საქმე № 010211415812743
საქმე №ას-759-727-2016 12 ოქტომბერი, 2016 წელი
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ზურაბ ძლიერიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
ბესარიონ ალავიძე, ნინო ბაქაქური
სხდომის მდივანი – გიორგი შალამბერიძე
კასატორები – ვ. ჯ.-ი, პ. და ზ. ვ.-ები (მოპასუხე)
მოწინააღმდეგე მხარე – მ. ტ.-ი (მოსარჩელე)
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 11 თებერვლის გადაწყვეტილება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების ნაწილობრივ გაუქმება
დავის საგანი – საცხოვრებელ სადგომზე საკუთრების უფლების გადაცემა, თანხის გადახდის სანაცვლოდ
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
სასარჩელო მოთხოვნა:
1. მ. ტ.-მა (შემდგომში – მოსარჩელე) სარჩელი აღძრა სასამართლოში ვ. ჯ.-ს (შემდგომში – მესაკუთრე მოპასუხე), ზ. და პ. ვ.-ების (შემდგომში – მოპასუხეები) მიმართ ქ.თბილისში, ზ.–ის ქ.№.-ში (შემდგომში – სადავო უძრავი ქონება) მდებარე 23,15 კვ.მ საცხოვრებელი სადგომის საბაზრო ღირებულების 25%-ის – 5255,5 ლარის გადახდის სანაცვლოდ, სადგომის მესაკუთრედ ცნობის შესახებ.
სარჩელის საფუძვლები:
2. მოსარჩელემ განმარტა, რომ წარმოადგენს სადავო საცხოვრებელი სადგომის მფლობელს, რომლის მესაკუთრეები არიან მოპასუხეები. არსებობს ფაქტობრივ-სამართლებრივი საფუძველი, რათა კანონით გათვალისწინებული კომპენსაციის გადახდის სანაცვლოდ, უძრავი ნივთი გადაეცეს საკუთრებაში.
მოპასუხის პოზიცია:
3. მოპასუხეებმა არსებითი შესაგებლით სარჩელი არ ცნეს და განმარტეს, რომ მოსარჩელე საცხოვრებელი სადგომის მფლობელს არ წარმოადგენს, შესაბამისად, მისი მოთხოვნა, უძრავი ნივთის საბაზრო ღირებულების 25%-ის გადახდის სანაცვლოდ, სადგომის მესაკუთრედ ცნობის თაობაზე დაუსაბუთებელია.
პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:
4. თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2014 წლის 19 მარტის გადაწყვეტილებით სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, რაც მოსარჩელემ გაასაჩივრა სააპელაციო წესით.
სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:
5. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2014 წლის 3 დეკემბრის გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, ხოლო გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად, რაც მოსარჩელემ გაასაჩივრა საკასაციო წესით.
სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:
6. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 14 მაისის განჩინებით საკასაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული განჩინება გაუქმდა და საქმე დაუბრუნდა იმავე სასამართლოს ხელახლა განსახილველად.
სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი და ფაქტობრივ-სამართლებრივი დასაბუთება:
7. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 11 თებერვლის გადაწყვეტილებით მოსარჩელის სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება გაუქმდა და სარჩელი დაკმაყოფილდა, მოსარჩელე ცნობილ იქნა სადავო უძრავი ქონების (შენობა-ნაგებობა №2, ლიტ „ა“) 23.15 კვ.მ-ის მესაკუთრედ, მოპასუხეებისათვის 5255,25 ლარის გადახდის სანაცვლოდ, შემდეგ გარემოებათა გამო:
8. სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა, რომ სადავო 175.52 კვ.მ საერთო ფართიდან №2 შენობა-ნაგებობა (ლიტ „ა“), მათ შორის, 17 კვ.მ სარდაფი, ანუ 1/3 ნაწილი საკუთრების უფლებით რეგისტრირებულია მესაკუთრე მოპსუხის სახელზე, ხოლო ლიტ „ა“-ს დარჩენილი 2/3 – ტექინვენტარიზაციის ბიუროში აწ გარდაცვლილ ა. ვ.-ის (შემდგომში – მამკვიდრებელი) სახელზე.
9. ამ უკანასკნელის სამკვიდრო ფაქტობრივი ფლობით მიიღეს მეუღლემ და ორმა ვაჟმა. ამჟამად სამივე მათგანი გარდაცვლილია. ერთ-ერთი ვაჟის კუთვნილი წილი – 1/3 მიიღო და დაირეგისტრირა საჯარო რეესტრში მისმა მეუღლემ – მესაკუთრე მოპასუხემ. მეორე ვაჟის კუთვნილი 1/3 სამკვიდრო მოწმობით მიიღო შვილმა ზ.მა, ხოლო მამკვიდრებლის მეუღლის 1/3 წილი ფაქტობრივი ფლობით თანაბარწილად მიიღეს შვილიშვილებმა – მოპასუხეებმა, შესაბამისად, ლიტ „ა“-ს მესაკუთრეებად ითვლებიან მესაკუთრე მოპასუხე – 1/3 წილში, პ. ვ.-ი –1/6 წილში და ზ. ვ.-ი – 1/2 წილში.
10. მოსარჩელის აწ გარდაცვლილი მამა სადავო საცხოვრებელ სახლში რეგისტრირებული იყო 1949 წლიდან, მოსარჩელე კი – 1973 წლის 1 აგვისტოდან. სს „თელასის“ ცნობით დადგენილია, რომ მოსარჩელის მამა 1996 წლიდან ირიცხება აბონენტად, 2006 წლიდან – არააქტიური სტატუსით. 1996 წლამდე ინფორმაცია, ხანდაზმულობის გამო, კომპანიაში არ ინახება. დღევანდელი მდგომარეობით სადავო საცხოვრებელ სადგომს ფლობენ მოპასუხეები.
11. სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, განსახილველი დავის საგანს წარმოადგენს კომპენსაციის გადახდის სანაცვლოდ, საცხოვრებელ სადგომზე მოსარგებლისათვის საკუთრების უფლების გადაცემა, ამ თვალსაზრისით მოსარჩელე, საკუთარი პოზიციის დადასტურების მიზნით, მიუთითებს, რომ წარმოადგენს საცხოვრებელი სადგომის მოსარგებლეს საცხოვრებელი სადგომის დათმობის გარიგების საფუძველზე და გადახდილი აქვს გარკვეული თანხა, თუმცა ამ გარემოების დამადასტურებელი მტკიცებულება არ გააჩნია (დათმობის გარიგება დაიდო მოსარჩელის მამასა და მოპასუხეების მამკვიდრებელს შორის).
12. მოპასუხემ სარჩელი არ ცნო და შესაგებლით მის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძვლად მიუთითა მხარეთა მამკვიდრებლებს შორის ქირავნობის სამართლებრივი ურთიერთობის არსებობაზე. მოსარჩელის მამის რეგისტრაციის ფაქტთან დაკავშირებით კი განმარტა, რომ ეს მოპასუხის კეთილი ნება იყო. ამასთან, მოსარჩელეს სადგომის მფლობელობა მიტოვებული აქვს.
13. გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძველი გახდა ის გარემოება, რომ მოსარჩელემ ვერ დაადასტურა „საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურთიერთობების შესახებ“ საქართველოს კანონის მიღების მომენტისათვის მის მიერ სადავო საცხოვრებელი სადგომის ფაქტობრივად ფლობის ფაქტი.
14. სააპელაციო პალატის მითითებით, აპელანტის პრეტენზია ეფუძნება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ერთგვაროვან პრაქტიკას სამოქალაქო საქმეებზე. იგი მიიჩნევს, რომ საცხოვრებელი სადგომის მიტოვება უნდა დასტურდებოდეს შესაბამისი ნებელობითი აქტით, რაც სასამართლოს არ დაუდგენია. სააპელაციო პალატა აპელანტის მითითებული პრეტენზიის შემოწმების მიზნით, ყურადღება გაამახვილა „საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურთიერთობის შესახებ“ საქართველოს კანონის პირველი მუხლის პირველი ნაწილის „ა“ ქვეპუნქტზე, მე-2 მუხლის მე-4 პუნქტზე.
15. სააპელაციო პალატამ თავისი მსჯელობა განსახილველ საქმეზე დააფუძნა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2014 წლის 14 მაისის განჩინებაში მითითებულ მოსაზრებებს და განმარტა, რომ დამკვიდრებული სასამართლო პრაქტიკის თანახმად, უნდა გავმიჯნოთ „საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურთიერთობის შესახებ“ კანონის მიზნებიდან გამომდინარე ქირავნობის ხელშეკრულება და საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის შესახებ გარიგება. რადგან მითითებული კანონი აწესრიგებს 1921 წლის 25 თებერვლიდან 1996 წლის 27 ივნისამდე წარმოშობილ იმ ურთიერთობებს, რომლებიც სპეციალურ სამართლებრივ მოწესრიგებას მოითხოვს.
16. ამ ორი სამართლებრივი ინსტიტუტის (ქირავნობა, საცხოვრებელი სადგომის დათმობა) გამიჯვნისათვის არსებითი მნიშვნელობისაა იმ დროს არსებული სამართლებრივი აქტებისა და მათ საფუძველზე წარმოშობილი ქირავნობითი ურთიერთობის კვალიფიკაცია, კერძოდ, (1964 წლის რედაქციის) საქართველოს სამოქალაქო სამართლის კოდექსის 290-ე მუხლი არეგულირებდა საცხოვრებელი სადგომის ქირავნობის ხელშეკრულებას. ამავე მუხლის მე-3 აბზაცის თანახმად, საცხოვრებელი სახლის ქირავნობის ხელშეკრულება დაიდება, შეიცვლება და მოიშლება სსრ კავშირისა და საქართველოს სსრ-ის კანონმდებლობით განსაზღვრული პირობებითა და წესით. იმ დროს მოქმედი საქართველოს სსრ-ის საბინაო კოდექსის 136-ე მუხლის პირველი აბზაცის თანახმად, მოქალაქეებს, რომელთაც პირად საკუთრებაში ჰქონდათ საცხოვრებელი სახლი, უფლება გააჩნდათ, შეესახლებინათ სახლში სხვა მოქალაქენი, აგრეთვე, გაექირავებინათ იგი კანონით დადგენილი პირობებითა და წესით. აღნიშნული ქირავნობის ვადა და სხვა პირობები რეგულირდებოდა მხარეთა მიერ დადებული ხელშეკრულების საფუძველზე, რა დროსაც უნდა დაცულიყო წერილობითი ფორმა.
17. „საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურთიერთობის შესახებ“ საქართველოს კანონის 1.1 მუხლის „ა“ ქვეპუნქტით გათვალისწინებული მფლობელობის უფლების მიღების საფუძვლები უნდა გავიგოთ, უპირველეს ყოვლისა, ამავე კანონის მიზნებიდან გამომდინარე, კერძოდ, აღნიშნული კანონი არეგულირებს ისეთ ურთიერთობებს, რომლის მარეგულირებელ მექანიზმს არ იცნობდა 1996 წლამდე არსებული კანონმდებლობა. ერთ შემთხვევაში, საცხოვრებელი სადგომის გადაცემა ხდებოდა მესაკუთრესთან სანოტარო ფორმის დაცვის გარეშე დადებული წერილობითი ნასყიდობის ხელშეკრულების საფუძველზე, ხოლო, მეორე შემთხვევაში, საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების დათმობის შესახებ გარიგებით ან ადმინისტრაციული აქტით. ამ უკანასკნელ შემთხვევაშიც იგულისხმება კანონით გათვალისწინებული წესების დარღვევით საცხოვრებელ სადგომზე მფლობელობის უფლების გადაცემა. ამისათვის გარკვეული საფასურის გადახდა, განსახილველი კანონის მე-2 მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, წარმოადგენს ერთ-ერთ მტკიცებულებას, რომლითაც დასტურდება ამავე კანონის მიზნებიდან გამომდინარე საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის ფაქტი. აღნიშნული საფასური შესაძლებელია, ყოფილიყო, როგორც ერთჯერადი, ასევე ყოველთვიურად გადასახდელი თანხა. აღნიშნული საცხოვრებელი სადგომის მფლობელობის უფლების გადაცემა ფაქტობრივად ხდებოდა მოსარგებლეზე „სამუდამოდ“, რაც განასხვავებდა მას ქირავნობის ინტიტუტისაგან.
18. ამდენად, გარკვეული ქირის გადახდა თავისთავად არ შეიძლება მიუთითებდეს ქირავნობის ურთიერთობებზე. ქირავნობის ურთიერთობის განსაზღვრისათვის აუცილებელია, არსებობდეს ამ ინსტიტუტისათვის დამახასიათებელი ნიშნები: საცხოვრებელი სადგომის გარკვეული დროით გადაცემა და ამისათვის ქირის გადახდა (რომელშიც იგულისხმება ვადიანი და უვადო ხელშეკრულებები, ამ უკანასკნელ შემთხვევაში გამოიყენებოდა სსრ-ის საბინაო კოდექსის 154-ე მუხლი). სსრ-ის საბინაო კოდექსის 142-ე მუხლის მე-2 აბზაცის პირველი წინადადების თანახმად, საცხოვრებელი სადგომის ქირავნობის ხელშეკრულებას დამქირავებელი უდებს სახლის მესაკუთრეს წერილობით. მოცემულ შემთხვევაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის მე-3 ნაწილის თანახმად, მესაკუთრეს (მოპასუხეებს) უნდა დაედასტურებინათ ქირავნობის ხელშეკრულების ფაქტი მხოლოდ წერილობით დადებული ხელშეკრულებით (იხ, სუსგ №ას-1033-1226-08, 28 მაისი, 2009 წელი). დადგენილია, რომ განსახილველ შემთხვევაში ქირავნობის ურთიერთობის დამადასტურებელი მტკიცებულება მოპასუხეს არ წარმოუდგენია.
19. სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ ამა თუ იმ სამოქალაქო-სამართლებრივი ურთიერთობის სამართლებრივი შეფასებისათვის უნდა დადგინდეს მატერიალური სამართლის ნორმით გათვალისწინებული გარკვეული იურიდიული ფაქტების უტყუარად არსებობა, რაც შესაძლებელია მხოლოდ შესაბამისი მტკიცებულებებით. ამ კუთხით პალატამ მიუთითა მფლობელობის თაობაზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ დამკვიდრებულ ერთგვაროვან პრაქტიკაზე, რომლის თანახმადაც, „საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურთიერთობების შესახებ“ საქართველოს კანონის მიზნებისათვის მფლობელობად მიიჩნევა საცხოვრებელი ფართის ფლობა, რაც შეიძლება გამოიხატოს, როგორც მოსარგებლის მიერ ნივთით უშუალოდ სარგებლობითა და ფლობით, ასევე მოსარგებლის საკუთრებაში არსებული მოძრავი ნივთების საცხოვრებელ ფართში განთავსებით. აღნიშნული დასკვნა გამომდინარეობს მფლობელობის არსიდან, რაც გულისხმობს ნივთზე იურიდიულ ბატონობას და არა მხოლოდ მის პყრობას (იხ. სუსგ №ას-1665-1653-2011, 28 თებერვალი, 2012 წელი). საცხოვრებელი სადგომის ფაქტობრივი ფლობისათვის, როგორც ზოგადად მფლობელობისათვის, განმსაზღვრელია მფლობელის ნებითი მომენტი, სურვილი, იყოს ნივთის მფლობელი და პირდაპირ ან არაპირდაპირ ფლობდეს მას. მფლობელობის იურიდიული ბუნება არ გულისხმობს ნივთთან მხოლოდ ფიზიკურ შემხებლობას. კანონის მიზნებიდან გამომდინარე, მოსარგებლე, როგორც კეთილსინდისიერი მფლობელი, თავის უფლებასთან მიმართებით თავისუფალია და ნივთის აუცილებლად პირადად სარგებლობით შეზღუდული არ არის. მოსარგებლე შესაძლებელია, არ ცხოვრობდეს სადავო საცხოვრებელ სადგომში გარკვეული პერიოდი და, აქედან გამომდინარე, ამ პერიოდის განმავლობაში არ იხდიდეს კომუნალურ გადასახადებს, მაგრამ მხოლოდ ეს არ ნიშნავს იმას, რომ მან მიატოვა სადავო საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლება (იხ. სუსგ №ას-1043-978-2012, 4 მარტი, 2014 წელი).
20. სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ განსახილველ შემთხვევაში, მოსარჩელე სადავო საცხოვრებელი სადგომის კანონის მიღების დროისათვის ფაქტობრივ ფლობას ადასტურებს იმ გარემოებით, რომ მასში დღემდე ინახება მისი კუთვნილი ნივთები (პიანინო, კარადა). აღნიშნულ გარემოებას ადასტურებენ მოპასუხე მხარეებიც. საგულისხმოა ასევე, სს „თელასის“ 2013 წლის 11 აპრილის ცნობა, რომლის საფუძველზე მოსარჩელის მამის აბონენტად არსებობის ფაქტი დადასტურებულია 1996-2006 წლების მონაცემებით (1996 წლამდე ინფორმაცია კომპანიაში ხანდაზმულობის გამო არ ინახება).
21. აღნიშნული ფაქტობრივი და სამართლებრივი გარემოებების ანალიზის საფუძველზე სააპელაციო სასამართლომ გაიზიარა აპელანტის მოსაზრება, რომ მოცემულ შემთხვევაში უნდა დასტურდებოდეს მოსარჩელის მიერ სადავო საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების მიტოვების ნება.
22. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის (შემდგომში – სსსკ) მე-4 და 102-ე მუხლების საფუძველზე სააპელაციო პალატამ მიიჩნია, რომ განსახილველ შემთხვევაში იმ ფაქტობრივი მოცემულობის პირობებში, მოპასუხეების მტკიცების ტვირთს წარმოადგენდა იმ გარემოების დადასტურება, რომ მოსარჩელეს გააჩნდა სადავო საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობის უფლების მიტოვების ნება, თუმცა ასეთი მტკიცებულებები მოპასუხეებს სასამართლოსათვის არ წარუდგენიათ. ასეთ ვითარებაში კი, სააპელაციო პალატამ დადასტურებულად მიიჩნია „საცხოვრებელი სადგომით სარგებლობისას წარმოშობილი ურთიერთობების შესახებ“ საქართველოს კანონის მიღების მომენტისათვის მოსარჩელის მიერ სადავო საცხოვრებელი სადგომის ფაქტობრივად ფლობის ფაქტი, რაც სარჩელის დაკმაყოფილების საფუძველია.
23. საქმეში წარმოდგენილი სსიპ „ლევან სამხარაულის სახელობის სასამართლო ექსპერტიზის ეროვნული ბიუროს“ სასაქონლო და საინჟინრო ექსპერტიზის №. დასკვნის თანახმად, 2013 წლის 27 ივნისის მდგომარეობით სადავო უძრავი ნივთის ექსპერტიზაზე შესაფასებლად წარმოდგენილი ფართის (საინჟინრო კვლევაზე დაყრდნობით, საერთო ფართით – 23.15 კვ.მ) მთლიანი საბაზრო ღირებულება შეადგენს 21021 ლარს.
კასატორის მოთხოვნა და საფუძვლები:
24. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება მოპასუხეებმა გაასაჩივრეს საკასაციო წესით, მოითხოვეს მისი გაუქმება თანასაკუთრებაში არსებული 7,63 კვ.მ სველი წერტილის მოსარჩელის საკუთრებაში გადაცემის ნაწილში და აღნიშნული ფართის თანასაკუთრებაში დატოვება შემდეგი საფუძვლებით:
25. კასატორმა აღნიშნა, რომ სააპელაციო სასამართლომ სათანადოდ არ გამოიკვლია საქმის ფაქტობრივი გარემოებანი. პალატამ იმსჯელა მხოლოდ იმ საკითხზე, წარმოადგენდა თუ არა მოსარჩელე სადავო ფართის მოსარგებლეს თუ დამქირავებელს, რა დროსაც მხედველობიდან გამორჩა იმ ფაქტის გამოკვლევა, რომ 7,63 კვ.მ სველი წერტილით სარგებლობდა არა მხოლოდ მოსარჩელე, არამედ მოპასუხეებიც. მათ შეეზღუდათ სარდაფით, კორიდარითა და სველი წერტილით სარგებლობის შესაძლებლობა, რითაც სასამართლომ დაარღვია კასატორების მიმართ სსკ-ის 170-ე მუხლითა და საქართველოს კონსტიტუციის 21-ე მუხლით გარანტირებული უფლებები.
26. მხარის მოსაზრებით, სააპელაციო სასამართლომ გამოიყენა კანონი, რომელიც არ უნდა გამოეყენებინა და არ გამოიყენა მოცემული დავის გადაწყვეტისათვის საჭირო სსკ-ის 170-ე და 173-ე მუხლები.
27. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 12 სექტემბრის განჩინებით საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.
28. საკასაციო სასამართლომ მოცემული საქმის განხილვა დანიშნა მხარეთა დასწრებით, რა დროსაც მხარეთა შორის მიღწეულ იქნა მორიგება და სასამართლოს დასამტკიცებლად წარედგინა მორიგების აქტი შემდეგი პირობებით:
1. ვ. ჯ.-ი, პ. ვ.-ი და ზ. ვ.-ი კისრულობენ ვალდებულებას, სოლიდარულად გადაუხადონ მ. ტ.-ს 12300 (თორმეტი ათას სამასი) ლარი ყოველთვიურად 1025 ლარის ოდენობით;
2. თანხის გადახდა დაიწყება 2016 წლის 30 ნოემბრიდან. ანგარიშსწორების ფორმა მხარეებს შორის იქნება ნაღდი ან უნაღდო (საბანკო გადარიცხვა) მ. ტ.-ის მიერ მითითებულ საბანკო ანგარიშზე;
3. თანხის გადახდა განხორციელდება 2016 წლის 30 ნოემბრიდან 2017 წლის 30 ნოემბრის ჩათვლით, ყოველი თვის არაუგვიანეს 30 რიცხვისა;
4. ნაღდი ანგარიშსწორების შემთხვევაში მხარეებს შორის გაფორმდება შესაბამისი მიღება-ჩაბარების აქტი;
5. მ. ტ.-ი უფლებამოსილი იქნება, ვალდებულების შესრულების ვადის 05 დღით დარღვევის შემთხვევაში გადაწყვეტილება მიაქციოს აღსასრულებლად;
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
29. საკასაციო სასამართლო გაეცნო მხარეთა მიერ წარმოდგენილ მორიგების აქტს და მიიჩნევს, რომ შუამდგომლობა მორიგების დამტკიცების თაობაზე უნდა დაკმაყოფილდეს, გაუქმდეს ამ საქმეზე სასამართლოს მიერ მიღებული ყველა გადაწყვეტილება, ხოლო მოცემული საქმის წარმოება შეწყდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:
30. სსსკ-ის მე-3 მუხლით განმტკიცებულია სამოქალაქო სამართალწარმოებისათვის მნიშვნელოვანი დისპოზიციურობის პრინციპი, რაც უმთავრესად ნიშნავს მხარეთა მიერ საკუთარი ნების საფუძველზე კანონით მათთვის მინიჭებული უფლებების განკარგვას. მათ შორისაა ამავე მუხლის მე-2 ნაწილით გათვალისწინებული უფლება, მხარეებმა დავის შეწყვეტის მიზნით, მიაღწიონ შეთანხმებას გარკვეულ პირობებზე (მორიგდნენ), რომელიც ორმხრივ მავალდებულებელია და სასამართლოს მიერ დამტკიცების შემთხვევაში ექვემდებარება აღსრულებას.
31. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ მოცემულ საქმეზე წარმოდგენილი მორიგების აქტით განსაზღვრული პირობები გამოხატავს მხარეთა ნებას, რაც დასტურდება სანოტარო წესით დამოწმებული მორიგების აქტით, ამავდროულად, მორიგების აქტის შინაარსი არ ეწინააღმდეგება კანონს.
32. საკასაციო პალატა დამატებით აღნიშნავს, რომ მხარეებისათვის ცნობილია წინამდებარე მორიგების აქტის სასამართლოს მიერ დამტკიცების სამართლებრივი შედეგები, კერძოდ, მორიგების აქტის დამტკიცების თაობაზე სასამართლო განჩინების კანონიერ ძალაში შესვლის შემდეგ სასამართლოს მიერ საქმის წარმოება წყდება და მხარეებს აღარ აქვთ უფლება, განმეორებით მიმართონ სასამართლოს იმავე საგანზე და იმავე საფუძვლით.
33. სსსკ-ის 272-ე მუხლის „დ“ ქვეპუნქტის მიხედვით, სასამართლო, მხარეთა განცხადებით ან თავისი ინიციატივით, შეწყვეტს საქმის წარმოებას, თუ მხარეები მორიგდნენ. იმავე კოდექსის 273-ე მუხლის მეორე ნაწილის მიხედვით, საქმის წარმოების შეწყვეტის შემთხვევაში სასამართლოსათვის ხელმეორედ მიმართვა დავაზე იმავე მხარეებს შორის, იმავე საგანზე და იმავე საფუძვლით არ შეიძლება.
34. სსსკ-ის 49-ე მუხლის მეორე ნაწილის თანახმად, თუ სასამართლოს მთავარ სხდომამდე მოსარჩელე უარს იტყვის სარჩელზე, მოპასუხე ცნობს სარჩელს ან მხარეები მორიგდებიან, მხარეები მთლიანად თავისუფლდებიან სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან.
35. ამდენად, მხარეთა მორიგების საფუძველზე კასატორ ვ. ჯ.–ს, პ. და ზ. ვ.-ებს სრულად უნდა დაუბრუნდეთ სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ ზ. ვ.-ის მიერ 2016 წლის 8 აგვისტოს №- საკრედიტო საგადასახადო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი – 370 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 408-ე მუხლის პირველი ნაწილით, მე-3 მუხლით, 399-ე მუხლით, 373-ე მუხლის მეორე ნაწილით, 272-ე მუხლის „დ“ ქვეპუნქტით, 273-ე მუხლით, 49-ე მუხლის მეორე ნაწილით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. დამტკიცდეს მორიგება მხარეთა შორის შემდეგი პირობებით:
1. ვ. ჯ.-ი, პ. ვ.-ი და ზ. ვ.-ი კისრულობენ ვალდებულებას, სოლიდარულად გადაუხადონ მ. ტ.-ს 12300 (თორმეტი ათას სამასი) ლარი ყოველთვიურად 1025 ლარის ოდენობით;
2. თანხის გადახდა დაიწყება 2016 წლის 30 ნოემბრიდან. ანგარიშსწორების ფორმა მხარეებს შორის იქნება ნაღდი ან უნაღდო (საბანკო გადარიცხვა) მ. ტ.-ის მიერ მითითებულ საბანკო ანგარიშზე;
3. თანხის გადახდა განხორციელდება 2016 წლის 30 ნოემბრიდან 2017 წლის 30 ნოემბრის ჩათვლით, ყოველი თვის არაუგვიანეს 30 რიცხვისა;
4. ნაღდი ანგარიშსწორების შემთხვევაში მხარეებს შორის გაფორმდება შესაბამისი მიღება-ჩაბარების აქტი;
5. მ. ტ.-ი უფლებამოსილი იქნება, ვალდებულების შესრულების ვადის 05 დღით დარღვევის შემთხვევაში გადაწყვეტილება მიაქციოს აღსასრულებლად.
2. მოცემული საქმის წარმოება შეწყდეს და გაუქმდეს ამ საქმეზე მიღებული ქვემდგომი ინსტანციის ყველა გადაწყვეტილება;
3. განემარტოს მხარეებს, რომ საქმის წარმოების შეწყვეტის შემთხვევაში დაუშვებელია სასამართლოსათვის ხელმეორედ მიმართვა იმავე მხარეებს შორის, იმავე საგანზე და იმავე საფუძვლებით;
4. კასატორ ვ. ჯ.–ს (პირადი №...) პ. ვ.-სა (პირადი №...) და ზ. ვ.-ს (პირადი №...) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეთ სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ ზ. ვ.-ის მიერ 2016 წლის 8 აგვისტოს №.. საკრედიტო საგადასახადო დავალებით გადახდილი სახელმწიფო ბაჟი – 370 ლარი.
5. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
თავმჯდომარე ზ. ძლიერიშვილი
მოსამართლეები: ბ. ალავიძე
ნ. ბაქაქური