¹ბს-94-92-(კ-06) 26 აპრილი, 2006 წ.

ქ. თბილისი

ადმინისტრაციულ და სხვა კატეგორიის საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

მაია ვაჩაძე (თავმჯდომარე),

ნინო ქადაგიძე (მომხსენებელი), ნუგზარ სხირტლაძე

სხდომის მდივანი – გ. ილინა

კასატორები: 1. საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს თელავის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველო, წარმომადგენელი – კ. ე-ი

2. საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტრო, წარმომადგენელი – დ. ბ-ე

3. სსიპ „საწარმოთა მართვის სააგენტო“, წარმომადგენელი – ი. წ-ი

მოწინააღმდეგე მხარები – საიჯარო საწარმო კომერციული ფირმა „...ის“ მოიჯარეთა კოლექტივის წევრები: მ. მ-ი, ბ. ა-ი, რ. ვ-ე, რ. ვ-ე, ა. ბ-ი, თ. ფ-ი, რ. გ-ე, წარმომადგენლები: თ. ხ-ი, ლ. კ-ე, ზ. ნ-ი.

შპს „... საგანძური“

მესამე პირი – საქართველოს სოფლის მეურნეობის სამინისტრო

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება _ თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2005 წლის 22 დეკემბრის გადაწყვეტილება

დავის საგანი – ადმინისტრაციული აქტის ბათილად ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი :

2002 წლის 25 ივლისს საიჯარო საწარმო აგროფირმა „...ის“ კოლექტივის წარმომადგენელმა დ. დ-მა სასარჩელო განცხადებით მიმართა თელავის რაიონულ სასამართლოს მოპასუხის – სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოს, მესამე პირის: შპს „... საგანძურის, საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროსა და თელავის სოფლის მეურნეობის სამმართველოს მიმართ საიჯარო საწარმო „...სა“ და თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანებას შორის 1990 წლის 3 აგვისტოს გაფორმებული საიჯარო ხელშეკრულების საფუძველზე გამოსყიდული ქონების ნაწილისა და საიჯარო პერიოდში შეძენილ ქონებაზე კომერციული ფირმა „...ის“ მოიჯარეთა კოლექტივის წევრების მესაკუთრედ აღიარების თაობაზე.

მოსარჩელეები სასარჩელო განცხადებაში მიუთითებდნენ, რომ 1990 წლის 29 მაისს თელავის რაიაღმასკომის ¹289 გადაწყვეტილებით სახელმწიფო რეგისტრაციაში გატარდა საიჯარო საწარმო სამრეწველო კომერციული ფირმა „...“.

მითითებული გადაწყვეტილების მე-4 პუნქტით მეიჯარეს – თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანებას დაევალა საიჯარო საწარმოსთან გაეფორმებინა საიჯარო ხელშეკრულება.

1990 წლის 3 აგვისტოს თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანებასა და და საიჯარო საწარმო სამრეწველო კომერციულ ფირმა „...ს“ შორის გაფორმდა საიჯარო ხელშეკრულება, რომლითაც სკფ „...ს“ იჯარით გადაეცა სახელმწიფო საწარმო ...ის ღვინის ქარხნის ბალანსზე რიცხული ქონება – 10951 ათასი მანეთის ოდენობის ძირითადი და საბრუნავი საშუალებებით.

ხელშეკრულება გაფორმებული იყო 10 წლის ვადით და მისი მოქმედება გრძელდებოდა 2000 წლის 31 დეკემბრამდე.

საიჯარო საწარმოს საიჯარო ხელშეკრულების საფუძველზე უფლება ჰქონდა გამოესყიდა იჯარით აღებული ქონება.

მოსარჩელის მითითებით, საიჯარო საწარმომ ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ ვადაზე ადრე, 1994 წლის 1 სექტემბრამდე, გამოისყიდა იჯარით აღებული ქონება, რაზეც 1994 წლის 3 ოქტომბერს საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს მიერ გაიცა საკუთრების დამადასტურებელი დროებითი მოწმობა ¹152.

მოგვიანებით, 1995 წლის 21 აპრილს, საქართველოს უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებით საქართველოს პროკურატურის სარჩელის საფუძველზე საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა ბათილად იქნა ცნობილი, თუმცა საიჯარო ხელშეკრულება არ გაუქმებულა და მისი მომქედება გრძელდებოდა 2000 წლის 31 დეკემბრამდე.

მოსარჩელეების განმარტებით, მათი მოთხოვნა არ არის იჯარით აღებულ და გამოსყიდულ, ასევე იჯარის პერიოდში შეძენილ ქონებაზე საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობის გაცემა, რადგან ნორმატიული აქტი – „სსრ კავშირისა და მოკავშირე რესპუბლიკების იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლები“, რომელიც საიჯარო ურთიერთობების მარეგუილრებელ სამართლებრივ აქტს წარმოადგენდა, ითვალისწინებს იჯარით აღებულ ქონებაზე საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობის გაცემას. მითითებული საფუძვლის მე-10 მუხლის მე-2 ნაწილით, „იჯარით აღებული ქონების გამოსყიდვის შემდეგ, საიჯარო საწარმო მისი შრომითი კოლექტივის გადაწყვეტილებით შეიძლება გარდაიქმნას კოლექტიურ საწარმოდ, კოოპერატივად, სააქციო საზოგადოებად ან სხვა სახის კოლექტიურ საწარმოდ, რომელიც კოლექტიური საკუთრების საფუძველზე მოქმედებს“, ხოლო იჯარის პერიოდში შეძენილ ქონებაზე საკუთრების უფლებას აღიარებს „სსკრ კავშირისა და მოკავშირე რესპუბლიკების იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების“ მე-9 მუხლის 1-ლი ნაწილის მე-2 აბზაცი და 21-ე მუხლის 1-ლი ნაწილი, რომლითაც საიჯარო საწარმოს საკუთრებაში შედის მიღებული შემოსავალი და ამ საწარმოს ხარჯზე შექმნილი სხვა ქონება.

მოსარჩელეების განმარტებით, საქართველოს უზენაეს საარბიტრაჟო სასამართლოში ისინი ვერ მიიღებდნენ მონაწილეობას, ვინაიდან ფიზიკური პირები არიან, ხოლო აღნიშნული სასამართლო განიხილავდა ეკონომიკურ დავებს იურიდიულ პირებს შორის. გამომდინარე აქედან, საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებას არ შეიძლება მიენიჭოს პრეიუდიციული მნიშვნელობა.

მოსარჩელეების მითითებით, დავა არც ხანდაზმული არ არის, ვინაიდან საიჯარო ხელშეკრულებას ვადა 2000 წლის 31 დეკემბერს გაუვიდა და ამ თარიღიდან სასამართლოში სარჩელის შეტანამდე არ გასულა სახელშეკრულებო ურთიერთობებისათვის დადგენილი სასარჩელო ხანდაზმულობის სამწლიანი ვადა.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, მოსარჩელეები ითხოვდნენ 1990 წლის 3 აგვისტოს საიჯარო საწარმო „...სა“ და თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანებას შორის გაფორმებული საიჯარო ხელშეკრულების საფუძველზე გამოსყიდული ქონების ნაწილისა და საიჯარო პერიოდში შეძენილ ქონებაზე კომერციული ფირმა „...ის“ მოიჯარეთა კოლექტივის წევრების მესაკუთრედ აღიარებას.

რაიონული სასამართლოს მთავარ სხდომაზე მოსარჩელეებმა შეამცირეს სარჩელის საგანი და უარი განაცხადეს ქონების ისტორიულ ნაწილზე, ღვინის სარდაფებისა და ღვინის ენოთეკის მესაკუთრედ ცნობაზე.

მოპასუხეებმა – საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს თელავის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველომ და საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტრომ სასარჩელო განცხადება არ ცნეს და მოითხოვეს მოსარჩელეებისათვის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.

თელავის რაიონული სასამართლოს 2004 წლის 30 ნოემბრის გადაწყვეტილებით საიჯარო საწარმო აგროფირმა „...ის“ წევრების წარმომადგენლის – დ. დ-ის სასარჩელო განცხადება არ დაკმაყოფილდა უსაფუძვლობისა და ხანდაზმულობის მოტივით.

აღნიშნული გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს საიჯარო საწარმო „...ის“ მოიჯარეთა კოლექტივის წევრებმა, რომლებმაც მოითხოვეს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით მათი სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილება.

სააპელაციო სასამართლოში მოსამზადებელ სხდომაზე აპელანტებმა სასარჩელო მოთხოვნა გაზარდეს და მოითხოვეს თელავის რაიონული სასამართლოს 2004 წლის 30 ნოემბრის გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით მათი სასარჩელო განცხადების დაკმაყოფილება, კერძოდ, 1990 წლის 3 აგვისტოს საიჯარო საწარმო „...სა“ და თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანებას შორის გაფორმებული საიჯარო ხელშეკრულების საფუძველზე გამოსყიდულ და იჯარის პერიოდში შეძენილ ქონებაზე მესაკუთრედ ცნობა, გარდა ისტორიული ძეგლის – ღვინის სარდაფისა და ენოთეკისა და შპს „... საგანძურის საწესდებო კაპიტალიდან ზემოაღნიშნული ქონების ამოღება.

თბილისის საოლქო სასამართლოს ადმინისტრაციული სამართლისა და საგადასახადო საქმეთა სააპელაციო პალატის 2005 წლის 13 ოქტომბრის საოქმო განჩინებით საქმეში მოპასუხედ ჩაერთო რაიონულ სასამართლოში მესამე პირის სტატუსით ჩაბმული შპს „... საგანძური“.

ამავე სასამართლოს 2005 წლის 20 ოქტომბრის საოქმო განჩინებით მესამე პირად ჩაება სსიპ „საწარმოთა მართვის სააგენტო“.

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2005 წლის 22 დეკემბრის გადაწყვეტილებით საიჯარო საწარმო A„...ის“ მოიჯარეთა კოლექტივის წევრების სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა; გაუქმდა თელავის რაიონული სასამართლოს 2004 წლის 30 ნოემბრის გადაწყვეტილება და ახალი გადაწყვეტილეიბთ მოსარჩელეების: მ. მ-ის, ბ. ა-ის, რ. ვ-ის, რ. ვ-ის, ა. ბ-ის, თ. ფ-ის და რ. გ-ის სასარჩელო განცხადება დაკმაყოფილდა. საიჯარო საწარმო სამრეწველო კომერციული ფირმა „...ის“ მოიჯარეთა კოლექტივი 2001 წლის 1 იანვრიდან აღიარებულ იქნა თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანებასა და საიჯარო საწარმო აგროფირმა „...ს“ შორის 1990 წლის 3 აგვისტოს გაფორმებული საიჯარო ხელშეკრულების ვადის ამოწურვის მომენტიდან, იჯარით აღებული, გამოსყიდული და საიჯარო პერიოდში შეძენილი ქონების – (...ის ღვინის ქარხანა თელიანის წარმოებითურთ) მესაკუთრედ, რომელშიც არ შედის ღვინის ბიბლიოთეკა – „ე...ა“ და ალ. ჭავჭავაძისეული სარდაფი _ „წინანდილს ღვინის მარანი“; შპს „... საგანძურის“ საწესდებო კაპიტალიდან ამოღებულ იქნა საიჯარო საწარმო „...ის“ მოიჯარეთა კოლექტივის ზემოაღნიშნული ქონება.

სააპელაციო სასამართლო გადაწყვეტილებაში მიუთითებდა, რომ თელავის რაიონულ სასამართლოს უნდა გამოეყენებინა „იჯარის საფუძვლების“ მე-15 მუხლის მე-4 ნაწილი, რომლითაც „იჯარის ხელშეკრულების პირობები ინარჩუნებს ძალას ხელშეკრულების მოქმედების მთელი ვადის განმავლობაში, იმ შემთხვევაშიც, როცა მისი დადების შემდეგ კანონმდებლობით დგინდება წესები, რომლებიც აუარესებს მოიჯარის მდგომარეობას“.

საიჯარო ხელშეკრულებაში გათვალისწინებული იჯარით აღებული ქონების გადახდილი ფასი იჯარის ხელშეკრულების ერთ-ერთი პირობაა და მითითებული ნორმის შესაბამისად, ეს პირობაც ინარჩუნებს ძალას.

სააპელაციო სასამართლოს განმარტებით, საქართველოს უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს მიერ განხილულ საქმეში საიჯარო საწარმო „...ის“ მეიჯარეთა კოლექტივის წევრები არ მონაწილეობდნენ და არც შეიძლებოდა აღნიშნულ საქმეში მხარეებად გამოსულიყვნენ, ვინაიდან იმ პერიოდში მოქმედი „საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს შესახებ“ კანონის მე-18 მუხლის შესაბამისად, „საარბიტრაჟო სასამართლო იხილავს ეკონომიკური ხასიათის დავას საწარმოებს, ორგანიზაციებსა და დაწესებულებებს შორის, რომლებიც არიან იურიდიული პირები, მათი უწყებრივი ქვემდებარეობის, საკუთრების ფორმის და სადავო თანხის მიუხედავად“.

განსახილველ საქმეში მოსარჩელეები არ არიან იურიდიული პირები, ხოლო ფიზიკური პირების სარჩელის განხილვის უფლება უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს კომპეტენციას არ წარმოადგენდა.

ამასთან, სააპელაციო სასამართლოს მითითებით, უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებით ბათილად იქნა ცნობილი სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს მიერ 1994 წლის 3 ოქტომბერს სამრეწველო-კომერციული საიჯარო ფირმა „...ის“ სახელზე გაცემული საკუთრების დამადასტურებელი დროებითი მოწმობა ¹152. კონკრეტულ საქმეში მოსარჩელეების მოთხოვნას არ წარმოადგენს საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობის გაცემა.

გამომდინარე აქედან, საქართველოს უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს 1995 წლის 21 აპრილის ¹14/11 გადაწყვეტილებას მოცემულ საქმეზე არ შეიძლება მიენიჭოს პრეიუდიციული ძალა, მასში სხვადასხვა მხარის მონაწილეობისა და განსახილველ მოთხოვნათა გამო.

სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა თელავის რაიონული სასამართლოს მოსაზრება იმ საკითხშიც, რომ თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანებასა და საიჯარო საწარმო სკფ „...ს“ შორის 1990 წლის 3 აგვისტოს (და არა 3 სექტემბერს) გაფორმებული ხელშეკრულება გაუქმებულია და რომ საარბიტრაჟო სასამართოლს 1995 წლის 21 აპრილის გადაწყვეტილებაში თარიღის დაბეჭდვის დროს გაპარულია მექანიკური შეცდომა, ვინაიდან საქმეში არ არსებობს მტკიცებულება, რომლითაც შეიძლება დადასტურდეს მხარეთა შროის 1990 წლის 3 აგვისტოს გაფორმებული საიჯარო ხელშეკრულების ბათილობა ან შეწყვეტა.

ასეთი დოკუმენტის არსებობაზე ვერც მხარეები მიუთითებენ და საიჯარო ხელშეკრულების ბათილობის დასადასტურებლად იყენებენ მხოლოდ უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს 1990 წლის 21 აპრილის გადაწყვეტილებას, რომელსაც საიჯარო ხელშეკრულება საერთოდ არ განუხილავს, რომლის სარეზოლუციო ნაწილის პირველი პუნქტის მიხედვით:

„საქმის წარმოება 1990 წლის 28 მაისს დადებული საიჯარო ხელშეკრულების გაუქმების მოთხოვნის ნაწილში შეწყვეტილ იქნა“, ე.ი. საქმის წარმოება ამ ნაწილში შეწყდა.

სააპელაციო სასამართლო მიუთითებდა იმ გარემოებაზეც, რომ სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს მიერ 1994 წლის 3 ოქტომბერს გაცემული ¹152 საკუთრების დამადასტურებელ დროებით მოწმობაში (ს.ფ. 40), რომელიც უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს 1990 წლის 21 აპრილის ¹14/11 გადაწყვეტილებით ბათილად იქნა ცნობილი, საიჯარო ხელშეკრულების თარიღად მითითებულია 1990 წლის 28 მაისი, თუმცა საიჯარო ხელშეკრულება თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანებასა და საიჯარო საწარმო „...ს“ შორის გაფორმდა 1990 წლის 3 აგვისტოს.

სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა თელავის რაიონული სასამართლოს მოსაზრება იმის თაობაზე, რომ, ვინაიდან 1992 წლის 29 ივნისის მოიჯარეთა კოლექტივის გადაწყვეტილებით, საიჯარო საწარმო „...ი“ გაერთიანდა ...ის საზოგადოებრივ მეურნეობასთან, ამიტომ საიჯარო საწარმო ფაქტობრივად გაუქმებულად უნდა ჩაითვალოს, რადგან „იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების“ მე-6 მუხლი ამის შესაძლებლობას მოიჯარეებს აძლევდა, კერძოდ, მითითებული ნორმით მოიჯარეებს უფლება აქვთ ნებაყოფლობის საწყისებზე შექმნან ასოციაციები, კავშირები, კონსორციუმები, კონცერნები და სხვა გაერთიანებანი, დააფინანსონ მათი საქმიანობა, მაგრამ აღნიშნულ ქონებაზე მესაკუთრეებად ვერ გამოცხადდებოდნენ, ე.ი. მოიჯარეთა კოლექტივს გამოსყიდულ ქონებაზე საკუთრების უფლება წარმოეშვა იჯარის ხელშეკრულების ვადის გასვლის შემდგო, 2001 წლის 1 იანვრიდან.

საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს კოლეგიის 1994 წლის 23 აგვისტოს გადაწყვეტილების შესაბამისად, სკფ „...ის“ მოიჯარეთა ორგანიზაცია უკვე გამოსყიდული ჰქონდა იჯარით აღებული ქონება, ამასთან, საიჯარო ხელშეკრულების გადაფორმება, თუკი იჯარით აღებული ქონება არ იყო გამოსყიდული, უნდა მოეთხოვა სქმს-საც, რაც არ მომხდარა, რადგან მიაჩნდა, რომ იჯარით აღებული ქონება უკვე გამოსყიდული იყო და არც სადავოდ გაუხდია იგი.

სააპელაციო სასამართლოს მითითებით, „იჯარის კანომნდებლობის საფუძვლების“ მე-15 მუხლის მესამე ნაწილის შესაბამისად: „მოიჯარეს ქონება შეიძლება ჩამოერთვას მხოლოდ სახელმწიფო არბიტრაჟის ან სასამართლოს გადაწყვეტილებით“. მოიჯარეთა კოლექტივისათვის ქონების ჩამორთმევის თაობაზე არ არსებობს არც საარბიტრაჟო და არც საერთო სასამართლოების მიერ გამოტანილი რაიმე გადაწყვეტილება, ე.ი. დარღვეულია მოიჯარეთა კოლექტივის ქონებაზე მათი საკუთრების უფლება, რაც აღიარებული იყო „იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების მე-15 მუხლის პირველი ნაწილით და რაც დაცულია მოქმედი სამოქალაქო კოდექსის 172-ე მუხლით.

სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, აპელანტების მიერ ასევე დაცულია ხანდაზმულობის ვადაც, ვინაიდან სარჩელი სასამართლოში შეტანილ იქნა 2002 წლის 27 მაისს, ერთი წლის და ხუთი თვის შემდეგ, ხოლო ადრინდელი, 1964 წლის სამოქალაქო სამართლის კოდექსის 75-ე მუხლით და მოქმედი სამოქალაქო კოდექსის 129-ე მუხლის პირველი ნაწილით, სახელშეკრულებო მოთხოვნებიდან გამომდინარე, დავებზე ხანდაზმულობის სამწლიანი ვადაა დადგენილი.

ზემოაღნიშნული გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს, თელავის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველომ, საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტრომ და სსიპ „საწარმოთა მართვის სააგენტომ“.

კასატორი – საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს თელავის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველო საკასაციო საჩივარში მიუთითებდა: როგორც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებიდან ირკვევა, 2002 წლის 25 ივლისს საიჯარო საწარმო კომერციული ფირმა „...ის მოიჯარეთა კოლექტივის რვა წევრმა მიმართა სასამართლოს და მოითხოვა 1990 წლის 3 აგვისტოს ხელშეკრულების საფუძველზე, რომელიც გაფორმდა საიჯარო საწარმო „...სა“ და თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანებას შორის, იჯარის პერიოდში შეძენილ ქონებაზე (წინანდლის ღვინის ქარხანა და თელიანის წარმოება) მესაკუთრეებად ცნობა უნდა აღინიშნოს, რომ აპელანტებმა იმის დასადასტურებლად, რომ მოქმედებდნენ საიჯარო საწარმო „...ის“ სახელით წარმოადგინეს 2002 წ. 28.07. მოიჯარეთა კრების ოქმი ¹1. აღნიშნული კრების ოქმის მიხედვით კრებას ესწრებოდა 52 კაცი, ამათგან 9 პიროვნებამ კი წერილით მიმართა თელავის რაიონის სასამართლოს და მიუთითა, რომ ისინი არავითარ კრებას არ დასწრებიან. ე.ი. აქედანვე უკვე საეჭვოა, რამდენად უფლებამოსილი იყო რვა ადამიანი ემოქმედა სამრეწველო-კომერციული ფირმა „...ის“ სახელით.

იმ დროს მოქმედი „სამეწარმეო საქმიანობის შესახებ“ საქართველოს რესპუბლიკის კანონის მე-11 მუხლით საწარმოთა ორგანიზაციული სამართლებრივი ფორმის ერთ-ერთ სახეობად ითვლებოდა საიჯარო საწარმოც, რომელსაც გააჩნია წესდება და რომელმაც დადო იჯარა-გამოსყიდვის 1990 წლის 3 აგვისტოს ხელშეკრულება. აქედან გამომდინარეობს დასკვნა, რომ იჯარა-გამოსყიდვით ნაყიდი ქონება შეიძლება სასამართლოში სარჩელის შეტანის გზით მოითხოვოს საწარმომ. კერძოდ, სამეწარმეო-კომერციულმა ფირმა „...მა“, თანახმად 1990 წლის 3 აგვისტოს ხელშეკრულებისა და იმ პირმა ან ორგანომ, რომელიც 1990 წლის მაისში დამტკიცებული წესდების საფუძველზე მოქმედებს. ფირმის წარმომადგენლობითი უფლებამოსილების მქონე პირი ან ორგანო აღნიშნული წესდების 7.1 და 7.2 მუხლების შესაბამისად იყო მოიჯარეთა ორგანიზაციის საერთო კრება, ხოლო კრებებს შორის პერიოდში ორგანიზაციის საბჭო, 7.3 მუხლის მიხედვით კი საერთო კრება უფლებამოსილია, თუ მას ესწრება მოიჯარე ორგანიზაციის წევრთა არა ნაკლებ 75%. კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლომ არ გაარკვია, თუ რამდენი წევრისაგან შედგებოდა „...ის“ შრომითი კოლექტივი, შედგა თუ არა საერთოდ კრება, მით უფრო, რომ, საქმეში არსებულ 2002 წ. 28.07 კრების ოქმში ასახული 52 წევრიდან ცხრამ წერილობით განაცხადა, რომ არავითარ კრებას არ დასწრებიან. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარეობს მხოლოდ ერთადერთი დასკვნა, რომ რვა აპელანტი არ არის უფლებამოსილი, წარმოადგენდეს სასამართოლში სამრეწველო-კომერციულ ფირმა „...ს“,. სასამართლოს აღნიშნული გამოეკვლია სსსკ-ის მე-80, 81-ე მუხლების მოთხოვნების შესაბამისად, აღმოჩნდებოდა, რომ მათ არ გააჩნდათ საპროცესო უფლებაუნარიანობა და ქმედითუნარიანობა, არ წარმოადგენდნენ ფირმა „...ს“ სასამართლოში არ იმოქმედებდნენ მის სახელით, ე.ი. სსსკ-ის 84-ე მუხლის თანახმად ისინი არასათანადო მოსარჩელეები არიან.

კასატორის მითითებით, უსაფუძვლოა სააპელაციო სასამართლოს მტკიცება იმის თაობაზე, რომ საარბიტრაჟო სასამართლოს 1995 წლის 21 აპრილის გადაწყვეტლიებაში არ არის განხილული სამრეწველო-კომერციული ფირმა „...ის“ უფლებამოსილებისა და უფლებამონაცვლეობის საკითხი. პირიქით, სასამართლომ საკმაოდ ვრცლად იმსჯელა აღნიშნულ საკითხზე და მიუთითა, რომ ფირმა „...ი“ ლიკვიდირებულია, ხოლო საიჯარო ხელშეკრულება ერთ-ერთი მხარის ლიკვიდაციის გამო შეწყვეტილია, ამასთან, „იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების“ შესახებ კანონი არსად არ მიუთითებს თუ ვინ შეიძლება იყოს მოიჯარის უფლებამონაცვლე, რადგან ასეთი კანონით საერთოდ დაუშვებელია, ქონება კი ამ შემთხვევაში უბრუნდება მესაკუთრეს. აღნიშნულ ლიკვიდაციაზე სამრეწველო-კომერციული ფირმა „...ის“ კოლექტივის რვა წევრს თუ გააჩნდა რაიმე პრეტენზია, იმ დროს არსებული კანონმდებლობისა და საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსით განსაზღვრული პროცედურისა და ვადების დაცვით შეეძლო გაესაჩივრებინა სასამართლოში ფირმის კოლექტივის წევრთა კრების გადაწყვეტილება, თელავის გამგეობასა და სოფლის მეურნეობის სამმართველოს გადაწყვეტილებები, რაც მათ არ გაუკეთებიათ და ამ შემთვხევაში უკვე არავითარი მნიშვნელობა აღარ ენიჭება იმას, რომ დღეს არსებული სარჩელი იურიდიულმა პირმა თუ ამ იურიდიული პირის სახელით არაუფლებამოსილმა მისმა ყოფილმა რვა წევრმა წარადგინა სასამართლოში 2002 წელს 1992 წელს მომხდარ ლიკვიდაციაზე და 1995 წელს უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებაზე. სააპელაციო სასამართლო ვერ გაერკვა, რომ საარბიტრაჟო სასამართლომ უკვე იმსჯელა 1990 წლის 3 აგვისტოს ხელშეკრულებაზე და მიუთითა, რომ 1992 წლიდან როგორც სამრეწველო-კომერციული ფირმა „...ი“, ისე 1990 წლის 3 აგვისტოს ხელშეკრულება გაუქმებულია.

სააპელაციო სასამართლოს ასევე შეცდომით აქვს განმარტებული „იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების“ მე-6 მუხლი, რადგან ამ მუხლის საფუძველზე თვლის, რომ სამრეწველო-კომერციულმა ფირმა „...მა“ სხვა ორგანიზაციასთან შერწყმით არ მოახდინა თვითლიკვიდაცია, თუმცა იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების მე-6 მუხლით ორგანიზაციებს საშუალება ეძლევათ გაერთიანდნენ სხვა ორგანიზაციასთან, ხოლო ასეთი გაერთიანების შედეგად კი იქმნება ახალი ორგანიზაცია და, შესაბამისად, ხდება გაერთიანებამდე არსებული ორი იურიდიული პირის ლიკვიდაცია ახალი იურიდიული პირის შექმნით, აღნიშნულს ადასტურებს როგორც თელავის რაიონის გამგეობის გადაწყვეტილება, ისე სოფლის მეურნეობის სამმართველოს ბრძანება და საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილება, რომლებიც გამოსულია 1992-1995 წლებში, ასევე ფირმა ...ის 1990 წლის წესდების მე-13 მუხლიც, რომლის მიხედვითაც საიჯარო საწარმოს საქმიანობა წყდება საწარმოს რეორგანიზაციით (შეერთება, შერწყმა, გამოყოფა, გარდაქმნა) და საქმიანობის შეწყვეტა წარმოებს მოიჯარე ორგანიზაციის წევრთა კრების გადაწყვეტილებით (რაც უდავოდ დადგენილია და საქმეშია შესაბამისი კრების ოქმები), არამედ მოქმედი კანონმდებლობითაც, კერძოდ, „იჯარის კანონმდებლობის მე-6 მუხლი მიუთითებს, რომ მოიჯარე ორგანიზაციებს ნებაყოფლობით საფუძველზე წესდების შესაბამისად შეუძლიათ როგორც გაერთიანება და ახალი იურიდიული პირის შექმნა ისე გაყოფაც.

რაც შეეხება ხანდაზმულობას, კასატორის განმარტებით, თუ დადგენილია, რომ 1994 წლისათვის გაუქმებულმა ფირმა „...მა“ გამოისყიდა საიჯარო ქონება, აქედან გამომდინარე, მან საკუთრების უფლება მოიპოვა ზემოაღნიშნულ დროს და დაკარგა მოიჯარის სტატუსი, აიღო რა საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა, ხოლო არბიტრაჟის 1995 წლის 21.04 გადაწყვეტილების შემდგომ, რომლითაც გაუქმდა საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა სადავო ქონებაზე და დადასტურებულ იქნა ფირმა „...ის“ 1992 წელს მომხდარი ლიკვიდაცია და საიჯარო ხელშეკრულების გაუქმება, ზემოაღნიშნულ რვა აპელანტს 1995 წლიდან 2002 წლის ივლისამდე, ე.ი. შვიდი წლის განმავლობაში, არ გამოუყენებიათ უფლება, სარჩელის სასამართლოში შეტანის გზით აღედგინათ ფირმა „...ი“ და საიჯარო ხელშეკრულება და, შესაბამისად, მოეთხოვათ ...ის მუშა-მოსამსახურეთა 1992 წლის 29 ივნისის კრების, თელავის რაიონის საკრებულოს გამგეობის 1992 წლის 16 ივლისის ¹256 და 1992 წლის 20 აგვისტოს ¹433 გადაწყვეტილებების, აგრეთვე, თელავის რაიონის სოფლის მეურნეობის სამმართველოს 1992 წლის 23 ივლისის ¹6 §1 ბრძანების ბათილობა, რის გამოც მათ გაუშვეს სამოქალაქო კოდექსით განსაზღვრული სასარჩელო ხანდაზმულოის ვადაც (1964 წლის რედაქცია). სააპელაციო პალატამ უსაფუძვლოდ არ მიიჩნია საპოცესო კანონმდებლობით განსაზღვრული ხანდაზმულობის ვადა გაშვებულად იმ მოტივით, რომ ფირმა „...ს“ საკუთრების უფლება წარმოეშვა საიჯარო ხელშეკრულების ვადის გასვლის შემდგომ- 2001 წლის 1 იანვრიდან, თუმცა საქმის ფაქტობრივი გარემოებები და საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა ¹152, რომელიც გაცემულია 1994 წლის 3 ოქტომბერს, საპირისპიროზე მიუთითებს. მართალია, აღნიშნული მოწმობა გაუქმდა საარბიტრაჟო სასამართლოს 1995 წლის 21.04 გადაწყვეტილებით, მაგრამ ამ დროისათვის უკვე ერთი წელი ითვლებოდა ფირმა „...ი“ სადავო ქონების მესაკუთრედ და ბოლოს აღნიშნული გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლის შემდგომ – იმავე 1995 წლიდან შეეძლოთ აპელანტებს აღეძრათ სარჩელი სადავო ქონების საკუთრებაში დაბრუნებაზე, რაც მათ შვიდი წლის განმავლობაში არ გაუკეთებიათ და მათ მიერ გაშვებულ იქნა სასარჩელო ხანდაზმულობის ყველანაირი ვადა. თუმცა უკვე 1992 წლიდან სამრეწველო კომერციული ფირმა „...ი“ ლიკვიდირებულ იყო და შესაბამისად, 1990 წლის 3 აგვისტოს ხელშეკრულებაც გაუქმებული და მას არავითარი იურიდიული ძალა არ ჰქონდა.

აღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორი ითხოვდა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2005 წლის 22 დეკემბრის გადაწყვეტილების გაუქმებას და ახალი გადაწყვეტილებით მოსარჩელეთათვის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმას.

კასატორი – სს „საწარმოთა მართვის სააგენტო“ საკასაციო საჩივარში მიუთითებდა, რომ მევენახეობა-მეღვინეობის აგროსამრეწველო კომერციული ფირმა „...ი“, „მეწარმეთა შესახებ“ კანონისა და საქართველოს მინისტრთა კაბინეტის 1993 წლის 14 აპრილის ¹288 დადგენილების შესაბამისად, გარდაიქმნა სააქციო საზოგადოებად, რომელიც 1995 წლის 8 სექტემბერს რეგისტრაციაში გაატარა თელავის რაიონის სასამართლომ და მისი დამფუძნებელი იყო სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს თელავის რაიონული სამმართველო. ამავე საზოგადოების შრომით კოლექტივს, ყოფილი მოიჯარეთა კოლექტივის წევრებს, უფასო და შეღავათიანი (20%-ის ფასდაკლებით) პირობებით, ნებაყოფლობით საფუძველზე, გადაეცათ ამავე საზოგადოების აქციები. 1995 წლის 21 სექტემბერს სააქციო საზოგადოება „...ის“ მუშაკთა საერთო კრებაზე მათ მხარი დაუჭირეს პრივატიზების ისეთ ფორმას, რომელსაც საქართველოს სახელმწიფო მეთაურის 1994 წლის 29 მაისის ¹178 ბრძანებულება ითვალისწინებდა, კერძოდ, აქციათა პაკეტის პირდაპირ მიყიდვას. საქართველოს ქონების მართვის სამინისტრომ 1995 წლის 27 ოქტომბრის დადგენილებით დაამტკიცა ¹22 სპეციალიზებული საბარათო აუქციონის ნუსხა, რომელშიც ჩართულ იქნა სს „...ის“ მთლიანი საწესდებო კაპიტალის აქციათა 44, 41%, ანუ 336000 ცალი აქცია. დასახელებული აუქციონი ჩატარდა იმავე წლის 16 დეკემბერს და მასში მონაწილეობა მიიღეს მოიჯარეთა კოლექტივის ყოფილმა წევრებმა. ამასთან, სადავო, იჯარით აღებული ქონების ბაზაზე სახელმწიფოს მიერ რამდენჯერმე დაფუძნდა სხვადასხვა ორგანიზაციულ-სამართლებრივი ფორმის საწარმო.

გამომდინარე აქედან, კასატორი მიუთითებდა, რომ უსაფუძვლოა სააპელაციო სასამართლოს მტკიცება, რომ მხარეებს საიჯარო ხელშეკრულება არ შეუწყვეტით, ის კვლავ ძალაშია და უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს გარდა, მხარეებს სხვა მტკიცებულება არ წარმოუდგენიათ.

კასატორის განმარტებით, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 162-ე მუხლის შესაბამისად, თუ დავის განხილვასთან დაკავშირებით წამოიჭრება ისეთი საკითხი, რომლის განმარტებაც სპეციალურ ცოდნას მოითხოვს სასამართლოს მხარეთა თხოვნით ან თავისი ინიციატივით შეუძლია დანიშნოს ექსპერტიზა. საეპელაციო სასამართლომ კი დავის განხილვისას არ დააკმაყოფილა მისი წარმომადგენლის მოთხოვნა, ტექნიკური კრიმინალისტიკური ექსპერტიზის დანიშვნის თაობაზე, ტექსტის ხანდაზმულობის განსაზღვრის მიზნით – შეესაბამებოდა თუ არა ყველა ფურცლის ნაბეჭდი და ხელმოწერითი ნიშნები ერთსა და იმავე პერიოდს.

სააპელაციო სასამართლომ პრეიუდიციული ძალა არ მიანიჭა საქართველოს უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს 1995 წლის 28 აპრილის ¹14/11 გადაწყვეტილებას და მიუთითა, რომ საქმეში მოსარჩელეები არ არიან იურიდიული პირები, ხოლო ფიზიკური პირების სარჩელის განხილვის უფლება უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს კომპეტენციას არ წარმოადგენდა, იგი იხილავდა იურიდიულ პირებს შორის ეკონომიკური ხასიათის დავებს. სააპელაციო სასამართლომ ასევე არასწორად განმარტა “სსსკ-ის 106-ე მუხლი, რომლის „ბ“ პუნქტის შესაბამისად, მხარეები თავისუფლდებიან მტკიცებულებათა წარმოდგენისაგან ისეთი ფაქტების დასადასტურებლად, რომლებიც დადგენილია ერთ სამოქალაქო საქმეზე კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით თუ სხვა სამოქალაქო საქმეების განხილვისას იგივე მხარეები მონაწილეობენ.

„საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-18 მუხლის შესაბამისად, საარბიტრაჟო სასამართლო მართლაც იხილავდა ეკონომიკური ხასიათის დავებს საწარმოებს, ორგანიზაციებსა და დაწესებულებებს შორის, რომლებიც არიან იურიდიული პირები, მათი უწყებრივი ქვემდებარეობის, საკუთრების ფორმების და სადავო თანხის მიუხედავად. გარდა ამისა, ამავე სასამართლოსთან ერთად არსებობდა საერთო სასამართლოები, რომლებიც ასეთივე ხასიათის დავებს განიხილავდა, თუ რომელიმე მხარე იყო ფიზიკური პირი. აღნიშნული საქმე საარბიტრაჟო სასამართლოს განსჯადია, ვინაიდან სამრეწველო კომერციული საიჯარო ფირმა „...ი“ იყო დამოუკიდებელი იურიდიული პირი. სსრ კავშირისა და მოკავშირე რესპუბლიკების იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების მე-16 მუხლის შესაბამისად, ამავე საწარმოს რეგისტრაცია მოხდა მმართველობის ადგილობრივ ორგანოში.

კასატორის განმარტებით, 1990 წლის 3 აგვისტოს თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანებასა და ამავე ფირმას შორის დაიდო საიჯარო ხელშეკრულება, რომლითაც სამრეწველო კომერციულ ფირმა „...ს“ იჯარით გადაეცა მის ბალანსზე რიცხული ძირითადი და საბრუნავი საშუალებები.

სამრეწველო კომერციული ფირმა „...ის“ წესდების 13.1 პუნქტის შესაბამისად, საიჯარო საწარმოს რეორგანიზაცია, საქმიანობის შეწყვეტა წარმოებს მოიჯარეთა ორგანიზაციის წევრთა საერთო კრების გადაწყვეტილებით. ზემოაღნიშნულმა საიჯარო საწარმომ ნებაყოფლობით დაასრულა თავისი არსებობა 1992 წლის 29 ივნის, როდესაც მოიჯარეთა ორგანიზაციის წევრთა საერთო კრებამ გადაწყვიტა ...ის საზოგადოებრივ მეურნეობასთან გაერთიანება. აღნიშნულმა თავისი ასახვა ჰპოვა თელავის რაიონის საკრებულოს გამგეობის 1992 წლის 16 ივლისის ¹267 და 20 აგვისტოს ¹483 გადაწვეტილებებში და თელავის რაიონის სოფლის მეურნეობის სამმართველოს იმავე წლის 23 ივლისის ¹6 ბრძანებაში. ამგვარად, ახალი იურიდიული პირი – მევენახეობა-მეღვინეობის აგროსამრეწველო კომერციული ფირმა „...ი“, როგორც სახელმწიფო საწარმო დაფუძნდა სოფლის მეურნეობის სამმართველოს დაქვემდებარებაში.

„იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლები“ მოიჯარის გაუქმებისას (ლიკვიდაციისას) არსად მიუთითებს, თუ ვინ შეიძლება იყოს „მოიჯარის“ უფლებამონაცვლე, რადგან ასეთი საერთოდ დაუშვებელია. შესაბამისად, უქმდება ხელშეკრულების სუბიექტი, რომელსაც ევალებოდა გარკვეული საქმიანობის შესრულება და იჯარით აღებული ქონება ავტომატურად უბრუნდება მესაკუთრეს.

უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვისას, რომელიც ჩატარდა ღიად, გამსვლელ სხდომაზე ...ის კულტურის სახლში მხარეებად ჩართული იყვნენ და მონაწილეობას იღებდნენ წინანდლის მევენახეობა-მეღვინეობის აგროსამრეწველო კომერციული ფირმა „...ი“ და ამავე ფირმის შრომითი კოლექტივის (ყოფილი მოიჯარეთა კოლექტივი) საბჭოს თავმჯდომარე ო. ბ-ი. დღეისათვის სარჩელი აღძრულია იმავე საიჯარო საწარმო აგროფირმა „...ის მოიჯარეთა კოლექტივის სახელით. ამასთან, მათ არც განსხვავებული მოთხოვნა აქვთ, ვინაიდან საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა გაიცემა მხოლოდ მესაკუთრედ აღიარების შემდეგ, ამდენად, საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებას ამავე საქმეზე პრეიუდიციული ძალა აქვს. გარდა ამისა, სააპელაციო სასამართლოს თუკი მიაჩნია, რომ სარჩელი აღძრულია ფიზიკურ პირთა მიერ, ამ შემთხვევაში ისინი არაუფლებამოსილი არიან და, შესაბამისად, არც მოთხოვნის უფლება აქვთ და მაშინ სასამართლოს უნდა ეხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 186-ე მუხლის მე-2, „8“ და 275-ე მუხლის „ბ“ პუნქტებით.

სასამართლომ არასწორი შეფასება მისცა საქმეში არსებულ უმნიშვნელოვანეს მტკიცებულებებს და გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა, კერძოდ, სააპელაციო პალატამ „სსრ კავშირისა და მოკავშირე რესპუბლიკების იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების მე-10 და მე-15 მუხლების გამოყენებით გამოსყიდულად ცნო საიჯარო საწარმო „...ის“ მოიჯარეთა კოლექტივის მიერ იჯარით აღებული ქონება და მიზანმიმართულად არ გაითვალისწინა შემდეგი გარემოებები:

სამრეწველო კომერციული ფირმა „...ს“ საიჯარო პერიოდში, თვითლიკვიდაციამდე, სახელმწიფო ბიუჯეტში, სსრ კავშირისა და მოკავშირე რესპუბლიკების იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების მე-10 მუხლის მოთხოვნათა გათვალისწინებით, არ ჩაურიცხავს არც საიჯარო ქირა და არც – ქონების გამოსასყიდი თანხა.

ასევე, არამართებულია სააპელაციო სასამართლოს მითითება ხანდაზმულობის თაობაზე, ვინაიდან რესპუბლიკის უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს მიერ 1995 წლის 21 აპრილის გადაწყვეტილებით გაუქმდა 1990 წლის 3 სექტემბერს გაფორმებული იჯარის ხელშეკრულება და საქართველოს რესპუბლიკის სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს კოლეგიის 1994 წლის 29 აგვისტოს ამავე საქმეზე გამოტანილი ¹12.06.155 დადგენილება, ამასთან, ბათილად იქნა ცნობილი საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა აღნიშნული გადაწყვეტილების მიღების შესახებ. ვინაიდან, იგი ცნობილი იყო ყველა მოიჯარისათვის, რადგან, სასამართლომ გამსვლელი სხდომა ჩაატარა ...ის კულტურის სახლში, სხდომას ესწრებოდა თითქმის ყველა მოიჯარე. გარდა ამისა, აღნიშნული გადაწყვეტილების გადასინჯვის მოთხოვნით მოსარჩელეთა წარმომადგენელმა თ. ხ-მა საარბიტრაჟო სასამართლოს მიმართა 1995 წლის 19 მაისს. როგორც მოქმედი საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 129-ე, ისე იმ დროს მოქმედი სამოქალაქო კოდექსის 75-ე მუხლების თანახმად, სახელშეკრულებო მოთხოვნათა ხანდაზმულობის ვადა შეადგენს სამ წელს, ხოლო უძრავ ნივთებთან დაკავშირებით – ექვს წელს. სსსკ-ის 130-ე მუხლის თანახმად ხანდაზმულობა იწყება მოთხოვნის წარმოშობის მომენტიდან, მოთხოვნის წარმოშობის მომენტად ჩაითვლება დრო, როცა პირმა შეიტყო ან უნდა შეეტყო უფლების დარღვევის შესახებ. ამდენად, კასატორის მითითებით, სამრეწველო კომერციული ფირმა „...ის“ მოიჯარეთა კოლექტივს ხანდაზმულობის ვადის დენა დაეწყო 1995 წლის 21 აპრილიდან და აღნიშნული ვადა მოძრავ ნივთებზე დამთავრდა 1998 წლის 21 აპრილს, უძრავ ნივთებთან დაკავშირებით – 2001 წლის 21 აპრილს.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორი ითხოვდა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმებასა და საქმის ხელახლა განსახილველად იმავე სასამართლოში დაბრუნებას.

მეორე კასატორი – საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტრო საკასაციო საჩივარში მიუთითებდა, რომ სააპელაციო სასამართლომ სსრ კავშირის და მოკავშირე რესპუბლიკების იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების მე-10 და მე-15 მუხლების გამოყენებით გამოსყიდულად ცნო საიჯარო საწარმო ...ის მოიჯარეთა კოლექტივის მიერ იჯარით აღებული ქონება და ამასთან, არ გაითვალისწინა ის გარემოება, რომ 1990 წლის 3 აგვისტოს გაფორმებული საიჯარო ხელშეკრულების მხარე (მოიჯარე), როგორც სუბიექტი, ლიკვიდირებული იყო და აღარ არსებობდა. კონკრეტულ შემთხვევაში სარჩელი აღძრულია საიჯარო საწარმო აგროფირმა „...ის მოიჯარეთა კოლექტივის სახელით, მათ არ აქვთ არც განსხვავებული მოთხოვნა, ვინაიდან საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა გაიცემა მხოლოდ მესაკუთრედ აღიარების გამო. ამდენად, საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებას ამავე საქმეზე პრეიურიდიციული ძალა აქვს.

გარდა ამისა, კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლომ თუ მიიჩნია, რომ სარჩელი აღძრულია ფიზიკურ პირთა მიერ, ამ შემთხვევაში ისინი არაუფლებამოსილი არიან და, შესაბამისად, არც მოთხოვნის უფლება აქვთ. გამომდინარე აქედან, სასამართლოს უნდა ეხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 186-ე მუხლის მე-2 და 275-ე მუხლის „ბ“ პუნქტებით.

სააპელაციო სასამართლომ სრულიად უსაფუძვლოდ არ მიიღო საქმისათვის არსებითი მნიშვნელობის მქონე მტკიცებულებები, რითაც დაარღვია ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის მე-19 მუხლის მოთხოვნა. ამასთან, დასახელებული დოკუმენტებით მტკიცდება, რომ მევენახე-მეღვინეობის აგროსამრეწველო კომერციული ფირმა „...ი“, „მეწარმეთა შესახებ“ კანონისა და საქართველოს მინისტრთა კაბინეტის 1993 წლის 14 აპრილის ¹288 დადგენილების შესაბამისად, გარდაიქმნა სააქციო საზოგადეობად, რომელიც 1995 წლის 8 სექტემბერს რეგისტრაციაში გაატარა თელავის რაიონულმა სასამართლომ და მისი დამფუძნებელი იყო სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს თელავის რაიონული სამმართველო. ამავე საზოგადოების შრომით კოლექტივს, რომლებიც ძირითადად ყოფილი მოიჯარეთა კოლექტივის წევრები იყვნენ, უფასო და შეღავათიანი (20%-ის ფასდაკლებით) პირობებით, ნებაყოფლობის საფუძველზე, გადაეცათ ამავე საზოგადოების აქციები. ამასთან, 1995 წლის 21 სექტემბერს სააქციო საზოგადოება „...ის“ მუშაკთა საერთო კრებაზე მხარი დაუჭირეს პრივატიზების სხვა ისეთ ფორმას, რომელსაც საქართველოს სახელმწიფო მეთაურის 1994 წლის 29 მაისის ¹178 ბრძანებულება ითვალისწინებდა, კერძოდ, სს „...ის“ აქციათა პაკეტის პირდაპირ მიყიდვას. ამავე კრების შესაბამისად, აქციათა საკონტროლო პაკეტის ყიდვის სურვილი გამოთქვა ყოფილი საიჯარო საწარმოს კომერციული ფირმა „...ის“ მოიჯარეთა კოელქტივის წევრებმა, მათ შორის, მოსარჩელეებმა.

ამდენად, უსაფუძვლოა სააპელაციო სასამართლოს მტკიცება იმის თაობაზე, რომ საიჯარო ხელშეკრულება არ შეუწყვეტიათ მხარეებს, ის კვლავ ძალაშია და უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილების გარდა, მხარეებს სხვა მტკიცება არ წარმოუდგენიათ.

სასამართლომ არასწორი შეფასება მისცა საქმეში არსებულ უმნიშვნელოვანეს მტკიცებულებებს და გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა, კერძოდ, სააპელაციო პალატამ „სსრ კავშირისა და მოკავშირე რესპუბლიკების იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების მე-10 და მე-15 მუხლების გამოყენებით გამოსყიდულად ცნო საიჯარო საწარმო „...ის“ მოიჯარეთა კოლექტივის მიერ იჯარით აღებული ქონება და არ გაითვალისწინა შემდეგი გარემოებები:

სამრეწველო კომერციულ ფირმა „...ს“ საიჯარო პერიოდში, თვითლიკვიდაციამდე, სახელმწიფო ბიუჯეტში, სსრ კავშირისა და მოკავშირე რესპუბლიკების იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების მე-10 მუხლის მოთხოვნათა გათვალისწინებით, არ ჩაურიცხავს არც საიჯარო ქირა და არც ქონების გამოსვიდვის თანხა.

სააპელაციო სასამართლო თავის გადაწყვეტილებაში მიუთითებს, რომ მოსარჩელეთა მოთხოვნა იჯარით აღებულ და გამოსყიდულ ქონებაზე მესაკუთრედ აღიარების შესახებ ხანდაზმული არ არის, რაც არასწორია, ვინაიდან რესპუბლიკის უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს მიერ 1995 წლის 21 აპრილის გადაწყვეტილებით გაუქმდა 1990წ ლის 3 აგვისტოს გაფორმებული იჯარის ხელშეკრულება და საქართველოს რესპუბლიკის სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს კოლეგიის 1994 წლის 29 აგვისტოს ამავე საქმეზე გამოტანილი ¹12.06.153 დადგენილება, ამასთან ბათილად იქნა ცნობილი საკუთრების დამადასტურებელი მოწმობა. აღნიშნული გადაწყვეტილების მიღების შესახებ ცნობილი იყო ყველა მოიჯარისათვის, რადგან სასამართლომ გამსვლელი სხდომა ჩაატარა ...ის კულტურის კლუბში, სხდომას ესწრებოდა თითქმის ყველა მოიჯარე და სოფლის მოსახლეობა. გარდა ამისა, აღნიშნული გადაწყვეტილების გადასინჯვის მოთხოვნით მოსარჩელეთა წარმომადგენელმა საარბიტრაჟო სასამართლოს მიმართა 1995 წლის 19 მაისს, როგორც მოქმედი საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 129-ე, ისე იმ დროს მოქმედი სამოქალაქო კოდექსის 75-ე მუხლების თანახმად, სახელშეკრულებო მოთხოვნათა ხანდაზმულობის ვადა შეადგენს სამ წელს, ხოლო უძრავ ნივთებთან დაკავშირებით სახელშეკრულებო მოთხოვნა – ექვს წელს. სსსკ-ის 130-ე მუხლის თანახმად ხანდაზმულობა იწყება მოთხოვნის წარმოშობის მომენტიდან, მოთხოვნის წარმოშობის მომენტად ჩაითვლება დრო, როცა პირმა შეიტყო ან უნდა შეეტყო უფლების დარღვევის შესახებ. ამდენად, სამრეწველო კომერციული ფირმა „...ის“ მოიჯარეთა კოლექტივს ხანდაზმულობის ვადის დენა დაეწყო 1995 წლის 21 აპრილიდან და აღნიშნული ვადა მოძრავ ნივთებზე დამთავრდა 1998 წლის 21 აპრილს, უძრავ ნივთებთან დაკავშირებით – 2001 წლის 21 აპრილს.

ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, კასატორი ითხოვდა თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2005 წლის 22 დეკემბრის გადაწყვეტილების გაუქმებას და ახალი გადაწყვეტილებით მოსარჩელეთათვის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმას.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის მასალების გაცნობის, საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს, თელავის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოს და სსიპ „საწარმოთა მართვის სააგენტოს“ საკასაციო საჩივრების განხილვისა და გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერება-დასაბუთებულობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ ზემოაღნიშნული საკასაციო საჩივრები უსაფუძვლოა და არ ექვემდებარება დაკმაყოფილებას შემდეგ გარემოებათა გამო:

საქართველოს ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1-ლი მუხლის მე-2 ნაწილის შესაბამისად, თუ ამ კოდექსით სხვა რამ არ არის დადგენილი, ადმინისტრაციულ სამართალწარმოებაში გამოიყენება საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის დებულებანი.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა სასამართლოსთვისაც, თუ წამოყენებული არ არის დამატებითი და დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია.

ზემოაღნიშნული მუხლების საფუძველზე საკასაციო სასამართლო დადგენილად მიიჩნევს სააპელაციო სასამართლოს მიერ გამოკვლეულ შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებს:

თელავის სახალხო დეპუტატთა რაიონული საბჭოს აღმასრულებელი კომიტეტის 1990 წლის 29 მაისის ¹389 გადაწყვეტილებით მიღებულ იქნა თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანების წინადადება და რეგისტრაციაში გატარდა თელავის, აკურის და წინანდლის ღვინის ქარხნების ბაზაზე შექმნილი საიჯარო საწარმოს წესდებები. ამავე გადაწყვეტილების მე-2 პუნქტის საფუძველზე, ღვინის მოსალოდნელი თავისუფალი რეალიზაციისა და სხვადახსვა ფირმებთან ურთიერთობის გაუმჯობესების მიზნით, წინანდლის ღვინის ქარხნის ბაზაზე ჩამოყალიბდა სამრეწველო-კომერციული ფირმა „...ი“, ხოლო გადაწყვეტილების მე-4 პუნტქის შესაბამისად, აგროსამრეწველო გაერთიანებას დაევალა 10 დღის ვადაში საარენდო ხელშეკრულებების გაფორმება.

1990 წლის 3 აგვისტოს თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანებასა და ...ის მოიჯარეთა ორგანიზაციას შორის გაფორმდა საიჯარო ხელშეკრულება, რომლის 4.3 პუნქტის თანახმად, „სახელმწიფო საწარმოს ქონება, რომელიც გაცემულია მოიჯარეთათვის იჯარით, მისი საიჯარო გადასახადის მეშვეობით გამოსყიდვის შემდეგ ხდებოდა მისი საკუთრება. იჯარით აღებული ქონებისათვის მთელი გამოსასყიდი თანხა შეადგენდა 10951 ათას მანეთს. ქონების გამოსყიდვისავთის მოიჯარეს შეეძლო გამოეყენებინა მის საკუთრებაში არსებული ნებისმიერი სახსრები“.

სამრეწველო კომერციული ფირმა „...ისა“ და ...ის საზოგადოებრივი მეურნეობის შრომითი კოლექტივის საერთო კრების გადაწყვეტილების საფუძველზე 1992 წლის 30 ივნისს შეიქმნა მეღვინეობა-მევენახეობის სამრეწველო კომერციული ფირმა „...“, რომელზეც 1994 წლის 3 ოქტომბერს საქართველოს რესპუბლიკის სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს მიერ იჯარით აღებულ ...ის ღვინის ქარხანაზე, თელიანის წარმოებით გაიცა საკუთრების დამადასტურებელი დროებითი მოწმობა ¹152. მითითებული მოწმობა ბათილად იქნა ცნობილი საქართველოს რესპუბლიკის უზენაესი საარბიტრაჟო სასამართლოს 1995 წლის 21 აპრილის გადაწყვეტილებით.

ხოლო, რაც შეეხება მოთხოვნას 1990 წელს თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანებასა და სამრეწველო კომერციულ ფირმა „...ს“ შორის დადებული საიჯარო ხელშეკრულები გაუქმების თაობაზე, აღნიშნულ ნაწილში შეწყდა საქმის წარმოება. საქმის წარმოების შეწყვეტის საფუძველს, საარბიტრაჟო სასამართლოს მითითებით, წარმოადგენდა ის გარემოება, რომ გადაწყვეტილების გამოტანის მომენტისათვის, სასამართლოს მოსაზრებით, სამრეწველო-კომერციული ფირმა „...ი“, როგორც საიჯარო საწარმო, იყო გაუქმებული, რის გამოც გაუქმებულად ითვლებოდა ამ საწარმოსთან დადებული საიჯარო ხელშეკრულებაც.

კასატორები მიიჩნევენ, რომ სააპელაციო სასამართლომ მხედველობაში არ მიიღო საარბიტრაჟო სასამართლოს ზემოაღნიშნულ გადაწყვეტილება და არამართებულად არ მიანიჭა მას პრეიუდიციული ძალა, რითიც სააპელაციო სასამართლომ დაარღვია სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 106-ე მუხლის „ბ“ პუნქტის მოთხოვნები.

კასატორთა პრეტენზიის საფუძველზე საკასაციო სასამართლოს მიერ შემოწმდა ზემოაღნიშნული დარღვევის არსებობის ფაქტი, რის შედეგედაც საკასაციო სასამართლო მივიდა დასკვნამდე, რომ პრეტენზია უსაფუძვლოა და არ ექვემდებარება გაზიარებას.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 106-ე მუხლის „ბ“ პუნქტის საფუძველზე, მხარეები თავისუფლდებიან მტკიცებულებათა წარმოდგენისაგან ისეთი ფაქტების დასადასტურებლად, რომლებსაც თუმცა ემყარება მათი მოთხოვნები, თუ შესაგებელი, მაგრამ დამტკიცებას არ საჭიროებს. ესენია ფაქტები, რომლებიც დადგენილია ერთ სამოქალაქო საქმეზე სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით, თუ სხვა სამოქალაქო საქმეები განხილვისას იგივე მხარეები მონაწილეობენ.

საკასაციო სასამართლო მიუთითებს „საქართველოს რესპუბლიკის უზანესი საარბიტრაჟო სასამართლოს შესახებ“ იმდროისათვის მოქმედი კანონის მე-18 მუხლზე და ადასტურებს სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობის მართებულებას იმის თაობაზე, რომ მითითებული მუხლის შესაბამისად, საარბიტრაჟო სასამართლო იხილავდა ეკონომიკური ხასიათის დავას საწარმოებს, ორგანიზაციებსა და დაწესებულებებს შორის, რომლებიც იყვნენ იურიდიული პირები, მათი უწყებრივი ქვემდებარეობის, საკუთრების ფორმის და სადავო თანხის მიუხედავად.

ამასთან, იმ შემთხვევაშიც კი, თუ საკასაციო სასამართლო გაიზიარებს კასატორთა მოტივაციას საარბიტრაჟო სასამართლოს გადაწყვეტილებისათვის პრეიუდიციული ძალის მინიჭების თაობაზე, კასატორთა ყურადღებას მიაქცევს იმ გარემოებაზე, რომ საარბიტრაჟო სასამართლომ სადავო ხელშეკრულებასთან მიმართებაში შეწყვიტა საქმის წარმოება, ამდენად, ხელშეკრულება საარბიტრაჟო სასამართლოს მხრიდან არ ქცეულა არსებითი მსჯელობის საგნად, რისი გათვალისწინებითაც, საკასაციო სასამართლო უსაფუძვლოდ მიიჩნევს მითითებას აღნიშნული გადაწყვეტილების საფუძველზე მხარეთა შორის დადებული ხელშეკრულების ბათილობის თაობაზე.

საკასაციო სასამართლო არ ეთანხმება რა კასატორთა მოსაზრებას საარბიტრაჟო სასამართლოსათვის პრეიუდიციული ძალის მინიჭების თაობაზე, იმავდროულად ვერ გაიზიარებს მოსაზრებას სამრეწველო კომერციული ფირმა „...ის“ ლიკვიდაციის შესახებ, იმ მოტივით, რომ ეს უკანასკნელი გაერთიანდა მეღვინეობა-მევენახეობის სამრეწველო კომერციულ ფირმა „...თან“. საკასაციო სასამართლო თვლის, რომ აღნიშნული მოსაზრება ემყარება „სსრ კავშირის და მოკავშირე რესპუბლიკების იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების“ არასწორ განმარტებას. მითითებული კანონის მე-6 მუხლის შესაბამისად, მოიჯარეებს უფლება აქვთ ნებაყოფლობით საწყისებზე შექმნან ასოციაციები, კავშირები, კონცერნები და სხვა გაერთიანებები, დააფინანსონ მათი საქმიანობა და თავისუფლად გავიდნენ ამ გაერთიანებიდან მიღებულ წესდებათა თანახმად.

საკასაციო სასამართლო ყურადღებას მიაქცევს მევენახეობა-მეღვინეობის აგროსამრეწველო კომერციული ფირმა „...ის“ წესდებას (საქმე 14/11-95 ს.ფ. 98(, რომლის 1.2 პუნქტის მიხედვით სამრეწველო კომერციული ფირმა „...ი“ მევენახეობა – მეღვინეობის აგროსამრეწველო კომერციულ ფირმა „...ის“ დამფუძნებელია, ხოლო ამავე წესდების 1.4 პუნქტის თანახმად, ...ის საზოგადოებრივი მეურნეობა, წინანდლის ღვინის ქარხანა და თელავის ღვინის ქარხანა აგროსამრეწველო ფირმაში სტრუქტურული ერთეულების სახით შედის.

წესდების მითითებული დებულებები საკასაციო სასამართლოს აძლევს საფუძველს გაიზიაროს სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობა და მიიჩნევს, რომ მევენახეობა – მეღვინეობის აგროსამრეწველო კომერციული ფირმა „...ის“ შექმნა „სსრ კავშირის და მოკავშირე რესპუბლიკების იჯარის კანონმდებლობის საფუძვლების“ შესაბამისად, არ წარმოადგენდა მისი დამფუძნებლის, კერძოდ სამრეწველო კომერციული ფირმა „...ის“ ლიკვიდაციის სამართლებრივ საფუძველს. შესაბამისად, საკასაციო სასამართლო არამოტივირებულად მიიჩნევს კასატორთა მოსაზრებას სააპელაციო სასამართლოს მხრიდან არარსებული შრომითი კოლექტივის სარჩელის განხილვის თაობაზე.

საკასაციო სასამართლო დაუსაბუთებლად მიიჩნევს კასატორის – თელავის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოს პრეტენზიას შრომითი კოლექტივის რიგი წევრების არაინფორმირებულობის თაობაზე, კერძოდ საქმეში (ს.ფ. 109-112) წარმოდგენილია მ. მ-ის, ა. ბ-ის, ფ. ფ-ისა და სხვათა განცხადებები, რომელშიც ეს უკანასკნელი მიუთითებენ, რომ კრება არ ჩატარებულა და მათთვის უცნობი იყო, რაზე აწერდნენ ხელს. საკასაციო სასამართლო კასატორის ყურადღებას მიაქცევს იმ გარემოებაზე, რომ საქმეში წარმოდგენილია მითითებული პირების მიერ გაცემული უფლებამოსილება, რომელიც დადასტურებულია ნოტარიულად. საქმის განხილვის არც ერთ ეტაპზე აღნიშნულ პირებს საქმეში დაცული რწმუნებულება არ გაუთხოვიათ.

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის შესაბამისად, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნასა და შესაგებელს.

აღნიშნული მუხლიდან გამომდინარე და იმის გათვალისწინებით, რომ კასატორი ვერ ადასტურებს მის მიერ წარმოდგენილი მოსაზრების მართებულებას, ხოლო საქმეში კი დაცულია მითითებული მოსაზრების საწინააღმდეგო მტკიცებულებები, საკასაციო სასამართლოს ართმევს პროცესუალურ შესაძლებლობას, ეჭვქვეშ დააყენოს ზემოაღნიშნულ პირთა მხრიდან გაცემული მინდობილობების სისწორე და უპირატესობა მიანიჭოს კასატორის არგუმენტაციას.

რაც შეეხება კასატორთა მითითებას 1990 წლის 3 აგვისტოს თელავის აგროსამრეწველო გაერთიანებასა და ...ის მოიჯარეთა ორგანიზაციას შორის გაფორმებული საიჯარო ხელშეკრულების სიყალბის თაობაზე, საკასაციო სასამართლო განმარტავს: სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართოლს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დამატებითი და დასაბუთებული საკასაციო პრეტენზია. სააპელაციო სასამართოლმ დადგენილად მიიჩნია ზემოაღნიშნული ხელშეკრულების რეალურობა. კასატორები, მართალია, სადავოდ ხდიან სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ მითითებულ გარემოებას, მაგრამ ხელშეკრულების სიყალბის თაობაზე ვერ წარმოადგენენ დამატებით და დასაბუთებულ საკასაციო პრეტენზიას. ამასთან, იმავე სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის მე-3 ნაწილის შესაბამისად, საქმის გარემოებები, რომლებიც კანონის თანახმად უნდა დადასტურდეს გარკვეული სახის მტკიცებულებებით, არ შეიძლება დადასტურდეს სხვა სახის მტკიცებულებებით. იმის გათვალისწინებით, რომ კასატორები ვერ წარმოადგენენ მითითებული მუხლის საფუძველზე განსაზღვრულ მტკიცებულებას, საკასაციო სასამართოლ მოკლებულია პროცესუალურ შესაძლებლობას, ეჭვქვეშ დააყენოს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოება და გაიზიაროს კასატორთა პრეტენზია.

რაც შეეხება გამოსასყიდი თანხის შრომითი კოლექტივისათვის დაბრუნების საკითხს, (ტ. I ს.ფ. 24) წარმოდგენილია საქართველოს ფინანსთა სამინისტროს მიმართვა თელავის საგადასახადო ინსპექციისადმი, რომლითაც დგინდება, რომ იჯარით აღებული ქონების გამოსყიდვისათვის ბიუჯეტში შეტანილი თანხა უნდა დაბრუნებულიყო თელავის საგადასახადო ინსნპექციის მიერ თელავის ბიუჯეტში შეტანილი გადასახადების ანგარიშიდან, რაც საგადასახადო ინსპექციას ჩაეთვლებოდა ბიუჯეტის შესრულების გეგმაში. დადგენილია და აღნიშნულს ვერ უარყოფენ თავად კასატორებიც, რომ თანხა სახელმწიფო ბიუჯეტიდან არ გაცემულა. ამდენად, უდავოა, რომ მოვალესა და მევალეს შორის ანგარიშსწორება არ მომხდარა, რაც იმთავითვე უსაფუძვლოს ხდის მითითებულ ნაწილში კასატორთა პრეტენზიას.

საკასაციო სასამართლო უსაფუძვლოდ მიიჩნევს კასატორთა მითითებას მოთხოვნის ხანდაზმულობის თაობაზე და თვლის, რომ სააპელაციო სასამართლოს მხრიდან ხანდაზმულობის საკითხის განსაზღვრისას კანონის მოთხოვნები არ დარღვეულა. საკასაციო სასამართლო ეთანხმება რა სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრებას სახელშეკრულებო მოთხოვნათა მიმართ 3 წლიანი ხანდაზმულობის ვადის გამოყენების თაობაზე, იმავდროულად კასატორთა ყურადღებას მიაქცევს საქართველოს სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტროს 2000 წლის 19 ივნისის ¹04-247/5-0 წერილზე (ს.ფ. 512), რომლის შესაბამისადაც, სახელმწიფო ქონების მართვის სამინისტრო, რომლის უფლებამონაცვლესაც წარმოადგენს კასატორი – საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტრო, იჯარით გაცემული ქონების გამოსყიდვას შესაძლებლად მიიჩნევს მხოლოდ ხელშეკრულების ვადის ამოწურვის შემდეგ.

ყოველივე აღნიშნული საკასაციო სასამართლოს აძლევს საფუძველს საკასაციო საჩივრები მიიჩნიოს უსაფუძვლოდ და თვლის, რომ წარმოდგენილი საკასაციო პრეტენზიები არ იძლევა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმების საფუძველს.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა ადმინისტრაციული საპროცესო კოდექსის 1-ლი მუხლის მე-2 ნაწილით, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. საქართველოს ეკონომიკური განვითარების სამინისტროს, თელავის სახელმწიფო ქონების აღრიცხვისა და პრივატიზების სამმართველოს და სსიპ „საწარმოთა მართვის სააგენტოს“ საკასაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდეს;

2. უცვლელად დარჩეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის 2005 წლის 22 დეკემბრის გადაწყვეტილება;

3. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.