საქმე №ას-470-451-2016 15 ივლისი, 2016 წელი

ქ.თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

მოსამართლეები:

ეკატერინე გასიტაშვილი, პაატა ქათამაძე

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – ც. ჩ-ი (მოპასუხე ძირითად სარჩელზე, შეგებებული სარჩელის ავტორი)

მოწინააღმდეგე მხარე – ი. რ-ე (ძირითადი მოსარჩელე, მოპასუხე შეგებებულ სარჩელზე)

კასატორი – ი. რ-ე (ძირითადი მოსარჩელე, მოპასუხე შეგებებულ სარჩელზე)

მოწინააღმდეგე მხარე – ც. ჩ-ი (მოპასუხე ძირითად სარჩელზე, შეგებებული სარჩელის ავტორი)

თავდაპირველი თანამოპასუხე ძირითად სარჩელზე _ თ. ხ-ე

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 9 მარტის გადაწყვეტილება

კასატორების მოთხოვნა: 1. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ, ასევე მტკიცებულებათა გამოთხოვის შესახებ საოქმო განჩინების გაუქმება და ი. რ-ის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა;

2. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება, ხოლო შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

დავის საგანი – თანხის დაკისრება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

1. მოსარჩელის/შეგებებული სარჩელის ავტორის მოთხოვნა და სარჩელის/შეგებებული სარჩელის ფაქტობრივი საფუძვლები:

1.1. ი. რ-ემ (შემდგომში _ მოსარჩელე) სარჩელი აღძრა სასამართლოში ც. ჩ-ისა (შემდგომში, ასევე შეგებებული მოსარჩელე) და თ. ხ-ის (შემდგომში _ მოპასუხეები) მიმართ და მოითხოვა მოპასუხეებისათვის, როგორც შპს „ს-ის“ (შემდგომში _ საწარმო) პარტნიორებისათვის ზიანის _ 45 064 ლარის სოლიდარულად, ხოლო ც.ჩ-ისათვის დამატებით 12 130 ლარის დაკისრება (იხ. ი.რ-ის დამატებითი სასარჩელო მოთხოვნა).

1.1.1. სარჩელი ემყარება შემდეგ საფუძვლებს: მხარეება შეიძინეს საწარმოს 51%-იანი წილი, საიდანაც თითოეულის საკუთრებას წარმოადგენდა 17%. წილის შეძენამდე, 2009 წლის პირველ მაისს დადებული ხელშეკრულებით, მოსარჩელემ იჯარით აიღო საწარმოს კუთვნილი შენობა და შეასრულა 8 014 ლარის ღირებულების სამუშაოები და მიიტანა სხვადასხვა ინვენტარი. გამოძიების მასალებით დგინდება, რომ შესრულებული სამუშაო და მიტანილი ნივთები გაანადგურეს მოპასუხეებმა. დამატებითი სარჩელის თანახმად, საწარმოს წილის შესყიდვასთან დაკავშირებით, მხარეები შეთანხმდნენ, რომ ნასყიდობის საგნის ღირებულება მათ შორის განაწილდებოდა კუთვნილი 17-17%-იანი წილის ღირებულების შესაბამისად. ც.ჩ-მა წინასწარ შეტანილი 4 000 ლარი ჩათვალა საკუთარი წილის შესასყიდ თანხაში, რაც რეალურად, მოსარჩელის მიერ იყო გადახდილი, თანახმად, 2010 წლის თებერვლის #... ქვითრისა. აღნიშნულის შედეგად ზარალი მიადგა თავდაპირველ მოსარჩელეს, რადგანაც მას დამატებით მოუწია 779,66 და 82,77 აშშ დოლარის გადახდა. ამ თანხების 3% 19 თვის განმავლობაში ასევე გადაიხადა მოსარჩელემ. მის მიერვე 2010 წლის მაისსა და აგვისტოში იქნა გადახდილი წილის საფასურის დარჩენილი ნაწილი, რის შედეგადაც მხარეს მიადგა ზიანი.

1.2. ც. ჩ-მა შეგებებული სარჩელით მიმართა სასამართლოს თავდაპირველი მოსარჩელის (შემდგომში, ასევე შეგებებული მოპასუხე) მიმართ და მოითხოვა, მოპასუხისათვის 2012 წლის 21 სექტემბრიდან სარჩელის აღძვრამდე, საწარმოში შეგებებული მოპასუხის კუთვნილი წილის შესაძენად მოსარჩელის მიერ სესხად აღებული და გადახდილი თანხიდან პროცენტის _ 1 135,81 აშშ დოლარის, ხოლო სარჩელის აღძვრიდან სესხის დაფარვამდე ყოველთვიურად 37,86 აშშ დოლარის გადახდა.

1.2.1. შეგებებული სარჩელი ემყარება შემდეგ საფუძვლებს: საწარმოში 51%-იანი წილის ერთობლივად შეძენის მიზნით, მხარეებმა მოილაპარაკეს, რომ სესხს აიღებდა შეგებებული მოსარჩელე. შეთანხმების შესაბამისად, მან, 2011 წლის 17 თებერვალს ფიზიკური პირისაგან ისესხა 11 000 აშშ დოლარი და სესხის უზრუნველსაყოფად იპოთეკით დაიტვირთა მსესხებლის უძრავი ქონება. სესხის გასასტუმრებლად, სასამართლო გადაწყვეტილების საფუძველზე შეგებებულმა მოპასუხემ კრედიტორს გადასცა 779,66 აშშ დოლარი. ეს თანხა წარმოადგენდა ხელშეკრულების დადებიდან სარჩელის შეტანამდე პერიოდისათვის _ 19 თვის მანძილზე გადასახდელ თანხას და იგი მოპასუხემ 2015 წლის მარტში გადაიხადა, მიუხედავად აღნიშნულისა, სესხის სარგებელს კვლავ შეგებებული მოსარჩელე იხდის, რაც უნდა დაეკისროს მოპასუხეს.

2. მოპასუხეების პოზიცია:

2.1. თავდაპირველმა მოპასუხეებმა ძირითადი სარჩელი არ ცნეს. მოპასუხე თ.ხ-ის განმარტებით, მოსარჩელეს მართლაც ჰქონდა იჯარით აღებული საწარმო, თუმცა, მას თავად გააჩნდა საწარმოს დავალიანება და პარტნიორთა კრებამ იგი გაუქვითა ვალში, შესაბამისად, გაურკვეველია რა ზიანის ანაზღაურებას მოითხოვს იგი; მოთხოვნის შემწყვეტი შესაგებელი წარადგინა მოპასუხე ც.ჩ-მაც და განმარტა, რომ მოსარჩელეს თავად გააჩნდა საწარმოს ვალი, გარდა ამისა, ინვენტარი, რომლის დაზიანების გამოც აღძრულია სარჩელი, შეძენილია მოპასუხის, ასევე სხვა პირების თანხით, ხოლო ნაწილი, რომელიც ეკუთვნოდა მოსარჩელეს კვლავ საწარმოში იმყოფება.

2.2. შეგებებული სარჩელი არ ცნო თავდაპირველმა მოსარჩელემაც იმ დასაბუთებით, რომ შეგებებული მოსარჩელის მიერ სესხის აღებიდან ათ თვეში ეტაპობრივად გაუსტუმრა 1 000 აშშ დოლარი, ხოლო, 2015 წლის 23 თებერვალს, სასამართლო გადაწყვეტილების საფუძველზე _ 3 641 ლარი, რაც სრულად ფარავდა ვალდებულებას და გაურკვეველია, დამატებით რა თანხის დაკისრებას ითხოვს მხარე, ამასთანავე, შეგებებული სარჩელი წარმოადგენს სასამართლოს მიერ უკვე განხილული სარჩელის ანალოგიურს და მხარეს შეეძლო უკვე დასრულებული სამართალწარმოების ფარგლებში დაეზუსტებინა მოთხოვნა.

3. პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:

ზესტაფონის რაიონული სასამართლოს 2015 წლის 24 ივნისის გადაწყვეტილებით, სარჩელები არ დაკმაყოფილდა.

4. აპელანტის/შეგებებული სააპელაციო საჩივარის ავტორის მოთხოვნა:

რაიონული სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა თავდაპირველმა მოსარჩელემ, მოითხოვა სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ნაწილში მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება. ამავე სასამართლოს შეგებებული სააპელაციო საჩივრით მიმართა ც.ჩ-მა, რომელმაც საკუთარი მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ნაწილში გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილება მოითხოვა.

5. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:

ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 9 მარტის გადაწყვეტილებით, სააპელაციო/შეგებებული სააპელაციო საჩივრები ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება გაუქმდა და ახალი გადაწყვეტილებით ძირითადი სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, ც.ჩ-ს ი.რ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 5 000 ლარის გადახდა, დანარჩენ ნაწილში მოსარჩელეს უარი ეთქვა მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე, ამავე გადაწყვეტილებით ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა შეგებებული სარჩელიც, ი. რ-ეს შეგებებული მოსარჩელის სასარგებლოდ დაეკისრა 364 ლარის გადახდა.

6. კასატორების მოთხოვნა:

სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება საკასაციო წესით გაასაჩივრეს მხარეებმა, თვადაპირველმა მოსარჩელემ მოითხოვა გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით მისი სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება, ხოლო შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა, ხოლო შეგებებული სარჩელის ავტორმა, ი.რ-ის სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა, ასევე, სააპელაციო სასამართლოს იმ საოქმო განჩინების გაუქმება, რომლითაც გამოთხოვილ იქნა სისხლის სამართლის საქმის მასალები ზესტაფონის რაიონული პროკურატურიდან.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა საკასაციო საჩივრების დასაშვებობის საკითხი და მიიჩნევს, რომ ისინი დაუშვებელია შემდეგ გარემოებათა გამო:

1. საკასაციო საჩივრების დაუშვებლად ცნობის დასაბუთება:

1.1. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.

1.2. გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასაბუთება ძირითადად იმ დასკვნებს ეფუძნება, რომ:

1.2.1. ი. რ-ის მოთხოვნაა ზიანის ანაზღაურება, რომელიც მას მოპასუხეებმა: ც. ჩ-მა და თ. ხ-ემ მიაყენეს და რაც გამოიხატა იმაში, რომ გაანადგურეს ან მიითვისეს ის ნივთები და დანადგარები, რომლებიც ეკუთვნოდა ი. რ-ეს და რომელიც მას განთავსებული ჰქონდა იჯარით აღებულ ფართში.

1.2.2. ი. რ-ემ, სამეწარმეო საქმიანობის განსახორციელებლად 2009-2010, წელს საქართველოს უსინათლოთა კავშირ შპს „ზ-თან“ გააფორმა იჯარის ხელშეკრულებები, რომელთა თანახმადაც, მან 6 თვის ვადით აიღო ერთ შემთხვევაში 127 კვ.მ, ხოლო მეორე შემთხვევაში, ასევე იჯარის ხელშეკრულებით 64 კვ.მ ფართი. იჯარით აღებულ ფართებში მოიჯარემ მოაწყო თოკის საგრეხი საამქრო, მექანიკური საამქრო, პოლიეთილენის პარკის დამამზადებელი ცეხი, სოკოს თესლის გამოსაყვანი ლაბორატორია. სასარჩელო მოთხოვნა არ ეხება 2011 წლის შემდგომ პერიოდს (როცა მხარეები გახდნენ პარტნიორები), არამედ სადავო პერიოდი ეხება 2009-2010 წლებს. იმის დასტურად, რომ იჯარით აღებულ ქონებაზე ჩაატარა სხვადასხვა სარემონტო სამუშაოები, ძირითადმა მოსარჩელემ სასამართლოში წარმოადგინა შპს „ლ-ის“ 18.11.2009წ. დასკვნა, რომლის თანახმადაც 2009 წლის 1 მაისის №... იჯარის ხელშეკრულების საფუძველზე, მოიჯარემ 6 თვის ვადით აიღო საწარმოს კუთვნილი ქონება, თოკის საგრეხი საამქრო, წითელი კუთხე და საწყობი (127 კვ.მ შენობა), აღნიშნულ ქონებაზე მან ჩაატარა 8 014 ლარის ღირებულების სხვადასხვა სამუშაოები.

1.2.3. იმის დასტურად, რომ ფართში განთავსებულია გარკვეული ქონება, ასევე, გატანილია მისი გარკვეული ნაწილი, მოსარჩელემ წარადგინა აუდიტორიული დასკვნა ქონების შეფასების შესახებ. დასკვნის თანახმად, ადგილზე არსებული ქონება იყო ცელოფნის დამამზადებელი დანადგარი, რომელიც გაძარცვულია, დარჩენილია ე.წ ჩარჩო და „შნეკი“. არ არის 2 ცალი ცელოფნის დასაწებებელი ნახევრად ავტომატური მეტალის მაგიდა. აღნიშნული დანადგარის საბაზრო ფასი მაგიდებთან ერთად შეადგენს 28 000 ლარს. საწარმოდან გატანილია ქონების ნაწილი, მათ შორის ელ.შემადუღებელი აპარატი 3-ფაზიანი მუდმივ დენზე, ღირებულებით - 2 500 ლარი; რკინის საჭრელი დანადგარი, კუსტარული 1 500 ლარიანი და ა.შ. ქონებების ჩამონათვალის მთლიანი ღირებულება 37 050 ლარადაა შეფასებული.

1.2.4. თავდაპირველად მხარეებს სურდათ, ერთობლივი საქიანობის წარმოება მოსარჩელის მიერ იჯარით აღებულ ფართში, ამისათვის გარკვეული ქმედებები განახორციელეს კიდეც, თუმცა, საბოლოოდ, ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულება მათ შორის ვერ შედგა. ერთობლივი საქმიანობის სამართლებრივი ურთიერთობა მხარეთა შორის არ ჩამოყალიბებულა, სწორედ ამიტომაც, მოსარჩელის მიერ აღძრული დავის საგანია არა ერთობლივი საქმიანობიდან გამომდინარე, ან პარტნიორული ურთიერთობიდან გამომდინარე ზიანის ანაზღაურება, არამედ ზოგადად იმ ზიანის ანაზღაურება, რომელიც მოპასუხეებმა მოსარჩელეს მიაყენეს თავიანთი ქმედებებით, რაც გამოიხატა მოსაჩელის მიერ იჯარით აღებული ფართის დაზიანებასა და ამ ფართში განთავსებული გარკვეული ნივთების მითვისებაში.

1.2.5. 2013-2014 წლებში გაიქურდა მოსარჩელის მიერ იჯარით აღებული ფართები, თუმცა, დამნაშავე პირები არ გამოვლენილან. ი. რ-ის საჩივართან დაკავშირებით, ც. ჩ-ის მიმართ, საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს იმერეთის, რაჭა ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის პოლიციის დეპარტამენტის ზესტაფონის რაიონულ სამმართველოში გამოძიება არ დაწყებულა საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსით გათვალისწინებული დანაშაულის ნიშნების არ არსებობის გამო.

1.2.6. სააპელაციო სასამართლოს მიერ დაკმაყოფილდა ი. რ-ის შუამდგომლობა და ზ-ის რაიონული პოლიციის სამმართველოდან გამოთხოვილი იქნა მოიჯარის საჩივართან დაკავშირებით მოკვლეული მასალები, რომელთა თანახმად: მოწმის სახით დაკითხულმა მ. ფ-მა, ლ. ყ-მა და ლ. ხ-ემ დაადასტურეს, რომ ი. რ-ის მიერ იჯარით აღებული ფართიდან, ც.მ წაიღო „სვარკის აპარატი“, რკინის საჭრელი „ბარგალკა“ და ე.წ საჭრელ-საწები დაზგა. ეს ფაქტი ც. ჩ-მა მოწმეთა თანდასწრებით დაადასტურა (ც.მ თქვა, რადგან ი. ვალს არ მაძლევს ამიტომ წავიღეო). სააპელაციო სასამართლოს სხდომაზეც დაადასტურა შეგებებულმა მოსარჩელემ ის გარემოება, რომ მოიჯარის მიერ იჯარით აღებული ფართიდან მან წამოიღო „სვარკის აპარატი“, რადგან მოსარჩელე ვალს არ უსტუმრებდა - ამაში გაუქვითა, ხოლო შემდგომ გაასხვისა, ამდენად, ც.ჩ-მა სარჩელში ჩამოთვლილი ნივთებიდან იჯარით აღებული ფართიდან წაიღო და მიითვისა (თავისი განმარტებით ვალში გაქვითა) შემდეგი ნივთები:

ა) ელ.შემადუღებელი აპარატი, სამფაზიანი მუდმივ დენზე - ღირებულებით 2 500 ლარი;

ბ) კუსტარული, რკინის საჭრელი აპარატი - ღირებულებით 1 500 ლარი;

გ) ცელოფნის დამამზადებელი საამქროს შემადგენელი ცელოფნის დასაწებებელი ნახევრადავტომატური მეტალის მაგიდა - ღირებულებით 1 000 ლარი.

1.2.7. ც. ჩ-ი არ შედავებია ზემოაღნიშნული ნივთების შეფასებას და არც საწინააღმდეგო მტკიცებულება წარმოუდგენია სასამართლოსათვის. იგი არც ძირითადი მოსარჩელის იმ განმარტებას შედავებია, რომ ცელოფნის დასაწებებელი ნახევრადავტომატური მეტალის მაგიდის ცალკე აღებული ღირებულება 1 000-1 500 ლარია (აუდიტორულ დასკვნაში მითითებული არ არის მისი ცალკეული ღირებულება), ამდენად, სასამართლომ იგი 1 000 ლარის ღირებულების მქონედ მიიჩნია.

1.2.8. ც. ჩ-ი, ი. რ-ე და თ.- ხ-ე 2011 წლიდან არიან საქართველოს უსინათლოთა საზოგადოების შპს სასწავლო საწარმოო წამოწყება „ზ-ის“ 51% წილის მფლობელები. თითოეული ფლობს 17%-იან წილს.

1.2.9. ი. რ-ის მოთხოვნა თ. ხ-ის მიმართ სრულიად დაუსაბუთებელია, რადგანაც საქმეში წარმოდგენილი არ არის მტკიცებულება თ. ხ-ის მიერ რაიმე სახის ზიანის მიყენების თაობაზე.

1.2.10. შეგებებულ სარჩელთან დაკავშირებით დადგენილია, რომ ზ-ის რაიონული სასამართლოს 2012 წლის 14 დეკემბრის გადაწყვეტილებით, ც. ჩ-ის სარჩელი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ, ი. რ-ეს ც. ჩ-ის სასარგებლოდ დაეკისრა 981,70 აშშ დოლარისა და 1 200 ლარის გადახდა; ც. ჩ-ს უარი ეთქვა ი. რ-ისათვის 1 046,30 აშშ დოლარის დაკისრებაზე. გადაწყვეტილება სააპელაციო და საკასაციო გასაჩივრების შემდგომ დარჩა უცვლელად და კანონიერ ძალაში შევიდა 2014 წლის 9 იანვარს, ანუ ამ დროიდან ი. რ-ეს წარმოეშვა გადაწყვეტილების აღსრულების ვალდებულება.

1.2.11. ფულადი ვალდებულება მოვალის მიერ დაიფარა 2015 წლის თებერვალში, მან თანხის გადახდა დააყოვნა წელიწადი და 2 თვე, რის შედეგადაც კრედიტორს მიადგა ზიანი, რაც მინიმალურად, წლიური 10%-ით განსაზღვრის შემთხვევაში შეადგენს 364 ლარს.

1.3. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებულ პრეტენზიაში იგულისხმება მითითება იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურ-სამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორებს სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებთან მიმართებით არ წარმოუდგენიათ დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება).

1.4. ი.რ-ის საკასაციო საჩივრის განსახილველად დაშვების წინაპირობა ვერ გახდება კასატორის შედავება იმის თაობაზე, რომ სასამართლოს არ უმსჯელია, თუ რატომ დააკმაყოფილა მისი სარჩელი მხოლოდ ნაწილობრივ, ასევე, საქმეში არ მოიპოვება მტკიცებულება, რომ შეგებებულ მოსარჩელეს კვლავ არ დაუფარავს სესხი, რაც გამორიცხავდა შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილებას. დამატებით წარმოდგენილ განცხადებაში კასატორმა აღნიშნა, რომ ვინაიდან მოწინააღმდეგე მხარე ადასტურებდა და სასამართლომ დადგენილად ცნო სარჩელში მითითებული ნივთების ნაწილის ც.ჩ-ის მიერ მითვისება, პალატას უნდა მიეჩნია, რომ მოსარჩელის მიერ მოთხოვნილი სხვა ნივთებიც მოპასუხეს ჰქონდა მითვისებული.

1.4.1. საკასაციო პალატა განუმარტავს კასატორს, რომ სამოქალაქო სამართალწარმოება, თანახმად, საპროცესო კოდექსის მე-4 მუხლისა, შეჯიბრებითობის საფუძველზე მიმდინარეობს და 102-ე მუხლის ძალით, პირს, რომელიც სადავოდ ხდის ამა თუ იმ გარემოებას, ეკისრება მისი სარწმუნოდ დადასტურების ვალდებულება. მოცემულ შემთხვევაში, საქმეში არ მოიპოვება და ვერც კასატორი მიუთითებს იმგვარ გარემოებებზე, რომლებიც ც.ჩ-ის მიერ სარჩელში (აუდიტორულ დასკვნაში) მითითებული სხვა ნივთების მითვისების ფაქტს დაადასტურებდა, შესაბამისად, კასატორის ეს პრეტენზია უსაფუძვლოა. პალატა ასევე აღნიშნავს, რომ სხვა ნივთების მითვისების შესახებ პრეზუმფციის დაშვების საფუძველი ვერ გახდება კასატორის მითითება იმის თაობაზე, რომ საამქროს გასაღები ჰქონდა შეგებებულ მოსარჩელეს და ნივთების საამქროდან გატანის დროს საკეტი არ დაზიანებულა. ამგვარ ფაქტს პალატა ვერ გაიზიარებს, ვინაიდან არც საქმეში მოიპოვება შესაბამისი მტკიცებულება და არც ქვემდგომ სასამართლოებს უმსჯელიათ ამ გარემოებაზე, საკასაციო სამართალწარმოების ეტაპზე კი, საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის პირველი ნაწილის დისპოზიციიდან გამომდინარე, ახალ გარემოებებსა და ფაქტებზე მითითება დაუშვებელია. რაც შეეხება ი.რ-ის შედავებას შეგებებული სარჩელის ნაწილობრივ დაკმაყოფილების თაობაზე, საკასაციო პალატა მიუთითებს, რომ კასატორისათვის თანხის დაკისრებას საფუძვლად დაედო არა შეგებებული მოსარჩელის ვალდებულების შეუსრულებლობა მესამე პირის _ გამსესხებლის მიმართ, არამედ, სამოქალაქო კოდექსის 411-ე მუხლი, ანუ შეგებებული სარჩელის მოპასუხისათვის თანხის დაკისრება განაპირობა ც.ჩ-ის მიმართ სასამართლო გადაწყვეტილებით დაკისრებული ფულადი ვალდებულების დროული შეუსრულებლობით გამოწვეულმა ზიანმა, რაც მიუღებელ შემოსავალში გამოიხატა.

1.5. შეგებებული მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრის შესწავლით ირკვევა, რომ მხარე პრეტენზიას აცხადებს მისთვის თანხის ყოველგვარი მტკიცებულების გარეშე დაკისრებაზე; სასამართლოს არ გამოურკვევია, მოსარჩელე დავას აწარმოებდა საწარმოს პარტნიორებთან თუ ფიზიკურ პირებთან; სასამართლომ არ შეაფასა ის გარემოება, რომ მოსარჩელის ჩვენებები იყო ურთიერთწინააღმდეგობრივი და იგი მიზნად შეგებებული სარჩელის ავტორის მიმართ შურისძიებას ემსახურებოდა; პალატამ არ იმსჯელა სასარჩელო ხანდაზმულობაზე და გამოძიების მასალები გამოითხოვა კანონის დარღვევით.

1.5.1. საკასაციო პრეტენზიასთან მიმართებით, რომელიც ეხება ი.რ-ის მიერ წარდგენილი აუდიტორული დასკვნის არასწორად გამოყენებას, პალატა აღნიშნავს, რომ განსახილველი დავის საგანი დელიქტური ვალდებულებაა, ანუ მოიჯარე იჯარის სამართლებრივი ურთიერთობიდან გამომდინარე გაწეული დანახარჯებისა და ამ დანახარჯების შედეგად შეძენილი ქონების განადგურებით (მითვისებით) გამოწვეული ზიანის ანაზღაურებას მოითხოვს, როგორც ფიზიკური პირი. კასატორს სადავოდ არ გაუხდია ის გარემოება, რომ მხარეთა შორის ერთობლივი საქმიანობა არ დაწყებულა, შესაბამისად, სამეწარმეო ურთიერთობებიდან გამომდინარე საკითხები ვერ შეაფერხებს ამ ფიზიკური პირის მოთხოვნის დაკმაყოფილებას, ვინაიდან იგი განსახილველი დავის საგანი არ არის. გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით დადგენილია ის გარემოებაც, რომ თ.ხ-ის მხრიდან ზიანის მიყენების ფაქტი არ დასტურდება (სკ-ის 998-ე მუხლი), შესაბამისად, საფუძველსაა მოკლებული საკასაციო საჩივრის პრეტენზია სოლიდარულ პასუხისმგებლობაზე, უფრო მეტიც, სასამართლოს მსჯელობა ც.ჩ-ისათვის თანხის დაკისრებაზე, გარდა გამოძიებისათვის მიცემული მოწმეთა ჩვენებებისა, ემყარება სასამართლო სხდომაზე თავად ც.ჩ-ის მიერ მიცემულ განმარტებას, რაც საკასაციო საჩივრით სადავოდ არაა გამხდარი, შესაბამისად, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების დასკვნა ამ შემთხვევაში საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის სწორად გამოყენებაზეა დამყარებული. რაც შეეხება კასატორის მითითებას, სამოქალაქო კოდექსის 129-ე მუხლის პირველი ნაწილით განსაზღვრულ 3-წლიან ხანდაზმულობაზე, პალატა აღნიშნავს, რომ მოცემული დავის საგანი დელიქტური ვალდებულებიდან გამომდინარე თანხის დაკისრებაა, რის გამოც, ხანდაზმულობის საკითხის მოწესრიგება სამოქალაქო კოდექსის 1008-ე მუხლით ხორციელდება, თუმცა ეს ვერ გახდება არსებითი, რადგანაც ც.ჩ-ს ხანდაზმულობის საკითხი შესაგებლით სადავოდ არ გაუხდია, ამ ეტაპზე კი, ხანდაზმულობის საკითხზე შედავება დაუშვებელია, რადგანაც ეწინააღმდეგება სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 201.4, 219.1 და 407.1 მუხლების მოთხოვნებს.

1.5.2. განსახილველ შემთხვევაში, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ სააპელაციო სასამართლომ სწორად მოიძია მოთხოვნის დამფუძნებელი ნორმებ _ სამოქალაქო კოდექსის 992-ე, 408-ე და 409-ე მუხლები, მართებულად დაადგინა მათი ნორმატიული ელემენტების არსებობა, საპროცესო სტანდარტის დაცვით (სსსკ-ის 105-ე მუხლი) შეაფასა საქმის მასალები და სწორად დააკმაყოფილა იძირითადი სარჩელი ნაწილობრივ.

1.6. ამდენად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორები მიუთითებენ რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივრებს არა აქვთ წარმატების პერსპექტივა. ამასთან, საკასაციო საჩივრების განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.

1.7. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას საკასაციო საჩივრები, რის გამოც მათ უარი უნდა ეთქვათ განხილვაზე.

2. საოქმო განჩინების გაუქმებაზე უარის თქმის დასაბუთება:

2.1. კასატორი ც.ჩ-ი სადავოდ ხდის სააპელაციო პალატის იმ საოქმო განჩინებას, რომლითაც დაკმაყოფილდა შუამდგომლობა გამოძიების მასალების გამოთხოვის თაობაზე.

2.2. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 404-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, საკასაციო სასამართლოს განხილვის საგანი შეიძლება იყოს, აგრეთვე, სასამართლოს ის განჩინებები, რომლებიც წინ უსწრებს სასამართლოს საბოლოო გადაწყვეტილებას, იმისგან დამოუკიდებლად, დასაშვებია თუ არა მათ მიმართ კერძო საჩივრის შეტანა. მოხმობილი ნორმის ფარგლებში, საკასაციო სასამართლო უფლებამოსილია, შეამოწმოს ქვემდგომი სასამართლოების მხრიდან ამა თუ იმ შუამდგომლობის დაკმაყოფილება ხომ არ ეწინააღმდეგება საპროცესო კოდექსის 393-ე-394-ე მუხლის მოთხოვნებს. საქმის მასალების შესწავლის შედეგად, პალატა მიდის დასკვნამდე, რომ კასატორის ეს მოთხოვნა უსაფუძვლოა, რადგანაც სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 380-ე მუხლი, მართალია, ადგენს შეზღუდული აპელაციის პრინციპს, რაც იმაზე მიუთითებს, რომ სააპელაციო სამართალწარმოების ეტაპზე ახალი მტკიცებულებების მიღება დაუშვებელია, თუმცა, ნორმა ითვალისწინებს ამ წესისაგან გამონაკლისს და დასაშვებად მიიჩნევს იმ მტკიცებულებათა სასამართლოს მხრიდან მიღებას, რომელთა წარდგენაც მხარეებს ობიექტურად არ შეეძლოთ საქმის პირველი ინსტანციის წესით განხილვისას. მოცემულ შემთხვევაში, პალატა მიიჩნევს, რომ საოქმო განჩინება არ ეწინააღმდეგება კანონის მოხმობილ დანაწესს, რამდენადაც წინამდებარე საქმეზე პირველი ინსტანციის სასამართლომ გადაწყვეტილება 2015 წლის 24 ივნისს გამოიტანა, ხოლო გამოძიების მასალები ნაწარომებია სასამართლოს მიერ გადაწყვეტილების გამოტანის შემდგომ, ასევე შუამდგომლობას ერთვოდა პროკურატურის უარი მტკიცებულებების მხარისათვის გადაცემის თაობაზე.

3. სასამართლო ხარჯები:

სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი. დასახელებული ნორმიდან გამომდინარე, პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორებს უნდა დაუბრუნდეთ საკასაციო საჩივრებზე სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი თანხის 70%.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე, 404-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. ც. ჩ-ის შუამდგომლობა ქუთაისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 17 დეკემბრის საოქმო განჩინების გაუქმების თაობაზე არ დაკმაყოფილდეს, ხოლო მისი საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

2. კასატორ ც. ჩ-ს (პ/#...) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს ე. ტ-ის მიერ 06.06.2016წ. #... საკრედიტო საგადახდო დავალებით სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი 300 ლარის 70% _ 210 ლარი.

3. ი. რ-ის საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.

4. კასატორ ი. რ-ეს (პ/#...) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს მის მიერ 15.06.2016წ. #... საგადახდო დავალებით სახელმწიფო ბაჟის სახით გადახდილი 2 877,90 ლარის 70% _ 2 014,53 ლარი.

5. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ბ. ალავიძე

მოსამართლეები: ე. გასიტაშვილი

პ. ქათამაძე