის არსებობა და იკისრა მისი გადახდის ვალდებულება 2013 წლის 1 თებერვლამდე. სადავო არ არის, რომ 2012 წლის 21 დეკემბრის ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება შ. ჭ.-ს არ შეუსრულებია და თანხა კრედიტორისთვის არ გადაუხდია. სწორედ 2012 წლის 21 დეკემბრის ვალის აღიარების ხელშეკრულება გახდა 2013 წლის 25 მარტის ნასყიდობის ხელშეკრულების დადების საფუძველი.

21. 2013 წლის 25 მარტის ნასყიდობის ხელშეკრულების დებულებათა შეფასების შედეგად, კერძოდ, ხელშეკრულების მე-3 მუხლის დანაწესზე დაყრდნობით, (რომლითაც მხარეები შეთანხმდნენ, რომ წინამდებარე ხელშეკრულების საფუძველზე მყიდველისათვის ფართზე საკუთრების უფლების გადაცემა ხდება იმ ფულადი დავალიანების სანაცვლოდ, რომელიც ერიცხება გამყიდველს მყიდველის მიმართ 2012 წლის 21 დეკემბრის ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულებიდან გამომდინარე) სააპელაციო პალატამ დაასკვნა, რომ, 2012 წლის 21 დეკემბრის ვალის აღიარების ხელშეკრულებიდან გამომდინარე, კრედიტორის მიერ ვალდებულება შეწყდა, ამ ვალდებულებით გათვალისწინებული შესრულების ნაცვლად, სხვა შესრულების მიღებით. თანხის ოდენობა (ფულადი დავალიანება), რომლის სანაცვლოდაც გამყიდველი ამ ხელშეკრულების ხელმოწერისას ფართზე საკუთრების უფლებას გადასცემს მყიდველს, განისაზღვრება 82 556.76 აშშ დოლარის ოდენობით. აღიარებული ვალის სანაცვლოდ, შ. ჭ.-მა რ. ს.-ეს საკუთრებაში გადასცა უძრავი ქონება, რის გამოც 2012 წლის 21 დეკემბერს გაფორმებული ვალის აღიარების შესახებ ხელწერილიდან გამომდინარე სააღსრულებო წარმოება შეწყდა.

22. სამოქალაქო კოდექსის 428-ე მუხლის თანახმად, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მხარეთა შორის გაფორმებული ვალის აღიარების ხელშეკრულებიდან გამომდინარე ვალდებულება შეწყდა, კრედიტორის მიერ ამ ვალდებულებით გათვალისწინებული შესრულების ნაცვლად, სხვა შესრულების მიღებით, კერძოდ, შ. ჭ.-მა აღიარებული ვალის სანაცვლოდ, რ. ს.-ეს საკუთრებაში გადასცა უძრავი ქონება. შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა აპელანტის მსჯელობა, რომ ზემოაღნიშნული ნასყიდობის ხელშეკრულება წარმოადგენს თვალთმაქცურ ან მოჩვენებით გარიგებას.

23. სააპელაციო პალატამ ასევე მიუთითა, რომ რ. ს.-ეს შ. ჭ.-მა გადასცა გამოსასყიდი თანხის ნაწილი – 35000 აშშ დოლარი, ხოლო შემდგომ დამატებით – 2000 აშშ დოლარი, რაც კიდევ ერთხელ ადასტურებს მხარეთა შეთანხმებასა და შ. ჭ.-ის ნებას, გამოესყიდა უძრავი ქონება.

24. რაც შეეხება აღნიშნული თანხის გადაცემის საფუძვლიანობას, სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა, რომ მოცემული დავის ფარგლებში ეს საკითხი არ წარმოადგენს მტკიცების საგანში შემავალ გარემოებას და მასზე მსჯელობა ვერ იქნება.

25. რ. ს.-ის შეგებებულ სარჩელთან დაკავშირებით სააპელაციო პალატამ აღნიშნულა, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ სწორად განსაზღვრა ვინდიკაციური სარჩელის დაკმაყოფილებისათვის აუცილებელი ფაქტობრივ-სამართლებრივი საფუძვლები და ამ ნაწილში აპელანტის მიერ დასაბუთებული პრეტენზია წარმოდგენილი არ არის.

26. სააპელაციო სასამართლოს განჩინება შ. ჭ.-მა გაასაჩივრა საკასაციო წესით, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება, ხოლო შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა შემდეგი საფუძვლებით:

27. კასატორმა განმარტა, რომ სააპელაციო სასამართლოს არ უმსჯელია მის პრეტენზიაზე 2013 წლის 25 მარტის ნასყიდობის (გამოსყიდვის უფლებით) ხელშეკრულებით განსაზღვრულ თანხებთან და მათ მომწესრიგებელ ნორმებთან (სამოქალაქო კოდექსის 509-510-ე მუხლები) დაკავშირებით, კერძოდ, მოწინააღმდეგე მხარეს უძრავ ნივთზე საკუთრების უფლება გადაეცა 82556,76 აშშ დოლარის სანაცვლოდ, შ. ჭ.-ს კი ნივთის გამოსასყიდად უნდა გადაეხადა ჯერ 115 000, ხოლო შემდეგ 125 000 აშშ დოლარი.

28. მხარის მითითებით, მიუხედავად 2013 წლის 25 მარტის ნასყიდობის (გამოსყიდვის უფლებით) ხელშეკრულების 2.6 პუნქტით განსაზღვრული პირობისა, უძრავი ქონების მოწინააღმდეგე მხარის საკუთრებაში აღრიცხვის შემთხვევაში შ. ჭ.-ს არ ეკისრებოდა ვალდებულება, გადაეხადა ამავე ქონებაზე იპოთეკის ხელშეკრულების საფუძველზე სს „საქართველოს ბანკის“ მიმართ არსებული დავალიანება. 2014 წლის 8 აპრილიდან შ. ჭ.-ი აღარ წარმოადგენს სადავო ქონების მესაკუთრეს, თუმცა დღემდე კეთილსინდისიერად იხდის ბანკის საკრედიტო ვალდებულებას (აღნიშნულის დამადასტურებელი დოკუმენტები წარმოდგენილია საქმეში) იმ იმედით, რომ რ. ს.-ეს გადაუხდის აღიარებულ ვალს და დაიბრუნებს ამ ვალის უზრუნველყოფის საშუალებად გამოყენებულ უძრავ ქონებას. სააპელაციო სასამართლოს მიერ აღნიშნული ფაქტი არ იქნა მიჩნეული არსებით გარემოებად, ისევე, როგორც გარემოება, რომ შ. ჭ.-ი დღემდე ცხოვრობს სადავო ბინაში მაშინ, როცა ხელშეკრულების 2.7 პუნქტით განსაზღვრულია პირობა, რომლის თანახმად, თუ კასატორი დადგენილ ვადაში არ ისარგებლებდა გამოსყიდვის უფლებით, იგი ვალდებული იყო, გამოეთავისუფლებინა ფართი და ფაქტობრივ მფლობელობაში გადაეცა მყიდველისათვის. ნამდვილი ნების არსებობის პირობებში მოწინააღმდეგე მხარეს – რ. ს.-ეს 2014 წლის 8 აპრილიდან წარმოეშვა უძრავი ქონების ფაქტობრივ მფლობელობაში გადაცემის მოთხოვნის შესახებ უფლება, თუმცა არა თუ ამ უფლების რეალიზაციის საკითხი დაუყენებია, არამედ 2014 წლის 21 ივნისის ხელშეკრულებით გამოსყიდვის უფლების ვადა გაგრძელებულ იქნა 2014 წლის 31 ოქტომბრის ჩათვლით არა იმიტომ, რომ ეს მის კეთილ ნებას გამოხატავდა, არამედ სარგებლის მიღების სანაცვლოდ, რაც ამჯერად განისაზღვრა 125 000 აშშ დოლარით. ანუ, თუ თავდაპირველ ფასსა და გამოსასყიდად დადგენილ ფასთა სხვაობას გავითვალისწინებთ (125 000–82.556.76), სარგებელი შეადგენს 42443 აშშ დოლარს. სააპელაციო სასამართლოში რ. ს.-ე საქმის მორიგებით დამთავრების შემთხვევაში ითხოვდა 120 000 აშშ დოლარის გადახდას შემჭიდროებულ ვადაში და, ამასთან, გადახდილი 37 000 აშშ დოლარი არ უნდა ჩათვლილიყო 120000 აშშ დოლარში, სარგებელი ვალის აღიარებიდან (80 938 აშშ დოლარზე) დღემდე შეადგენს 79.443 აშშ დოლარს. მიუხედავად კასატორის არა ერთი დაჟინებული თხოვნისა, რ. ს.-ეს 120 000 აშშ დოლარის მოთხოვნისას გაეთვალისწინებინა გადახდილი 37 000 აშშ დოლარი, კატეგორიული უარი განაცხადა, რის გამოც ვერ შედგა მორიგება.

29. კასატორის განმარტებით, ზემოაღნიშნული ფაქტობრივი გარემოებები იძლევა იმის დასაბუთების შესაძლებლობას, რომ მხარეთა ნამდვილ ნებას არ წარმოადგენდა ნასყიდობის (გამოსყიდვის უფლებით) ხელშეკრულების დადების სამართლებრივი შედეგის დადგომა, მით უფრო ნასყიდობის ხელშეკრულების მომწესრიგებელ სამართლებრივ ნორმებში სამოქალაქო კოდექსის 511-ე და 512-ე მუხლების თანახმად, გამოსყიდვის უფლების ნასყიდობის ხელშეკრულების დადების დროს ნივთი გადადის მყიდველის მფლობელობაში. ასეთი გარიგების დადებისას შემძენის ინტერესები სწორედ ქონების დაუფლება და გარიგების პერიოდში ქონებით სარგებლობაა. ამიტომაც, სამოქალაქო კოდექსის 514-ე მუხლის თანახმად, გამოსყიდვის უფლების განხორციელებისას, მაქსიმალური ვადაა (10 წელი) დაწესებული და არა ის შემჭიდროებული ვადები, რაც მოცემულ შემთხვევაში იქნა განსაზღვრული განსაკუთრებით დიდი ოდენობის სარგებლის მიღების სანაცვლოდ. სამოქალაქო კოდექსის 510-ე მუხლიდან ჩანს, რომ გამოსყიდვის უფლებით ნივთის შეძენის მხარეთა ინტერესი სწორედ განკარგული ქონებისკენ არის მიმართული და გამოსყიდვა ხდება თავდაპირველი ფასით. რაც ნიშნავს, რომ კანონის თანახმად, ნასყიდობის საფასურად განსაზღვრულ თანხაზე გამყიდველს სარგებლის დარიცხვის მოთხოვნის უფლება არ აქვს. წინააღმდეგ შემთხვევაში გარიგების საგანი არა ქონება, არამედ თანხაა. კონკრეტულ შემთხვევაში 2013 წლის 25 მარტის ხელშეკრულების პირობებიდან, შემდგომ 2014 წლის 21 ივნისის ხელშეკრულებიდან, სადავო უძრავი ქონების ფაქტობრივი სარგებლობიდან და ამ თვალსაზრისით რეგისტრირებული მესაკუთრის ქმედებებიდან ჩანს, რომ მხარეთა შორის გარიგების საგანი არა უძრავი ქონება, არამედ ფულია, რომელიც ვალის აღიარების შესახებ 2012 წლის 21 დეკემბერს სანოტარო აქტით იქნა დამტკიცებული და, ამ ფულის სანაცვლოდ, მისაღები სარგებელი. უძრავი ქონება კი, რომელიც წარმოადგენს ნასყიდობის საგანს, არის იმ თანხის უზრუნველყოფის საშუალება, რომელიც ვალად იქნა აღიარებული შ. ჭ.-ის მიერ. გამოსყიდვისას განსაზღვრული გაზრდილი თანხა არ შეიძლება, მიჩნეული იქნეს მოწინააღმდეგე მხარისათვის სავარაუდოდ მიყენებული ზიანის საკომპენსაციო თანხადაც, ვინაიდან იგი მითითებული არ არის ხელშეკრულებაში და არც სამოქალაქო კოდექსის 510-ე მუხლი არ ითვალისწინებს ამგვარი მიუღებელი შემოსავლის ანაზღაურების შესაძლებლობას.

30. სამოქალაქო კოდექსის 56-ე მუხლის შესაბამისად, შ. ჭ.-ს ბინის გასხვისების რეალური ნება არასოდეს გამოუვლენია და სადავო ნასყიდობის ხელშეკრულება დადო სხვა გარიგების დასაფარად.

31. რაც შეეხება სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის თაობაზე, ამავე მუხლის მე-5 ნაწილის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტების თანახმად, წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი დასაშვებად უნდა იქნეს მიჩნეული, ვინაიდან საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის. ამასთან, სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან. კერძოდ, 13.01.11 წ. განჩინება საქმეზე №ას-1014-951-2010; 24.01.2014 წ. განჩინება საქმეზე №ას-831-789-2013; 25.10.2013წ. განჩინება საქმეზე №ას-304-289-2013; 20.11.2015წ. განჩინება საქმეზე №ას-301-288-2015.

32. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 19 თებერვლის განჩინებით შ. ჭ.-ის საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

33. საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა შ. ჭ.-ის საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:

34. სააპელაციო სასამართლომ უდავოდ დაადგინა, რომ 2012 წლის 21 დეკემბრის ვალის აღიარების ხელშეკრულების თანახმად, შ. ჭ.-მა აღიარა რ. ს.-ის მიმართ ვალის – 80 938 აშშ დოლარის არსებობა და იკისრა მისი გადახდის ვალდებულება 2013 წლის 1 თებერვლამდე.

35. 2013 წლის 25 მარტს შ. ჭ.-სა და რ. ს.-ეს შორის დაიდო უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულება გამოსყიდვის უფლებით. ხელშეკრულების შესაბამისად, ნასყიდობის საგანია ქ.თბილისში, მ.-ის ქუჩა №...-ში მდებარე №.. ბინა. უძრავი ქონების გამოსყიდვის მაქსიმალურ ვადად განისაზღვრა 2014 წლის 31 მარტი.

36. ხელშეკრულების 2.5. პუნქტის თანახმად, მხარეები შეთანხმდნენ, რომ გამყიდველის მიერ 2014 წლის 31 მარტის ჩათვლით გამოსყიდვის უფლების განუხორციელებლობის შემთხვევაში მყიდველი უფლებამოსილია, 2014 წლის პირველი აპრილიდან ნებისმიერ დროს მისი ცალმხრივი განცხადების საფუძველზე თავად მიმართოს საჯარო რეესტრის ეროვნულ სააგენტოს ფართის ამონაწერში რეგისტრირებული ვალდებულების (გამოსყიდვის უფლება) გაუქმების მოთხოვნით და ასეთი ტიპის განცხადებას არ ესაჭიროება გამყიდველის თანხმობა.

37. სააპელაციო პალატამ ყურადღება გაამახვილა 2013 წლის 25 მარტის ნასყიდობის ხელშეკრულების მე-3 მუხლის დანაწესზე. რომლითაც მხარეები შეთანხმდნენ, რომ წინამდებარე ხელშეკრულების საფუძველზე მყიდველისათვის ფართზე საკუთრების უფლების გადაცემა ხდება იმ ფულადი დავალიანების სანაცვლოდ, რომელიც ერიცხება გამყიდველს მყიდველის მიმართ 2012 წლის 21 დეკემბრის ვალის აღიარების შესახებ ხელშეკრულებიდან გამომდინარე. თანხის ოდენობა (ფულადი დავალიანება), რომლის სანაცვლოდაც გამყიდველი ამ ხელშეკრულების ხელმოწერისას ფართზე საკუთრების უფლებას მყიდველს გადასცემდა, განისაზღვრა 82 556.76 აშშ დოლარით.

38. ამავე ხელშეკრულების 3.3 პუნქტით მხარეები შეთანხმდნენ, რომ მას შემდეგ, რაც მყიდველი აღირიცხება ფართის მესაკუთრედ და საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოდან მიღებულ იქნება ფართზე მყიდველის საკუთრების უფლების დამადასტურებელი შესაბამისი ამონაწერი, მყიდველი 5 სამუშაო დღის ვადაში შეწყვეტს გამყიდველის წინააღმდეგ არსებულ სააღსრულებო საქმეს, რომელიც მიმდინარეობს თბილისის სააღსრულებო ბიუროში გამყიდველის მიერ 2012 წლის 21 დეკემბრის გაფორმებული ვალის აღიარების შესახებ ხელწერილიდან.

39. საჯარო რეესტრის ამონაწერით დასტურდება, რომ ქ.თბილისში, მ.-ის ქუჩა №..-ში მდებარე №.. სადავო ბინა საკუთრების უფლებით რეგისტრირებულია რ. ს.-ის სახელზე. ამონაწერის თანახმად, საკუთრების უფლების წარმოშობის საფუძველია 2013 წლის 25 მარტს დამოწმებული უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულება გამოსყიდვის უფლებით.

40. 2014 წლის 21 ივნისს მხარეები შეთანხმდნენ გამოსასყიდი თანხის ოდენობაზე – 125000 აშშ დოლარზე და გამოსყიდვის ახალ ვადაზე 2014 წლის 31 ოქტომბრის ჩათვლით იმის გათვალისწინებით, რომ შ. ჭ.-მა 2014 წლის 31 მარტის ჩათვლით უძრავი ქონება ვერ გამოისყიდა.

41. ამავე შეთანხმების მეოთხე პუნქტით დგინდება და მხარეები სადავოდ არ ხდიან, რომ რ. ს.-ეს შ. ჭ.-მა გადასცა გამოსასყიდი თანხის ნაწილი – 35000 აშშ დოლარი, ხოლო შემდგომ დამატებით – 2000 აშშ დოლარი.

42. წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრით მხარემ პრეტენზია განაცხადა იმ გარემოებასთან დაკავშირებით, რომ სააპელაციო სასამართლომ არ შეაფასა გამოსყიდვის უფლებით დადებული ნასყიდობის ხელშეკრულებით მხარეთა მიერ განსაზღვრული თანხის ოდენობის შეუსაბამობა ფაქტობრივად არსებულ დავალიანებასთან მიმართებით. კასატორმა მიიჩნია, რომ, სამოქალაქო კოდექსის 56-ე მუხლის პირველი და მეორე ნაწილების შესაბამისად, მხარეებს არ გამოუვლენიათ ნასყიდობის ხელშეკრულების დადების ნამდვილი ნება, წინააღმდეგ შემთხვევაში დაცული იქნებოდა ამავე კოდექსის 510-ე მუხლის მოთხოვნა უძრავი ნივთის თავდაპირველი ფასით გამოსყიდვის შესახებ.

43. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსი გარკვეულ შეზღუდვებს აწესებს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობასთან დაკავშირებით, კერძოდ, 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.

44. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

45. გასაჩივრებული განჩინებით სააპელაციო პალატამ სავსებით სწორად გაამახვილა ყურადღება სასარჩელო მოთხოვნასა და მის სამართლებრივ საფუძველზე – მოსარჩელე შ. ჭ.-ი სარჩელით მოითხოვდა 2013 წლის 25 მარტის უძრავი ქონების ნასყიდობის ხელშეკრულების (გამოსყიდვის უფლებით) ბათილად ცნობა და ქ.თბილისში, მ.-ის ქუჩა №.-ში მდებარე №.. ბინის საკუთრებაში აღრიცხვა. ხელშეკრულების ბათილობის საფუძვლად მოსარჩელემ მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 56-ე მუხლზე.

46. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ მოჩვენებითი გარიგების ფაქტობრივ შემადგენლობას განსაზღვრავს სამოქალაქო კოდექსის 56-ე მუხლი, რომლის მიხედვით, ბათილია გარიგება, რომელიც დადებულია მოსაჩვენებლად, იმ განზრახვის გარეშე, რომ მას შესაბამისი იურიდიული შედეგი მოჰყვეს.

47. დასახელებული ნორმის მიხედვით, გარიგების მოჩვენებით ხასიათს განაპირობებს მხარეთა განზრახვა, გარიგების დადებით მიაღწიონ მიზანს, რომელიც არ შეესაბამება ამ გარიგების შინაარსიდან გამომდინარე, იურიდიულ შედეგს. ამდენად, მოჩვენებითი გარიგების დადებით ორივე მხარე მოქმედებს საერთო მიზნით და ურთიერთშეთანხმებით. როგორც პრაქტიკა გვიჩვენებს, მოჩვენებითი გარიგების დადება დაკავშირებულია მესამე პირებთან არსებულ ურთიერთობასთან მათი მოტყუების, პასუხისმგებლობისათვის თავის არიდებისა თუ სხვა მიზნით.

48. მოჩვენებითი გარიგების დროს მოსაჩვენებლად იქცევა ამ გარიგების მონაწილე ნების გამოვლენის ყველა სუბიექტი. ამდენად, მოჩვენებითად ჩაითვლება გარიგება, თუკი ნების გამომვლენი და ნების მიმღები თანხმდებიან იმაზე, რომ მათ მიერ გამოვლენილ ნებას არ მიეცეს მსვლელობა, ე.ი. გარიგების მონაწილე მხარეები უნდა აცნობიერებდნენ, რომ მათ შორის დადებულ გარიგებას სამართლებრივი შედეგები არ მოჰყვება და იგი დადებულია მხოლოდ მოსაჩვენებლად. ამასთან, იგი, როგორც წესი, კანონსაწინააღმდეგო მიზნების მისაღწევად ან დასაფარად გამოიყენება. მოჩვენებითი გარიგების შემთხვევაში შეიძლება დაისვას მესამე პირთა ინტერესების დაცვის საკითხი.

49. ამდენად, მოჩვენებითი გარიგების შემთხვევაში ადგილი აქვს გარიგების მონაწილე მხარეთა განზრახ ქმედებას, რა დროსაც მათ არ სურთ სამართლებრივი შედეგის დადგომა და მისი დადების მიზანს, შესაძლოა, წარმოადგენდეს მესამე პირის შეცდომაში შეყვანა. იმისათვის, რომ სასამართლომ სადავო გარიგება მიიჩნიოს მოჩვენებითად, აუცილებელია ისეთი ფაქტობრივი გარემოებების არსებობა, რომლებიც მიუთითებენ ნების გამოვლენის ნაკლზე, ფიქტიური გარიგების შესახებ „ურთიერთშეთანხმებაზე“, საერთო მიზანზე, რაც არ შეესაბამება მათ მიერ გარეგანი ნების გამოვლენას.

50. ამასთან, როგორც წესი, მოჩვენებითი გარიგება ფორმალურად შეესაბამება კანონის მოთხოვნებს, მაგრამ ნების ნაკლი მისი არანამდვილობის გამო, წარმოადგენს იმ არსებითი ხასიათის ნაკლს, რაც გამორიცხავს სამართლებრივი შედეგის დადგომას. შესაბამისად, ის ფაქტი, რომელიც მიუთითებს სადავო გარიგების მხარეთა ნების გამოვლენის არანამდვილობაზე, უნდა დაამტკიცოს მან, ვისაც მიაჩნია, რომ მოსაჩვენებლად დადებული გარიგებით შეილახა მისი უფლება. (სუსგ 11.11.2015 წ. საქმე №ას-862-812-2015)

51. საკასაციო სასამართლომ №ას-863-1174-07 სამოქალაქო საქმეზე 2008 წლის 2 აპრილს მიღებულ განჩინებაში ნათლად განმარტა თვალთმაქცური გარიგების არსი და სამართლებრივი მახასიათებლები.

52. ზემოაღნიშნულ განჩინებაში საკასაციო პალატამ მიუთითა, რომ „საქმეში არსებული მასალებით უნდა დასტურდებოდეს თვალთმაქცური გარიგების დროს გამოვლენილი ნების თავისებურებები, რაც, უპირველეს ყოვლისა, გამოიხატება სხვა გარიგების დაფარვის მიზნის არსებობაში. ეს ის შემთხვევაა, როდესაც მხარეებს სურთ, მიაღწიონ სხვა შედეგს და არა იმ შედეგს, რასაც იძლევა მათ მიერ გარეგნულად გამოხატული ნება. ამდენად, თვალთმაქცური გარიგების დროს უნდა დადასტურებულ იქნეს გარემოებები, რომლებიც მიუთითებენ სხვა გარიგების დადების სურვილზე და ამ დაფარული გარიგებისათვის აუცილებელ ყველა წინაპირობის არსებობაზე. ამ შემთხვევაში გამოიყენება დაფარული გარიგების მიმართ მოქმედი წესები.

53. ამრიგად, კასატორი ვერ ადასტურებს იმ ფაქტობრივი გარემოებების არსებობას, რომლებიც აუცილებელია სამოქალაქო კოდექსის 56-ე მუხლის პირველი ან მე-2 ნაწილის კვალიფიკაციისათვის, კერძოდ, საქმეში არსებული მასალებით არ დასტურდება გარემოებები, რომლებიც მიუთითებენ სადავო გარიგების ბათილად ცნობაზე, რაც უნდა შეეფასებინა და არ შეაფასა ან არასათანადოდ შეაფასა სააპელაციო სასამართლომ.“

54. საკასაციო სასამართლო მიზანშეწონილად მიიჩნევს, საკასაციო საჩივრის დაუშვებლად ცნობის პირობებში მხარეებს დამატებით განუმარტოს სადავო საკითხის – გარიგების თვალთმაქცურად ცნობის სამართლებრივი არსი:

55. სამოქალაქო კოდექსის 56-ე მუხლის შესაბამისად, ბათილია გარიგება, რომელიც დადებულია მოსაჩვენებლად, იმ განზრახვის გარეშე, რომ მას შესაბამისი იურიდიული შედეგები მოჰყვეს (მოჩვენებითი გარიგება). თუ მოსაჩვენებლად დადებული გარიგებით მხარეებს სურთ სხვა გარიგების დაფარვა, მაშინ გამოიყენება დაფარული გარიგების მიმართ მოქმედი წესები (თვალთმაქცური გარიგება).

56. აღნიშნული ნორმის მიხედვით, თვალთმაქცური გარიგების დროს, მართალია, ნების გამოვლენა მიმართულია სამართლებრივი შედეგების დადგომისაკენ, თუმცა არა იმ ხელშეკრულების შესაბამისად, რომელზეც მხარეები თანხმდებიან. ამგვარი გარიგების მიზანს წარმოადგენს იმ გარიგების დაფარვა, რომლის მიღწევის სურვილი მხარეებს რეალურად გააჩნიათ. ამ შემთხვევაში არსებობს ორი გარიგება, ერთი თვალთმაქცური და მეორე – რომელიც მხარეებმა უშუალოდ გაითვალისწინეს. ამდენად, თვალთმაქცური გარიგება ერთგვარად ფარავს ნამდვილ გარიგებას, შესაბამისად, მას არ გააჩნია სამართლებრივი საფუძველი და იგი ბათილია. თუმცა, ამ საფუძვლით გარიგების ბათილობას გარკვეული სპეციფიკურობა ახასიათებს. კანონმდებლის ასეთი დამოკიდებულება განპირობებულია მხარეთა რეალური ნების გათვალისწინებით. ხშირ შემთხვევაში, მხარეები ვერ ერკვევიან, რა შინაარსის ხელშეკრულების გაფორმება სურთ ან კიდევ ვერ ასხვავებენ ერთმანეთისაგან გარიგების სხვადასხვა ტიპებს. სამოქალაქო კოდექსი შესაძლებლობას ანიჭებს ხელშეკრულების სუბიექტებს, გამოასწორონ დაშვებული შეცდომები თვალთმაქცური გარიგების ბათილად ცნობით და მხარეთა შეთანხმების მიმართ გამოიყენონ ის მოთხოვნები, რაც დამახასიათებელია იმ გარიგებისათვის, რომლის მიღწევაც მხარეებს სურდათ.

57. მოსარჩელის მტკიცების საგანს შეადგენს იმ ფაქტობრივი შემადგენლობის დადასტურება, რაც თვალთმაქცური გარიგების ყველა წინაპირობას მოიცავს. ამგვარ ვითარებაში, მხარეთა მტკიცებითი ფორმა, როგორც წესი, ორიენტირებულია მხოლოდ მოწმეთა ჩვენებაზე და, მეტი დამაჯერებლობისათვის, მათ მიერ დასახელებულ მოწმეთა თანაფარდობაზე. სასამართლო მიიჩნევს, რომ თუ მოსარჩელის არგუმენტაცია გამყარებულია მოწმეთა ჩვენებებით, ამ მტკიცებულებით უნდა დასტურდებოდეს ყველა იმ გარემოების არსებობა, რომელიც თვალთმაქცური გარიგების შემადგენლობას ქმნის, ხოლო დასკვნა იმის შესახებ ჩაითვალოს თუ არა თვალთმაქცურად გარიგება, უნდა გამოიტანოს სასამართლომ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებების შეფასების საფუძველზე. ამდენად, მოწმეთა მიერ ხდება არა გარიგების თვალთმაქცურობის დადასტურება ან უარყოფა, არამედ – იმ გარემოებებისა, რომელთა საფუძველზეც სასამართლომ შესაბამისი დასკვნა უნდა გააკეთოს.

58. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 327-ე მუხლის შესაბამისად, ხელშეკრულება დადებულად ითვლება, თუ მხარეები მის ყველა არსებით პირობაზე შეთანხმდნენ საამისოდ გათვალისწინებული ფორმით.

59. პალატა განმარტავს, რომ თვალთმაქცური გარიგების დროს ნების გამოვლენის სუბიექტების ნება შეთანხმებულია და მათ განზრახული აქვთ განსაზღვრული სამართლებრივი შედეგის დადგომა, თუმცა მათი შინაგანი ნება და გამოვლენილი ნება არ ემთხვევა ერთმანეთს. დადებული გარიგებით ისინი ფარავენ სხვა გარიგებას, რომლის დადების ნებაც რეალურად გააჩნიათ. ამ შემთხვევაში დგება ამ ნორმის საფუძველზე ნების გამოვლენის ბათილობის საკითხი. თვალთმაქცური გარიგების დროს განხილვის საგანია გარიგების მხარეთა მიერ შინაგანი და გარეთ გამოვლენილი ნების ურთიერთმიმართება, ვინაიდან მათ შორის არსებობს შეუსაბამობა.

60. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ მოცემულ შემთხვევაში სააპელაციო პალატის გასაჩივრებულ განჩინებაში ასახული მსჯელობა საკასაციო სასამართლოს ზემოაღნიშნულ დასაბუთებას არ ეწინააღმდეგება, ხოლო კასატორმა (მოსარჩელემ) ვერ დაასაბუთა, თუ რაში გამოიხატებოდა სადავო გარიგების თვალთმაქცურობა, შესაბამისად, ვერ მიუთითა ვერც საკასაციო საჩივრის დასაშვებად ცნობის სამართლებრივი წინაპირობების არსებობაზე (სუსგ 17.06.2015 წ. საქმე №ას-487-461-2015).

61. სადავო გარიგების ბათილად ცნობის საფუძვლად ვერ შეფასდება კასატორის მითითება, რომ იგი დღემდე იხდის სადავო უძრავ ნივთზე აღრიცხული იპოთეკის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე თანხას იმ იმედით, რომ მომავალში გამოისყიდის ბინას. აღნიშნულ გარემოებას განსახილველ დავასთან კავშირი არ გააჩნია.

62. ასევე, დაუსაბუთებელია მხარის პრეტენზია გამოსყიდვისათვის დადგენილი თანხის ოდენობასთან დაკავშირებით, ვინაიდან აღნიშნული ოდენობა განისაზღვრა მხარეთა მიერ ნების ავტონომიის პრინციპის განხორციელების გზით, მათ შორის კონკრეტული შეთანხმების მიღწევის შედეგად. იმ შემთხვევაში, თუ კასატორს გააჩნდა კანონიერი საფუძველი, არ დათანხმებოდა სადავო უძრავი ნივთის გამოსასყიდად გათვალისწინებულ თანხის მოცულობას, მას შეეძლო, მითითებულ საკითხზე ედავა გარიგების ბათილად ცნობის შესახებ სარჩელის აღძვრისაგან დამოუკიდებლად.

63. ამდენად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.

64. ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით, ვინაიდან მოცემული ტიპის დავებზე არსებობს სტაბილური სასამართლო პრაქტიკა (სუსგ 28.09.2015წ. საქმე №ას-743-704-2015).

65. რაც შეეხება კასატორის მიერ მითითებულ სასამართლო პრაქტიკას, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ აღნიშნული სასამართლო გადაწყვეტილებები მიღებულია საქმის განხილვისას დადგენილი განსხვავებული ფაქტობრივი გარემოებების შეფასების შედეგად და მოცემული დავის მიმართ სახელმძღვანელო ხასიათი ვერ ექნება.

66. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

67. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორ შ. ჭ.-ს უნდა დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით 2016 წლის 28 იანვარს №1 საგადახდო დავალებით ნ. ე.-ას მიერ გადახდილი 300 ლარისა და 2016 წლის 18 თებერვლის №54 საგადახდო დავალებით გადახდილი 5700 ლარის, სულ – 6000 ლარის 70% – 4200 ლარი.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. შ. ჭ.-ის საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

2. კასატორ შ. ჭ.-ს (პირადი №... სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით 2016 წლის 28 იანვარს №1 საგადახდო დავალებით ნ. ე.-ას მიერ გადახდილი 300 ლარისა და 2016 წლის 18 თებერვლის №54 საგადახდო დავალებით გადახდილი 5700 ლარის, სულ – 6000 ლარის 70% – 4200 ლარი.

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ზ. ძლიერიშვილი

მოსამართლეები: ბ. ალავიძე

ნ. ბაქაქური