საქართველოს უზენაესი სასამართლო

გ ა დ ა წ ყ ვ ე ტ ი ლ ე ბ ა

საქართველოს სახელით

საქმე №ას-951-901-2015 29 იანვარი, 2016 წელი,

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

მზია თოდუა (თავმჯდომარე),

ეკატერინე გასიტაშვილი (მომხსენებელი),

პაატა ქათამაძე

საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი განხილვის გარეშე

პირველი კასატორი – შპს "ს-ა" (მოპასუხე)

მოწინააღმდეგე მხარე - ლ. კ-ი (მოსარჩელე)

მეორე კასატორი– ლ. კ-ი (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე – შპს "ს-ა" (მოპასუხე)

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 16 ივლისის გადაწყვეტილება

პირველი კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

მეორე კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, ლ. კ-ის სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილება სამუშაოზე აღდგენისა და იძულებითი განაცდურის ანაზღაურების ნაწილში

დავის საგანი – ბრძანების ბათილად ცნობა, სამუშაოზე აღდგენა და განაცდურის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

1. შპს ,,ს-ასა“ (შემდეგში დამსაქმებელი, მოპასუხე, საწარმო ან პირველი კასატორი) და ლ. კ-ს (შემდეგში, დასაქმებული, მოსარჩელე ან მეორე კასატორი) შორის, 2011 წლის 4 ივლისს, დაიდო უვადო შრომითი ხელშეკრულება, რომლითაც მოსარჩელე დასაქმდა სამტრედიის საფოსტო განყოფილების (ამჟამად იწოდება სერვის-ცენტრად) უფროსის (ამჟამად იწოდება მენეჯერად) თანამდებობაზე. 2011 წლის 1 სექტემბრიდან მითითებულ თანამდებობას ეწოდა ,,იმერეთის, რაჭა ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის სამმართველოს სამტრედიის საფოსტო ქვეგანყოფილების უფროსი” („საქართველოს შრომის კოდექსი“ საქართველოს ორგანული კანონი, შემდეგში სშკ, მე-6 მუხლი; იხ. შრომითი ხელშეკრულებები, ტ.1., ს.ფ 89-95).

2. საწარმოს გენერალურმა დირექტორმა, 2012 წლის 27 ნოემბერს, გამოსცა №15-01/120 ბრძანება, რომლითაც დამტკიცდა დასაქმებულებთან შრომითი ხელშეკრულების ახალი ფორმა და იმავე დღეს, გაფორმდა შრომითი ხელშეკრულებები საწარმოს თანამშრომლებთან, მათ შორის, მოსარჩელესთანაც (ტ.1., ს.ფ 96-97).

3. ახალი ხელშეკრულების მე-5 მუხლი შეეხებოდა ხელშეკრულების მოქმედების ვადას, კერძოდ, 5.1 პუნქტით, ,,ხელშეკრულების მოქმედების ვადა განისაზღვრა ერთი თვით; 5.2 პუნქტის თანახმად, ,,დამსაქმებელსა და დასაქმებულს შორის პრეტენზიების არარსებობის შემთხვევაში, ხელშეკრულების ვადის გასვლისას, ხელშეკრულების მოქმედების ვადა გაგრძელდებოდა ავტომატურად ერთი თვით ყოველ ჯერზე“, ხოლო 5.3. პუნქტის შესაბამისად, ,,პრეტენზიების არსებობის შემთხვევაში, მხარე ვალდებული იყო, ხელშეკრულების ვადის გასვლამდე 2 დღით ადრე წერილობით ეცნობებინა მეორე მხარისათვის“.

4. დასაქმებული ჯეროვნად და კეთილსინდისიერად ასრულებდა თავის სამსახურეობრივ მოვალეობას, მის წინააღმდეგ, დამსაქმებელს რაიმე სახის დისციპლინური ღონისძიება, მათ შორის - ზეპირი ან წერილობითი გაფრთხილება არ გამოუყენებია.

5. დასაქმებულს, 2012 წლის 24 დეკემბერს, საწარმოს ადამიანური რესურსების მართვის სამსახურის უფროსმა გაუგზავნა №15/8/7-6649 საინფორმაციო ხასიათის წერილი იმის თაობაზე, რომ მასთან დადებული შრომითი ხელშეკრულების ვადა იწურებოდა და 27 დეკემბრიდან უწყდებოდა უფლებამოსილება. მოცემული წერილი არ შეიცავდა დასაბუთებას დამსაქმებლის მიერ დასაქმებულისადმი რაიმე სახის პრეტენზიის არსებობის თაობაზე, არც სხვა სახის ინფორმაციასა და არც ფაქტობრივ გარემოებებზე მითითებას. მოპასუხემ არც შესაგებლის დავის ფაქტობრივ გარემოებში მიუთითებია მოსარჩელისადმი რაიმე სახის პრეტენზიაზე და არც ასეთის დამადასტურებელი მტკიცებულებანი წარუდგენია სასამართლოსათვის (ტ.1., ს.ფ.146).

6. დამსაქმებელმა, 2012 წლის 27 დეკემბერს, შრომითი ურთიერთობა შეწყვიტა დასაქმებულთან, კერძოდ, გამოსცა ბრძანება №15-02/2139, ,,შრომითი ხელშეკრულების ვადის გასვლის შესახებ“, რომლითაც მოსარჩელეს არ გაუგრძელდა შრომითი ხელშეკრულება (ტ.1., ს.ფ.147).

7. მოსარჩელე სამსახურიდან გათავისუფლდა სშკ-ის 37-ე მუხლის პირველი პუნქტის ,,ბ“ ქვეპუნქტისა და საწარმოს გენერალური დირექტორის 2011 წლის 6 ივლისის №15-01/138 ბრძანებით დამტკიცებული ,,შრომის შინაგანაწესის“ მე-16 მუხლის პირველი პუნქტის ,,ბ“ ქვეპუნქტის (შრომითი ხელშეკრულების ვადის გასვლა) საფუძველზე. შრომითი ხელშეკრულება იმავე თანამდებობაზე გაფორმდა საქმეზე მოპასუხის მხარეზე ჩაბმულ მესამე პირთან - გ. გ-ასთან.

8. დასაქმებულმა 2014 წლის 11 ივლისს სარჩელი აღძრა დამსაქმებლის წინააღმდეგ, სამუშაოზე აღდგენისა და განაცდურის ანაზღაურების მოთხოვნით, რომლის მოთოხვნის სამართლებრივ საფუძვლად მიუთითა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის, შემდეგში სსკ, 115-ე და 361.2 მუხლებზე, ასევე, ევროპის სოციალური ქარტიის მე-6 მუხლის მე-2 პუნქტსა და 24 მუხლზე, „ეკონომიკური, სოციალური და კულტურული უფლებების შესახებ“ საერთაშორისო პაქტის მე-6 და მე-7 მუხლებზე.

9. სამტრედიის რაიონული სასამართლოს 2015 წლის 6 აპრილის გადაწყვეტილებით დასაქმებულის სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, ბათილად იქნა ცნობილი საწარმოს გენერალური დირექტორის 2012 წლის 27 დეკემბრის N15-02/2139 ბრძანება, მოსარჩელის სამსახურიდან გათავისუფლების თაობაზე, სასამართლომ იგი აღადგინა თანამდებობაზე. მოსარჩელის სასარგებლოდ, საწარმოს დაეკისრა იძულებით გაცდენილი დროის შრომის ანაზღაურება 2012 წლის 27 დეკემბრიდან სასამართლო გადაწყვეტილების აღსრულების დღემდე, განსაზღვრული ყოველთვიური შრომის ანაზღაურების - 750 ლარიდან დაანგარიშებით.

10. სასამართლომ გადაწყვეტილების მიღებისას იხელმძღვანელა საქართველოს კონსტიტუციის პრეამბულით, 30-ე მუხლის მე-4 პუნქტითა და 42-ე მუხლის პირველი პუნქტით; სშკ-ის პირველი, მე-6, 37-ე და 38-ე მუხლებით; სსკ-ის 54-ე, 115-ე, 504-ე, 408-ე და 411-ე მუხლებით; „ევროპის სოციალური ქარტიის“ პირველი და 24-ე მუხლებით; 1948 წლის 10 დეკემბრის „ადამიანის საყოველთაო დეკლარაციის“ მე-2 მუხლით; „ეკონომიკური, სოციალური და კულტურული უფლებების შესახებ საერთაშორისო პაქტის მე-6 მუხლით; „დამსაქმებლის ინიციატივით დასაქმების შეწყვეტის შესახებ“ 1982 წლის 158-ე კონვენციის მე-7 მუხლით; „დამსაქმებლის ინიციატივით დასაქმების შეწყვეტის შესახებ“ 1982 წლის N166 რეკომენდანციის მე-7, მე-8 და მე-10 მუხლებით.

11. რაიონულმა სასამართლომ დაასკვნა, რომ მხარეთა შორის 2012 წლის 27 ნოემბერს დადებული შრომითი ხელშეკრულება განუსაზღვრელი ვადით იყო დადებული (ამ გარემოებას დაეთანხმება მოპასუხეც), რომლითაც მოსარჩელე დასაქმდა იმავე (მანამდე დაკავებულ) თანამდებობაზე და მისი ყოველთვიური შრომის ანაზღაურება განისაზღვრა 750 ლარით.

12. სასამართლომ აღნიშნა, რომ განსახილველ შემთხვევაში, მოსარჩელესთან შრომითი ურთიერთობა, ფორმალურად შეწყდა სშკ-ის 37-ე მუხლის პირველი პუნქტის ,,ბ“ ქვეპუნქტზე მითითებით, რომლის თანახმადაც, შრომითი ხელშეკრულების ვადის გასვლის საფუძვლით, თუმცა, უდავოა, რომ დასაქმებულთან განუსაზღვრელი ვადით იყო დადებული ხელშეკრულება. შესაბამისად, რეალურად, მოსარჩელესთან შრომითი ურთიერთობა შეწყდა არა ხელშეკრულების ვადის გასვლის, არამედ - დამსაქმებლის მიერ შრომითი ხელშეკრულების მოშლით (სამართალურთიერთობის დროს მოქმედი სშკ-ის 37-ე მუხლის პირველი პუნქტის ,,დ“ ქვეპუნქტი), რაიმე საპატიო მიზეზის (საფუძვლის) გარეშე.

13. სასამართლომ აღნიშნა, რომ დასაქმებული, ჯეროვნად და კეთილსინდისიერად ასრულებდა თავის შრომით ვალდებულებებს. შრომითი ხელშეკრულება შეიძლებოდა შეწყვეტილიყო მხოლოდ დამსაქმებლის დასაბუთებული პრეტენზიის გამო, რაც, განსახილველ შემთხვევაში, არ არსებობდა. ამდენად, მოპასუხემ არამართლზომიერად გამოიყენა მისთვის მინიჭებული შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის სამოქალაქო უფლება.

14. სასამართლომ მიიჩნია, რომ არ არსებობდა მოსარჩელის სამუშაოდან გათავისუფლების კანონშესაბამისი სამართლებრივი საფუძველი, ანუ სახეზე იყო კანონის იმპერატიულ დანაწესებთან ნების გამოვლენის შეუსაბამობა. საწარმოს №15-02/2139 ბრძანება, რომლითაც შრომითი ურთიერთობა შეწყდა მოსარჩელესთან ბათილი იყო, დამსაქმებელი ვალდებული იყო, აღედგინა მოსარჩელე პირვანდელ სამუშაო ადგილზე.

15. სასამართლომ აღნიშნა, რომ შრომითი ურთიერთობის უკანონო შეწყვეტით, დამსაქმებელმა მოუსპო შესაძლებლობა დასაქმებულს - განეხორციელებინა შრომითი ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სამსახურებრივი მოვალეობა და მიეღო შესაბამისი ანაზღაურება.

16. სასამართლომ, სშკ-ის 32-ე მუხლის პირველ ნაწილზე მითითებით, განმარტა, რომ დამსაქმებლის ბრალით გამოწვეული იძულებითი მოცდენის დროს, დასაქმებულს მიეცემა შრომის ანაზღაურება სრული ოდენობით. მოცდენად უნდა მიჩნეულიყო იმგვარი ვითარებაც, როდესაც შრომის ხელშეკრულების არამართლზომიერად მოშლის შედეგად, დასაქმებულს ხელშეკრულებით გათვალისწინებული მოვალეობების შესრულების შესაძლებლობა ესპობოდა, ვინაიდან, ამავე დროს, არსებობდა დასაქმებულის ნება, ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვალდებულების შესრულებასა და შესაბამისი ანაზღაურების მიღებაზე.

17. სასამართლომ აღნიშნა, რომ შრომითი ხელშეკრულების არამართლზომიერად მოშლის მომენტიდან დასაქმებულის სამუშაოზე აღდგენამდე დრო, დამსაქმებლის ბრალით გამოწვეული მოცდენა იყო, ამდენად, სარჩელი იძულებითი განაცდურის სახით მიყენებული ზიანის ანაზღაურების თაობაზე დასაბუთებული იყო.

18. სასამართლომ მიუთითა, რომ შრომითი ხელშეკრულების საფუძვლის ბათილად ცნობა, შედეგობრივი თვალსაზრისით, იწვევდა ბათილობამდე არსებული მდგომარეობის აღდგენასა და იმ ზიანის ანაზღაურებას, რომელიც დასაქმებულს მიადგა დამსაქმებლის მიერ არამართლზომიერი გათავისუფლებით. შესაბამისად, დასაქმებული არა მარტო უნდა აღდგენილიყო პირვანდელ თანამდებობაზე, არამედ - მას უნდა ანაზღაურებოდა იძულებით გაცდენილი დროის შრომის ანაზღაურება 2012 წლის 27 დეკემბრიდან სასამართლოს გადაწყვეტილების აღსრულების დღემდე, განსაზღვრული შრომის ყოველთვიური ანაზღაურების - 750 ლარიდან დაანგარიშებით.

19. მოცემულ საქმეზე დაკმაყოფილდა მოსარჩელის შუამდგომლობა და მის მხარეს, დამოუკიდებელი მოთხოვნის გარეშე, მესამე პირად ჩაება ააიპ საქართველოს კავშირგაბმულობის მუშაკთა პროფესიული კავშირი (შემდეგში - პროფკავშირი; იხ: სამტრედიის რაიონული სასამართლოს 2015 წლის 20 მარტის სხდომის ოქმი, 16:24:01-16:25:36-დან). რაიონულმა სასამართლომ მიიჩნია, რომ ვინაიდან დასაქმებული სარჩელით ითხოვდა დამსაქმებლის ბრძანების ბათილად ცნობას იმ მოტივით, რომ ეს ბრძანება ეწინააღმდეგებოდა საწარმოსა და პროფკავშირს შორის 2010 წლის 24 მარტს დადებული კოლექტიური შეთანხმების ნორმებს, მოცემულ დავაზე გამოტანილ გადაწყვეტილებას, შეეძლო გავლენა მოეხდინა პროფკავშირის უფლებებსა და მოვალეობებზე, რის გამოც არსებობდა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის (შემდეგში სსსკ) 89-ე მუხლით გათვალისწინებული საფუძველი, აღნიშნული სუბიექტის საქმეში მესამე პირად ჩართვის თაობაზე.

20. დამსაქმებელმა სააპელაციო წესით გაასაჩივრა რაიონული სასამართლოს გადაწყვეტილება და იმავე სასამართლოს 2015 წლის 20 მარტის განჩინება.

21. მოპასუხის სააპელაციო საჩივარი შემდეგ საფუძვლებს ემყარებოდა:

21.1. მართალია, მხარეთა შორის, 2012 წლის 27 ნოემბერს, განუსაზღვრელი ვადით იყო დადებული ხელშეკრულება, თუმცა, იმავე წლის 27 დეკემბერს შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტა განპირობებული იყო დასაქმებულისადმი არსებული პრეტენზიებით. იგი ჯეროვნად ვერ ასრულებდა საკუთარ მოვალეობებს, რის გამოც დამსაქმებელმა, როგორც მეწარმე სუბიექტმა, საკუთარი საქმიანობის მაქსიმალურად რენტაბელურად წარმართვისათვის, უარი თქვა მოსარჩელესთან შრომითი ურთიერთობის გაგრძელებაზე, რომლის პოზიციაზეც, კონკურსის გზით, სხვა პირი დაასაქმა.

21.2. პროფკავშირი უკანონოდ იქნა საქმეში მესამე პირად ჩაბმული, რადგან საქმის განხილვის მომენტისათვის, 2010 წლის 24 მარტის კოლექტიური შეთანხმება ვადაგასული იყო. სხვა დავებში სასამართლოებს აღნიშნული შუამდგომლობა არ დაუკმაყოფილებიათ.

22. ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 16 ივლისის გადაწყვეტილებით დამსაქმებლის სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, კერძოდ, დასაქმებულის სარჩელი სამუშაოზე აღდგენის ნაწილში არ დაკმაყოფილდა, ხოლო განაცდურის ანაზღაურების ნაწილში ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა. მის სასარგებლოდ, დამსაქმებელს დაეკისრა 9000 (ცხრა ათასი) ლარის გადახდა, საიდანაც, კანონმდებლობით დადგენილი წესით, გამოიქვითებოდა საშემოსავლო გადასახადი. დანარჩენ ნაწილში 2015 წლის 6 აპრილის გასაჩივრებული გადაწყვეტილება, აგრეთვე 2015 წლის 20 მარტის განჩინება დარჩა უცვლელად.

23. სააპელაციო სასამართლომ სრულად გაიზიარა რაიონული სასამართლოს სამართლებრივი შეფასებები საწარმოს მიერ დასაქმებულთან შრომითი ხელშეკრულების მოშლის (გათავისუფლების შესახებ ბრძანების) უკანონოდ (ბათილად) მიჩნევასთან დაკავშირებით და სსსკ-ის 389-ე მუხლის მე-2 ნაწილის ,,გ” ქვეპუნქტის შესაბამისად, დასაბუთების ნაცვლად მათზე მიუთითა (იხ. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების 1.3 პუნქტი).

24. სასამართლომ დამატებით მიუთითა, რომ დამსაქმებელმა, სსსკ-ის 102-ე მუხლით დადგენილი წესით, შესაბამისი მტკიცებულებების წარდგენით ვერ დაამტკიცა, რომ მას დასაბუთებული პრეტენზია გააჩნდა დასაქმებულთან, რის გამოც გამართლებული (მართლზომიერი) იქნებოდა მასთან განუსაზღვრელი ვადით არსებული შრომითი ხელშეკრულების მოშლა. ის ფაქტი, რომ შრომითი ხელშეკრულება იყო უვადო, სადავო არ გაუხდია მოპასუხესაც, შესაბამისად, უვადო ხელშეკრულების შეწყვეტა, ვადის გასვლის გამო, უკანონო და ალოგიკური ქმედება იყო, რის გამოც, პალატის მოსაზარებით, რაიონულმა სასამართლომ, სსსკ-ის 54-ე მუხლის საფუძველზე, მართებულად მიიჩნია იგი ბათილ გარიგებად, როგორც კანონსაწინააღმდეგო გარიგება.

25. სასამართლომ აღნიშნა, რომ შრომითი ურთიერთობის ფაქტობრივად შეწყვეტიდან გასული იყო საკმაოდ დიდი დრო (ორწელიწადნახევარზე მეტი), რომლის განმავლობაშიც, ბუნებრივია, საქართველოს სახელმწიფოში ბევრი რამ შეიცვალა, მათ შორის - კავშირგაბმულობის ოპერირების სფეროშიც, ტექნოლოგიური განვითარების კვალდაკვალ. მოსარჩელემაც დაადასტურა, რომ ამ ხნის განმავლობაში მას ამ სფეროში არ უმუშავია (იხ: სააპელაციო სასამართლოს 2015 წლის 13 ივლისის სხდომის ოქმი). ასეთ პირობებში, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ მიზანშეწონილი იყო, რომ დასაქმებულის მოთხოვნა სამუშაოზე აღდგენის ნაწილში არ დაკმაყოფილებულიყო და მას, ყოფილი დამსაქმებლის ხარჯზე, მისცემოდა კომპენსაცია, რომელიც უნდა განსაზღვრულიყო 1 წლის განმავლობაში მისაღები ხელფასით, რაც შეადგენდა 9000 ლარს (ყოველთვიური 750 ლარი X 12 თვეზე) და გონივრული იყო, საქმის ფაქტობრივი გარემოებების გათვალისწინებით. ამასთან, ეს თანხა არ იყო ხელზე ასაღები, ე.ი. დამსაქმებელი, საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-20 მუხლის მე-2 ნაწილისა და 154-ე მუხლის 1-ლი ნაწილის ,,ა” ქვეპუნქტის საფუძველზე, როგორც საგადასახადო აგენტი, ვალდებული იყო, უზრუნველყო სახელმწიფო ბიუჯეტთან ანგარიშსწორება, ამ თანხიდან საშემოსავლო გადასახადის დაქვითვით.

26. სააპელაციო სასამართლომ გადაწყვეტილების მიღებისას იხელმძღვანელა სსსკ-ის 389-ე, 102-ე მუხლებით; სსკ-ის 54-ე მუხლით; სშკ-ის 38-ე მუხლით.

27. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს მხარეებმა. დამსაქმებელმა მოითხოვა გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და, გასაჩივრებულ ნაწილში სარჩელის უარყოფა, ხოლო დასაქმებულმა - გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის დაკმაყოფილება.

28. დამსაქმებლის საკასაციო საჩივარი დამყარებულია შემდეგზე:

28.1. საქმეში წარმოდგენილი მასალების თანახმად, მოწინააღმდეგე მხარე ვერ ასრულებდა მასზე დაკისრებულ ვალდებულებებს ჯეროვნად, რაც მისი სამსახურიდან გათავისუფლების საფუძველი გახდა. კასატორის მტკიცებით, 2012 წელს საწარმოში განხორციელდა არაერთი სტრუქტურული ცვლილება, რებრედინგი; გაფართოვდა კომპანიის ფუნქიები; ტექნოლოგიური ცვლილებების შედეგად, კომპანია გადავიდა ახალ ელექტრონულ საქმისწარმოებაზე, რომელიც თავისთავად კადრების გადამზადებას საჭიროებდა. მოწინააღმდეგემ განხორციელებულ ცვლილებებს ფეხი ვერ აუწყო, ვერ შეითვისა მასზე დაკისრებული ვალდებულებების უკვე ელექტრონულ ბაზაში აღრიცხვა და საქმისწარმოება. აქედან გამომდინარე, საწარმოსათვის არაეფექტური იყო, დასაქმებულის, როგორც სერვის-ცენტრის მენეჯერის საქმიანობა. დასაქმებულს, ზეპირად, არაერთხელ ჰქონდა მიღებული შენიშვნა მისი უშუალო ხელმძღვანელისაგან. წერილობითი სახით შენიშვნის, ან რაიმე გაფრთხილების მიცემის სავალდებულოობას იმხანად მოქმედი კანონმდებლობა არ ითვალისწინებდა. დასაქმებული არ გათავისუფლდებოდა დაკავებული თანამდებობიდან, სამუშაო პროცესი რომ არ შეეფერხებინა. საწარმოს მტკიცებით,სერვის-ცენტრის მენეჯერის პოზიცია საპასუხისმგებლო თანამდებობაა. მენეჯერის მოქმედებაზეა დამოკიდებული მთლიადან სერვის-ცენტრის ექფექტური მუშაობა. აქედან გამომდინარე, საწარმო იძულებული შეიქნა, შეეწყვიტა დასაქმებულთან შრომითი ურთიერთობა;

28.2. მნიშვნელოვანია ის გარემოებაც, რომ სასამართლომ კომპენსაციის განსაზღვრისას არ გაითვალისწინა, რა პერიოდი იყო გასული მოსარჩელის გათავისუფლებიდან სარჩელის აღძვრამდე. სასამართლოს გადაწყვეტილების მიღებისას უნდა მიეღო მხედველობაში ის გარემოება, რომ 2 წლის განმავლობაში მოსარჩელეს წერილობითი დასაბუთების მოთხოვნით კომპანიისათვის არ მიუმართავს, რომც ყოფილიყო კანონის მოთხოვნათა დარღვევით გამოცემული აღნიშნული ბრძანება, გამოდის რომ 2 წლის იძულებითი განაცდური სრულიად უმიზეზოდ უნდა გაეცა კომპანიას ყოფილი დასაქმებულისათვის, მით უმეტეს, ისეთ პირობებში, როდესაც სასამართლოს გადატვირთული გრაფიკის მიხედვით, დროში საკმაოდ იწელება საქმეზე გადაწყვეტილების გამოტანა და მისი კანონიერ ძალაში შესვლა. კასატორის მოსაზრებით, შრომით დავებზე სსკ-ის 129-ე მუხლით გათვალისწინებული სამწლიანი ვადის გავრცელება გაუმართლებელია. აღნიშნული საკანონმდებლო ხარვეზს წარმოადგენდა, რომელიც 2013 წელს, შრომის კოდექსში განხორციელებული ცვლილებების შედეგად აღმოიფხვრა და ახალი შრომის კოდექსის 38-ე მუხლის მე-6 პუნქტის მიხედვით განისაზღვრა სასამართლოსათვის მიმართვის ერთთვიანი ვადა. კასატორის მოსაზრებით, მართალია, სააპელაციო სასამართლომ აღიარა, რომ ხანგრძლივი დრო იყო გასული მოსარჩელის სამსახურიდან გათავისუფლების დროიდან, რაც გარკვეულ გავლენას იქონიებდა მოსარჩელის ეფექტურ შრომისუნარიანობაზე, ვინაიდან ამ ხნის განმავლობაში მას არანაირი შეხება არ ჰქონია მსგავს სფეროსთან, თუმცა, სააპელაციო სასამართლოს, დასაქმებულის სასარგებლოდ, კომპენსაციის გადახდაც არ უნდა დაეკისრებინა დამსაქმებლისათვის;

28.3. გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებაში მითითებულ მუხლებზე მსჯელობისას, ცალსახად იკვეთება ის გარემოება, რომ სასამართლომ იხელმძღვანელა კანონმდებლობის იმ ნორმებით, რომლითაც კომპენსაციის ნაწილში გადაწყვეტილება არასწორად დაკმაყოფილდა. სასამართლომ ხაზი გაუსვა იმას, რომ მან კომპენსაციის დაკმაყოფილების ნაწილში გადაწყვეტილება მიიღო ჰუმანურობის პრინციპიდან გამომდინარე და გაითვალისწინა მხოლოდ მოსარჩელის მდგომარეობა, რომ ის დღემდე უმუშევარია, ხოლო საწარმოს, როგორც ეკონომიკურად ძლიერი ორგანიზაციისათვის, თანხის დაკისრების შემთხვევაში, არ მიადგებოდა ზიანი. ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, კასატორის მოსაზრებით, საწარმოს კომპენსაციის გადახდა არ უნდა დაჰკისრებოდა.

29. დასაქმებულის საკასაციო საჩივარი დამყარებულია შემდეგზე:

29.1. სააპელაციო სასამართლო, გადაწყვეტილების სამართლებრივი დასაბუთებისას, დაეყრდნო სშკ-ის (ახალი რედაქციის) 38-ე მუხლის მე-8 პუნქტს და, განმარტა, რომ ეს დანაწესი ადგენს ალტერნატივას, კერძოდ, თუ ბათილად იქნება ცნობილი დამსაქმებლის გადაწყვეტილება დასაქმებულთან შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის თაობაზე, დასაქმებული აღდგენილი უნდა იქნეს თავის ან ტოლფას სამუშაოზე ან უნდა მიეცეს კომპენსაცია. კასატორის მტკიცებით, იგი სამუშაოდან გათავისუფლდა 2012 წლის 27 დეკემბრიდან, როცა შრომის კოდექსის ახალი რედაქცია არ იყო შემოღებული და მოქმედებდა ძველი რედაქცია, სადაც აღნიშნული მუხლი არ არსებობდა;

29.2. სსკ-ის მე-6 მუხლის თანახმად, კანონებსა და კანონქვემდებარე ნორმატიულ აქტებს არ აქვთ უკუქცევითი ძალა, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა ეს პირდაპირ არის კანონით გათვალისწინებული. არ შეიძლება კანონს მიეცეს უკუქცევითი ძალა, თუ იგი ზიანის მომტანია ან აუარესებს პირის მდგომარეობას, შესაბამისად, მოცემული დავის დროს, სააპელაციო სასამართლოს ახალი შრომის კოდექსის 38-ე მუხლის მე-8 პუქნტი არ უნდა გამოეყენებინა;

29.3. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება დაუსაბუთებელია და ეწინააღმდეგობა საკასაციო სასამართლოს მიერ ანალოგურ საქმეებზე დამკვიდრებულ პრაქტიკას (იხ. საქმე Nას-371-352-2015; Nას-686-652-2015; Nას-512-485-2014);

29.4. დაუსაბუთებელია სასამართლოს მსჯელობა, რომ დასაქმებულის სამსახურიდან გათავისუფლების დღიდან ორწელიწადნახევარზე მეტია გასული და საქართველოში ბევრი რამ შეიცვალა. საქმის განხილვისას, დამსაქმებელს არ წარუდგენია მტკიცებულება იმის შესახებ, რომ საწარმოში შეცვლილია ტექნოლოგიური პროცესები და დანერგილია რთული ელექტრონული სისტემა, რის გამოც დასაქმებული ვეღარ შეძლებს სამტრედიის ფოსტის მენეჯერის თანამდებობაზე მუშაობას. სამუშაოდან გამომდინარე, დამსაქმებელი საწარმო არ მიეკუთვნება იმ მაღალტექნოლოგიურ და სწრაფად განვითარებად საწარმოთა რიცხვს, როგორიცაა ტელეკომუნიკაციების და რადიოტელევიზიის სფერო. სამტრედიის ფოსტის სამუშაო პროცესი მოიცავს წერილობითი კორესპონდენციისა და საფოსტო ამანათების მიღებას, მათ კომპიუტერში აღრიცხვასა და ადრესატამდე მიტანას, რაც ხორციელდება მოტოციკლით ან ქვეითი კურიერების მეშვეობით. აღნიშნული სამუშაო ანალოგიურია გათავისუფლებამდე შესასრულებელი სამუშაოსი, რასაც დასაქმებული წარმატებით ართმევდა თავს. აქედან გამომდინარე, დაუსაბუთებელია გასაჩივრებული გადაწყვეტილების მსჯელობა (იხ. ამ განჩინების 25-ე პუნქტი);

29.5. დაუსაბუთებელია გასაჩივრებული გადაწყვეტილება ნაწილობრივი კომპენსაციის დაკისრების ნაწილშიც, ვინაიდან სასამართლო არ ასაბუთებს, თუ რა მოსაზრებიდან გამომდინარე დაადგინა საკომპენსაციო თანხა ერთი წლის განმავლობაში მისაღები ხელფასის ოდენობით. საწარმომ დასაქმებულს შესაძლებლობა მოუსპო, განეხორციელებინა შრომითი ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სამუშაო და მიეღო ანაზღაურება ყოველთვიური ხელფასის სახით. დასაქმებული სშკ-ის 32-ე მუხლის პირველი ნაწილზე და საკასაციო სასამართლოს განმარტებაზე უთითებს, კერძოდ, მოცდენად უნდა ჩაითვალოს იმგვარი ვითარებაც, როდესაც შრომითი ხელშეკრულების არამართლზომიერად მოშლის შედეგად, დასაქმებულს ხელშეკრულებით გათვალისწინებული მოვალეობის შესრულების შესაძლებლობა ესპობა, ვინაიდან ამავე დროს არსებობს დასაქმებულის ნება, განახორციელოს ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვალდებულება და მიიღოს შესაბამისი ანაზღაურება. თუ დასაქმებულის აღდგენა არ ხდება სამუშაოზე, მაშინ კომპენსაცია, მისი არსიდან გამომდინარე, არ უნდა იყოს იმ იძულებით განაცდური ზიანის ანაზღაურების თანხაზე ნაკლები, რომელიც პირს მიეცემა არაკანონიერი გათავისუფლების დღიდან, სასამართლო გადაწყვეტილების გამოტანის დღემდე, წინააღმდეგ შემთხვევაში, დაირღვევა სსკ-ის 411-ე და სშკ-ის 32-ე მუხლის დანაწესი. სააპელაციო სასამართლოს მიერ გაანგარიშებული კომპენსაციის ოდენობა ეწინააღმდეგება საკასაციო სასამართლოს ერთგვაროვან სასამართლო პრაქტიკას;

29.6. დამსაქმებელი, „სახელმწოფო ბაჟის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-5 მუხლზე მითითებით, პრეტენზიას აცხადებს, მისთვის დაკისრებული სახელმწიფო ბაჟის გამოც, მათ შორის, მის დაანგარიშების წესზეც.

30. საკასაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატამ, 2015 წლის 28 სექტემბერს წარმოებაში მიიღო დასაქმებულის საკასაციო განაცხადი, ხოლო იმავე წლის 13 ოქტომბრის განჩინების, დამსაქმებლის საკასაციო საჩივარი, სსსკ-ის 391-ე მუხლის საფუძველზე, მათი დასაშვებობის შესამოწმებლად. საკასაციო სასამართლოს ამავე პალატის 2015 წლის 15 დეკემბრის განჩინებით დასაშვებად იქნა ცნობილი ორივე საკასაციო საჩივარი, სსსკ-ის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ა“ და „გ“ ქვეპუნტების საფუძველზე.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, მტკიცებულებათა გაანალიზებისა და საკასაციო საჩივრების იურიდიული დასაბუთებულობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ დასაქმებულის საკასაციო საჩივარი დასაბუთებულია და უნდა დაკმაყოფილდეს, ხოლო დამსაქმებლის საკასაციო განაცხადი უარყოფილი უნდა იქნეს შემდეგი მოტივაციით:

31. სსსკ-ის 404-ე მუხლის პირველი ნაწილით, საკასაციო სასამართლო გადაწყვეტილებას ამოწმებს საკასაციო საჩივრის ფარგლებში, ამავე კოდექსის 407-ე მუხლის პირველი ნაწილით, საკასაციო სასამართლო იმსჯელებს მხარის მხოლოდ იმ ახსნა-განმარტებაზე, რომელიც ასახულია სასამართლო გადაწყვეტილებებში და სხდომის ოქმებში. გარდა ამისა, შეიძლება მხედველობაში იქნეს მიღებული ამ კოდექსის 396 - ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტში მითითებული ფაქტები; ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). საკასაციო სასამართლოს დასაბუთებულად მიაჩნია დასაქმებულის საკასაციო განაცხადი, ხოლო საწარმოს პრეტენზიას ფაქტობრივ-სამართლებრივად დაუსაბუთებლად მიიჩნევს.

32. განსახილველი დავა შრომითსამართლებრივ ურთიერთობას განეკუთვნება, რომლის გადაწყვეტის დროს უმნიშვნელოვანესია საქართველოს კონსტიტუციით გარანტირებული თავისუფალი შრომის უფლების დაცვა (საქართველოს კონსტიტუციის 30-ე მუხლი), რომლის შემადგენელი ნაწილია შრომითი ხელშეკრულების სტაბილურობა. საკასაციო სასამართლო იზიარებს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების მსჯელობისა და დასკვნის იმ ნაწილს, რომელიც დასაქმებულთან გაფორმებულ შრომით ხელშეკრულებას განუსაზღვრელი ვადით დადებულად მიიჩნევს (იხ. ამ განჩინების 23-ე და 24-ე პუნქტები).

33. საკასაციო სასამართლოს მიზანშეწონილად მიაჩნია განმარტოს, რომ დასაქმებულის სამუშაოდან გათავისუფლების ბრძანების უკანონოდ (ბათილად) ცნობის შემთხვევაში, სშკ-ის 38-ე მუხლის მე-8 პუნქტში მითითებულია დამსაქმებლის ვალდებულება, რომელიც რამდენიმე შესაძლებლობას მოიცავს, თუმცა, კანონმდებლის მიერ დადგენილი წესი არ შეიძლება იმგვარად განიმარტოს, რომ სასამართლოს, დისკრეციული უფლებამოსილებით, შეუძლია მოხმობილი ნორმის დანაწესის საკუთარი შეხედულებისამებრ გამოყენება. სშკ დამსაქმებელს ავალდებულებს „პირვანდელ სამუშაო ადგილზე აღადგინოს პირი, რომელსაც შეუწყდა შრომითი ხელშეკრულება, ან უზრუნველყოს ის ტოლფასი სამუშაოთი, ან გადაუხადოს მას კომპენსაცია სასამართლოს მიერ განსაზღვრული ოდენობით“. მითითებული რეგულაციით დამსაქმებლისათვის დადგენილია უკანონოდ გათავისუფლებული დასაქმებულის პირვანდელ სამუშაოზე აღდგენა, ხოლო თუკი აღნიშნული შეუძლებელია, მაშინ მომდევნო რიგითობით დადგენილი ვალდებულებების შესრულება. შრომის თავისუფლება არ არის აბსოლუტური ხასიათის კონსტიტუციური უფლება, ამასთან, მნიშვნელოვანია, კონსტიტუციის 30-ე მუხლის მე-2 პუნქტის დანაწესი, რომელიც შრომის კონსტიტუციური თავისუფლების მომწესრიგებელი ნორმის ნაწილია, „სახელმწიფო ვალდებულია ხელი შეუწყოს თავისუფალი მეწარმეობისა და კონკურენციის განვითარებას“, ხოლო მე-3 პუნქტით, შრომითი უფლებების დაცვა ორგანული კანონით განისაზღვრება. ევროპის სოციალური ქარტიის (ESC, /შესწორებული/, სტრასბურგი 3.05.1996წ., საქართველოს პარლამენტის 01.07.2005წ. # 1876-რს დადგენილებით სავალდებულოდ არის აღიარებული მისი კონკრეტული მუხლები, თუმცა, ამ ეტაპზე, საქართველოს არ აქვს აღებული ვალდებულება ქარტიის 24-ე მუხლზე-უფლება დაცვაზე დასაქმების შეწყვეტის შემთხვევაში), პირველი მუხლით დადგენილია შრომის უფლება, რომელიც მხარეებს, შრომის ეფექტური განხორციელების მიზნით, კონკრეტულ ვალდებულებებს აკისრებს, ხოლო მე-4 მუხლის მე-4 პუნქტით აღიარებულია თითოეული მუშაკის მიერ დასაქმების შეწყვეტის შესახებ წინასწარი შეტყობინების მიღების უფლება (იხ. სუსგ #ას 941-851-2015, 29.01.2016წ.).

34. წინამდებარე განჩინების 33-ე პუნქტში განვითარებული მსჯელობიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო არ იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობასა და შეფასებას, რომელიც დასაქმებულის სამუშაოზე აღდგენას მიზანშუწონლად მიიჩნევს (იხ. ამ განჩინების 25-ე პუნქტი). საკასაციო სასამართლო წინააღმდეგობრივად მიიჩნევს სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობასა და დასკვნებს (იხ. ამ განჩინების 23-25 პუნქტები) იმ კონტექსტშიც, რომ სასამართლოს მიერ, დასაქმებულთან შრომითი ურთიერთობის შეწყვეტის შესახებ, დამსაქმებლის გადაწყვეტილების ბათილად ცნობას, კანონმდებელმა კონკრეტული სამართლებრივი შედეგი დაუკავშირა სშკ-ის 38-ე მუხლის მე-8 პუნქტის სახით, ამასთან, საქმის მასალებში არაა წარმოდგენილი მტკიცებულება, რომელიც დაადასტურებდა დასაქმებულის სამუშაოზე აღდგენის შემთხვევაში, მის მიერ შრომითი მოვალეობების განხორციელების შეუძლებლობას. ევროპის სოციალური ქარტიის (იხ. განჩინების 33-ე პუნქტი) მე-10 მუხლი ითვალისწინებს პროფესიული მომზადების უფლებას, რომლის მე-4 პუნქტით, რომელზეც საქართველოს აღებული აქვს ვალდებულება, დადგენილია დამსაქმებლის ვალდებულება, აუცილებლობის შესაბამისად, უზრუნველყოს ან ხელი შეუწყოს სპეციალური ზომების გატარებას ხანგრძლივი დროის განმავლობაში დაუსაქმებელ პირთა გადამზადებისა და სამუშაო პროცესში ჩართვის მიზნით.

35. სშკ-ის 1.2 მუხლის თანახმად, შრომით ურთიერთობასთან დაკავშირებული საკითხები, რომლებსაც არ აწესრიგებს შრომის კოდექსი ან სხვა სპეციალური კანონი, რეგულირდება საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდეგში სსკ) ნორმებით. განსახილველ შემთხვევაში, დამსაქმებლის არამართლზომიერი ქმედების შედეგად, დასაქმებულის გათავისუფლებას შედეგად მოჰყვა ამ უკანასკნელისათვის ზიანის მიყენება, რადგან დასაქმებული, გათავისუფლების დღიდან, ვეღარ ასრულებს შრომით მოვალეობებს, შესაბამისად, ვერ ღებულობს კუთვნილ შრომით ანაზღაურებას. სშკ-ის 44-ე მუხლის მიხედვით: „შრომითი ურთიერთობისას მხარის მიერ მეორე მხარისათვის მიყენებული ზიანი ანაზღაურდება საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი წესით“. მოცემულ შემთხვევაში, რადგანაც განხორციელებული იყო სსკ-ის 394-ე მუხლის პირველი ნაწილით, 408-ე მუხლის პირველი ნაწილითა და 411-ე მუხლით გათვალისწინებული სამართლებრივი წანამძღვრები: დამსაქმებელმა უკანონოდ შეწყვიტა, შრომითი ურთიერთობა დასაქმებულთან, რითაც დაარღვია სშკ-ის 37-ე მუხლის მოთხოვნები, ანუ სახეზეა საწარმოს მართლსაწინააღმდეგო და ბრალეული მოქმედება; ბ) დამსაქმებლის ბრალეული მოქმედებით დასაქმებულს მიადგა ზიანი, მან ვერ მიიღო შრომის ანაზღაურების სახით ის შემოსავალი, რასაც იგი მიიღებდა, რომ არა საწარმოს უკანონო მოქმედება, ამის გამო, მას უნდა დაეკისროს იძულებითი განაცდურის ანაზღაურება, 2012 წლის 27 დეკემბრიდან გადაწყვეტილების აღსრულებამდე, განსაზღვრული შრომის ანაზღაურების ყოველთვიური ოდენობის - 750 ლარიდან დაანგარიშებით, ამ თანხიდან, საქართველოს მოქმედი კანონმდებლობით დადგენილი წესით, საშემოსავლო გადასახადის გამოქვითვით (იხ. სუსგ # ას-686-652-2015, 28.07.2015წ.).

36. განჩინების 35-ე პუნქტში განვითარებული მსჯელობის გათვალისწინებით, სსკ-ის 408-ე მუხლის პირველი ნაწილის დეფინიციიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ დამსაქმებლის უკანონო ბრძანების საფუძველზე, შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტის შედეგად, დასაქმებულს მიადგა ზიანი, რაც გამოიხატა მის მიერ შრომითი მოვალეობების შესრულების შეუძლებლობასა და კუთვნილი ანაზღაურების (ხელფასის) მიუღებლობაში. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ იძულებითი განაცდური წარმოადგენს სწორედ იმ ზიანს, რომელიც ეკუთვნის დასაქმებულს, რათა მოხდეს პირვანდელი მდგომარეობის აღდგენა იმ სახით, რომელიც არ იარსებებდა, რომ არ დამდგარიყო ანაზღაურების მავალდებულებელი გარემოება. სსკ-ის 408.1 მუხლით გათვალისწინებული ზიანი (განსახილველ საქმეზე - იძულებითი განაცდური) განსხვავდება სშკ-ის 38.8 მუხლით გათვალისწინებული კომპენსაციისაგან, რადგან ეს უკანასკნელი სასამართლომ სწორედ იმ შემთხვევისათვის უნდა გამოიყენოს, როდესაც შეუძლებელია პირვანდელი მდგომარეობის აღდგენა (იხ. ამ განჩინების 33-ე და 34-ე პუნქტები).

37. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ დამსაქმებელს არ აქვს წარმოდგენილი არცერთი მტკიცებულება, რომელიც დაადასტურებდა მისი საკასაციო განაცხადის პრეტენზიებს (იხ. ამ განჩინების 28-ე პუქტი), რის გამოც არ იზიარებს სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობასა და დასკვნებს (იხ. განჩინების 23-25 პუნქტები). „საქართველოში განხორციელებული შრომის კანონმდებლობის რეფორმის ერთ-ერთი მიზანი სწორედ დასაქმებულის უფლებების დაცვა იყო, ამასთან, მნიშვნელოვანია, რომ შრომის სამართალი დაკავშირებულია ქვეყნის ეკონომიკურ განვითარებასთან და თითოეული დასაქმებულის საქმის ინდივიდუალური შეფასებისას გამოყენებული უნდა ე.წ. „favor prestatoris“ პრინციპი, რაც დასაქმებულთათვის სასარგებლო წესთა უპირატესობას ნიშნავს. სწორედ აღნიშნული პრინციპის გამოყენებისას, საჭიროა დამსაქმებლის და დასაქმებულის მოთხოვნებისა და ინტერესების წონასწორობის დაცვა სამართლიანობის, კანონიერებისა და თითოეული მათგანის ქმედების კეთილსინდისიერების კონტექსტში“ (სუსგ # ას- 941-891-2015, 29.01.2016წ.).

38. საკასაციო სასამართლო ყურადღებას ამახვილებს დამსაქმებლის პრეტენზიაზე, რომელიც ამ განჩინების 28-ე პუნქტშია მითითებული და სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობისა და დასკვნების (იხ. განჩინების 23-25 პუნქტები) შემოწმების შედეგად, მიაჩნია, რომ გასაჩივრებულ გადაწყვეტილება დაუსაბუთებელია, რის გამოც იგი უნდა გაუქმდეს. სსსკ-ის 102-ე, 105-ე მუხლებზე მითითებით, საკასაციო სასამართლო კვლავაც ხაზგასმით აღნიშნავს შრომითი დავის განხილვისას „favor prestatoris“ პრინციპის გამოყენებაზე (იხ. ამ განჩინების 36-ე მუხლი), ასევე, საქმეში არსებული მტკიცებულებების შემოწმების ფარგლებში, მიაჩნია, რომ დასაქმებულს დასაბუთებული შედავება აქვს წარმოდგენილი დამსაქმებლის წინააღმდეგ, რასაც ეს უკანასკნელი ვერ აბათილებს სარწმუნო და დამაჯერებელი მტკიცებულებებით.

39. სსსკ-ის 411-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო თვითონ მიიღებს გადაწყვეტილებას საქმეზე, თუ არ არსებობს ამ კოდექსის 412-ე მუხლით გათვალისწიმენული გადაწყვეტილებისა და საქმის სააპელაციო სასნაართლოში ხელახლა განსახილველად დაბრუნების საფუძველი.

40. დასაქმებულის სასარგებლოდ, დამსაქმებელს უნდა დეკისროს სახელმწიფო ბაჟის - 300 ლარის გადახდა (სსსკ-ის 38-ე მუხლი, 39-ე მუხლის პირველი პუნქტის „გ“ ქვეპუნქტი, 53-ე მუხლის მე-3 ნაწილი).

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-8 მუხლით, 408.3-ე, 410-ე, 411-ე მუხლებით და

გ ა დ ა წ ყ ვ ი ტ ა:

1. შპს "ს-ის" საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს;

2. ლ. კ-ის საკასაციო საჩივარი დაკმაყოფილდეს;

3. გაუქმდეს ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 16 ივლისის გადაწყვეტილება მოსარჩელის სამუშაოზე აღდგენისა და იძულებით განაცდურის ანაზღაურების ნაწილში და მიღებულ იქნეს ახალი გადაწყვეტილება;

4. ლ. კ-ის სარჩელი სამუშაოზე აღდგენისა და იძულებით განაცდურის ანაზღაურების ნაწილში დაკმაყოფილდეს;

5. ლ. კ-ი აღდგენილ იქნეს შპს "ს-ის" სამტრედიის სერვისცენტრის (საფოსტო განყოფილება) მენეჯერის (უფროსის) თანამდებობაზე;

6. შპს "ს-ას" ლ. კ–ის სასარგებლოდ დაეკისროს იძულებით გაცდენილი დროის ანაზღაურება 2012 წლის 27 დეკემბრიდან გადაწყვეტილების აღსრულებამდე, განსაზღვრული შრომის ანაზღაურების ყოველთვიური ოდენობის - 750 ლარიდან დაანგარიშებით, ამ თანხიდან საქართველოს მოქმედი კანონმდებლობით დადგენილი წესით გამოიქვითოს საშემოსავლო გადასახადი;

7. შპს "ს-ას" ლ. კ–ის სასარგებლოდ დაეკისროს სახელმწიფო ბაჟის 300 (სამასი) ლარის გადახდა;

8. გადაწყვეტილება საბოლოოა და არ საჩივრდება.

თავმჯდომარე მ. თოდუა

მოსამართლეები: ე. გასიტაშვილი

პ. ქათამაძე