№ ას-343-328-2015 25 მარტი, 2016 წელი
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ნინო ბაქაქური (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
ზურაბ ძლიერიშვილი, ბესარიონ ალავიძე
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
I საკასაციო საჩივრის ავტორი – სს პ-ი" (მოსარჩელე)
II საკასაციო საჩივრის ავტორი – სს „მ-ი" (მოპასუხე)
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის საპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 29 დეკემბრის გადაწყვეტილება
I კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სს „მ-ის" შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა, ასევე, სს „პ-ის" სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება
II კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილების მიღებით სს „პ-ის" საააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა, ასევე, სს „მ-ის" სააპელაციო საჩივრის სრულად დაკმაყოფილება
დავის საგანი – ზიანის ანაზღაურება, პირგასამტეხლოს დაკისრება, შესრულებული სამუშაოს ანაზღაურება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი
1. სს „პ-მა“ სარჩელი აღძრა სს „მ-ის“ მიმართ ზიანის ანაზღაურების თაობაზე შემდეგი დასაბუთებით:
2. 2011 წლის 1 ივნისს სს „პ-სა“ და სს „მ-ს“ შორის გაფორმდა მომსახურების ხელშეკრულება მექანიკური სამუშაოების შესრულების თაობაზე. აღნიშნული ხელშეკრულების თანახმად, სს „მ-ი“ ვალდებული იყო დამკვეთი მხარისათვის შეესრულებინა მექანიკური სისტემების სამონტაჟო/საინსტალაციო სამოშაოები ხელშეკრულებისა და ხელშეკრულების დანართების შესაბამისად, ხელშეკრულებით განსაზღვრულ ვადაში. კერძოდ, სამუშაო უნდა დაეწყო არაუგვიანეს 2011 წლის 15 ივნისისა და სამუშაოს მთლიანი მოცულობა დაესრულებინა არაუგვიანეს 2012 წლის 31 იანვრისა. ამასთან, ხელშეკრულებაში მითითებული იყო ისეთი იმპერატიული მოთხოვნები შესასრულებელ სამუშაოსთან დაკავშირებით, რისი შეცვლაც მენარდეს არ შეეძლო დამკვეთთან შეთანხმების გარეშე. ასეთი იყო, მენარდის მიერ შესასრულებელი სამუშაოს ვადის გადაცილება, ქვეკონტრაქტორის აყვანა და მისი საშუალებით გარკვეული სამუშაოების შესრულება, მასალების ღირებულების შეცვლა და ხელშეკრულების ვადამდე შეწყვეტა, რაც მენარდემ, ერთპიროვნულად მიღებული გადაწყვეტილების საფუძველზე, ხელშეკრულებისა და დამკვეთის ინტერესების საზიანოდ განახორციელა. დამკვეთის მხრიდან ასევე განსაკუთრებულ მოთხოვნას წარმოადგენდა მაღალი ხარისხის მასალა, რაც უგუვებელყოფილი იქნა ამ უკანასკნელის მიერ. ყოველივე აღნიშნულმა კი, დამკვეთ მხარეს მიაყენა მნიშვნელოვანი მატერიალური ზიანი.
3. მოსარჩელის მითითებით, სს „მ-მა“ დაარღვია ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება და დამკვეთთან შეუთანხმებლად გააფორმა ხელშეკრულება ქვეკონტრაქტორთან, შესასრულებლად გადასცა მას სამუშაოები, რის თაობაზეც სწორედ ხელშეკრულების გაფორმების შედეგად ეცნობა დამკვეთს. მენარდის მხრიდან ასევე არ შესრულდა ხელშეკრულების 4.3 პუნქტით გათვალისწინებული მთავარი მოთხოვნა - ხელშეკრულების ბოლომდე უცვლელად შენარჩუნებულიყო ხელშეკრულების ღირებულება. კერძოდ, სს „მ-მა“ დამკვეთთან შეუთანხმებლად მოითხოვა ხელშეკრულების ღირებულების თითქმის 50%-მდე გაზრდა, რაზედაც მიიღო უარი და ფაქტიურად აღნიშნული გახდა საფუძველი იმისა, რომ მენარდემ შეწყვიტა დაწყებული სამუშაოები. რაც შეეხება მენარდის მიერ დასახელებულ მიზეზს (ხარვეზიანი პროექტი), აღნიშნული არ უნდა იქნას მიჩნეული ხელშეკრულების შეწყვეტის საფუძვლად, რადგან მხარეთა შორის გაფორმებული ხელშეკრულების 2.3 პუნქტის შესაბამისად, მენარდე საფუძვლიანად გაეცნო ხელშეკრულების პირობებს.
4. მოსარჩელის მითითებით, მენარდე არაერთხელ იქნა გაფრთხილებული ვალდებულებების დარღვევისათვის, როგორც წერილობით, ასევე ზეპირად , მაგრამ მან დამკვეთთან ყოველგვარი წინასწარი შეთანხმებისა და ახსნა-განმარტებების გარეშე შეწყვიტა მუშაობა, გაათავისუფლა ობიექტი. მან მხოლოდ 2011 წლის 15 სექტემბერს მიმართა წერილობითი ფორმით დამკვეთს და მოითხოვა ხელშეკრულების ვადამდე შეწყვეტა. იმის გათვალისწინებით, რომ მენარდის მხრიდან სამუშაოების შესრულება აღარ განახლდებოდა, დამკვეთმა მიიღო მენარდის შეთავაზება ხელშეკრულების შეწყვეტის შესახებ. მენარდის მხრიდან უხეშად იქნა დარღვეული ხელშეკრულებით გათვალისწინებული პირობა სამუშაოს დაწყებისა და დამთავრების დროსთან დაკავშირებით. სს „მ-ის“ მიერ ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებების დარღვევა გაგრძელდა 96 კალენდარული დღით, რის გამოც, პირგასამტეხლოს სახით მენარდეს დამკვეთის სასარგებლოდ უნდა დაკისრებოდა 149 472 ევროს (ხელშეკრულების ღირებულების 1 557 000 ევროს 0.1 %) გადახდა, რაც უზრუნველყოფილი იქნა სს „ვ-ის“ მიერ გაცემული საბანკო გარანტიით.
5. მოსარჩელის განცხადებით, მენარდის მხრიდან ვალდებულების შეუსრულებლობამ გამოიწვია მშენებარე ობიექტის დასრულების ვადის გადაწევა, რაც, თავის მხრივ, ზიანს აყენებს ბანკს. კერძოდ, იმის გამო, რომ ბანკს განსაზღვრული ჰქონდა 2012 წლის 1 მაისიდან ახალ ობიექტში გადასვლა, 4 თვით გააგრძელა იჯარით აღებული ქონებით სარგებლობის ვადა. ყოველთვიური იჯარის სახით კი ბანკმა მეიჯარეს უნდა გადაუხადოს 15 668.00 აშშ დოლარი, 1900.8 ლარი და 16 333.81 ევრო. ჯამში სს „პ-ს“ ქირის სახით 4 თვის განმავლობაში მოუწევს 62 672 აშშ დოლარის, 7603.2 ლარის და 65 335.24 ევროს გადახდა.
6. მოსარჩელის მითითებით, მოპასუხე კომპანიას უნდა დაეკისროს სს „პ-სა“ და შპს „გ-ს“ შორის 2011 წლის 1 ივნისს გაფორმებული ხელშეკრულების ვადის გაზრდასთან დაკავშირებული ხარჯი. კერძოდ, ხელშეკრულების ღირებულება შეადგენს 2 670 ევროს, ხოლო თვითონ ექსპერტის მომსახურების დღიური ღირებულება შეადგენს 5 ევროს. სს პ-ი“ ვალდებულია ექსპერტს გადაუხადოს 3 570 ევრო, ასევე ბინის, მგზავრობის ხელფასის და პრემიის სახით 23 796.25 ლარი.
7. შპს „ს-თან“ გაფორმებული კონტრაქტის თანახმად, ხელშეკრულების ღირებულება განისაზღვრა 1 957 000 ევროთი, მაშინ როდესაც სს „მ-თან“ გაფორმებული ხელშეკრულების ღირებულება შეადგენდა 1 557 000 ევროს, ანუ ბანკის მიერ ახალი კონტრაქტით გადასახდელი გახდა 400 000 ევრო. აღნიშნულიდან გამომდინარე, მოსარჩელის განმარტებით, სს „პ-ს“ უფლება აქვს მოითხოვოს მოპასუხის ბრალეულობით გამოწვეული ზიანის ანაზღაურება და სხვაობის დაკისრება მოპასუხისათვის.
8. მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო შემდეგი დასაბუთებით:
9. მენარდის მხრიდან ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სამუშაოს შესრულების შეფერხება გამოიწვია სს „პ-ის“ მიერ ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების დარღვევამ. კერძოდ, სს „პ-მა“ არ მიაწოდა სს „მ-ს“ გამართული საპროექტო დოკუმენტაცია. ამასთან, პროექტის განხორციელების საწყისი ეტაპიდანვე სს „პ-ის“ მიერ ხდებოდა ისეთი მოთხოვნების წამოყენება, რომელიც ხელშეკრულებით არ იყო გათვალისწინებული და ართულებდა პროექტის შესრულებას. კერძოდ, პროექტის შესრულების პერიოდში მოსარჩელის მიერ მოთხოვნილი იქნა ე.წ. „დინ“ სტანდარტების შესაბამისი შესრულების წარდგენა, რაც ხელშეკრულებით არ იყო გათვალისწინებული. გარდა ამისა, მასალის შეძენაზე თანხმობის ნიშნად თითოეულ გადარიცხვამდე ყველა ინვოისზე იყო მათი ხელმოწერა.
10. მოპასუხის განცხადებით, არასწორია მოსარჩელის მიერ მითითებული გარემოება ქვეკონტრაქტორთან დაკავშირებით. გასათვალისწინებელია ის გარემოება, რომ მოსარჩელეს კატეგორიული წინააღმდეგობა ქვეკონტრაქტორთა მიერ სამუშაოს განხორციელებაზე მოპასუხისათვის არ გაუწევია. არასწორია ასევე, მოსარჩელის მიერ მითითებული გარემოება იმის თაობაზე, რომ მოპასუხემ სს „პ-თან“ შეუთანხმებლად მოითხოვა ხელშეკრულების ღირებულების გაზრდა. ამ საკითხზე უფლებამოსილ პირს წარმოადგენდა მხოლოდ სს „მ-ი“, რომელსაც ღირებულების გაზრდა მოსარჩელისათვის წერილობით არ მოუთხოვია. რაც შეეხება მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი ელექტრონული ფოსტის მიმოწერას, მოპასუხემ განმარტა, რომ შეტყობინების გამგზავნი არის შპს „ტ.გ-ი“, რომელიც არ წარმოადგენს სს „მ-ის“ ქვეკონტრაქტორს.
11. მოპასუხეს წინასწარი ახსნა-განმარტების გარეშე სამუშაოების შერულება არ შეუწყვეტია. მხედველობაშია მისაღები ის გარემოება, რომ გარკვეული უთანხმოების წარმოშობის შემდეგ, სს „პ-მა“ თავად აუკრძალა სს „მ-ს“ და ქვეკონტრაქტორის წარმომადგენლებს სამშენებლო ობიექტზე შესვლა. გარდა ამისა, ობიექტის დროულად დაუსრულებლობა სს „მ-ის“ მიერ ხელშეკრულების შეუსრულებლობით არ არის გამოწვეული, ვინაიდან, ობიექტზე გარდა მექანიკური სამუშაოებისა, პარალელურ რეჟიმში სხვა სამუშაოებიც მიმდინარეობს. ობიექტის სრული პარამეტრი დღესაც ხარაჩოებშია ჩასმული და კვლავ მიმდინარეობს სამშენებლო სამუშაოები.
12. მოპასუხის განმარტებით, ასევე გასათვალისწინებელია ის გარემოებაც, რომ დოკუმენტაციის საფუძვლიანი გაცნობა და პროექტის სირთულის განსაზღვრა არ გულისხმობს საპროექტო ნახაზების შასწავლას და მათ გაშიფვრას. ნახაზების გაშიფვრის მიზნით სს „მ-მა“ სპეციალურად დაიქირავა გერმანელი და ფილიპინელი სპეციალისტები და ორთვიანი მუშაობის შედეგად აღმოჩნდა, რომ საპროექტო დოკუმენტაციაში იზომეტრიული ნახაზები არ ემთხვევა აქსონომეტრიულ ნახაზებს, იყო სრულიად შეუსაბამო და ხარვეზიანი. ნახაზების გაშიფვრა ეს არის მექანიკური სამუშაოების შემადგენელი ნაწილი, ანუ ხელშეკრულების საგნის პირველი და ყველაზე შრომატევადი ეტაპი და არა ხელშეკრულების გაფორმებამდე ჩასატარებელი რაიმე მოსამზადებელი ეტაპი.
13. სს „მ-მა“ ასევე შეგებებული სარჩელი აღძრა სს „პ-ის“ მიმართ პირგასამტეხლოს დაკისრებისა და შესრულებული სამუშაოს ანაზღაურების თაობაზე შემდეგი დასაბუთებით:
14. 2011 წლის 1 ივნისს სს „პ-ს“ და სს „მ-ს“ შორის დადებული ხელშეკრულების მიხედვით, მენარდეს დამკვეთის მშენებარე ობიექტში უნდა დაემონტაჟებინა გათბობა-კონდიცირების, ვენტილაციისა და სანიტარულ-ტექნიკური სისტემა. ხელშეკრულების საერთო ღირებულება შეადგენდა 1 557 000 ევროს ექვივალენტს ლარში, რაც ასევე მოიცავდა ჯეროვნად შესრულების ყოველგვარ ხარჯს.
15. სს „პ-მა“ არაერთხელ დაარღვია ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებები. კერძოდ, არ მიაწოდა სს „მ-ს“ გამართული საპროექტო დოკუმენტაცია, რის გამოც მენარდის მიერ შეფერხდა მექანიკური სამუშაოების შესრულება. ასევე, პროექტის განხორციელების საწყისი ეტაპიდან, სს „პ-ის“ მიერ ხდებოდა ისეთი მოთხოვნების წაყენება, რაც ხელშეკრულებით გათვალისწინებული არ იყო და რაც თავის მხრივ, ართულებდა სამუშაოს შესრულებას. კერძოდ, ბანკის მიერ პროექტის შესრულების პერიოდში მოთხოვნილი იქნა ე.წ. „დინ“ სტანდარტების შესაბამისი შესრულების წარდგენა, რაც არ იყო დადგენილი ხელშეკრულებით. ხელშეკრულების 17.10 პუნქტით მხარეები შეთანხმდნენ ჩასატარებელი სამუშაოების „იენ“ სტანდარტებთან შესაბამისობაზე. მენარდემ რამდენიმეჯერ წარუდგინა მასალის ნიმუში იმის გამო, რომ წარდგენილი ნიმუშები დაწუნებული იქნა მოპასუხის მიერ. მენარდის მიერ მასალა თურქეთში არჩეული იქნა დამკვეთის წარმომადგენელთან ერთად.
16. ხელშეკრულების მიხედვით, სს „მ-ის“ მასალების შესაძენად განკუთვნილი საავანსო თანხების თითოეულ გადარიცხვამდე ხდებოდა ყველა ინვოისის სს „პ-თვის“ წარდგენა და კონკრეტული მასალის შეძენა ხდებოდა უშუალოდ მოპასუხის ხელმოწერით. მოპასუხე შეგნებულად აყოვნებდა მასალების მოწონებას, რის გამოც გვიანდებოდა მათი შეძენა და შესაბამისად სამუშაოს შესრულება. საბოლოოდ, სს „პ-მა“ აუკრძალა სს „მ-ს“ სამშენებლო ობიექტზე შესვლა.
17. სს „პ-ს“ ასევე არ შეუსრულებია ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება. კერძოდ, მას მენარდისათვის არ აუნაზღაურებია შესრულებული სამუშაოსა და შეძენილი მასალების ღირებულება, რაც შეადგენს 270 090.5 ლარს. აღნიშნული თანხა მოიცავს სს „მ-ის“ ქვეკონტრაქტორის – შპს „კ.-ის“ მიერ შესრულებული სამუშაოს ღირებულებას 120 000 ლარის ოდენობით. უფრო მეტიც, მოპასუხემ შემსრულებლის მიერ ხელშეკრულების პირობების დარღვევისათვის მიიღო სს „ვ-ას“ მიერ გაცემული საგარანტიო უზრუნველყოფა 150 000 ევროს ოდენობით და სს „ს.კ.ა.ბ-ის“ მიერ გაცემული საბანკო გარანტიიდან 297 550.05 ლარი, რაც შეადგენს გადარიცხულ ავანსს, რომელიც სს „მ-მა“ ნაწილობრივ გამოიყენა ხელშეკრულებიდან გამომდინარე ვალდებულებათა შესასრულებლად, მათ შორის, მასალების შესაძენად.
18. მოპასუხე სს „პ-მა“ შეგებებული სარჩელი არ ცნო შემდეგი დასაბუთებით:
19. სს „პ-ის“ მიერ ნარდობის ხელშეკრულების დადებამდე გამოცხადდა ტენდერი. სატენდერო პირობებში მითითებული იქნა სწორედ ის პროექტი, რომელიც მოგვიანებით გააპროტესტა მოსარჩელემ. ტენდერში მონაწილეობით შპს „მ-მა“ მიიღო ყველა ის პირობა, რამაც განაპირობა ბანკის მხრიდან არჩევანის გაკეთება მათ სასარგებლოდ. მოსარჩელეს ჰქონდა საკმარისი დრო საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებამდე. კერძოდ, 2011 წლის 2 თებერვლიდან 2011 წლის 1 ივნისამდე პერიოდი. საგულისხმოა ის გარემოება, რომ აღნიშნული პროექტი წარმოადგენს ძვირადღირებულ პროექტს. კერძოდ, ბანკმა პროექტირებისათვის ერთ-ერთ ცნობილ გერმანულ კომპანიას გადაუხდა 300 000 ლარი. ბანკის მიერ მოთხოვნილი სამუშაოები გამომდინარეობდა მხოლოდ ხელშეკრულებიდან. გარდა ამისა, ბანკის მიერ დაქირავებული ექსპერტის დახმარება განპირობებული იყო იმით, რომ სს „მ-ს“ შეეძინა იმ სტანდარტების მატარებელი მასალა, რაც გათვალისწინებული იყო ხელშეკრულებით.
20. მოპასუხის მითითებით, სს „მ-ის“ მიერ გადახდილი იქნა ხელშეკრულებით განსაზღვრული ყველა ის თანხა, რისი გადახდაც კონკრეტულ ეტაპზე იყო ხელშეკრულებით გათვალისწინებული. რაც შეეხება სამუშაოების უხარისხოდ შესრულებას, ამგვარი სამუშაოები დამკვეთის მიერ არ იქნა მიღებული და, შესაბამისად, არც ანაზღაურებული. გარდა ამისა, შესრულებული სამუშაოები მოსარჩელის მიერ შეფასდა 270 090.5 ლარით, მაშინ როდესაც ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს დასკვნით შესრულებული სამუშაოების ღირებულება დამონტაჟებული და დასამონტაჟებელი მასალის მოწყობის, შესრულებული სამუშაოების ღირებულების გათვალისწინებით სავარაუდოდ შეადგენს 21 084.99 აშშ დოლარსა და 19 327.00 ლარს.
21. სს „პ-სა“ და შპს „ს-ს“ შორის გაფორმდა ნარდობის ხელშეკრულება, რომლის თანახმადაც, მენარდემ იკისრა ვალდებულება დაემთავრებინა სს „მ-ის“ მიერ დაწყებული სამუშაოები და განეხორციელებინა ზოგიერთი შესრულებული სამუშაოების დემონტაჟი და მონტაჟი. ახალმა კონტრაქტორმა, სს „მ-ის“ მიერ შესრულებული სამუშაოები შეაფასა სულ 9 000 ევროდ, რაც ცალსახად ადასტურებს მოსარჩელის მიერ შესრულებული სამუშაოს ხარისხსა და სასარჩელო მოთხოვნის უსაფუძვლობას.
22. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2012 წლის 29 ივნისის გადაწყვეტილებით სს „პ-ის“ სარჩელი არ დაკმაყოფილდა; სს „მ-ის“ შეგებებული სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა; სს პ-ს“ სს „მ-ის“ სასარგებლოდ დაეკისრა 21 084.99 აშშ დოლარის და 19 327 ლარის გადახდა.
23. საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრეს სს „პ-მა“ და სს „მ-მა“.
24. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 29 დეკემბრის გადაწყვეტილებით სს „პ-ის“ სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა; სს „მ-ის“ სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა; თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2012 წლის 29 ივნისის გადაწყვეტილების ნაწილობრივ შეცვლით მიღებულ იქნა ახლი გადაწყვეტილება; სს „მ-ს“ სს „პ-ის“ სასარგებლოდ დაეკისრა 200 000 ევროს ექვივალენტის გადახდა ეროვნულ ვალუტაში – ლარში; სს „მ-ს“ სს „პ-ის“ სასარგებლოდ, ზიანის ანაზღაურების სახით დაეკისრა 3801.60 ლარის, 31 336 აშშ დოლარის ექვივალენტის გადახდა ეროვნულ ვალუტაში – ლარში და 32 667.62 ევროს ექვივალენტის გადახდა ეროვნულ ვალუტაში – ლარში; დანარჩენ ნაწილში სს „პ-ის“ სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; სს „მ-ის“ შეგებებული სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა; შეგებებულ სარჩელზე მოპასუხე სს „პ-ს“ სს „მ-ის“ სასარგებლოდ დაეკისრა 102 762 ევროს ექვივალენტის გადახდა ეროვნულ ვალუტაში – ლარში; დანარჩენ ნაწილში სს „მ-ის“ სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა.
25. სააპელაციო სასამართლომ უდავოდ დადგენილად მიიჩნია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:
26. 2011 წლის 1 ივნისს სს ,,პ-ა’’ და სს ,,მ-ს’’ შორის დაიდო ხელშეკრულება მექანიკური სამუშაოების შესრულების თაობაზე, რომლის მიხედვით, სს ,,პ-ი’’ ახორციელებდა თბილისში 12 000 კვ.მ საერთო ფართის მქონე რვასართულიანი ახალი შენობის მშენებლობას. მხარეები შეთანხმდნენ, რომ მექანიკური სამუშაოების წარმოების დარეგულირება ხელშეკრულებით მოხდებოდა სამშენებლო პროცესის ფარგლებში.
27. ხელშეკრულების 1.2.-1.3 პუნქტებით მენარდემ - სს ,,მ-მა’’ იკისრა შიდა ტექნიკური მოწყობილობების სამონტაჟო საქმიანობის განხორციელების ვალდებულება. კერძოდ, კონდიცირება/გაგრილების, ვენტილაციის, წყალსადენი და სანიტარულ-ტექნიკური აღჭურვილობის, სპრინკლერის, გამათბობელი სისტემის, მაღალი წნევის სისტემების და ასევე სხვა სახის ობიექტებისა და სამუშაოების შესრულება, რაც პირდაპირ არ იყო ხელშეკრულებით განსაზღვრული, მაგრამ ითვლებოდა მნიშვნელოვან (არსებით) სამუშაოებად და აუცილებელი იყო ზემოაღნიშნული ვალდებულებების შესასრულებლად.
28. ხელშეკრულების 1.6. პუნქტით განისაზღვრა დანართების სახით არსებული საპროექტო დოკუმენტაციის ჩამონათვალი. კერძოდ: დანართი № 1 - შესასრულებელი სამუშაოს ნებართვა; დანართი №2 - სატენდერო დოკუმენტაცია, რომელიც შედგებოდა ,,Bill of Quantity’’-სგან და კონცეფციის, დიზაინისა და პროექტის ზოგადი აღწერისაგან; დანართი № 3 - დაგეგმარების ბიურო ,,Lux’’-ის მიერ მოწოდებული ტექნიკური ნახაზები; დანართი № 4 - სამუშაოს წარმოების გრაფიკი.
29. ხელშეკრულების 2.3 პუნქტით მენარდემ დაადასტურა, რომ საფუძვლიანად გაეცნო ხელშეკრულების პირობებს, მიიღო პროექტის დოკუმენტაცია და სამუშაოს შესრულებასთან დაკავშირებული ყველა სხვა დოკუმენტაცია, გამოიკვლია სამუშაოს შესრულების ადგილი/ობიექტი და მასზე არსებული შენობა-ნაგებობა. მისთვის ცნობილი იყო შესასრულებელი სამუშაოს არსი, მოცულობა და სირთულე და თანახმა იყო შეესრულებინა ამ ხელშეკრულებით ნაკისრი ყველა ვალდებულება მაღალი ხარისხით. მენარდემ ასევე იკისრა ვალდებულება, მთლიანად წარედგინა ფუნქციური სისტემა აგებული უმაღლეს საერთაშორისო სტანდარტების მოთხოვნათა შესაბამისად და ,,პროექტის დოკუმენტებში’’ მოცემული კონცეფციის, დიზაინის, ტექნიკური და სხვა დეტალების მიხედვით.
30. ხელშეკრულების 3.1 პუნქტით მენარდემ იკისრა ვალდებულება დამკვეთისათვის ჯეროვნად შესრულებული სამუშაოს დასრულებულ მდგომარეობაში გადაცემის შესახებ, მხარეთა შორის გაფორმებული საბოლოო მიღება-ჩაბარების აქტის საფუძველზე, ამავე ხელშეკრულებით გათვალისწინებული პირობებისა და ვადების დაცვით. ხელშეკრულების 3.2.-3.3. პუნქტებით სამუშაოს შესრულების დაწყების ვადად განისაზღვრა არაუგვიანეს 2011 წლის 15 ივნისი, ხოლო შესასრულებელი სამუშაოს დამთავრების ვადად განისაზღვრა არაუგვიანეს 2012 წლის 31 იანვარი. შუალედული (ეტაპობრივი) ფაზების დასრულების ვადები მხარეთა მიერ გათვალისწინებულ იქნა სამუშაო გრაფიკით, რომელიც წარმოადგენდა ამ ხელშეკრულების განუყოფელ ნაწილს. ხელშეკრულების 3.4. პუნქტით განისაზღვრა მთლიანი სამუშაოების ან/და მისი ეტაპობრივი ფაზის სრულად ჩაბარების ვადის დამატებითი შეთანხმების გარეშე გადაწევის შემთხვევები. კერძოდ, ესენი იყო: მენარდისათვის ფორს-მაჟორული გარემოებების წარმოქმნა და დამკვეთის ისეთი ქმედება, რაც გამოიწვევდა მენარდის მიერ სამუშაოს შეჩერებას ან/და შეფერხებას. მხარეები შეთანხმდნენ, რომ სხვა შემთხვევაში დასრულების ვადის გაგრძელება მოხდებოდა მხოლოდ მხარეთა წერილობითი შეთანხმებით.
31. ხელშეკრულების 4.1.-4.2. პუნქტების მიხედვით, ხელშეკრულებით განსაზღვრული შესასრულებელი სამუშაოსათვის საზღაურის თანხა განისაზღვრა 1 557 000 ევროს ექვივალენტი ლარით. ანაზღაურების თანხა მოიცავდა სამუშაოების ჯეროვნად შესრულების ყოველგვარ ხარჯს, მათ შორის გადასახადებს/მოსაკრებლებს, სამუშაოების მომზადების და დაგეგმვის ხარჯებს, მუშახელის ანაზღაურებას, საინსტალაციო და დამხმარე მასალების ფასს. ხელშეკრულების 4.3. პუნქტით მენარდეს აეკრძალა რაიმე დამატებითი გადახდის მოთხოვნა რეალური რაოდენობის სამუშაო ნახაზებში არსებული Bill of Quantity-ში მოცემული რაოდენობებისაგან განსხვავების შემთხვევაში. მენარდეს ასევე აეკრძალა დამატებითი ანაზღაურების მოთხოვნა იმ შემთხვევისათვის თუკი აღმოჩნდებოდა, რომ საჭირო იყო გაუთვალისწინებელი დამატებითი სამუშაოების ჩატარება, რომელიც არსებითი მნიშვნელობის და აუცილებელი იყო სრული და მთლიანად ფუნქციური სისტემის ჩასაბარებლად (იხ. ტომი 1, ს.ფ. 8-30).
32. ხელშეკრულების 5.1.-5.2. პუნქტებით განისაზღვრა ანაზღაურების პირობები. კერძოდ, შესრულებული სამუშაოს ღირებულებას დამკვეთი მენარდეს აუნაზღაურებდა სამუშაოების მთლიანად დასრულებისთანავე და საბოლოო მიღება-ჩაბარების აქტის მხარეთა მიერ ხელმოწერიდან არაუგვიანეს 10 სამუშაო დღეში. სამუშაოს მსვლელობისას, დამკვეთი ნაწილ-ნაწილ გადახდებს განახორციელებდა ყოველთვიურად. ამისათვის მენარდეს უნდა განესაზღვრა და რაოდენობრივად შეეფასებინა უკვე შესრულებული სამუშაო და შეედგინა შესრულებული სამუშაოების მოცულობის შესახებ შესაბამისი უწყისი. ეს მოცულობები გამრავლდებოდა Bill of Quantity-ში მოცემულ ფასებზე იმიტაციისათვის. გადახდა უნდა განხორციელებულიყო მხარეების მიერ, შესრულებული სამუშაოების მოცულობის უწყისზე ხელის მოწერიდან 10 სამუშაო დღეში. მიღება-ჩაბარების აქტის ხელმოწერის შემდეგ, ზემოაღნიშნული ნაწილ-ნაწილ გადახდები გამოიქვითებოდა საბოლოო ანგარიშფაქტურიდან.
33. ხელშეკრულების 6.1. პუნქტის მიხედვით, მენარდეს მიენიჭა სამუშაოების შესრულების პროცესში დამკვეთისაგან ავანსის გადახდის მოთხოვნის უფლებამოსილება შემდეგ შემთხვევებში: ნებისმიერი წინასწარი გადახდა უშუალოდ მენარდის სასარგებლოდ ან სოლიდური უცხოური მომწოდებლისაგან შეძენილი სამონტაჟო მასალებისათვის; აღნიშნულ შემთხვევაში, დამკვეთი კისრულობდა 110 000 ევრომდე თანხის გადახდის ვალდებულებას უშუალოდ მენარდისათვის თანხის წინასწარ გადახდის შემთხვევაში და დაახლოებით 270 000 ევროს გადახდას სოლიდური უცხოური მომწოდებლისათვის თანხის წინასწარ გადახდის შემთხვევაში, საავანსო საბანკო გარანტიის მიღებიდან 7 სამუშაო დღეში (იხ. ტომი 1, ს.ფ. 8-30).
34. ხელშეკრულების 8.1.-8.22.პუნქტებით, მენარდემ იკისრა ვალდებულება განეხორციელებინა სამუშაოები ხელშეკრულებისა და მასზე თანადართული დოკუმენტაციის, შესაბამისი ნორმატივებისა და წესების სრული დაცვით და გადაეცა დამკვეთისათვის ჯეროვნად შესრულებული სამუშაო დროულად და ხარისხიანად. მენარდემ ასევე იკისრა ვალდებულება, საკუთარი ძალებით/სახსრებით უზრუნველეყო შესასრულებელი სამუშაოებისათვის ყველა საჭირო მასალა. სამუშაოს დაწყების მომენტიდან მათ დასრულებამდე ეწარმოებინა სამუშაოების წარმოების ჟურნალი, გამოესწორებინა დამკვეთის მიერ წუნდებულად მიჩნეული შესრულებული სამუშაო დროულად, ჯეროვნად და ხარისხიანად. სამუშაოს მსვლელობისას მენარდეს აეკრძალა წინასწარი წერილობითი შეთანხმების გარეშე სამუშაოს შესრულების უფლების მესამე მხარისათვის გადაცემა (ქვენარდობა) ( იხ. ტომი 1, ს.ფ. 8-30).
35. ხელშეკრულების 12.1 და 12.2.პუნქტებით, სამუშაოს შესრულების ზედამხედველობისათვის სავალდებულო იყო დამკვეთის მოთხოვნის საფუძველზე, მენარდის მხრიდან მოწვეული ყოფილიყვნენ ექსპერტები. ექსპერტის მოწვევა უნდა განხორციელებულიყო საზღვარგარეთიდან მხოლოდ მენარდის მიერ. ექსპერტის მოწვევის და მასთან დაკავშირებული ყველა ხარჯი უნდა გაეღო მენარდეს (იხ. ტომი 1. ს.ფ. 8-30).
36. ხელშეკრულების 13.1 პუნქტით, ხელშეკრულებით დადგენილი ვადების დარღვევის შემთხვევაში, დამკვეთი უფლებამოსილი იყო დაეკისრებინა, ხოლო ასეთ შემთხვევაში მენარდე ვალდებული იყო გადაეხადა პირგასამტეხლო ხელშეკრულების 4.1. მუხლით განსაზღვრული თანხის 0,1%-ის ოდენობით, ყოველი ვადაგადაცილებული დღისათვის. ამ მუხლით გათვალისწინებული პირგასამტეხლო გამოიქვითებოდა დაგვიანებული სამუშაოს ეტაპისათვის გადასახდელი თანხიდან ან/და უზრუნველყოფის თანხიდან, ან/და საბანკო გარანტიიდან. არჩევანის უფლება ეკუთვნოდა დამკვეთს.
37. ხელშეკრულების 13.5 პუნქტის თანახმად, შეთანხმებული საზღაურის წინამდებარე ხელშეკრულების დადგენილი პირობების შესაბამისად, დაგვიანებით გადახდის შემთხვევაში, მენარდე უფლებამოსილი იყო დაეკისრებინა, ხოლო ასეთ შემთხვევაში დამკვეთი ვალდებული იყო გადაეხადა პირგასამტეხლო ვადაგადაცილებული თანხის 0,1%-ის ოდენობით ყოველ დაგვიანებულ დღეზე, რომელიც მოცემული იყო თანდართული გრაფიკის შესაბამისად (იხ. ტომი 1. ს.ფ. 8-30).
38. ხელშეკრულების 14.2 პუნქტით მენარდე უფლებამოსილი იყო ცალმხრივად მოეშალა ხელშეკრულება დამკვეთისათვის ერთთვიანი წინასწარი წერილობითი გაფრთხილების დაცვით, თუ დამკვეთი არაერთგზის დაარღვევდა ხელშეკრულებით ნაკისრ ვალდებულებას და მოეთხოვა დამკვეთისათვის მიყენებული ზიანის ანაზღაურება. დამკვეთი უფლებამოსილი იყო მოეშალა ხელშეკრულება მენარდის ორ კვირიანი გამოსწორების ვადის დაცვით, თუ მენარდე არაერთგზის დაარღვევდა წინამდებარე ხელშეკრულებით ნაკისრ ვალდებულებას და მოეთხოვა მენარდისათვის ხელშეკრულების არაჯეროვანი შესრულებისათვის მიყენებული ზიანის ანაზღაურება (იხ. ტომი 1. ს.ფ. 8-30).
39. 2011 წლის 8 ივლისს სს ,,პ-მა’’ 2011 წლის 1 ივნისის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული გათბობა-კონდიცირების და ვენტილაციის სამუშაოების ღირებულების საავანსო გადასახადის სახით სს ,,მ-ს’’ გადაურიცხა 100 000 ევროს ექვივალენტი 262 493.00 ლარი (იხ. 08.07.2011წ. საგადახდო დავალება №180592114, ტომი 1. ს.ფ. 160).
40. 2011 წლის 30 ივნისის წერილით სს ,,პ-მა’’ აცნობა სს ,,მ-ს’’, რომ ობიექტზე არცერთი სამუშაო არ იყო განხორციელებული და თუკი სს ,,მ-ი’’ დაუყოვნებლივ არ დაიწყებდა შესასრულებელ სამუშაოებს, დაჯარიმდებოდა ხელშეკრულებით გათვალისწინებული წესით.
41. 2011 წლის 14 ივლისს გაგზავნილი გაფრთხილების წერილით სს ,,პ-მა’’ აცნობა სს ,,მ-ს’’, რომ თუკი მენარდე 2011 წლის 20 ივლისამდე არ უზრუნველყოფდა ხელშეკრულებით დადგენილი სამუშაოების დაწყებას, დამკვეთი ხელშეკრულების 14.3 პუნქტის საფუძველზე ცალმხრივად, ვადაზე ადრე მოშლიდა ხელშეკრულებას და დააკისრებდა პირგასამტეხლოს გადახდას. გარდა ამისა, სს პ-მა“ მიუთითა, რომ სს „მ-ის“ მიერ დარღვეული იქნა ხელშეკრულების 8.2 პუნქტი, რაც გამოიხატა იმაში, რომ დამკვეთთან შეთანხმების გარეშე მშენებლობაზე წარადგინა ორი ქვეკონტრაქტორი -„თ-ი“ და „კ. ვ-ი“.
42. 2011 წლის 19 ივლისის წერილით სს„მ-ის“ დირექტორმა სერგო ბახტაძემ სს პ-ს“ აცნობა, რომ სს „მ-ის“ პროექტის მენეჯერს სამშენებლო ობიექტზე წარმოადგენდა გ.ზ-ი, ხოლო მექანიკურ სამუშაოებს განახორციელებდა მათი ქვემონარდე კომპანია - შპს „კ-ი“. აღნიშნული წერილის პასუხად, 2011 წლის 21 ივლისს სს „პ-მა“ სს „მ-ს“ წერილობით მოსთხოვა შპს „კ-ის“ შესახებ ინფორმაციის მიწოდება. კერძოდ, ინფორმაცია კომპანიის მიერ გაწეული საქმიანობის, მისი მიღწევების, გამოცდილების, პარტნიორების, დამფუძნებლების, კლიენტების და ინვესტორების შესახებ. სს პ-მა“ ასევე მიუთითა, რომ სს „მ-ს“ ბანკის პოზიციის შესახებ ეცნობებოდა აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით მიწოდებული ინფორმაციის გაანალიზების შემდეგ.
43. 2011 წლის 18 აგვისტოს სს პ-ის“ წარმომადგენელმა ს.მ-მა წერილით მიმართა სს „მ-ის“ დირექტორს და აღნიშნა, რომ პროექტის ნახაზებსა და გაანგარიშებაში არსებული უზუსტობები უმეტესწილად ცნობილი უნდა ყოფილიყო მენარდისათვის, ვინაიდან აღნიშნული ნახაზები სატენდერო შეთავაზებითაც იყო გათვალისწინებული. შესაბამისად, ტენდერის პროცესში სს „მ-ი“ ვალდებული იყო შეემოწმებინა ყველა ნახაზი, ტექნიკური პირობა და გაანგარიშებები.
44. 2011 წლის 9 სექტემბრის წერილით სს „პ-მა“ სს „მ-ს“ აცნობა, რომ ელექტრონული წერილის საშუალებით განხორციელებული მენარდის მოთხოვნა შესასრულებელი სამუშაოების ღირებულების მნიშვნელოვან გაზრდასთან დაკავშირებით ეწინააღმდეგებოდა მათ შორის არსებულ შეთანხმებასა და ხელშეკრულების პირობებს. მენარდის მიერ სახელშეკრულებო ვალდებულების დარღვევის გამო დამკვეთი იძულებული იყო მიეღო ზომები ხელშეკრულების შეწყვეტისათვის.
45. 2011 წლის 15 სექტემბერს სს „მ-მა“ წერილით მიმართა სს „პ-ს“ და აღნიშნა, რომ დამკვეთის მიერ მიწოდებული საპროექტო დოკუმენტაცია იყო არასრული და შეიცავდა ხარვეზებს. ამ გარემოების გამო, სს „მ-ის“ მიერ მექანიკური სამუშაოების განხორციელება ვერ ხორციელდებოდა 2011 წლის აგვისტოდან. არაერთი თხოვნის მიუხედავად, დამკვეთს არ წარუდგენია სრულყოფილი და დაზუსტებული საპროექტო დოკუმენტაცია, რის გამოც კომპანია იძულებული გახდა ამ პერიოდის განმავლობაში შეეჩერებინა მექანიკური სამუშაოების განხორციელება. შექმნილი გარემოებები სს ,,მ-ის’’ მიერ განხილულ იქნა, როგორც დამკვეთის მხრიდან ხელშეკრულების პირობების დარღვევა, რის გამოც მენარდე ცალმხრივად შეწყვეტდა ხელშეკრულებას, თუკი დამკვეთის მიერ წერილის მიღებიდან 10 დღის ვადაში მხარეები ვერ შეთანხმდებოდნენ ხელშეკრულების ორმხრივად შეწყვეტის პირობაზე.
46. 2011 წლის 19 სექტემბერს სს ,,პ-ი“ დაეთანხმა სს ,,მ-ის“ წინადადებას 2011 წლის 1 ივნისის ხელშეკრულების შეწყვეტასთან დაკავშირებით და აცნობა, რომ დამკვეთი უფლებას იტოვებდა მოეთხოვა მენარდისაგან მის მიერ გადაცემული თანხების უპირობო და დაუყოვნებლივ დაბრუნება, ვალდებულებების შეუსრულებლობით გამოწვეული ზიანის ანაზღაურება და ხელშეკრულებით განსაზღვრული სანქციების შესრულება (იხ. 2011 წლის 30 ივნისის, 14 ივლისის, 19 ივლისის, 21 ივლისის, 18 აგვისტოს, 9 სექტემბრის და 19 სექტემბრის წერილები, ტომი 1. ს.ფ. 32, 104, 108-115, 249, 310).
47. 2011 წლის 10 ივნისს, სს ,, ვ-ს’’ მიერ სს ,,პ-ის’’ სასარგებლოდ გაცემულ იქნა ხელშეკრულების შესრულების საგარანტიო უზრუნველყოფა, საერთო თანხაზე 150 000 ევრო, რომლის თანახმად, ბანკმა იკისრა ვალდებულება შემსრულებლის მიერ ხელშეკრულების პირობების დარღვევის შემთხვევაში, სს ,,პ-ის’’ პირველივე წერილობითი მოთხოვნის შესაბამისად, აღნიშნული თანხის გადარიცხვის შესახებ.
48. 31.10.2011წ. № 6/425 ცნობის თანახმად, 2011 წლის 18 ოქტომბრის წერილის საფუძველზე, სს ,,ვ-ს’’ მიერ სს ,,პ-ის’’ სასარგებლოდ 2011 წლის 10 ივლისს გაცემული გარანტიის 04/07-2573 მოთხოვნის ანაზღაურების მიზნით, გადარიცხულ იქნა 150 000 ევრო.
49. 2011 წლის 6 ივლისს, სს ,,ს-ის’’ მიერ სს ,,პ-ის’’ სასარგებლოდ გაცემული იქნა საბანკო გარანტია, რომლის თანახმად, სს ,,ს-იმ’’ იკისრა ვალდებულება სს ,,პ.-ის’’ მიმართ, 900 000 ლარის ფარგლებში გადაეხადა თანხა ბენეფიციარისათვის, თუ პრინციპალი არ შეასრულებდა ,,ბენეფიციართან გაფორმებული სახელმწიფო შესყიდვის ხელშეკრულებით ნაკისრ ვალდებულებებს და ბენეფიციარისაგან მიღებულ საავანსო თანხას არამიზნობრივად გახარჯავდა. სს ,,ს-ის’’ 2011 წლის 31 ოქტომბრის წერილის თანახმად, 2011 წლის 21 ოქტომბერს სს ,,ს-ის’’ მიერ დაკმაყოფილებულ იქნა ბენეფიციარის მოთხოვნა და სს ,,პ-ის’’ მიერ მითითებულ ანგარიშზე გადაირიცხა 297 550.05 ლარი ( იხ. 2011 წლის 10 ივნისის № 04/07-2573 საბანკო გარანტია, 2011 წლის 31 ოქტომბრის № 6/425 ცნობა, 2011 წლის 06 ივლისის №BG/PB 3289/07 საბანკო გარანტია, 2011 წლის 31 ოქტომბრის ცნობა, ტომი 2, ს.ფ. 52-55).
50. 2011 წლის 14 ივლისის ხელშეკრულებით შევიდა ცვლილება სს ,,პ-სა’’ და მცირე და საშუალო ბიზნესის საინვესტიციო ,,მ.კ-ს’’ შორის, 2006 წლის 21 ივლისს დადებულ იჯარის ხელშეკრულებაში. კერძოდ, იჯარის ხელშეკრულების ვადა განისაზღვრა 2012 წლის 1 მაისამდე, ხოლო საიჯარო ქირა განისაზღვრა 633.60 ლარით დღგ-ს ჩათვლით, რაც 2011 წლის 31 ოქტომბრიდან 2012 წლის 1 მაისამდე შეადგენდა 3801.60 ლარს დღგ-ს ჩათვლით. იჯარის საგანს წარმოადგენდა ქ. თბილისში, ა-ის გამზირზე №154-ში მდებარე შენობის მე-4 სართულზე არსებული 18 კვ.მ ფართი.
51. 2011 წლის 14 ივლისის ხელშეკრულებით ცვლილება შევიდა სს ,,პ-ს’’ და მცირე და საშუალო ბიზნესის საინვესტიციო ფონდ ,,მ.კ-ს’’ შორის 2007 წლის 23 აპრილს დადებულ იჯარის ხელშეკრულებაში. კერძოდ, იჯარის ხელშეკრულების ვადა განისაზღვრა 2012 წლის 1 მაისამდე, ხოლო საიჯარო ქირა განისაზღვრა 633.60 ლარით, დღგ-ს ჩათვლით, რაც 2011 წლის 31 ოქტომბრიდან 2012 წლის 1 მაისამდე შეადგენდა 3801.60 ლარს დღგ-ს ჩათვლით. იჯარის საგანს წარმოადგენდა ქ. თბილისში, ა-ის გამზირზე №154-ში მდებარე შენობის მე-6 სართულზე არსებული 18 კვ.მ ფართი.
52. 2011 წლის 13 ივლისის ხელშეკრულებით ცვლილება შევიდა სს ,,პ-სა’’ და მცირე და საშუალო ბიზნესის საინვესტიციო ფონდ ,,მ.კ-ს’’ შორის 2006 წლის 5 სექტემბერს დადებულ იჯარის ხელშეკრულებაში. კერძოდ, იჯარის ხელშეკრულების ვადა განისაზღვრა 2012 წლის 1 მაისამდე, ხოლო ყოველთვიური საიჯარო ქირა განისაზღვრა 633.60 ლარით დღგ-ს ჩათვლით, რაც 2011 წლის 31 ოქტომბრიდან 2012 წლის 1 მაისამდე შეადგენდა 3801.60 ლარს დღგ-ს ჩათვლით. იჯარის საგანს წარმოადგენდა ქ. თბილისში, ა-ის გამზირზე №...-ში მდებარე შენობის მეხუთე სართულზე არსებული 18 კვ.მ ფართი.
53. 2011 წლის 14 ივლისის ხელშეკრულებით ცვლილება შევიდა სს ,,პ-სა’’ და მცირე და საშუალო ბიზნესის საინვესტიციო ფონდ ,,მ.კ-ს’’ შორის 2004 წლის 4 ნოემბერს დადებულ იჯრის ხელშეკრულებაში. კერძოდ, იჯარის ხელშეკრულების ვადა განისაზღვრა 2012 წლის 1 მაისამდე, ხოლო ყოველთვიური საიჯარო ქირა განისაზღვრა 8172.66 ევროთი, რაც 2011 წლის 31 ოქტომბრიდან 2012 წლის 1 მაისამდე შეადგენდა 49035.96 ევროს. იჯარის საგანს წარმოადგენდა ქ. თბილისში, ა-ის გამზირზე № ...-ში მდებარე შენობის მე-7 სართულზე არსებული 406.60 კვ.მ. ფართი.
54. 2003 წლის 26 დეკემბერს სს ,,პ-სა’’ და სს ,,ს-მ.ო-ის’’ შორის დადებული იჯარის ხელშეკრულების დანართის მიხედვით, 2010 წლის 7 ივლისიდან 2011 წლის 7 ივლისამდე ყოველთვიური ქირის ოდენობა შეადგენდა 15 668 აშშ დოლარს, ხოლო 2011 წლის 7 ივლისიდან - 2012 წლის 7 ივლისამდე ყოველთვიური ქირის ოდენობა განსაზღვრული იყო 17 234.80 აშშ დოლარით (იხ. 2011 წლის 14 ივლისის ხელშეკრულება 2006 წლის 21 ივლისის იჯარის ხელშეკრულებაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე, 2011 წლის 14 ივლისის ხელშეკრულება 2007 წლის 22 აპრილის იჯარის ხელშეკრულებაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე, 2011 წლის 13 ივლისის ხელშეკრულება 2006 წლის 5 სექტემბრის იჯარის ხელშეკრულებაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე, 2003 წლის 26 დეკემბრის იჯარის ხელშეკრულება ტომი 1, ს.ფ. 135-140, 144-154).
55. 2011 წლის 22 სექტემბერს, სს ,,პ-სა’’ და შპს ,,სპეციალური სამშენებლო სამონტაჟო კომპანია მ-ს’’ შორის დაიდო ხელშეკრულება მექანიკური სამუშაოების შესრულების შესახებ, რომლის თანახმად, სამუშაოს შესრულების ადგილს წარმოადგენდა ქ. თბილისში, ყ-ის გამზირი № ...-ში მდებარე შენობა-ნაგებობა. ხელშეკრულებით გათვალისწინებული საზღაურის ოდენობად განისაზღვრა 1 957 000 ევრო. ხელშეკრულების 3.1 პუნქტით, სამუშაოს შესრულების დაწყების ვადად განისაზღვრა არაუგვიანეს 2011 წლის 2 დეკემბერი, ხოლო შესასრულებელი სამუშაოს დამთავრების ვადად - არაუგვიანეს 2012 წლის 31 მარტი (იხ. 2011 წლის 22 სექტემბრის ხელშეკრულება, ტომი 2, ს.ფ. 163-181).
56. 2011 წლის 24 ივნისს, შპს ,,გ-ის’’ და სს ,,პ-ს’’ შორის დაიდო მომსახურების ხელშეკრულება, რომლის თანახმად, სენიორ ექსპერტ სერვისმა იკისრა ვალდებულება თანდართული პროექტის აღწერაში განსაზღვრული სამუშაოების შესრულებაზე. აღნიშნული ხელშეკრულების საფუძველზე, სს ,,პ-ის’’ მიერ მიწვეულ იქნა ექსპერტი ი.ჰ-ი. ხელშეკრულების მიხედვით, ექსპერტის საქმიანობა ატარებდა რჩევის, კონსულტაციის სახეს, მისი რეალურად განხორციელება კი ევალებოდა შემკვეთს. აღნიშნული ხელშეკრულების საფუძველზე, სს ,,პ-სა’’ და ი.რ.ჯ.პს შორის გაფორმდა შრომითი ხელშეკრულება (იხ. 2011 წლის 24 ივნისის ხელშეკრულება, ტომი 2, ს.ფ. 185-189).
57. სააპელაციო სასამართლოს განმარტებით, მხარეთა შორის სადავოს არ წარმოადგენდა ის გარემოება, რომ სს ,,მ-ის’’ მიერ 2011 წლის 1 ივნისის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სამუშაოები დაიწყო დაახლოებით ორი თვის დაგვიანებით (იხ. მხარეთა წარმომადგენლების ახსნა-განმარტებები, 2012 წლის 15 მაისის და 2012 წლის 29 მაისის სასამართლო სხდომის ოქმი; ს.მ-ის ჩვენება ( 2012 წლის 15 მაისის სასამართლო სხდომის ოქმი, 11:17:06-12:14:07 სთ); გ.ზ-ის ჩვენება (2012 წლის 15 მაისის სასამართლო სხდომის ოქმი, 12: 15:19-12: 54:12 სთ).
58. სააპელაციო სასამართლოს ფაქტობრივ-სამართლებრივი დასაბუთება სს პ-ის“ სააპელაციო საჩივარზე:
59. პალატამ ნაწილობრივ გაიზიარა აპელანტ სს ,,პ-ის’’ სააპელაციო პრეტენზია ზიანის ანაზღაურების ნაწილში და აღნიშნა შემდეგი:
60. საქმის მასალებით დადგენილია, რომ 2011 წლის 19 ივლისის წერილით, სს ,,მ-ის’’ დირექტორმა ს.ბ-ემ სს ,,პ-ს’’ აცნობა, რომ მექანიკურ სამუშაოებს განახორციელებდა მისი კონტრაქტორი კომპანია შპს ,,კ-ი’’. პალატის მოსაზრებით, ამ ქმედებით მენარდემ დაარღვია 2011 წლის 1 ივნისის ხელშეკრულების 8.2 მუხლი, ვინაიდან ამ მუხლის მიხედვით, სამუშაოს მსვლელობისას მენარდეს ეკრძალებოდა წინასწარი წერილობითი შეთანხმების გარეშე სამუშაოს შესრულების მესამე მხარისათვის გადაცემა. აღნიშნული დარღვევის გამო სს ,,პ-ს’’ შეეძლო გასულიყო ხელშეკრულებიდან, მაგრამ იგი ასე არ მოიქცა, რისი უფლებაც მას ჰქონდა მხარეთა კერძო ავტონომიის პრინციპიდან გამომდინარე. აღნიშნული წერილის პასუხად, 2011 წლის 21 ივლისს, სს ,,პ-მა’’ სს ,,მ-ს’’ წერილობით მოსთხოვა შპს ,,კ-ის’’ შესახებ ინფორმაციის მიწოდება. სს ,,პ-მა’’ ასევე მიუთითა, რომ სს ,,მ-ს’’ ბანკის პოზიციის შესახებ ეცნობებოდა აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით მიწოდებული ინფორმაციის გაანალიზების შემდეგ. სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ სს ,,პ-ს’’ სს ,,მ-ისათვის’’ შპს ,,კ.გ-თან’’ დადებული ხელშეკრულების გაუქმების მოთხოვნით არ მიუმართავს და მათ შორის გარკვეული პერიოდის მანძილზე კვლავ გრძელდებოდა სახელშეკრულებო ურთიერთობები.
61. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, პალატამ საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 334-ე, 335-ე მუხლებზე დაყრდნობით აღნიშნა, რომ სს ,,პ-ს“, სს ,,მ-სა’’ და შპს ,,კ-ს“ შორის არსებული სახელშეკრულებო ურთიერთობის გაგრძელებაზე გონივრულ ვადაში უარი არ განუცხადებია, რა ვალდებულებაც მას სამოქალაქო კოდექის 334-ე მუხლით ჰქონდა, რის გამოც საქალაქო სასამართლომ მართებულად მიიჩნია, რომ სს ,,პ-ი’’ დაეთანხმა 2011 წლის 1 ივნისის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ტექნიკური სამუშაოების შპს ,,კ-ის’’ მიერ შესრულებას.
62. მენარდის მხრიდან ხელშეკრულების ღირებულების ბოლომდე უცვლელად შენარჩუნების ვალდებულების დარღვევასთან დაკავშირებით სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ მოცემულ შემთხვეაში არსებითი არ არის იმის კვლევა, ჰქონდა თუ არა შესაბამისი უფლებამოსილება გ.ზ-ს მენარდის მხრიდან, ხოლო ს.მ-ს ბანკის მხრიდან, როდესაც პირველი მეორეს სთავაზობდა ხარჯთაღრიცხვის გაზრდას. პირველი ინსტანციის სასამართლოს აღნიშნულ გარემოებაზე კი არ უნდა გაემახვილებინა ყურადღება, არამედ იმაზე, რომ იმ შემთხვევაშიც კი, თუ უდავოდ დადასტურდება, რომ ფასის გაზრდის მოთხოვნას მენარდის მხრიდან ჰქონდა ადგილი, აღნიშნული გარემოება არ იყო საკმარისი მენარდისათვის ზიანის ანაზღაურების დაკისრებისათვის.
63. პალატამ მიუთითა ხელშეკრულების 4.3 მუხლზე, რომლის თანახმად, ხელშეკრულების ღირებულება ბოლომდე უცვლელად უნდა შენარჩუნებულიყო. ამავე დროს, აღნიშნა, რომ კერძო ავტონომიის პრინციპიდან გამომდინარე, მხარეებს ყოველთვის შეუძლიათ შეცვალონ სახელშეკრულებო პირობები, თუკი ეს კანონმდებლობის იმპერატიულ ნორმებს არ ეწინააღმდეგება. ანუ ერთია, რასაც მხარეები ,,იმპერატიულად’’ შეათანხმებენ და მეორეა კანონმდებლის იმპერატიული მოთხოვნა. მხარეთა მიერ დადგენილი წესი, მხარეებს, ურთიერთშეთანხმებით, ყოველთვის შეუძლიათ შეცვალონ, ხოლო კანონის იმპერატიულ ნორმებს კი ისინი ვერ შეცვლიან.
64. შესაბამისად, პალატის მითითებით, სს ,,მ-ი’’ ცალმხრივად ვერ შეცვლიდა ხელშეკრულების ფასს, თუმცა, მას შეეძლო კონტრაჰენტისათვის შეეთავაზებინა ხელშეკრულების 4.3 მუხლის შეცვლა. ამის გამო კი არ შეიძლება მას ზიანის ანაზღაურება დაეკისროს იმ უბრალო მიზეზის გამო, რომ ასეთს ადგილი არ ჰქონია.
65. სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა სააპელაციო საჩივრის პრეტენზია, მენარდისათვის დამკვეთის მიერ მოწვეული გერმანელი ექსპერტის ხარჯების (23796,25 ლარი) დაკისრების ნაწილში.
66. პალატამ მიუთითა სამოქალაქო კოდექსის 394-ე, 412-ე მუხლებზე და აღნიშნა, რომ გერმანელი ექსპერტი არ მოუწვევია მენარდეს, როგორც ეს ხელშეკრულებით იყო გათვალისწინებული. არც დამკვეთს მოუთხოვია მენარდისათვის, რათა მას მოეწვია ექსპერტი. ხოლო ყოველგვარი შეთანხმების გარეშე, თავად დამკვეთის მიერ ექსპერტის მოწვევა წარმოადგენდა ხელშეკრულების მე-12.1 და მე-12.2 მუხლების დარღვევას, რის გამოც ბანკის მიერ გაწეული ხარჯების ანაზღაურება მენარდეს არ უნდა დაკისრებოდა.
67. სააპელაციო პალატამ მართებულად არ მიიჩნია აპელანტის პრეტენზია პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების იმ ნაწილის მიმართ, რომლითაც სს პ-ს“ სს ,,მ-ის’’ სასარგებლოდ 21 084.99 აშშ დოლარისა და 19 327.00 ლარის გადახდა დაეკისრა იმ მოტივით, რომ მთლიანობაში სს პ-ის“ მიერ ავანსის სახით უკვე გადახდილი იყო 297 550. 05 ლარი.
68. სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია, რომ 2011 წლის 10 ივნისს სს ,,ვ-ს’’ მიერ სს ,,პ-ის’’ სასარგებლოდ გაიცა ხელშეკრულების შესრულების საგარანტიო უზრუნველყოფა საერთო თანხაზე 150 000 ევრო, რომლის თანახმად, ბანკმა იკისრა ვალდებულება შემსრულებლის მიერ ხელშეკრულების პირობების დარღვევის შემთხვევაში, სს ,,პ-ის’’ პირველივე წერილობითი მოთხოვნის შესაბამისად აღნიშნული თანხის გადარიცხვის შესახებ. 31.10.2011წ. № 6/425 ცნობის თანახმად, 2011 წლის 18 ოქტომბრის წერილის საფუძველზე, სს ,,ვ-ას’’ მიერ სს ,,პ-ის’’ სასარგებლოდ, 2011 წლის 10 ივლისს გაცემული გარანტიის 04/07-2573 მოთხოვნის ანაზღაურების მიზნით, გადარიცხულ იქნა 150 000 ევრო.
69. 2011 წლის 6 ივლისს, სს ,,ს-ის’’ მიერ სს ,,პ-ის’’ სასარგებლოდ გაიცა საბანკო გარანტია, რომლის თანახმად სს ,,ს-იმ’’ იკისრა ვალდებულება სს ,,პ-ის’’ მიმართ, 900 000 ლარის ფარგლებში გადაეხადა თანხა ბენეფიციარისათვის, თუ პრინციპალი არ შეასრულებდა ,,ბენეფიციართან გაფორმებული სახელმწიფო შესყიდვის ხელშეკრულებით ნაკისრ ვალდებულებებს და ბენეფიციარისაგან მიღებულ საავანსო თანხას არამიზნობრივად გახარჯავდა’’. სს ,,ს-ის’’ 2011 წლის 31 ოქტომბრის წერილის თანახმად, 2011 წლის 21 ოქტომბერს სს ,,ს-ის’’ მიერ დაკმაყოფილდა ბენეფიციარის მოთხოვნა და სს ,,პ-ის’’ მიერ მითითებულ ანგარიშზე გადაირიცხა 297 550.05 ლარი (იხ. 2011 წლის 10 ივნისის № 04/07-2573 საბანკო გარანტია, ტომი 2, ს.ფ. 54; 2011 წლის 31 ოქტომბრის № 6/425 ცნობა, ტომი 2, ს.ფ. 52, 2011 წლის 6 ივლისის №BG/PB 3289/07 საბანკო გარანტია, ტომი 2, ს.ფ. 55; 2011 წლის 31 ოქტომბრის ცნობა, ტომი 2, ს.ფ. 53).
70. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, პალატამ მიიჩნია, რომ სს პ-ის“ სააპელაციო პრეტენზიას აბათილებს საქმეში წარმოდგენილი მტკიცებულებები, რომელთა მიხედვითაც, ავანსად გადარიცხული თანხა სრულად დაუბრუნდა ბანკს - საბანკო გარანტიის წყალობით, რომელიც გაცემულ იქნა სადაზღვევო კომპანიის მიერ (ტომი, 4. ს.ფ. 48). შესაბამისად, მისი პრეტენზია უსაფუძვლო იყო.
71. სააპელაციო სასამართლომ ნაწილობრივ გაიზიარა აპელანტის პრეტენზია მოპასუხის მხრიდან ხელშეკრულებით შეთანხმებული ხარისხის დარღვევის ფაქტის თაობაზე. პალატის განმარტებით, მართალია, თავდაპირველად სპეციალური სამშენებლო სამონტაჟო კომპანია ,,მ-ი’’ კმაყოფილი იყო სს ,,მ-ის’’ მიერ შესრულებული სამუშაოებით და იგი მას დადებითად აფასებდა (ტომი 3, ს.ფ.5), თუმცა, მოგვიანებით, 2011 წლის 30 ოქტომბერს, „მ-ის“ დირექტორმა საპირისპირო განაცხადა, რომ სს ,,მ-ის’’ მიერ შესრულებული სამუშაო იყო სრულიად გამოუსადეგარი და იგი მთლიანად დემონტაჟს და ახლით შეცვლას ექვემდებარებოდა. აღნიშნული წინააღმდეგობა კი მან იმით ახსნა, რომ ვიზუალური დათვალიერებით ადრე შეუმჩნეველი იყო ხარვეზები, მაგრამ ახალი მენარდის, მ-ის მიერ სამუშაოების შესრულების პროცესში გაირკვა სინამდვილე ( ტომი, 3. ს.ფ.132).
72. პალატის მოსაზრებით, საქალაქო სასამართლომ შესაბამისი შეფასება არ მისცა საქმეში წარმოდგენილ ექსპერტ კ. კ-ის დასკვნას, სადაც მითითებულია იმის შესახებ, რომ სს ,,მ-ის’’ მიერ მილების შეფუთვა განხორციელდა არასათანადო მასალით (არ გააჩნია ფოლგის ზედაპირი, ბოლოები არაა დახურული, რაც განაპირობებს მტვრისა და ნარჩენების მოხვედრას, შეკიდული მილები მოწყობილია იზოლაციის გარეშე), რის გამოც ექსპერტმა მიიჩნია, რომ ცალსახად უნდა განხორციელებულიყო მილების დემონტაჟი, რათა მომხდარიყო მათი ხელახალი მონტაჟი (იხ. ტომი 2, ს.ფ. 283-290).
73. სააპელაციო სასამართლოს მითითებით, საქალაქო სასამართლომ სათანადო შეფასების გარეშე დატოვა ასევე ხელშეკრულების 8.6 მუხლი, რომლის მიხედვითაც, მენარდეს ჰქონდა იმის ვალდებულება, რომ ეწარმოებინა ჟურნალი სამუშაოს დაწყებიდან მის დასრულებამდე (ტომი 1, ს.ფ.17). პალატის განმარტებით, აღნიშნული ჟურნალი მენარდემ არ აწარმოა - როგორც სჩანს მის ინტერესებში არ შედიოდა დამკვეთის მიერ შესრულებული სამუშაოების კონტროლი, რაც შესაბამისი ჟურნალის არსებობის შემთხვევაში დიდ სირთულეს წარმოადგენდა. შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მენარდის მიერ სამუშაოები შესრულებულ იქნა უხარისხოდ.
74. რაც შეეხება მოპასუხისათვის სს პ-ის“ სასარგებლოდ ზიანის, 400 000 ევროს ანაზღაურების დაკისრებას, სააპელაციო სასამართლომ ამ ნაწილში ნაწილობრივ გაიზიარა აპელანტის პრეტენზია და აღნიშნა შემდეგი: სახეზე რომ არ ყოფილიყო მოპასუხის მიერ ნაკისრი ვალდებულების შეუსრულებლობა, ბანკს არ მოუწევდა ახალი კონტრაქტორის ძიება და ახალი ხელშეკრულების გაფორმება, რომლის მომსახურების ფასი წინა ხელშეკრულებას აღემატებოდა 400 000 ევროთი. ამიტომ პირველი ინსტანციის სასამართლოს მითითება მიზეზშედეგობრივი კავშირის არარსებობის თაობაზე პალატამ უსაფუძვლდ მიიჩნია.
75. სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა აპელანტის მოსაზრება იმის თაობაზე, რომ მენარდის მიერ სამუშაოები შესრულდა უხარისხოდ.
76. ამავე დროს სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მენარდის მიერ ხელშეკრულების დარღვევა (ვადის გადაცილება, სამუშაოების უხარისხოდ შესრულება) გამოწვეული იყო ასევე შემკვეთის (მოსარჩელის) ბრალეული ქმედებითაც.
77. პალატამ მიუთითა საქმეში წარმოდგენილ სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2012 წლის 12 აპრილის დასკვნაზე, რომელშიც აღნიშნულია, რომ წარდგენილი საპროექტო დოკუმენტაციის მიხედვით არ შეიძლება განხორციელდეს გათბობა-კონდიცირების, ვენტილაციის და სანიტარული სისტემების მოწყობა. დასკვნის მიხედვით, მას აკლია თავფურცელი, განმარტებითი ბარათი, და საერთოდ მას საპროექტო დოკუმენტაცია არც უნდა ეწოდოს. მისი სრულყოფისათვის საჭიროა დამატებითი, საერთაშორისო სტანდარტებით აღიარებული საპროექტო დოკუმენტაციის დამუშავება. დასკვნას ხელს აწერს ექსპერტი ს. ბ-ე (ტომი 3, ს.ფ. 137-139). სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ როდესაც მან ამ სადავო საკითხში სიცხადის შეტანის მიზნით, თავისი ინიციატივით, მიმართა სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნულ ბიუროს ექსპერტიზის ჩატარების მოთხოვნით, საექსპერტო დასკვნა კვლავ ს. ბ-ემ წარადგინა და მისი დასკვნა ანალოგიური იყო (იხ. № 5005030813 საექსპერტო დასკვნა).
78. სააპელაციო პალატამ მიუთითა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 172-ე მუხლზე და არ გაიზიარა დასკვნა იმის თაობაზე, რომ საქმეში არსებული და ექსპერტიზაზე გაგზავნილი დოკუმენტაციის მიხედვით არ შეიძლებოდა განხორციელებულიყო გათბობა-კონდიცირების, ვენტილაციის და სანიტარული სისტემების მოწყობა. პალატის მოსაზრებით, თუ პროექტი ასეთი უვარგისი იყო, ან საერთოდ პროექტად არ შეიძლება მიჩნეულიყო, მაშინ გერმანულმა ფირმა ,,მ-მა’’ როგორ განახორციელა იგი, ხოლო ქ. თბილისის მერიის საზედამხედველო სამსახურმა (არქიტექტურის სამსახურმა) როგორ დაამტკიცა მისი ექსპლუატაციაში მიღება.
79. სს პ-ის“ წარმომადგენლის განმარტებით, აღნიშნული პროექტი ცნობილმა გერმანულმა კომპანიამ შეადგინა, რაც ბანკს 300 000 ლარი დაუჯდა. ასევე ბანკის მიერ მიწვეულმა სპეციალისტმა ს. მ-მა განაცხადა, რომ მ-მა ფაქტიურად იგივე პროექტი განახორციელა. იგივე განაცხადა მ-ის დირექტორმა.
80. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მართალია, ექსპერტ ბ-ის ორივე დასკვნას მთლიანად არ იზიარებს, კერძოდ იმას, რომ წარდგენილი პროექტი საერთოდ არ არის პროექტი, ან რომ მის მიხედვით არ შეიძლება განხორციელდეს გათბობა-კონდიცირების, ვენტილაციისა და სანიტარული სისტემების მოწყობა, მაგრამ, მეორეს მხრივ, აღნიშნული საექსპერტო დასკვნები იძლევა იმის საფუძველს, რომ წარდგენილი პროექტი ხარვეზიანად იქნას მიჩნეული.
81. პალატამ ასევე აღნიშნა, რომ ბანკის მიერ მიწვეული სპეციალისტიც ს. მ-ი არ უარყოფდა, რომ ნახაზებსა და გაანგარიშებაში ადგილი ჰქონდა უზუსტობებს. კერძოდ, მან 2011 წლის 18 აგვისტოს წერილით მიმართა სს „მ-ის“ დირექტორს და აღნიშნა, რომ ნახაზებსა და გაანგარიშებაში არსებული უზუსტობები უმეტესწილად ცნობილი უნდა ყოფილიყო მენარდისათვის, ვინაიდან აღნიშNული ნახაზები სატენდერო შემოთავაზებითაც იყო გათვალისწინებული. შესაბამისად, ტენდერის პროცესში სს „მ-ი“ ვალდებული იყო შეემოწმებინა ყველა ნახაზი ტექნიკური პირობა და გაანგარიშებები.
82. პალატამ გაიზიარა აპელანტის მოსაზრება იმის თაობაზე, რომ მენარდე, როგორც მეწარმე სუბიექტი, პასუხისმგებელია იმაზე, რაზეც აწერს ხელს, მათ შორის იმ ვალდებულებებზეც, რაც ხელშეკრულებაშია ჩამოყალიბებული. ამავე დროს, არც დამკვეთია პასუხისმგებლობისაგან თავისუფალი, თუკი იგი მოქმედებს არაკეთილსინდისიერად, მიუხედავად იმისა ასეთი ჩანაწერი იქნებოდა თუ არა ხელშეკრულებით გათვალისწინებული. ასეთი დანაწესი გამომდინარეობს სამოქალაქო კანონმდებლობიდან.
83. სამოქალაქო კოდექსის მე-8 მუხლის მე-3 ნაწილზე დაყრდნობით პალატამ აღნიშნა, რომ ხარვეზიანი პროექტის დროული გამოსწორებისათვის ბანკსაც გააჩნდა ვალდებულება, თუნდაც ეს ხელშეკრულებით არ ყოფილიყო გათვალისწინებული, ვინაიდან კეთილსინდისიერება, ერთ-ერთი ძირითადი პრინციპია მთლიანად კერძო სამართლის და, მით უფრო, მისი სახელშეკრულებო ნაწილისა.
84. სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 415-ე მუხლით და მიიჩნია, რომ რადგან სახელშეკრულებო ზიანის წარმოშობისას ადგილი ჰქონდა შერეულ ბრალს, ხოლო თითოეულის ბრალეულობის ხარისხის ზუსტი დადგენა საქმის მასალებით შეუძლებელი იყო, სს ,,პ-ის’’ სასარჩელო (სააპელაციო) მოთხოვნა უნდა დაკმაყოფილებულიყო სანახევროდ და ნაცვლად 400 000 ევროსი, მოპასუხეს უნდა დაკისრებოდა 200 000 ევროს გადახდა.
85. პალატამ არ გაიზიარა პირველი ინსტნაციის სასამართლოს დასკვნა იმის თაობაზე, რომ მოსარჩელემ ვერ დაადასტურა, რომ იჯარის ხელშეკრულების ვადის გაგრძელება გამოიწვია მხოლოდ სს ,,მ-ის’’ მიერ ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების დარღვევამ.
86. სააპელაციო სასამართლომ მიუთითა შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებზე: 2011 წლის 14 ივლისის ხელშეკრულებით შევიდა ცვლილება სს პ-სა“ და მცირე და საშუალო ბიზნესის საინვესტიციო ფონდ „მ.კ-ს“ შორის 2006 წლის 21 ივლისს დადებულ იჯარის ხელშეკრულებაში. კერძოდ, იჯარის ხელშეკრულების ვადა განისაზღვრა 2012 წლის 1 მაისამდე, ხოლო საიჯარო ქირა განისაზღვრა 633.60 ლარით დღგ-ს ჩათვლით, რაც 2011 წლის 31 ოქტომბრიდან 2012 წლის 1 მაისამდე შეადგენდა 3 801.60 ლარს დღგ-ს ჩათვლით. იჯარის საგანს წარმოადგენდა ქ. თბილისში, ა-ის გამზ. №...-ში მდებარე შენობის მე-4 სართულზე არსებული 18 კვ.მ ფართი. 2011 წლის 14 ივლისის ხელშეკრულებით, ცვლილება შევიდა სს პ-სა“ და მცირე და საშუალო ბიზნესის საინვესტიციო ფონდ „მ.კ-ს“ შორის 2007 წლის 23 აპრილს დადებულ იჯარის ხელშეკრულებაში. კერძოდ, იჯარის ხელშეკრულების ვადა განისაზღვრა 2012 წლის 1 მაისამდე, ხოლო საიჯარო ქირა განისაზღვრა 633.60 ლარით დღგ-ს ჩათვლით, რაც 2011 წლის 31 ოქტომბრიდან 2012 წლის 1 მაისამდე შეადგენდა 3 801.60 ლარს დღგ-ს ჩათვლით. იჯარის საგანს წარმოადგენდა ქ. თბილისში, ა-ის გამზ. №...-ში მდებარე შენობის მე-6 სართულზე არსებული 18 კვ.მ ფართი. 2011 წლის 13 ივლისის ხელშეკრულებით, ცვლილება შევიდა სს პ-ს“ და მცირე და საშუალო ბიზნესის საინვესტიციო ფონდ „მ.კ-ს“ შორის, 2006 წლის 5 სექტემბერს დადებულ იჯარის ხელშეკრულებაში. კერძოდ, იჯარის ხელშეკრულების ვადა განისაზღვრა 2012 წლის 1 მაისამდე, ხოლო ყოველთვიური საიჯარო ქირა განისაზღვრა 633.60 ლარით დღგ-ს ჩათვლით, რაც 2011 წლის 31 ოქტომბრიდან 2012 წლის 1 მაისამდე შეადგენდა 3 801.60 ლარს დღგ-ს ჩათვლით. იჯარის საგანს წარმოადგენდა ქ. თბილისში, ა-ის გამზ. №...-ში მდებარე შენობის მე-5 სართულზე არსებული 18 კვ.მ ფართი. 2011 წლის 14 ივლისის ხელშეკრულებით, ცვლილება შევიდა სს პ-სა“ და მცირე და საშუალო ბიზნესის საინვესტიციო ფონდ „მ.კ-ს“ შორის 2004 წლის 4 ნოემბერს დადებულ იჯარის ხელშეკრულებაში. კერძოდ, იჯარის ხელშეკრულების ვადა განისაზღვრა 2012 წლის 1 მაისამდე, ხოლო ყოველთვიური საიჯარო ქირა განისაზღვრა 8 172.66 ევროთი, რაც 2011 წლის 31 ოქტომბრიდან 2012 წლის 1 მაისამდე შეადგენდა 49 035.96 ევროს. იჯარის საგანს წარმოადგენდა ქ. თბილისში, ა-ის გამზ. №...-ში მდებარე შენობის მე-7 სართულზე არსებული 406.60 კვ.მ ფართი. 2003 წლის 26 დეკემბერს, სს პ-სა“ და სს “ს. ო-ს“ შორის დადებული იჯარის ხელშეკრულების დანართის მიხედვით, 2010 წლის 7 ივლისიდან 2011 წლის 7 ივლისამდე, ყოველთვიური ქირის ოდენობა შეადგენდა 15 668 აშშ დოლარს, ხოლო 2011 წლის 7 ივლისიდან 2012 წლის 7 ივლისამდე ყოველთვიური ქირის ოდენობა განსაზღვრული იყო 17 234.80 აშშ დოლარით (იხ. ტომი 1, ს.ფ. 135-158)
87. სააპელაციო სასამართლომ აღნიშნა, რომ აპელანტის მტკიცებით, მენარდის მიერ ვალდებულების შეუსრულებლობამ გამოიწვია ობიექტის მშენებლობის ვადის გადაწევა. ხოლო იმის გამო, რომ ბანკს განსაზღვრული ჰქონდა 2012 წლის 1 მაისიდან ახალ ობიექტზე გადასვლა, 4 თვით გააგრძელა იჯარით აღებული ქონებით სარგებლობის ვადა. ყოველთვიური იჯარის სახით კი ბანკმა მეიჯარეს უნდა გადაუხადოს 15 668 აშშ დოლარი,1900.8 ლარი და 16 333.81 ევრო.
88. სააპელაციო სასამართლომ ნაწილობრივ გაიზიარა აპელანტის ეს პრეტენზია და აღნიშნა, რომ რადგან მოპასუხემ 2 თვით დააგვიანა სამონტაჟო სამუშაოების დაწყება, რაც პირველი ინსტანციის სასამართლომაც დადგენილად მიიჩნია, ლოგიკურია აპელანტის მითიტება იმის თაობაზე, რომ თუ გათბობის და ვენტილაციის სისტემები არ იქნებოდა დამონტაჟებული, სხვა სამუშაოები, მათ შორის, კოსმეტიკური ხასიათის, შენობაში ვერ შესრულდებოდა.
89. ამრიგად, პალატის მოსაზრებით, არსებობდა მიზეზობრივი კავშირი აპელანტის (დამკვეთის) მიერ გაუთვალისწინებელი ხარჯების გაწევისა (იჯარის ვადის გაგრძელება) და მოპასუხის ბრალეულ ქმედებას შორის.
90. სასამართლომ ყურადღება მიაქცია მოპასუხის არგუმენტს, რომელიც უთითებდა ბანკის მიერ მოწვეული სპეციალისტის ს. მ-ის განცხადებაზე, რომ 2015 წლის 15 მაისისათვის მთლიანი სამუშაოების მხოლოდ 85% იყო შესრულებული ახალი მენარდის “სპეციალური სამშენებლო სამონტაჟო კომპანია მ-ის“ მიერ. მიზეზი კი ის იყო, რომ სხვა კომპანიები აწარმოებდნენ ობიექტზე სხვადასხვა სახის სამუშაოებს, რაც ხელს უშლიდა მენარდეს სამუშაოების დასრულებაში (ტ. 4. ს.ფ 47). თუმცა პალატის მოსაზრებით, აღნიშნული არგუმენტი არ შეიძლებოდა გამხდარიყო სს „მ-ის“ პასუხისმგებლობისაგან გათავისუფლების საფუძველი. სასამართლოს აზრით, ცხადია, თუ ამ უკანასკნელის გარდა, ასევე სხვა მენარდეების მხრიდანაც ადგილი ჰქონდა ვადის გადაცილებას, მაშინ დამკვეთს შეეძლო მათთვისაც მოეთხოვა ზიანის ანაზღაურება.
91. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, პალატამ მიიჩნია, რომ ვინაიდან შეუძლებელი იყო ზუსტად იმის დადგენა, თუ ქონებრივად რა ოდენობით უნდა აგოს პასუხი სს „მ-მა“, სს პ-ის“ მოთხოვნა, იჯარის ვადის გაგრძელების გამო ზიანის ანაზღაურების თაობაზე, სამოქალაქო კოდექსის 415-ე მუხლის თანახმად, უნდა დაკმაყოფილებულიყო სანახევროდ. შესაბამისად, მოპასუხეს მოსარჩელის სასარგებლოდ უნდა დაკისრებოდა 3801.60 ლარის, 31 336 აშშ დოლარის ექვივალენტის გადახდა ეროვნული ვალუტაში, ლარში და 32 667.62 ევროს ექვივალენტის გადახდა ეროვნულ ვალუტაში, ლარში.
92. სააპელაციო სასამართლო არ დაეთანხმა აპელანტის მოთხოვნას საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილების იმ ნაწილში გაუქმების შესახებ, რომლითაც გაუქმდა ამავე სასამართლოს 2011 წლის 29 სექტემბრის განჩინებით მიღებული სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიება და აღნიშნა, რომ მართალია, თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2012 წლის 29 ივნისის გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილის მე-3 და მე-4 პუნქტებით გაუქმდა უზრუნველყოფის ღონისძიება, მაგრამ სანამ აღნიშნული გადაწყვეტილება (ამ ნაწილში) კანონიერ ძალაში არ შევა, ყადაღა მოპასუხის უძრავ ქონებას და საბანკო ანგარიშებს კვლავინდებურად ადევს. შესაბამისად, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ არ არსებობდა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების (ამ ნაწილში) გაუქმების საფუძველი.
93. სააპელაციო სასამართლოს ფაქტობრივი და სამართლებრივი დასაბუთება სს პ-ის“ სააპელაციო საჩივარზე:
94. პირგასამტეხლოს მოთხოვნასთან დაკავშირებით, სააპელაციო პალატამ ნაწილობრივ გაიზიარა აპელანტის პრეტენზია და აღნიშნა შემდეგი:
95. სს „მ-ის“ პროექტის მენეჯერმა გ.ზ-მა სასამართლოში განაცხადა, რომ სამშენებლო სამუშაოები დაიწყო 2 თვის ვადის დაგვიანებით (ტომი 3, ს.ფ 199,2012 წლის 15 მაისის სხდომის ოქმი 12:34 სთ). ასევე, სასამართლომ მიუთითა, რომ ადგილი ჰქონდა 2 თვით ვადის გადაცილებას (იხ. ტომი 3,ს.ფ 277). უფრო მეტიც, სს პ-ის“ შესაგებელში (სს „მ-ის“ სააპელაციო საჩივარზე) ასევე მითითებულია მენარდის მიერ სამუშაოების 2 თვით გვიან დაწყებაზე (ტომი 4,ს.ფ 31).
96. ამრიგად, პალატამ მიიჩნია, რომ სს „მ-ს“ ვადაგადაცილებისათვის ბანკის მიმართ მართებდა არა 149 472 ევრო, არამედ 93 420 ევრო (რადგან 1 557 000-ის 0.1% შეადგენს 1557 ევროს, რაც 2 თვეზე (ანუ 60 დღეზე) გამრავლებული უდრის 93 420 ევროს). უფრო მეტიც, იმის გამო, რომ ხელშეკრულების დარღვევისას ადგილი ჰქონდა შერეულ ბრალს, აღნიშნული თანხა სასამართლომ გაანახევრა და, მიიჩნია, რომ სს „მ-ს“ ბანკის სასარგებლოდ უნდა დაკისრებოდა არა 149 472 ევრო, არამედ 46 710 ევრო (93 420:2=46710). ამრიგად, სს პ-ს“ სს „მ-ის“ მიმართ მართებდა საბანკო უზრუნველყოფის სახით ზედმეტად გადახდილი 102 762 ევროს ექვივალენტის გადახდა ეროვნული ვალუტაში ლარში (149 472 -46710=102 762).
97. სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა აპელანტის მოსაზრება სს პ-ის“ მიერ შესრულებული სამუშაოების შეფასებასთან დაკავშირებით, იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე, 105-ე მუხლებით და აღნიშნა შემდეგი:
98. სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს 2011 წლის 12 ოქტომბრის დასკვნის მიხედვით, სს „მ-ის“ მიერ შესრულებული სამუშაოს და გამოყენებული მასალის ჯამური ღირებულება შეადგენს 21 084.99 აშშ დოლარს და 19 327 ლარს (ტ. 2. ს.ფ. 282). ამის გამაბათილებელი მტკიცებულება აპელანტს არ წარუდგენია. ამ უკანასკნელმა წარადგინა მხოლოდ ანგარიშფაქტურები, რომლის მიხედვითაც, მან შეიძინა 270 090.50 ლარის ღირებულების სამშენებლო მასალები მესამე პირისაგან, სადაც აპელანტის განცხადებით, ასევე შედის შესრულებული სამუშაოს ღირებულება. თუმცა, პალატის მოსაზრებით, ეს სულაც არ ნიშნავს იმას, რომ სწორედ ამ ოდენობით მასალები, სრული სახით, იქნა გამოყენებული სამონტაჟო საქმიანობის შესრულებისას. აღნიშნულზე მტკიცების ტვირთი აპელანტს (შეგებებული სარჩელის ავტორს) ეკისრება. საქმეში კი შესაბამისი მტკიცებულებები არაა წარმოდგენილი.
99. სასამართლომ არ გაიზიარა აპელანტის პრეტენზია იმის თაობაზე, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლომ გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით, არასწორად დაუკავშირა პირგასამტეხლოს გადახდის ვალდებულება სამუშაოების მთლიანად დასრულებას და არასწორად არ დააკისრა მისი გადახდა სს პ-ს“. ერთის მხრივ, სასამართლომ გადაწყვეტილებაში დაასაბუთა ის ფაქტი, რომ სს „მ-ს“ შესრულებული ჰქონდა სამუშაო ნაწილობრივ და სამოქალაქო კოდექსის 636-ე მუხლის თანახმად, ჰქონდა შემკვეთისაგან შესრულებული სამუშაოსა და ხელშეკრულების მოშლით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების უფლება, ხოლო, მეორეს მხრივ, მიაკუთვნა მხოლოდ შესრულებული სამუშაოს ანაზღაურება და არ დააკმაყოფილა პირგასამტეხლოს დაკისრების შესახებ მოთხოვნა, რომელიც მხარეთა შორის თავიდანვე იყო გათვალისწინებული ნარდობის ხელშეკრულებით და რომელიც წარმოადგენდა რელურად იმ ზიანს, რაც მიადგა სს „მ-ს“ ხელშეკრულების მოშლით. აპელანტის აზრით, ბანკს მის სასარგებლოდ პირგასამტეხლოს სახით უნდა დაკისრებოდა 47535.84 ლარი 2011 წლის 20 სექტემბრიდან 2012 წლის 13 მარტის ჩათვლით (176 დღე x 270.09 ლარზე) და დამატებით ყოველი დღეზე 170.09 ლარის ოდენობით გადაწყვეტილების საბოლოოდ აღსრულებამდე.
100. აპელანტის აღნიშნულ პრეტენზიასთან დაკავშირებით პალატამ განმარტა, რომ სს პ-ს“ აპელანტის მიმართ მართებდა არა 270 090.50 ლარი, არამედ 21084,99 აშშ დოლარი და 19 327 ლარი, თუმცა ამ შემცირებული თანხის ყოველდღიური 0.1 % საურავიც არ უნდა დაკისრებოდა ბანკს.
101. სააპელაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო კოდექსის 417-ე მუხლით და განმარტა, რომ პირგასამტეხლო არ შეიძლება აითვალოს ხელშეკრულების შეწყვეტის შემდეგ. ხელშეკრულება კი სწორედ სს „მ-ის“ ინიციატივით შეწყდა და კონტრაჰენტს აქვს მის მიმართ ზოგიერთი სამართლიანი პრეტენზია შესრულებული თუ შეუსრულებელი სამუშაოს თაობაზე.
102. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს სს პ-მა“ და სს „მ-მა“.
103. სს პ-მა“ მიუთითა შემდეგ გარემოებებზე:
104. კასატორის აზრით, სასამართლოს უნდა ეხელმძღვანელა ხელშეკრულების 2.3 მუხლით, რომლის მიხედვითაც, „მენარდე საფუძვლიანად გაეცნო ხელშეკრულების პირობებს, მიიღო პროექტის დოკუმენტაცია“ და მკაფიოდ აცხადებს, რომ „თანახმაა შეასრულოს ამ ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება მაღალი ხარისხით“, რაც იმას ნიშნავს, რომ იგი პასუხისმგებელია ხელშეკრულების სრულად და ხარისხიანად შესრულებაზე. მითუმეტეს, რომ ამავე ხელშეკრულების თანახმად, იგი იწონებს მის წინაშე წარდგენილ დოკუმენტაციას.
105. საკასაციო საჩივრის ავტორი ყურადღებას მიაქცევს იმ გარემოებას, რომ ხელშეკრულების შეწყვეტის შესახებ განცხადება გაკეთდა არა სს პ-ის“, არამედ სს „მ-ის“ მიერ, სადაც ერთადერთ მიზეზად სახელდება პროექტის უხარისხობა. შესაბამისად, სასამართლო ვალდებული იყო ესარგებლა მხოლოდ ხელშეკრულებაში მითითებული დათქმით, რაც წარმოადგენს მხარეთა ვალდებულებების განმსაზღვრელ დოკუმენტს საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 50-ე და 629-ე მუხლების თანახმად.
106. კასატორის მოსაზრებით, ხელშეკრულების კეთილსინდისიერი მხარის ადრესატად სასამართლომ არასწორად მიიჩნია „მ-ი“ და ცალმხრივად განმარტა, რომ კეთილსინდისიერების პრინციპი დარღვეულ იქნა ბანკის მიერ. სასამართლოს უნდა ეხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 78-ე მუხლით, რომლის მიხედვით, წვრილმანი შეცდომები გამოანგარიშებებში ან წერილობით განხორციელებულ ნების გამოვლინებაში იძლევა მხოლოდ შესწორების, მაგრამ არა შეცილების უფლებას. სასამართლოს გადაწყვეტილებაში ასევე მოხსენიებული აქვს ბანკის სპეციალისტის, ს. მ-ის განმარტება იმის შესახებ, რომ პროექტი ნამდვილად შეიცავდა მცირე ხარვეზებს, მაგრამ მან იქვე განმარტა ისიც, რომ ასეთი ხარვეზები შესაძლოა ყველა პროექტში იყოს, რაც არ წარმოადგენს მნიშვნელოვან დარღვევას.
107. კასატორის აზრით, სასამართლოს 415-ე მუხლთან ერთად ასევე უნდა გამოეყენებინა სსკ 412-ე მუხლი. აღნიშნული მუხლის შესაბამისად, მოვალემ, ამ შემთხვევაში „მენარდემ“ კარგად იცოდა, რომ მის მიერ განხორციელებული არასწორი მოქმედება, ასევე უმოქმედობა (მათ შორის დაგვიანებით სამუშაოების დაწყება, არგამოცხადება ობიექტზე, ხელშეკრულების ვადამდე შეწყვეტა და ა.შ) უარყოფითად აისახებოდა „დამკვეთის“ ფინანსურ მდგომარეობაზე.
108. ყოველივე აღნიშნულიდან გამომდინარე, ვადების გადაწევა და უხარისხოდ შესრულებული სამუშაოების დემონტაჟი, რა თქმა უნდა, გამოიწვევდა სამშენებლო პროცესების გაჭიანურებას, რაც, თავის მხრივ, აიძულებდა ბანკს დამატებით ეხადა როგორც იჯარის ღირებულება, ასევე მოეძებნა სხვა უფრო გამოცდილი და პროფესიონალი კომპანია, რომელიც აღარ დაუშვებდა იგივე შეცდომებს, რაც ამ შემთხვევაში „მ-ს“ გააჩნდა, რისთვისაც იძულებული გახდა 400 000 აშშ დოლარი გადაეხადა ახალი კომპანიისათვის.
109. საკასაციო საჩივრის ავტორის განცხადებით, სასამართლომ საერთოდ არ იმსჯელა სატენდერო დოკუმენტაციაზე, რომლის შესახებაც ბანკმა არაერთხელ აღნიშნა და განმარტა, რომ სატენდერო დოკუმენტაციაში, რომელიც მხარისათვის წარდგენილი იყო ჯერ კიდევ 2011 წლის 2 თებერვალს, მოცემული იყო სრული პროექტი. შეთავაზებების საბოლოო ვადად მითითებული იყო 2011 წლის 7 მარტი. სატენდერო დოკუმენტაციის შესწავლის ვალდებულება მოცემულ პერიოდში სავალდებულო იყო ტენდერში მონაწილე მხარისათვის. თუკი პროექტი ხარვეზიანი იყო (და მას თურმე არ შეიძლება „პროექტი“ ერქვას (როგორც ეს ესქპერტმა აღნიშნა მის მიერ მხოლოდ ნაწილობრივი პროექტის შესწავლისას) სს „მ-ს“ თავიდანვე უნდა ეთქვა უარი ტენდრში მონაწილეობაზე, მაგრამ კომპანია ასე არ მოიქცა. პირიქით, მან მოიწონა პროექტი და დადო პირობა მის წინაშე წარდგენილი პროექტით შეესრულებინა ხარისხიანი სამუშაოები, რაზედაც საბოლოოდ უარი განაცხადა და ვადაზე ადრე შეწყვიტა ხელშეკრულება.
110. კასატორის განმარტებით, სასამართლომ ასევე უტყუარად მიიჩნია ფაქტი მენარდის მხრიდან ვადაგაცილებით მუშაობის დაწყების შესახებ. მხოლოდ ამ არგუმენტის საფუძველზე იყო შესაძლებელი მოეშალა ხელშეკრულება „დამკვეთს“, თუმცა გარდა ამისა, არსებობდა მრავალი სხვა არგუმენტი, კერძოდ: უხარისხო სამუშაოები, ფასის მომატება, მესამე პირის ჩართვა „დამკვეთთან“ წინასწარი შეთანხმების გაერეშე და სამუშაო ობიექტზე არგამოცხადება.
111. სასამართლოს ასევე არ მოუხდენია სათანადო შეფასება მენარდის ობიექტზე თვითნებურად არგამოცხადების შესახებ. მენარდის მიერ ხელშეკრულების შეწყვეტამდე თვითნებურად და ყოველგვარი შეტყობინების გარეშე სამშენებლო სამუშაოებზე არგამოცხადების თაობაზე არაერთხელ იქნა მითითებული როგორც სარჩელში, ასევე სააპელაციო საჩივარსა და საპაექრო სიტყვაში. „მენარდემ“ გაფრთხილებამდე, თვითნებურად მოახდინა ვალდებულებების შეწყვეტა და არ ცხადდებოდა სამშენებლო ობიექტზე, რაზეც მოპასუხემ სასამართლოს განუმარტა, რომ თითქოსდა ბანკი სამშენებლო კომპანიას აღარ უშვებდა სამუშაოდ ობიექტზე. მიუხედავად ამ არგუმენტისა, მოპასუხემ ვერ წარმოადგინა მსგავსი ფაქტის დამადასტურებელი დოკუმენტი.
112. ამრიგად, მოსამართლის შეხედულება შერეული ბრალის შესახებ, რომელიც უკავშირდება ხელშეკრულების შეწყვეტის ბრალეულობას, კასატორის აზრით, არასწორია. მისი აზრით, ხელშეკრულება შეწყდა მენარდის არაპროფესიონალიზმის და არა სხვა მიზეზით. სახეზე რომ არ ყოფილიყო სს „მ-ის“ მიერ ვალდებულებების დარღვევა (კერძოდ: სამუშაოების დაგვიანებით დაწყება, უხარისხო შესრულება, მათ მიერ ხელშეკრულების ვადამდე შეწყვეტა), ბანკი ბოლომდე ითანამშრომლებდა მასთან.
113. სასამართლომ ყურადღების გარეშე დატოვა ის მთავარი ფაქტი, რომ სწორედ სს „მ-მა“ მოითხოვა ხელშეკრულების შეწყვეტა. შესაბამისად, სწორედ სს „მ-ის“ მოქმედებებმა და უმოქმედებებმა გამოიწვიეს ბანკისათვის მნიშვნელოვანი ზიანის მიყენება.
114. საკასაციო საჩივრის ავტორის განმარტებით, დაუსაბუთებელია სასამართლოს დასკვნა 102 762 ევროს სს „მ-ის“ სასარგებლოდ დაკისრების ნაწილში.
115. რაც შეეხება საიჯარო ღირებულების დაკისრებას, კასატორის მოსაზრებით, სასამართლომ მენარდეს უნდა დააკისროს არა 2 თვის, არამედ 3 თვის იჯარის ღირებულება, რაც ჯამში შეადგენს 15 668 *3=47004 აშშ დოლარს, 1900.8*3=5702.4 ლარს, 8172.66*3=24517.98 ევროს და 8161.15*3=24483.45 ევროს (ჯამში 49 001.43 ევროს ოდენობით)
116. საკასაციო საჩივრის ავტორის განმარტებით, სასამართლომ არასწორად გამოიყენა „აქცეპტი“ ბანკთან მიმართებაში. სასამართლომ დაადგინა, რომ ბანკმა არ მოახდინა სწრაფი რეაგირება სამშენებლო ობიექტზე მენარდის მიერ მესამე პირის დაშვების შესახებ და ეს მაშინ, როდესაც ბანკს ჰქონდა მწვავე რეაქცია აღნიშნულის თაობაზე და მენარდე გააფრთხილა პირგასამტეხლოს დაკისრების შესახებ. სასამართლომ არასათანადო შეფასება მისცა ბანკის წერილობით შეტყობინებას მენარდისათვის და, მიუხედავად აღნიშნული ქმედებისა, ბანკის რეაქცია შეაფასა „დუმილად“. სასამართლომ, ამ შემთხვევაში, არასწორად შეაფასა ბანკის პასუხი აქცეპტად, რადგანაც ბანკის მიერ მიწერილ წერილში საუბარია პირგასამტეხლოს დაკისრების შესახებ. წერილით უდავოდ დასტურდება, რომ ბანკმა არ მოუწონა მენარდეს ქვეკონტრაქტორის აყვანა და გააფრთხილა პირგასამტეხლოს დაკისრების თაობაზე. შესაბამისად, დამკვეთის წერილობითი პასუხი არ უნდა შეფასებულიყო აქცეპტად.
117. კასატორის განცხადებით, სასამართლომ არ გაითვალისწინა ბანკის პოზიცია ხარჯების ანაზღაურებასთან დაკავშირებით, რომლის არგუმენტადაც დაასახელა ის გარემოება, რომ შპს „გერმანული ეკონომიკა საერთაშორისო თანამშრომლობისთვის ფონდის“ წარმომადგენელი, გერმანიიდან მოწვეული ექსპერტი ინგო ჰიპლერი ხელშეკრულების 12.1 და 12.2 მუხლების შესაბამისად უნდა მოეწვია არა ბანკს, არამედ „მენარდეს“.
118. საკასაციო საჩივრის ავტორის აზრით, აღნიშნული ვალდებულება ექსპერტის გერმანიიდან მოწვევის შესახებ ნამდვილად გააჩნდა „მენარდეს“, რაც ასევე სხვა ვალდებულებების მსგავსად, არ განახორციელა, რის გამოც ბანკი იძულებული გახდა თავისი ინიციატივით შეესრულებინა ხელშეკრულებაში მითითებული დათქმა უცხოელი ექსპერტის მოწვევის შესახებ. აღნიშნული გამოწვეული იყო იმით, რომ საჭირო იყო ექსპერტის ჩართულობა „მენარდის“ მიერ „შესრულებული“ სამუშაოების ხარისხის შესამოწმებლად. მენარდე შეგნებულად არიდებდა თავს უცხოელი ექსპერტის მოწვევას, რათა კიდევ ერთხელ არ დაფიქსირებულიყო მის მიერ არასწორად შესრულებული სამუშაოების ხარისხი.
119. კასატორი ასევე ითხოვს გაუქმდეს სასამართლოს გადაწყვეტილება იმ ნაწილში, რომლითაც სს პ-ს“ სს „მ-ის“ სასარგებლოდ დაეკისრა მენარდის მიერ გადახდილი ბაჟის ანაზღაურება და ახალი გადაწყვეტილებით სს „მ-ს“ სრულად დაეკისროს სს .პ-ის“ მიერ გადახდილი ბაჟის ანაზღაურება.
120. სს „მ-ის“ საკასაციო საჩივარი ეფუძნება შემდეგ საფუძვლებს:
121. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად გაიზიარა სს პ-ის“ მოსაზრება მენარდის მიერ შესრულებული სამუშაოს უხარისხობაზე და დაეყრდნო სს პ-ის“ მიერ წარდგენილ საეჭვო მტკიცებულებას - „მ-ის“ დორექტორის 2011 წლის 30 ოქტომბრის განცხადებას, სადაც იგი უთითებს, რომ სს „მ-ის“ მიერ შესრულებული სამუშაო სრულიად გამოუსადეგარი იყო, მთლიანად საჭიროებდა დემონტაჟს და ახლით შეცვლას. ამის საწინააღმდეგოდ, სს პ-ის“ მიერ საქმეში წარმოდგენილია 2011 წლის 22 სექტემბერს შპს „სპეციალური სამშენებლო სამონტაჟო კომპანია მ-თან“ გაფორმებული ხელშეკრულება მექანიკური სამუშაოების შესრულებაზე, რომლის 2.4 პუნქტის მიხედვით ირკვევა, რომ ახალი მენარდე დადებითად აფასებს სს „მ-ის“ მიერ შესრულებულ სამუშაოებს. კასატორის აზრით, აღნიშნული ორი მტკიცებულება წინააღმდეგობაში მოდის ერთმანეთთან, მითუმეტეს, თუ გავითვალისწინებთ იმ ფაქტს, რომ მ-ი წარმოადგენს სს პ-ის“ კონტრაქტორს და მატერიალურად დამოკიდებულია მასზე, სასამართლოს არ უნდა გაეზიარებინა აღნიშნული მტკიცებულებები და, შესაბამისად, თავისი სამართლებრივი შეფასება არ უნდა დაემყარებინა მათზე.
122. კასატორის განცხადებით, ამ საკითხთან მიმართებით სააპელაციო სასამართლო დაეყრდნო და არასწორი ინტერპრეტაცია გაუკეთა სს პ-ის“ მიერ საქმეში მტკიცებულებების სახით წარმოდგენილ ექსპერტ კ. კ-ის დასკვნას და მის ახსნა-განმარტებას სასამართლო სხდომაზე, სადაც კ. კ-ი განმარტავს, რომ ნაწილ დამონტაჟებულ მილებს, კერძოდ 310 მ., არ ჰქონდა იზოლაცია ისე იყო ჩამოკიდებული, რაც არ გულისხმობს თავისთავად უხარისხოს, უბრალოდ საჭიროებს მათ ჩამოხსნას, მერე შეფუთვას და ხელახლა დაკიდებას.
123. ამასთან, სს პ-ის“ დაკვეთით ჩატარებული ექსპერტიზის დასკვნა მოიცავს მხოლოდ სამუშაოების ღირებულების შეფასებას, სს პ-ს“ ექსპერტიზისათვის არ დაუსვამს შეკითხვა სამუშაოების ხარისხის შესახებ. აღნიშნული მტკიცებულება მხარემ წარმოადგინა შესრულებული სამუშაოს ღირებულების დასამტკიცებლად.
124. საკასაციო საჩივრის ავტორი ასევე არ ეთანხმება მის მიერ სამუშაოს უხარისხოდ შესრულების თაობაზე სააპელაციო სასამართლოს მითითებას იმ ფაქტზე, რომ მენარდეს ჰქონდა ვალდებულება ეწარმოებინა ჟურნალი სამუშაოს დაწყებიდან მის დასრულებამდე, რაც მას არ უწარმოებია, რის გამოც დამკვეთი მოკლებული იყო შესაძლებლობას ეკონტორლებინა შესრულებული სამუშაოები. კასატორის აზრით, გაუგებარია რა კონტექსტში დაუკავშირა სასამართლომ აღნიშნული ფაქტობრივი გარემოება მენარდის მიერ შესრულებული სამუშაოს ხარისხს. ამ შემთხვევაში სასამართლო დაეყრდნო მხოლოდ სამშენებლო კომპანია „მ-ის“ დირექტორის მოგვიანებით გაკეთებულ განცხადებას, უგულებელყო ექსპერტ კ. კ-ის ახსნა-განმარტება, არასწორი ინტერპრეტაცია მისცა მის დასკვნას და არარელევანტურად დაუკავშირა თავისი სამუშაოს ხარისხს მენარდის მიერ ჟურნალის წარმოების ვალდებულება, რაც გამორიცხვას იმას, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ მოხდა მტკიცებულებების ყოველმხრივი, სრული და ობიექტური განხილვა.
125. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად გამოიყენა სამოქალაქო კოდექსის 415-ე მუხლი და დააკისრა სს „მ-ს“ ზიანის ანაზღაურების სახით 200 000 ევროს გადახდა, მაგრამ საერთოდ არ გამოუკვლევია და არ შეუფასებია ზიანის 4 კომპონენტის არსებობა. სასამართლოს ასევე არ უმსჯელია, თუ რა მიზეზით მოხდა ხელშეკრულების შეწყვეტა და ვისი ბრალით. 2011 წლის 15 სექტემბრის წერილით სს „მ-მა“ მიმართა სს პ-ს“ და აღნიშნა, რომ საპროექტო დოკუმენტაცია იყო არასრული და შეიცავდა ხარვეზებს, მიუხედავად არაერთი თხოვნისა სს პ-ი“ მას არ აწვდიდა სრულყოფილ დოკუმენტაციას. სწორედ ამიტომ კომპანია იძულებული გახდა შეეჩერებინა მექანიკური სამუშაოების წარმოება. სს „მ-მა“ გააფრთხილა ბანკი ხელშეკრულების ცალმხრივად შეწყვეტის შესახებ. ბანკი კი დაეთანხმა ხელშეკრულების შეწყვეტას. ამრიგად, სასამართლოს ჯერ უნდა გამოეკვლია თუ ვინ იყო რეალური დაზარალებული, ხოლო შემდეგ მოეხდინა 415-ე მუხლის საფუძველზე იმის დადგენა, ხომ არ მიუძღვოდა მეორე მხარეს ამ ზიანის დადგომაში ბრალი. სამოქალაქო კოდექსის შესაბამისად, ზიანის ანაზღაურების წესი არ გამოიყენება, როცა ხელშეკრულებიდან გასვლის საფუძველი მოვალის ბრალით არ არის გამოწვეული. აღსანიშნავია ის ფაქტიც, რომ მანამდე სს პ-ს“ არ გამოუთქვამს სურვილი შეეწყვიტა ხელშეკრულება იმ მიზეზით, რომ სს „მ-ი“ აგვინებდა სამუშაოების შესრულებას, ან კიდევ უხარისხოდ ასრულებდა (როგორც ამას სასამართლო განმარტავს) მას. ამრიგად, პირველ რიგში, სააპელაციო სასამართლოს უნდა ემსჯელა ზიანის დადგომის ფაქტის არსებობაზე და ასეთის არსებობის შემთხვევაში, ემსჯელა არსებობდა თუ არა შერეული ბრალი.
126. სასამართლომ არასწორად შეაფასა საქმეში არსებული მტკიცებულებები და უსაფუძვლოდ მიიჩნია უდავო ფაქტობრივ გარემოებად ის ფაქტი, რომ მენარდის მიერ სამუშაოები დაწყებულ იქნა 2 თვის დაგვიანებით და სამუშაოები შესრულდა უხარისხოდ. შესაბამისად, სასამართლო მივიდა არასწორ დასკვნამდე და მიიჩნია, რომ მენარდემ დაარღვია ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებები, რითიც ზიანის მიაყენა ბანკს, თუმცა, მეორეს მხრივ, აღნიშნული ზიანის დადგომაში ბანკის ბრალეულობა გამოკვეთა. კერძოდ სასამართლომ ნაწილობრივ გაიზიარა 2 ექსპერტიზის დასკვნა და აღნიშნა, რომ ხარვეზიანი პროექტის დროული გამოუსწორებლობისათვის ბანკსაც (დამკვეთი) გააჩნია ვალდებულება, თუნდაც ეს ხელშეკრულებით არ ყოფილიყო გათვალისწინებული, ვინაიდან კეთილსინდისიერება ერთ-ერთი ძირითადი პრინციპია მთლიანად კერძო სამართლისა და, მით უფრო, მისი სახელშეკრულებო ნაწილისა. კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლოს აღნიშნული მსჯელობისას მხედველობიდან გამორჩა ის ფაქტი, რომ სწორედ პროექტის ხარვეზიანობა გახდა მიზეზი სს „მ-ის“ მხრიდან ხელშეკრულების შეწყვეტის სურვილისა და სასამართლოს უნდა ემსჯელა აუცილებლად იმ გარემოებაზე, თუ რატომ იყო შეუძლებელი სს „მ-ის“ მხრიდან ხელშეკრულების შესრულება, ვინაიდან საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 633-ე მუხლის თანახმად, შემკვეთი ვალდებულია აანაზღაუროს ზიანი მაშინაც, როცა იგი არ შეასრულებს სამუშაოს შესრულებისათვის აუცილებელ მოქმედებას. კასატორის განცხადებით, ამ შემთხვევაში სს პ-მა“ მას არ მიაწოდა გამართული საპროექტო დოკუმენტაცია, რაც მტკიცდება სამხარაულის ექსპერტიზის ორი დასკვნით და რომელიც სასამართლომ ყოველგვარი დასაბუთების გარეშე არ გაიზიარა ბოლომდე მხოლოდ იმ მარტივი მიზეზის გამო, რომ გაიზიარა სს პ-ის“ თანამშრომლის, ს. მ-ის მოსაზრება. სასამართლოსთვის წარმოუდგენელია როგორ შეასრულა იგივე პროექტით სამუშაოები სამშენებლო კომპანია „მ-მა“. აღნიშნულთან დაკავშირებით კასატორი განმარტავს, რომ პირველი საექსპერტო დასკვნა (2012 წლის 12 აპრილით დათარიღებული) სასამართლოს წარედგინა მის მიერ. აღნიშნულ დასკვნას საფუძვლად დაედო სს „მ-ისათვის“ გადაცემული საპროექტო დოკუმენტაცია. დასკვნაში ნათქვამია, რომ ხელშეკრულებაზე დანართის სახით არსებული საპროექტო დოკუმენტაცია არასრულია და შეუძლებელია ამ დოკუმენტების საფუძვლზე განხორციელდეს გათბობა-კონდიცირების ვენტილაციისა და სანიტარული სისტემების მოწყობა. წარმოდგენილ ნახაზების კრებულს აქვს დიდი ხარვეზები და მისი სრულყოფისათვის საჭიროა დამატებითი, საერთაშორისო სტანდარტებით აღიარებული საპროექტო დოკუმენტაციის დამუშავება.მეორე საექსპერტო დასკვნა (2013 წლის 3 დეკემბრით დათარიღებული) გაკეთდა სააპელაციო სასამართლოს ინიციატივით და ესქპერტიზას წარედგინა ორი საპროექტო დოკუმენტაცია. ექსპერტიზამ შეადარა ეს ორი პროექტი და აღნიშნა, რომ არცეთი არ იყო სრულყოფილი, ისინი განსხვავდებოდნენ ერთმანეთისაგან არამარტო ფურცლების რაოდენობით, არამედ შინაარსითაც. ექსპერტმა ასევე აღნიშნა, რომ სს „მ-ისათვის“ გადაცემული საპროექტო დოკუმენტაციის მიხედვით, სამუშაოების ხარისხიანად განხორციელება შეუძლებელია. სს „მ-ს“ კი ხელშეკრულებით პირდაპირ ჰქონდა ნაკისრი ვალდებულება სამუშაოები განეხორციელებინა ხარისხიანად. ამიტომ, კასატორის აზრით, არასწორია სააპელაციო სასამართლოს მხრიდან მითითება ხელშეკრულების 2.3 პუნქტზე, სადაც წერია, რომ მენარდემ „მიიღო პროექტის დოკუმენტაცია და სამუშაოს შესრულებასთან დაკავშირებული ყველა სახის დოკუმენტაცია... და მკაფიოდ აცხადებს, რომ მისთვის ცნობილია შესასრულებელი სამუშაოების არსი,მოცულობა და სირთულე და თანახმაა შეასრულოს ამ ხელშეკრულებით ნაკისრი ყველა ვალდებულება მაღალი ხარისხით“. არასწორია აპელირება ხელშეკრულების ამ პუნქტზე, ვინაიდან ხელშეკულების 1.6 პუნქტის თანახმად, მოწოდებული ნახაზები წარმოადგენდა პროექტის ზოგად აღწერას და დამკვეთი არ თავისუფლდება პასუხისმგებლობისაგან იმ დროს, როდესაც მან განზრახ არასწორი დოკუმენტაცია მიაწოდა მენარდეს და ამასთანავე ხელშეკრულების 17.10 პუნქტის თანახმად ითხოვდა, რომ სს „მ-ს“ სამუშაო უნა შეესრულებინა „თანდართულ დოკუმენტაციაში მოცემული არქიტექტურული ნაწილის დეტალური კვანძების გათვალისწინებით“, როდესაც აღნიშნული დოკუმეტაცია ხარვეზიანია.
127. ამრიგად, საკასაციო საჩივრის ავტორის განცხადებით, გაუგებარია, რატომ არ გაიზიარა სასამართლომ ორი ექსპერტიზის დასკვნა, მითუმეტეს, როცა საქმის განხილვისას გამოვლინდა ისეთი საკითხები, რომლებიც საჭიროებს სწორედ სპეციალურ ცოდნას და ვერ დადასტურდება სხვა მტკიცებულებებით.
128. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად დაადგინა სს „მ-ის“ მიერ ხელშეკრულების დარღვევის ფაქტი, იმის მაგივრად, რომ ემსჯელა სს პ-ის“ მიერ ხელშეკრულების პირობების დარღვევაზე. სასამართლო ასევე არასწორად მივიდა იმ დასკვნამდე, რომ ბანკს უნდა აუნაზღაურდეს იჯარის თანხების ნახევარი. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა კანონი, ნაწილობრვ გაიზიარა სს „პ-ის“ პოზიცია და მიიჩნია, რომ არსებობს მიზეზობრივი კავშირი დამკვეთის მიერ გაუთვალისწინებელი ხარჯების გაწევასა (იგულისხმება იჯარის ვადის გაგრძელება) და მოპასუხის ბრალეულ ქმედებას შორის.
129. კასატორის განმარტებით, გასათვალისწინებელი იყო ის აუცილებელი ფაქტობრივი გარემოება, რომ ბანკმა აიყვანა ახალი კონტრაქტორი სამშენებლო კომპანია „მ-ი“, რომელმაც თავის თავზე აიღო ვალდებულება სამუშაო დაესრულებინა 2012 წლის 31 მარტისათვის. აქედან გამომიდნარე, სააპელაციო სასამართლოს ჯერ უნდა დაედგინა და თავის გადაწყვეტილებაში დაესაბუთებინა სს „მ-ის“ მხრიდან სს პ-ისათვის“ ზიანის მიყენების ფაქტი და შემდგომ ემსჯელა, თუ რამდენად არსებობს მიზეზობრივი კავშირი ბანკის გაუთვალისიწნებელ ხარჯებსა და სს „მ-ის“ ქმედებას შორის.
130. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად მიუსადაგა ფაქტობრივი გარემოებები სამართლებრივ ნორმებს და არ დააკმაყოფილა მოთხოვნა სს „მ-ის“ მიერ ხელშეკრულების შეწყვეტამდე შესრულებული სამუშაოს სრული ღირებულების ანაზღაურებაზე, სულ 270 090,5 ლარის ოდენობით. სასამართლომ უგულებელყო სს „მ-ის“ მიერ საქმეში მტკიცებულებად წარდგენილი „კ-ან“ გაფორმებული მიღება- ჩაბარების აქტი, სადაც დეტალურადაა გაწერილი სამუშაოს ოდენობა და სახე, მყარი ანგარიშსწორების საბუთი, ანგრიშ-ფაქტურა აღნიშნულ თანხაზე და სს პ-ის“ მიერ ხელმოწერით დადასტურებული ინვოისები შეძენილ მასალაზე.
131. კასატორის აზრით, ასევე დაუსაბუთებელია სააპელაციო სასამართლოს მოსაზრება პირგასამტეხლოს სს პ-ისათვის“ არდაკისრების შესახებ. სასამართლომ არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა. ერთის მხრივ, სასამართლო თავის გადაწყვეტილებაში არ უარყოფს იმ ფაქტს, რომ სს „მ-ს“ შესრულებული აქვს სამუშაო ნაწილობრივ, ხოლო, მეორეს მხრივ, სს „მ-ს“ მიაკუთვნა მარტო შესრულებული სამუშაოს (ისიც არასრული ღირებულება) ანაზღაურება და არ დააკმაყოფილა მოთხოვნა პირგასამტეხლოს თაობაზე, რომელიც მხარეთა შორის თავიდანვე იყო გათვალისწინებული ნარდობის ხელშეკრულებით და რომელიც წარმოადგენს რეალურად იმ ზინას, რაც მიადგა მხარეს ხელშეკრულების მოშლით. სასამართლომ არასწორად დაუკავშირა პირგასამტეხლოს გადახდის ვალდებულება ხელშეკრულების შეწყვეტის ფაქტს. ნარდობის ხელშეკრულების 13.5 პუნქტში აღნიშნულია, რომ მენარდე უფლებამოსილია დააკისროს და დამკვეთი ვალდებულია გადაიხადოს პირგასამტეხლო შეთანხმებული საზღაურის წინამდებარე ხელშეკრულების დადგენილი პირობების შესაბამისად დაგვიანებით გადახდის შემთხვევაში. მიუხედავად იმისა, რომ მხარეთა შორის გაფორმებული ხელშეკრულება შეწყდა, სს „პ-ს“ დარჩა აღნიშნული ხელშეკრულებიდან გამომდინარე შესასრულებელი საზღაურის გადახდის ვალდებულება. გარდა ამისა, სასამართლომ არასწორად განმარტა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 417-ე მუხლი. კასატორის განმარტებით, ხელშეკრულების შეწყვეტის შემდგომ სს პ-ი“ წარმოადგენდა იმ მოვალეს, რომელსაც არ შეუსრულებია სს „მ-ის“ წინაშე არსებული თანხის გადახდის ვალდებულება ჯეროვნად (დროულად არ გადაიხადა) და მას უნდა დაეკისროს ნარდობის ხელშეკრულებით გათვალისწინებული პირგასამტეხლო, რომელზეც მხარეები ნაბაყოფლობით შეთანხმდნენ საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის 418-ე მუხლზე დაყრდნობით. აღნიშნული შეთანხმება კი ვრცელდება ხელშეკრულებით გათვალისწინებული დარჩენილი ვალდებულებების არაჯეროვნად შესრულებაზეც.
132. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 6 აპრილის განჩინებით სს „პ-სა“ და სს „მ-ის“ საკასაციო საჩივრები წარმოებაში იქნა მიღებული სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი
131. საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ სს „პ-სა“ და სს „მ-ის“ საკასაციო საჩივრები არ აკმაყოფილებს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად, შემდეგ გარემოებათა გამო:
132.სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
133.საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
134.სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორები მიუთითებენ რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.
135.საკასაციო საჩივრები არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან.
136.შესაბამისად, საკასაციო საჩივრების განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.
137.ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას სს პ-ისა“ და სს „მ-ის“ საკასაციო საჩივრები, რის გამოც საკასაციო საჩივრებს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.
138.სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. მოცემულ შემთხვევაში, ვინაიდან საკასაციო საჩივრები დაუშვებლად იქნა მიჩნეული, კასატორ სს პ-ს“ უნდა დაუბრუნდეს მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის, 8000 ლარის 70% - 5600 ლარი, ხოლო ვინაიდან კასატორ სს „მ-ს“ საკასაციო საჩივარზე გადასახდელი სახელმწიფო ბაჟის 8000 ლარის გადახდა გადაუვადდა, კასატორს უნდა დაეკისროს საკასაციო საჩივარზე გადასახდელი სახელმწიფო ბაჟის (8000 ლარის) 30% - 2400 ლარის გადახდა.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა
1. სს პ-ის" და სს „მ-ის" საკასაციო საჩივრები, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;
2. კასატორ სს პ-ს" (ს/კ: ...) დაუბრუნდეს მის მიერ 2015 წლის 10 მარტს №391138039 საგადახდო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის, 8 000 ლარის 70% – 5 600 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ. თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 3 0077 3150;
3. კასატორ სს „მ-ს" (ს/კ: ...) სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ ( ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 3 0077 3150) დაეკისროს საკასაციო სასამართლოს 2015 წლის 6 აპრილის განჩინებით გადავადებული სახელმწიფო ბაჟის (8000 ლარის) 30% – 2 400 ლარის გადახდა;
4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
თავმჯდომარე ნ. ბაქაქური
მოსამართლეები: ზ. ძლიერიშვილი
ბ. ალავიძე