საქმე № 330210015746476
საქმე №ას-797-764-2016 3 ოქტომბერი, 2016 წელი
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ზურაბ ძლიერიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),
ბესარიონ ალავიძე, ნინო ბაქაქური
საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე
კასატორი – ააიპ „ს-ს .-ი“ (მოპასუხე, შეგებებული სარჩელის ავტორი)
მოწინააღმდეგე მხარე – შპს კ.-ის ც.-ი „ი.-ი“ (მოსარჩელე)
გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 11 ივლისის გადაწყვეტილება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა, ხოლო შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილება
დავის საგანი – საიჯარო ქირის დავალიანების ანაზღაურება (ძირითად სარჩელში), (შეგებებულ სარჩელში)
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
სასარჩელო მოთხოვნა:
1. შპს კ-მა „ი.-მა“ (შემდგომში – მოსარჩელე) სარჩელი აღძრა სასამართლოში ააიპ „სა.-ის“ (შემდგომში – მოპასუხე, შეგებებული სარჩელის ავტორი, აპელანტი) მიმართ საიჯარო ქირის დავალიანების – 3600 ლარის ანაზღაურების შესახებ.
სარჩელის საფუძვლები:
2. მოსარჩელის განმარტებით, საიჯარო ხელშეკრულების საფუძველზე მოპასუხეს გადასცა კუთვნილი უძრავი ქონება. საიჯარო ქირა განისაზღვრა 550 ლარით, თუმცა მოპასუხემ ნაკისრი ვალდებულება სრულად არ შეასრულა და წარმოეშვა დავალიანება.
მოპასუხისა და შეგებებული სარჩელის ავტორის პოზიცია:
3. მოპასუხემ არსებითი შესაგებლით სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ საიჯარო ფართი იყო სარგებლობისათვის უვარგის მდგომარეობაში, რის გამოც მოპასუხემ ჩაუტარა 1803,50 ლარის ღირებულების სარემონტო სამუშაოები. აღნიშნულიდან გამომდინარე, მოპასუხემ შეგებებული სარჩელით მიმართა სასამართლოს მითითებული თანხის დაბრუნების შესახებ.
პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:
4. თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2015 წლის 2 ოქტომბრის გადაწყვეტილებით ძირითადი სარჩელი დაკმაყოფილდა, ხოლო შეგებებულ სარჩელს ეთქვა უარი, რაც შეგებებული სარჩელის ავტორმა გაასაჩივრა სააპელაციო წესით.
სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი და ფაქტობრივ-სამართლებრივი დასაბუთება:
5. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 11 ივლისის გადაწყვეტილებით სააპელაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, გასაჩივრებული გადაწყვეტილება გაუქმდა და შეგებებული სარჩელი არ დაკმაყოფილდა, ხოლო ძირითადი სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, მოპასუხეს ძირითადი მოსარჩელის სასარგებლოდ დაეკისრა 3550 ლარის გადახდა შემდეგ გარემოებათა გამო:
6. სააპელაციო პალატამ გაიზიარა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ დადგენილი ფაქტები. მისი განმარტებით, წარმოდგენილი სააპელაციო საჩივარი არსებითად ემყარება იმ გარემოებას, რომ ვინაიდან სადავო საიჯარო ხელშეკრულება დადგენილი წესით საჯარო რეესტრში არ დარეგისტრირებულა, იგი ბათილი გარიგებაა და სარჩელით მოთხოვნილი თანხის დაკისრების სამართლებრივი საფუძველი არ არსებობს. ამასთან, აპელანტის მითითებით, იმ შემთხვევაშიც, თუ სასამართლო სადავო გარიგებას ბათილად არ მიიჩნევს, დაკისრებულ საიჯარო ქირას უნდა გამოაკლდეს უძრავი ნივთის რემონტის ხარჯები, სასამართლომ კი სადავო თანხა არასწორად დაიანგარიშა. ამდენად, სააპელაციო პალატამ გასაჩივრებული გადაწყვეტილების კანონიერება აღნიშნულ ნაწილში შეამოწმა.
7. სააპელაციო სასამართლომ არ გაიზიარა სააპელაციო პრეტენზია და მიიჩნია, რომ მხარეთა შორის 2012 წლის 1 აპრილსა და 2012 წლის 1 ივნისს გაფორმებული იჯარის ხელშეკრულებები ბათილ გარიგებას არ წარმოადგენს.
8. „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-11 მუხლის პირველი და მე-5 პუნქტების დანაწესიდან გამომდინარე, კერძო სამართლის იურიდიული პირის მონაწილეობით ერთ წელზე მეტი ვადით დადებული იჯარის ხელშეკრულებებით გათვალისწინებული უფლებების წარმოშობისათვის აუცილებელია მათი საჯარო რეესტრში რეგისტრაცია.
9. სააპელაციო პალატა დაეთანხმა პირველი ინსტანციის სასამართლოს მსჯელობას და ჩათვალა, რომ ზემოაღნიშნული ნორმის განმარტებისას, რომელიც „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-11 მუხლში საკანონმდებლო ცვლილების სახით 2010 წლის 7 დეკემბერს იქნა შეტანილი, გათვალისწინებული უნდა იქნას კანონმდებლის რეალური მიზანი, რასაც მოცემულ შემთხვევაში, წარმოადგენდა უძრავ ნივთებთან მიმართებით უფლებათა საჯაროობის უზრუნველყოფა და მესამე პირთა ინტერესების დაცვა.
10. სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ, მართალია, უძრავ ნივთებზე გარიგების დადებისათვის ამ გარიგების საჯარო რეესტრში რეგისტრაცია სავალდებულო პირობაა, თუმცა ამგვარი რეგისტრაციის არარსებობა ხელშეკრულებას ავტომატურად იურიდიულ ძალას არ უკარგავს. იგი მოქმედებს ხელშემკვრელ მხარეებს შორის, მაგრამ ძალა ვერ ექნება მესამე პირებთან ურთიერთობაში, თუ, რა თქმა უნდა, მათთვის ცნობილი არ არის ხელშეკრულების არსებობის თაობაზე. განსახილველ შემთხვევაში დავა მიმდინარეობს უშუალოდ ხელშემკვრელ მხარეებს შორის, სწორედ ამიტომ სადავო ხელშეკრულებები, მიუხედავად იმისა, რომ რეგისტრირებული არ არის კანონის მოთხოვნათა დაცვით, არ ბოჭავს მოსარჩელეს, წარადგინოს ამ ხელშეკრულებიდან გამომდინარე მოთხოვნა. (საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2014 წლის 8 სექტემბრის გადაწყვეტილება საქმე №ას-343-326-2013).
11. სამშენებლო-სარემონტო სამუშაოების ღირებულების ანაზღაურების ნაწილში აპელანტი სააპელაციო საჩივრის (შეგებებული სარჩელის) მოთხოვნას ამყარებს იმ გარემოებაზე, რომ ხელშეკრულების დადების მომენტისათვის საიჯარო ქონება სარგებლობისთვის უვარგისი იყო და, შესაბამისი სარემონტო სამუშაოების წარმოების გარეშე, ფართის დანიშნულებისამებრ გამოყენება შეუძლებელი იქნებოდა. ამიტომ აპელანტმა, მოწინააღმდეგე მხარის ზეპირსიტყვიერი თანხმობით, თავად გასწია შესაბამისი სამუშაოები, რომლის ანაზღაურების ვალდებულებაც მოსარჩელეს წარმოეშვა. მით უფრო, რომ იჯარის ხელშეკრულება ვადაზე ადრე მოიჯარის ბრალისაგან დამოუკიდებლად შეწყდა, რაც 2012 წლის 1 ივნისის საიჯარო ხელშეკრულების 3.2.5. პუნქტის თანახმად, სარემონტო სამუშაოებზე გაწეული ხარჯების ძირითადი მოსარჩელისათვის დაკისრების საფუძველია.
12. სააპელაციო პალატამ არ გაიზიარა აპელანტის ზემოაღნიშნული შედავება და დაადგინა, რომ მხარეთა შორის 2012 წლის 1 აპრილს დაიდო იჯარის ხელშეკრულება, რომლის საფუძველზე მოპასუხეს დროებით სარგებლობაში, 2 წლის ვადით გადაეცა მოსარჩელის კუთვნილი უძრავი ნივთის ნაწილი.
13. აღნიშნული ხელშეკრულების 3.2.1. პუნქტის საფუძველზე, მეიჯარემ ვალდებულება იკისრა, მოიჯარესათვის საიჯარო ქონება გადაეცა ხელშეკრულებით განსაზღვრულ ვადაში და ხელშეკრულებით გათვალისწინებულ სარგებლობისათვის სათანადო მდგომარეობაში, ხოლო ხელშეკრულების 3.2.5. პუნქტის საფუძველზე კი, მხარეები შეთანხმდნენ, რომ მოიჯარის ბრალისაგან დამოუკიდებლად, ხელშეკრულების ვადამდე შეწყვეტის შემთხვევაში, საიჯარო ქონების გაუმჯობესებაზე გაწეულ ხარჯებს მთლიანად მეიჯარე აანაზღაურებდა. მხარეთა შორის ანალოგიური ხელშეკრულება გაფორმდა 2012 წლის 1 ივნისს, რომლის მოქმედების ვადა 2014 წლის 1 ივნისამდე განისაზღვრა. აღნიშნული ხელშეკრულების 2.1. პუნქტით მოპასუხემ, გარდა საიჯარო ქირისა (550 ლარი), დამატებით, 150 ლარის ოდენობით მიმდინარე კომუნალური გადასახადების გადახდის ვალდებულებაც იკისრა.
14. საქმეში წარმოდგენილი 2012 წლის 20 აპრილის ნარდობის ხელშეკრულების საფუძველზე სააპელაციო პალატამ დაადგინა, რომ აპელანტმა საიჯარო ქონებაზე აწარმოვა სარემონტო სამუშაოები, რომლებიც მოიცავდა იჯარით აღებული 60 კვ.მ ფართის იატაკის მოხვეწას, შიდა ასასვლელი კიბის მოპირკეთება-შეკეთებას (პარკეტით). მოსარჩელის განმარტებით, ასევე, დამონტაჟდა ფართში შესასვლელი რკინის კარი, დაყენდა ფარდა-ჟალუზები და შეიღება კედლები და ჭერი.
15. მოწინააღმდეგე მხარე არ დაეთანხმა მოსარჩელისათვის ნაკლიანი ნივთის გადაცემის საკითხს და მიიჩნია, რომ მოსარჩელეს დაქირავებული ფართის დანიშნულების გათვალისწინებით, ჩატარებული სამუშაოები წარმოადგენს მიმდინარე რემონტზე გაწეულ და არა აუცილებელ ხარჯებს.
16. საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდგომში – სსკ) 581-ე მუხლის თანახმად, სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ ამავე კოდექსის 532-ე, 533-ე და 537-ე მუხლებით განსაზღვრულია გამქირავებლის ვალდებულებები: გადასცეს დამქირავებელს გაქირავებული ნივთი ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სარგებლობისათვის ვარგის მდგომარეობაში და ქირავნობის მთელი დროის განმავლობაში შეინარჩუნოს ნივთის ეს მდგომარეობა; გადასცეს დამქირავებელს უფლებრივად და ნივთობრივად უნაკლო ნივთი; გამოასწოროს ნაკლი, რომელიც ნივთის ვარგისიანობას ამცირებს და რომელიც ხელშეკრულების დადების მომენტისათვის არსებობს ან შემდგომში აღმოჩნდება. ამავე კოდექსის 543-ე და 548-ე მუხლების მიხედვით, განსაზღვრულია დამქირავებლის ვალდებულებები: გაქირავებული ნივთის ნაკლის აღმოჩენისას ან წინასწარ გაუთვალისწინებელი საფრთხის დადგომისას დაუყოვნებლივ აცნობოს გამქირავებელს; საკუთარი ხარჯებით ჩაატაროს მიმდინარე რემონტი, ხოლო გამქირავებლის თანხმობით განახორციელოს საცხოვრებელი სადგომის გადაკეთება ან რეკონსტრუქცია. პალატამ აღნიშნა, რომ ჩამოთვლილ ვალდებულებათა დაცვა მნიშვნელოვანია ურთიერთობის თითოეული მონაწილისათვის იმდენად, რამდენადაც ამ ვალდებულებათა დარღვევა დაკავშირებულია მოთხოვნის წარმოშობასთან.
17. სსკ-ის 535-ე მუხლის თანახმად, სააპელაციო სასამართლომ განმარტა, რომ დამქირავებლის მიერ ნივთის მიღებისა და პრეტენზიის განუცხადებლობის შემთხვევაში ივარაუდება, რომ დამქირავებელს გადაეცა ნივთობრივად უნაკლო ნივთი. შესაბამისად, თუ დამქირავებელი ვერ მიუთითებს იმ ნაკლზე, რომლის თაობაზეც მან იცოდა გამქირავებელთან შეთანხმების საფუძველზე ან ნაკლი აშკარად შესამჩნევი იყო ნივთის გადაცემის მომენტში, მაგრამ მიუხედავად ამისა, მიიღო სარგებლობაში, როგორც უნაკლო, ამგვარი მოცემულობის არსებობისას ნაკლის გამოსწორება არ უნდა დაეკისროს გამქირავებელს და იგი უნდა განთავისუფლდეს პასუხისმგებლობისაგან. ნივთობრივი ნაკლის არარსებობისას, დამქირავებელი ვალდებულია, ჩაატაროს მიმდინარე რემონტი საკუთარი ხარჯებით, ამასთან, გაქირავებული ნივთის ცვლილებების ან გაუარესებისათვის, რაც გამოწვეულია ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სარგებლობით, იგი პასუხს არ აგებს (სსკ-ის 547-ე მუხლი). (საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2015 წლის 2 თებერვლის გადაწყვეტილება საქმე №ას-444-419-2014)
18. სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ სამოქალაქო საპროცესო სამართლის მიზნებისათვის, კანონმდებლობა ადგენს დასაშვები მტკიცებულებების ნუსხას. საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის (შემდგომში – სსსკ) 102-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს. დასახელებული ნორმა წარმოადგენს მტკიცების ტვირთის მხარეთა შორის განაწილების ზოგად, პროცესუალურ სტანდარტს და ადგენს ვალდებულ პირს, რომელმაც მტკიცების საგანში შემავალი ფაქტი სათანადო გარემოებებზე მითითებითა და დასაშვები მტკიცებულებების წარდგენით უნდა დაადასტუროს. მოცემულ შემთხვევაში, მოსარჩელის მტკიცების ტვირთს წარმოადგენდა იმ გარემოებების დადასტურება, რომ აპელანტმა ნივთობრივად ნაკლიანი ნივთი მიიღო, რომლის თაობაზეც მან ნივთის მესაკუთრეს დროულად შეატყობინა და, ამ უკანასკნელის მიერ ნაკლის გამოსწორებაზე უარის თქმის გამო, თავად გასწია აუცილებელი ხარჯი, რომელიც ნაკლის აღმოფხვრის მიზანს ემსახურებოდა, თუმცა მოპასუხემ ამ კუთხით დასაბუთებული მტკიცება სასამართლოს ვერ წარუდგინა.
19. ნიშანდობლივია, რომ მოპასუხეს ნივთის ნაკლის შესახებ პრეტენზია წერილობით არც მაშინ განუცხადებია, როდესაც მხარეთა შორის 2012 წლის 1 ივნისს საიჯარო ხელშეკრულება განმეორებით დაიდო, სადაც მოიჯარემ არათუ პრეტენზია განაცხადა, არამედ, დამატებით კომუნალური გადასახადების გადახდის ვალდებულებაც იკისრა. ამდენად, აღნიშნული ფაქტობრივი და სამართლებრივი (სსკ-ის 535-ე მუხლი) გარემოებების ანალიზის საფუძველზე, სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ აპელანტმა საიჯარო ხელშეკრულების საფუძველზე ნივთობრივად უნაკლო ნივთი მიიღო.
20. სსკ-ის 545-ე მუხლის მეორე ნაწილის მიხედვით, დამქირავებელს შეუძლია, მოითხოვოს იმ აუცილებელი ხარჯების ანაზღაურება, რომლებიც გაწეულია არაუფლებამოსილი შესრულების (დავალების გარეშე სხვისი საქმეების შესრულების) ფარგლებში. ამ შემთხვევაში, მოთხოვნის სამართლებრივ საფუძველს 545-ე მუხლის მეორე ნაწილთან ერთად წარმოადგენს 973-ე მუხლი. აღნიშნული ნორმა უნდა განიმარტოს სსკ-ის 974-ე მუხლთან ერთად, რომელიც 973-ე მუხლიდან საგამონაკლისო წესს ადგენს, კერძოდ, შემსრულებელს არ შეუძლია მოითხოვოს გაწეული ხარჯების ანაზღაურება, თუ მის მიერ საქმეთა შესრულება ეწინააღმდეგება მეპატრონის ნებას ან არ შეესაბამება მის ინტერესებს. ამდენად, იმისათვის, რათა დადებითად გადაწყდეს აუცილებელი ხარჯების დაკისრების საკითხი, უნდა არსებობდეს შემდეგი წინაპირობები: დამქირავებლის მიერ არაუფლებამოსილი შესრულების ფარგლებში განხორციელებული აუცილებელი შესრულება დაინტერესებული პირის (მეპატრონის) ინტერესსა და ნებას უნდა შეესაბამებოდეს.
21. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, მოცემულ შემთხვევაში მოპასუხის მტკიცების ტვირთს წარმოადგენდა იმ გარემოების დადასტურება, რომ აპელანტის მიერ განხორციელებული სარემონტო სამუშაოები მოწინააღმდეგე მხარის ინტერესსა და ნებას შეესაბამებოდა, თუმცა, მოპასუხეს ასეთი მტკიცებულებები სასამართლოსათვის არ წარუდგენია. რაც შეეხება მხარის ახსნა-განმარტებას, სააპელაციო პალატამ განმარტა, რომ სხვა მტკიცებულებების არარსებობის პირობებში სადავო გარემოების დამადასტურებელ საკმარის მტკიცებულებად ვერ მიიჩნევა მხოლოდ მხარის ახსნა-განმარტება, რომელიც უარყოფილია მოწინააღმდეგე მხარის მიერ, ვინაიდან ის თავად წარმოადგენს პროცესის მონაწილეს და უშუალოდ არის დაინტერესებული საქმის შედეგით.
22. სააპელაციო სასამართლომ ასევე დაუსაბუთებლად მიიჩნია აპელანტის შედავება საიჯარო ხელშეკრულების ვადამდე ადრე შეწყვეტის გამო, ხელშეკრულების 3.2.5. პუნქტით გათვალისწინებული პირობის ამოქმედებასთან დაკავშირებით, ვინაიდან, მოპასუხემ სასამართლოს ვერც ამ მიმართებით წარუდგინა მტკიცებულებები, რაც უტყუარად დაადასტურებდა, რომ ხელშეკრულების ვადაზე ადრე შეწყვეტა მეიჯარის ბრალით იყო გამოწვეული. შესაბამისად, არ არსებობს ხელშეკრულების 3.2.5. პუნქტით გათვალისწინებული წინაპირობა სარემონტო ხარჯების გამქირავებლისათვის დაკისრების შესახებ.
23. სააპელაციო სასამართლომ ჩათვალა, რომ ძირითადი მოსარჩელის სასარგებლოდ მოპასუხის მიერ შესასრულებელი ვალდებულების ოდენობა 3550 ლარს შეადგენს.
24. სადავო ხელშეკრულებების საფუძველზე დადგენილია, რომ მხარეთა შორის პირველი საიჯარო ხელშეკრულება 2012 წლის 1 აპრილს დაიდო, რა დროსაც საიჯარო ქირის ოდენობა 550 ლარით განისაზღვრა. 2012 წლის 1 ივნისს მხარეთა შორის დაიდო ანალოგიური ხელშეკრულება, რომლის მოქმედების ვადაც 2 წლით, ხოლო ყოველთვიური საიჯარო ქირა 700 ლარით განისაზღვრა.
25. აღნიშნული ხელშეკრულებების საფუძველზე სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ ძირითად მოსარჩელეს მოპასუხის სასარგებლოდ საიჯარო თანხები უნდა გადაეხადა შემდეგი ოდენობით: 2012 წელს – 6000 (1100+4900) ლარი, 2013 წელს – 8400 ლარი, ხოლო 2014 წელს 3500 ლარი, სულ – 17900 ლარი. აღნიშნული დაანგარიშება მხარეებს სადავოდ არ გაუხდიათ.
26. საქმის მასალებით დადგენილია და მოწინააღმდეგე მხარეც ადასტურებს იმ გარემოებას, რომ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვალდებულების ფარგლებში მოპასუხემ მოსარჩელეს გადაუხადა სულ 14300 ლარი.
27. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სხვაობა შესრულებულსა და შესასრულებელ ვალდებულებას შორის შეადგენს 3600 ლარს (17900-14300), რაც მოპასუხის მიერ მოსარჩელის სასარგებლოდ შესასრულებელ ვალდებულებას წარმოადგენს.
28. სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ მოსარჩელის წარმომადგენელმა სასამართლო სხდომაზე დაადასტურა მოპასუხის მიერ, 2012 წლის 1 აპრილის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე, დამატებით 50 ლარის გადახდის ფაქტი, რომელიც, მისივე განმარტებით, 3600 ლარს უნდა გამოაკლდეს. ამდენად, სასამართლომ საბოლოოდ დაადგინა, რომ მოპასუხეს მოსარჩელის სასარგებლოდ უნდა დაეკისროს 3550 ლარი გადახდა.
კასატორის მოთხოვნა და საფუძვლები:
29. სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება აპელანტმა გაასაჩივრა საკასაციო წესით, მოითხოვა მისი გაუქმება, ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა, ხოლო შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილება შემდეგი საფუძვლებით:
30. კასატორმა მიიჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლომ არასწორად განმარტა „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-11 მუხლის პირველი და მე-5 პუნქტების სამართლებრივი შინაარსი, რომელიც ადგენს, რომ სადავო სახის საიჯარო ურთიერთობის წარმოშობისათვის სავალდებულოა ხელშეკრულების საჯარო რეესტრში რეგისტრაცია. მოცემულ შემთხვევაში მხარეთა შორის 2012 წლის 1 აპრილისა და 2012 წლის 1 ივნისის გაფორმებული იჯარის ხელშეკრულებები საჯარო რეესტრში არ დარეგისტრირებულა, რაც სააპელაციო პალატამ სამართლებრივი თვალსაზრისით სწორად არ შეაფასა და ბათილ გარიგებებად არ ჩათვალა.
31. კასატორის მითითებით, მან 2012 წლის 1 ივნისის ხელშეკრულებას ხელი მოაწერა, რადგან იმ მომენტში კვალიფიციური იურიდიული დახმარების მიღების შესაძლებლობა არ გააჩნდა. ამავდრულად, ის ენდო მოწინააღმდეგე მხარეს, რომელმაც შეცდომაში შეიყვანა. შედეგად მიიღო კაბალური პირობების შემცველი გარიგება, რომელიც, საიჯარო ქირასთან ერთად, კომუნალური გადასახადის სახით 150 ლარს ითვალისწინებდა. აქვე საგულისხმოა, რომ კომუნალური გადასახადის – 150 ლარის გადახდის ვალდებულება დაფიქსირდა მხოლოდ 2012 წლის 1 ივნისის იჯარის ხელშეკრულებაში და 1 აპრილის ხელშეკრულებაში ნახსენები არ ყოფილა მაშინ, როცა მხარე მანამდეც იხდიდა კომუნალურ გადასახადებს.
32. სააპელაციო სასამართლომ არასწორად დაიანგარიშა მოპასუხის მიერ გადახდილი თანხის ოდენობა, არასწორად დაადგინა გადასახდელსა და გადახდილ თანხებს შორის სხვაობა.
33. ამდენად, კასატორმა მიიჩნია, რომ, ვინაიდან ერთ წელზე მეტი ვადით დადებული იჯარის ხელშეკრულებები არ დარეგისტრირებულა საჯარო რეესტრში, არ არსებობს საიჯარო ფართის გადაცემისა და უკან დაბრუნების დამადასტურებელი, მხარეთა შორის არსებული ხელშეკრულებების 3.2.1, 5.1, 5.3 მუხლებით გათვალისწინებული მიღება-ჩაბარების აქტები, შესაბამისად, საიჯარო ურთიერთობა არ წარმოშობილა.
34. კასატორმა აღნიშნა, სააპელაციო პალატამ დაარღვია სსსკ-ის 98-ე, 99-ე მუხლები, როდესაც სასამართლო სხდომაზე მოისმინა მოწინააღმდეგე მხარის იმ წარმომადგენლის ახსნა-განმარტება, რომელსაც სააპელაციო ინსტანციაში საქმის ზეპირი განხილვის დასაწყისში, 2016 წლის 1 ივლისს მარწმუნებელმა წარმომადგენლობითი უფლებამოსილება ზეპირსიტყვიერად გაუუქმა.
35. სააპელაციო სასამართლომ არ დაუკონკრეტებია, თუ რომელი დასაბუთებული მტკიცებულებით უნდა დაედასტურებინა კასატორს, რომ საიჯარო ფართი ნაკლის მქონე იყო. ფაქტობრივად, მოწინააღმდეგე მხარეს არ შეუტყობინებია უძრავი ნივთის ნაკლის შესახებ და კასატორი ფაქტის წინაშე დადგა, როდესაც აღმოაჩინა მისი სავალალო მდგომარეობა. სარემონტო სამუშაოებამდე არსებული მდგომარეობა ასახულია საქმეში წარმოდგენილ ფოტოილუსტრაციაზე. სსკ-ის 545-ე მუხლის პირველი ნაწილის იმპერატიული მოთხოვნით რემონტზე გაწეული ხარჯი უნდა აენაზღაურებინა გამქირავებელს.
36. მხარის მოსაზრებით, უსაფუძვლოა სააპელაციო პალატის მითითება, რომ კასატორს ნივთის ნაკლის შესახებ პრეტენზია არც განმეორებით ხელშეკრულების დადებისას განუცხადებია. რეალურად 2012 წლის 1 ივნისის საიჯარო ხელშეკრულების გაფორმებისას სარემონტო სამუშაოების ჩატარების შედეგად ნივთის ნაკლი უკვე გამოსწორებული იყო.
37. კასატორმა განმარტა, რომ მხარეთა შორის საიჯარო ხელშეკრულების ვადამდე შეწყვეტა გამოწვეული იყო მისგან დამოუკიდებელი მიზეზით, მოწინააღმდეგე მხარესთან სისტემატური უთანხმოებისა და კონფლიქტის გამო.
38. მხარემ ჩათვალა, რომ სააპელაციო სასამართლომ არასწორად, კასატორის საწინააღმდეგოდ განმარტა სსკ-ის 535-ე მუხლი.
39. კასატორმა დაადასტურა, რომ მოპასუხისათვის ქვითრებითა და სალარო შემოსვლის ორდერებით გადახდილი ჰქონდა 14300 ლარი, თუმცა აღნიშნულის გარდა, მოპასუხისათვის 2013 წლის ივნისი-აგვისტოში გადაიხადა 550-550-550, სულ – 1650 ლარი. აღნიშნული გადახდის ქვითრები მოწინააღმდეგე მხარეს არ გადაუცია. პირველი ინსტანციის სასამართლოში მან დაადასტურა 1650 ლარის გადახდის ფაქტი მცირეოდენი ცვლილებებით, კერძოდ: „500-500 ლარი მომცეს და ჩეკები გამოვწერეო“. მითითებული დაფიქსირდა 2015 წლის 24 ივნისის მთავარი სხდომის ოქმში. აღნიშნული თანხა უნდა დაემატოს კასატორის მიერ გადახდილ 14 300 ლარს.
40. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 14 სექტემბრის განჩინებით საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 396-ე მუხლით და ამავე კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
41. საკასაციო სასამართლომ, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის შესაბამისად, შეამოწმა საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის საკითხი და თვლის, რომ იგი დაუშვებლად უნდა იქნეს მიჩნეული შემდეგ გარემოებათა გამო:
42. სააპელაციო სასამართლომ დაადგინა, რომ მხარეთა შორის პირველი საიჯარო ხელშეკრულება დაიდო 2012 წლის 1 აპრილს, რა დროსაც საიჯარო ქირის ოდენობა 550 ლარით განისაზღვრა. 2012 წლის 1 ივნისს მხარეთა შორის დაიდო ანალოგიური ხელშეკრულება, რომლის მოქმედების ვადაც 2 წლით, ხოლო ყოველთვიური საიჯარო ქირა განისაზღვრა 700 ლარით.
43. აღნიშნული ხელშეკრულებების საფუძველზე სააპელაციო პალატამ დადგენილად მიიჩნია, რომ ძირითად მოსარჩელეს მოპასუხის სასარგებლოდ საიჯარო თანხები უნდა გადაეხადა შემდეგი ოდენობით: 2012 წელს – 6000 (1100+4900) ლარი, 2013 წელს – 8400 ლარი, ხოლო 2014 წელს 3500 ლარი, სულ – 17900 ლარი. აღნიშნული დაანგარიშება მხარეებს სადავოდ არ გაუხდიათ.
44. საქმის მასალებით დადგენილია და მოწინააღმდეგე მხარეც ადასტურებს იმ გარემოებას, რომ ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ვალდებულების ფარგლებში მოპასუხემ მოსარჩელეს გადაუხადა სულ 14300 ლარი.
45. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სხვაობა შესრულებულსა და შესასრულებელ ვალდებულებას შორის შეადგენს 3600 ლარს (17900-14300), რაც მოპასუხის მიერ მოსარჩელის სასარგებლოდ შესასრულებელ ვალდებულებას წარმოადგენს.
46. სააპელაციო პალატამ აღნიშნა, რომ მოსარჩელის წარმომადგენელმა სასამართლო სხდომაზე დაადასტურა მოპასუხის მიერ, 2012 წლის 1 აპრილის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე, დამატებით 50 ლარის გადახდის ფაქტი, რომელიც, მისივე განმარტებით, 3600 ლარს უნდა გამოაკლდეს. ამდენად, სასამართლომ საბოლოოდ დაადგინა, რომ მოპასუხეს მოსარჩელის სასარგებლოდ უნდა დაეკისროს 3550 ლარი გადახდა.
47. წარმოდგენილი საკასაციო საჩივრით მხარე სადავოდ ხდის მხარეთა შორის საიჯარო ხელშეკრულების საფუძველზე სამართლებრივი ურთიერთობის წარმოშობის, გარიგების ნამდვილობის საკითხებს და მიაჩნია, რომ არსებობს მისი შეგებებული სარჩელით მოთხოვნილი სადავო უძრავ ნივთზე გაწეული ხარჯების ანაზღაურების ფაქტობრივ-სამართლებრივი წინაპირობები.
48. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსი გარკვეულ შეზღუდვებს აწესებს საკასაციო საჩივრის დასაშვებობასთან დაკავშირებით, კერძოდ, 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ: ა) საქმე მნიშვნელოვანია სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებისათვის; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება ამ კატეგორიის საქმეებზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; გ) სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე განხილულია მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევით, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; დ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
49. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სსსკ-ის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არც ერთი ზემოთ მითითებული საფუძვლით.
50. მოცემული საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობას არ ქმნის კასატორის არგუმენტი, რომ სააპელაციო პალატამ ვერ მიუთითა, კასატორს კონკრეტულად რა სახის მტკიცებულებებით უნდა დაედასტურებინა მისი მტკიცების სფეროში შემავალი ეს თუ ის სადავო ფაქტობრივი გარემოებები.
51. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ საქართველოს სამოქალაქო და საპროცესო სამართალში არსებობს მტკიცების ტვირთის სამართლიანი და ობიექტური განაწილების სტანდარტი.
52. სამოქალაქო პროცესი აგებულია შეჯიბრებითობის პრინციპზე, რაც მხარეებს უფლებებთან ერთად თავისივე ინტერესებისათვის აუცილებელ საპროცესო მოვალეობებს აკისრებს, რომელთა შეუსრულებლობა მხარეთათვის არახელსაყრელ შედეგს იწვევს. ეს დანაწესი განმტკიცებულია სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის მე-4 მუხლით, რომლითაც მოდავე მხარეებს თანაბარი შესაძლებლობა აქვთ, განსაზღვრონ ფაქტები თავიანთი მოთხოვნებისა თუ შესაგებლის დასასაბუთებლად და თვითონვე მიიღონ გადაწყვეტილება, თუ რომელი მტკიცებულებებით უნდა იქნეს დადასტურებული ეს ფაქტები. ამავე კოდექსის 102-ე მუხლით, თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს, ე.ი. მხარეს ეკისრება როგორც ფაქტების მითითების, ასევე მათი დამტკიცების ტვირთი, რაც სათანადო მტკიცებულებების წარდგენით უნდა განახორციელოს. ამ გარემოებათა დამტკიცება შეიძლება თვით მხარეთა (მესამე პირთა) ახსნა-განმარტებით, მოწმეთა ჩვენებით, ფაქტების კონსტატაციის მასალებით, წერილობითი თუ ნივთიერი მტკიცებულებებითა და ექსპერტთა დასკვნებით. საქმის გარემოებები, რომლებიც კანონის თანახმად უნდა დადასტურდეს გარკვეული სახის მტკიცებულებებით, არ შეიძლება, დადასტურდეს სხვა სახის მტკიცებულებებით.
53. ამდენად, მხარის მიერ მითითებული კონკრეტული გარემოების დასადასტურებლად საჭირო მტკიცებულების შერჩევა მხარის არა მხოლოდ უფლება, არამედ საპროცესო მოვალეობაცაა. სწორედ აღნიშნული მოვალეობის სამართლებრივად სწორად შესრულებაზეა დამოკიდებული დავის საბოლოო ბედი. შესაბამისად, დაუსაბუთებელია იმაზე აპელირება, რომ სასამართლო თავად იყო ვალდებული, მიეთითებინა ამა თუ იმ სადავო გარემოებების დამადასტურებელი სათანადო მტკიცებულების სახეები.
54. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ დასაშვებ და დასაბუთებულ საკასაციო პრეტენზიას არ წარმოადგენს მხარის არგუმენტი გარიგების ბათილად ცნობასთან დაკავშირებით. სავსებით მართლზომიერია სააპელაციო პალატის მსჯელობა, რომ „საჯარო რეესტრის შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-11 მუხლში განხორციელებული საკანონმდებლო ცვლილება რეალურად მიზნად ისახავდა უძრავ ნივთებთან დაკავშირებულ უფლებათა საჯაროობის უზრუნველყოფასა და მესამე პირთა ინტერესების დაცვას.
55. რაც შეეხება სადავო უძრავ ნივთზე გაწეული ხარჯების ანაზღაურებას, აღნიშნულ საკითხზე გამართლებულია სააპელაციო პალატის მიერ საკასაციო სასამართლოს სტაბილურ პრაქტიკაზე მითითება, კერძოდ, საკასაციო სასამართლომ განმარტა, რომ სსკ-ის 545-ე მუხლი ადგენს გამქირავებლის ვალდებულებას, დამქირავებელს აუნაზღაუროს ნივთზე გაწეული აუცილებელი ხარჯები, თუმცა აღნიშნული ნორმა არ შეიცავს რაიმე დათქმას აუცილებელ ხარჯებთან დაკავშირებით, შესაბამისად, ამგვარი ხარჯების განმარტება უნდა მოხდეს ქირავნობის სამართლებრივი ურთიერთობის სხვა ნორმების ანალიზის საფუძველზე.
56. სსკ-ის 532-ე, 533-ე და 537-ე მუხლებით განსაზღვრულია გამქირავებლის ვალდებულებები: გადასცეს დამქირავებელს გაქირავებული ნივთი ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სარგებლობისათვის ვარგის მდგომარეობაში და ქირავნობის მთელი დროის განმავლობაში შეინარჩუნოს ნივთის ეს მდგომარეობა; გადასცეს დამქირავებელს უფლებრივად და ნივთობრივად უნაკლო ნივთი; გამოასწოროს ნაკლი, რომელიც ნივთის ვარგისიანობას ამცირებს და რომელიც ხელშეკრულების დადების მომენტისათვის არსებობს ან შემდგომში აღმოჩნდება.
57. საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ ჩამოთვლილ ვალდებულებათა დაცვა მნიშვნელოვანია ურთიერთობის თითოეული მონაწილისათვის იმდენად, რამდენადაც ამ ვალდებულებათა დარღვევა დაკ--–---ებულია მოთხოვნის წარმოშობასთან. მაგალითად: თუ გამქირავებელი დააყოვნებს ნივთის ნაკლის გამოსწორებას, დამქირავებელს შეუძლია თვითონ აღმოფხვრას იგი და მოითხოვოს ხარჯების ანაზღაურება (537.2 მუხლი); თუ დამქირავებელი გასცდება მიმდინარე რემონტის ჩატარებას და გამქირავებლის თანხმობის გარეშე მოახდენს ნივთის გადაკეთების ან რეკონსტრუქციას, გამქირავებელს შეუძლია მოითხოვოს ამით გამოწვეული ზიანის ანაზღაურება (548.3 მუხლი).
58. როგორც წესი, მხარეები ხელშეკრულების დადების დროს იშვიათად თანხმდებიან, თუ რა თვისებების მატარებული უნდა იყოს ქირავნობის საგანი, რათა იგი ჩაითვალოს ნივთობრივად უნაკლოდ, თუმცა, სსკ-ის 535-ე მუხლის თანახმად, თუ ეს თვისებები არ არის დათქმული, მაშინ გაქირავებული ნივთი მიიჩნევა უნაკლოდ, თუ იგი ვარგისია ხელშეკრულებით გათვალისწინებული საქმიანობისათვის ან ჩვეულებრივი გამოყენებისათვის. უნდა ვივარაუდოთ, რომ დამქირავებლის მიერ ნივთის მიღებისა და პრეტენზიის განუცხადებლობის შემთხვევაში დამქირავებელს გადაეცა ნივთობრივად უნაკლო ნივთი. შესაბამისად, დამქირავებელი ვერ მიუთითებს იმ ნაკლზე, რომლის თაობაზეც მან იცოდა გამქირავებელთან შეთანხმების საფუძველზე ან ნაკლი აშკარად შესამჩნევი იყო ნივთის გადაცემის მომენტში და მიუხედავად ამისა, მიიღო სარგებლობაში, როგორც უნაკლო. ამგვარი მოცემულობის არსებობისას ნაკლის გამოსწორება არ უნდა დაეკისროს გამქირავებელს და იგი უნდა განთავისუფლდეს პასუხისმგებლობისაგან. ნივთობრივი ნაკლის არარსებობისას, როგორც ზემოთ განიმარტა, დამქირავებელი ვალდებულია, ჩაატაროს მიმდინარე რემონტი საკუთარი ხარჯებით, ამასთან, გაქირავებული ნივთის ცვლილებების ან გაუარესებისათვის, რაც გამოწვეულია ხელშეკრულებით გათვალისწინებული სარგებლობით, იგი პასუხს არ აგებს (547-ე მუხლი).
59. ამდენად, თუკი ზემოაღნიშნული დასკვნა ემყარება იმ მსჯელობას, რომ გამქირავებლის მიერ საკუთარი ვალდებულების ჯეროვნად შესრულებისას (დამქირავებლისათვის უნაკლო ნივთის გადაცემა) დამქირავებელს ეკისრება ნივთზე ზრუნვა, საპირისპირო მსჯელობა საპირისპირო დასკვნამდე მიგვიყვანს, რაც იმას ნიშნავს, რომ გამქირავებელს ნივთზე ხარჯების გაღება ეკისრება იმ შემთხვევაში, თუ ხელშეკრულების დადების მომენტისათვის არსებობდა ან შემდგომში აღმოჩნდება ნაკლი, რომელიც ნივთის ვარგისიანობას ამცირებს. სწორედ ის ხარჯები, რომელიც ნაკლის აღმოსაფხვრელად და ნივთის ვარგისიანობის აღსადგენად იქნება გაღებული, უნდა მივაკუთვნოთ აუცილებელი ხარჯების კატეგორიას. აუცილებლობა კი გამომდინარეობს ორივე მხარის ინტერესებიდან, ერთი მხრივ, დამქირავებელმა ისარგებლოს ნივთით, ხოლო, მეორე მხრივ, გამქირავებელმა მიიღოს სარგებელი.
60. მნიშვნელოვანია გაირკვეს, აუცილებელი ხარჯების გაღება (ნაკლის აღმოფხვრა) დამქირავებელს შეუძლია თავისი ინიციატივით, ხარჯების შემდგომში ანაზღაურების მოთხოვნის პირობით, თუ გამქირავებლის სასარგებლოდ მოქმედებს ნაკლის გამოსწორების უპირატესობა.
61. სსკ-ის 537-ე და 543-ე მუხლებით აღიარებულია ნაკლის არსებობის შესახებ გამქირავებლის წინასწარ შეტყობინების ვალდებულება. ამასთან, დამქირავებლის მოთხოვნის უფლება წარმოიშობა, თუკი გამქირავებელი ნაკლის გამოსწორების ვადას გადააცილებს. როგორც ვხედავთ, ნაკლის გამოსწორება მოქმედებს გამქირავებლის სასარგებლოდ. საკითხის ასე გადაწყვეტა მიზნად ისახავს გამქირავებლის ინტერესების დაცვას, რათა მან თავიდან აიცილოს დამქირავებლის მიერ ქირის შემცირების ან ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნა. გარდა ამისა, გამქირავებელს უნდა მიეცეს შესაძლებლობა, შეამოწმოს ნივთი და დაადგინოს, რეალურად არსებობს თუ არა ნაკლი, და თუ არ არის, შემდგომში ამის დამტკიცება შეძლოს.
62. სსკ-ის 545-ე მუხლის მეორე ნაწილის მიხედვით, დამქირავებელს შეუძლია მოითხოვოს ასევე იმ აუცილებელი ხარჯების ანაზღაურება, რომლებიც გაწეულია არაუფლებამოსილი შესრულების (დავალების გარეშე სხვისი საქმეების შესრულების) ფარგლებში. ამ შემთხვევაში, მოთხოვნის სამართლებრივ საფუძველს 545-ე მუხლის მეორე ნაწილთან ერთად წარმოადგენს 973-ე მუხლი. აღნიშნული ნორმა უნდა განიმარტოს სამოქალაქო კოდექსის 974-ე მუხლთან ერთად, რომელიც 973-ე მუხლიდან საგამონაკლისო წესს ადგენს, კერძოდ, შემსრულებელს არ შეუძლია, მოითხოვოს გაწეული ხარჯების ანაზღაურება, თუ მის მიერ საქმეთა შესრულება ეწინააღმდეგება მეპატრონის ნებას ან არ შეესაბამება მის ინტერესებს.
63. ამდენად, იმისათვის, რათა დადებითად გადაწყდეს აუცილებელი ხარჯების დაკისრების საკითხი, უნდა არსებობდეს შემდეგი წინაპირობები: დაფიქსირდეს ნივთობრივი ნაკლი და გამქირავებმა გადააცილოს ნაკლის გამოსწორების ვადა, ან დამქირავებლის მიერ არაუფლებამოსილი შესრულების ფარგლებში განხორციელებული აუცილებელი შესრულება უნდა შეებამებოდეს დაინტერესებული პირის (მეპატრონის) ინტერესსა და ნებას.
64. საკასაციო სასამართლო იზიარებს სააპელაციო პალატის დასკვნას, რომ კასატორს უნდა ემტკიცებინა გამქივარებლის მხრიდან ნივთობრივი ნაკლის მქონე ნივთის მიღების ფაქტი. ასევე, ის გარემოება, რომ ნაკლის თაობაზე მან ნივთის მესაკუთრეს დროულად შეატყობინა და, ამ უკანასკნელის მიერ ნაკლის გამოსწორებაზე უარის თქმის გამო, ნაკლის აღმოფხვრის მიზნით, თავად გასწია აუცილებელი ხარჯი. აღნიშნული მტკიცების ტვირთის რეალიზაცია მხარემ ვერ მოახდინა.
65. ამდენად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა.
66. ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისით.
67. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი, დაუშვას წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი, რის გამოც მას უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.
68. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მესამე ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. ამდენად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ კასატორს უნდა დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით ააიპ „ს.-ისა“ და მ. გ.-ას მიერ 2016 წლის 5 სექტემბერს №1 საგადახდო დავალებით გადახდილი 300 ლარის 70% – 210 ლარი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. ააიპ .-ის“ საკასაციო საჩივარი დარჩეს განუხილველად დაუშვებლობის გამო.
2. კასატორ ააიპ „ს.-ის“ (საიდენტიფიკაციო კოდი №…) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს სახელმწიფო ბაჟის სახით ააიპ „ს.-ისა“ და მ. გ.-ას მიერ 2016 წლის 5 სექტემბერს №1 საგადახდო დავალებით გადახდილი 300 ლარის 70% – 210 ლარი.
3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
თავმჯდომარე ზ. ძლიერიშვილი
მოსამართლეები: ბ. ალავიძე
ნ. ბაქაქური