საქმე №ას-381-365-2016 18 იანვარი, 2017 წელი
ქ.თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)
მოსამართლეები:
ზურაბ ძლიერიშვილი, ეკატერინე გასიტაშვილი
სხდომის მდივანი – ლელა სანიკიძე
კასატორი _ შ. მ-ი (მოსარჩელე)
წარმომადგენელი _ მ. პ-ი
მოწინააღმდეგე მხარე _ ლ. გ-ე, იბა „შ.“ (თავმჯდომარე _ დ. დ-ე), წევრები: დ. დ-ე, ბ. ტ-ე, ნ. ს-ე (მოპასუხე)
კასატორები: იბა „შ.“ (თავმჯდომარე _ დ. დ-ე), წევრები: დ. დ-ე, ბ. ტ-ე, ნ. ს-ე (მოპასუხე)
წარმომადგენელი _ ხ. გ-ი
მოწინააღმდეგე მხარე _ შ. მ-ი (მოსარჩელე)
გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 18 თებერვლის განჩინება
კასატორების მოთხოვნა: 1. სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ნაწილში გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საქმის იმავე სასამართლოსათვის ხელახლა განსახილველად დაბრუნება;
2. სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ნაწილში გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა
დავის საგანი – კრების ოქმებისა და ხელშეკრულებების ბათილად ცნობა, უძრავი ქონების მესაკუთრედ ცნობა
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
1. მოსარჩელის მოთხოვნა და სარჩელის ფაქტობრივი საფუძვლები:
1.1. შ. მ-მა სარჩელი აღძრა სასამართლოში ლ. გ-ის, იბა „შ.-ის“, დ. დ-ის, ბ. ტ-ისა და ნ. ს-ის მიმართ და მოითხოვა: ამხანაგობის დამფუძნებელ წევრთა 2008 წლის 10 იანვრისა და 25 დეკემბრის კრების ოქმების, ამხანაგობის წევრთა 2011 წლის 28 ნოემბრის საერთო კრების ოქმის, 2011 წლის 29 ნოემბრის ერთობლივი საქმიანობის (ამხანაგობის) ხელშეკრულების, ამხანაგობის გამგეობის 2012 წლის 9 აგვისტოსა და 23 აგვისტოს კრების ოქმების, 2012 წლის 14 აგვისტოს, 20 აგვისტოსა და 27 აგვისტოს საერთო კრების ოქმების, ლ.გ-ესა და ამხანაგობას (თავმჯდომარე დ.დ-ე, გამგეობის წევრი ბ.ტ-ე) შორის 2012 წლის 1 მარტს დადებული ნარდობის ხელშეკრულების, ასევე, ამხანაგობასა (თავმჯდომარე დ.დ-ე) და ლ.გ-ეს შორის 2012 წლის 24 აგვისტოს გაფორმებული უძრავი ქონების საკუთრებაში გადაცემის ხელშეკრულების ბათილად ცნობა, ქ.თბილისში, ძ-ის ქ#...-ში, „ა“ კორპუსის მე-9 სართულზე მდებარე 187,70 კვ.მ „ა“ ბინის, ასევე, ამ კორპუსის მე-9 სართულზე მდებარე ამხანაგობის კუთვნილი 219,10 კვ.მ „ბ“ ბინისა და პირველ სართულზე მდებარე 363,00 კვ.მ საოფისე ფართიდან 300 კვ.მ ფართის მესაკუთრედ მოსარჩელის აღიარება.
1.2. სარჩელი ემყარება შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებს:
1.2.1. ქ.თბილისის საბურთალოს რაიონის პრეფექტურის 1991 წლის 23 ოქტომბრის #... გადაწყვეტილებით ჩამოყალიბდა ამხანაგობა „შ.“. ქ.თბილისის მერიის ადგილობრივი მმართველობის ვაკე-საბურთალოს გამგებლის 2001 წლის 6 თებერვლის #... განკარგულებით დამტკიცდა ინდივიდუალურ მენაშენეთა ამხანაგობა „შ.-ის“ საინიციატივო ჯგუფი, რომელშიც შევიდა მოსარჩელე. 2002 წლის 11 დეკემბრის ამხანაგობა „შ.-ის“ საერთო კრების ოქმის საფუძველზე ამხანაგობის სადამფუძნებლო დოკუმენტაცია შესაბამისობაში იქნა მოყვანილი სამოქალაქო კოდექსის 930-ე-940-ე მუხლებთან და ამხანაგობის წევრებმა მიიღეს ერთობლივი საქმიანობის (ამხანაგობის) სადამფუძნებლო ხელშეკრულების პროექტი, ამხანაგობის გამგეობის თავმჯდომარედ და წევრად აირჩიეს დ. დ-ე, თანათავმჯდომარედ - შ. მ-ი, ხოლო გამგეობის წევრებად: ზ. ა-ე და ბ. ტ-ე. კრებამ დაამტკიცა ქ.თბილისში, ნ-ის მე-3 მიკრორაიონის პირველი კვარტლის მიმდებარედ 3590 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე „ა“ და „ბ“ კორპუსების ბინებისა და ავტოფარეხების განაწილების გეგმა. ამავე ოქმით განისაზღვრა, რომ „ბ“ კორპუსის აშენების შემდეგ, მიწის ნაკვეთი უნდა გაყოფილიყო ორ ნაწილად. „ბ“ კორპუსის მაცხოვრებლების საერთო საკუთრებად უნდა განსაზღვრულიყო 1600 კვ.მ ფართი, ამასთან, „ბ“ კორპუსის, 14 ავტოფარეხის აშენებისა და ექსპლუატაციაში შესვლის შემდგომ, დ. დ-ეს, ბ. ტ-ესა და ზ. ა-ეს, თანასაკუთრების ტაბულის მიხედვით, მათი მოთხოვნების დაკმაყოფილებისთანავე უნდა შეწყვეტოდათ გამგეობის წევრის უფლებამოსილება. დარჩენილი 1990 კვ.მ ფართი უნდა გადასულიყო „ა“ კორპუსის მაცხოვრებელთა საერთო საკუთრებაში. აღნიშნული პროცედურების დასრულების შემდგომ კი, ამხანაგობის გამგეობის წევრი და თავმჯდომარე უნდა ყოფილიყო მხოლოდ შ. მ-ი. 2002 წლის 11 დეკემბრის კრების დღის წესრიგის მე-5 საკითხთან (ამხანაგობის მშენებარე სახლისა და გარაჟების განაწილება) დაკავშირებით დამტკიცდა მშენებარე „ა“ და „ბ“ კორპუსების, ასევე, ცალკე მდგომი გარაჟების განაწილების სქემა #1, #2 და #3 დანართების მიხედვით. #2 დანართის თანახმად, დ.დ-ეს მშენებარე „ბ“ კორპუსის მე-5 სართულზე უნდა მიეღო #10 ბინა და #5 ავტოფარეხი, ბ.ტ-ეს _ #5 ბინა მე-3 სართულზე და #1 ავტოფარეხი, ხოლო ზ.ა-ეს _ #11 ბინა მე-6 სართულზე და #... ავტოფარეხი.
1.2.2. 2002 წლის 24 დეკემბერს დაიდო ერთობლივი საქმიანობის (ამხანაგობა „შ.“) ხელშეკრულება, რომლის მიხედვითაც, ამხანაგობის მიზნად განისაზღვრა ქ.თბილისში, ნ-ის მე-3 მიკრორაიონის პირველი კვარტლის მიმდებარედ, 3590 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე მრავალსართულიანი მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობა და მშენებლობის დასრულების შემდეგ ამ შენობის, როგორც ამხანაგობის წევრთა წილობრივი თანასაკუთრების, მფლობელობა, სარგებლობა და განკარგვა. ამხანაგობა „შ.-ის“ მართვის უმაღლეს ორგანოს წარმოადგენდა ამხანაგობის დამფუძნებელ წევრთა საერთო კრება, ხოლო მმართველ (აღმასრულებელ) ორგანოს _ გამგეობა, რომელიც შედგებოდა თავმჯდომარის, თანათავმჯდომარისა და ორი რიგითი წევრისაგან. გამგეობის თავმჯდომარესა და თანათავჯდომარეს მიენიჭათ ამხანაგობის წარმომადგენლობითი უფლებამოსილება, კერძოდ, ისინი უფლებამოსილი იყვნენ, წარმოედგინათ ამხანაგობა მესამე პირებთან ურთიერთობაში, მათ შორის, სახელმწიფო დაწესებულებებსა და ორგანიზაციებში. ამხანაგობის სახელით დადებული გარიგებების ნამდვილობისათვის საჭირო იყო გამგეობის თავმჯდომარისა და თანათავმჯდომარის ერთობლივი ხელმოწერა, ამ წესის დაუცველად ამხანაგობის სახელით შედგენილ დოკუმენტს ან დადებულ გარიგებას არ გააჩნდა იურიდიული ძალა.
1.2.3. 2005 წლის 1 ივლისს შ.მ-მა ხელშეკრულება გააფორმა შპს „მ. 2005-თან“, რომელსაც ამხანაგობის საკუთრებაში არსებული 3590 კვ.მ მიწის ნაწილზე _ შ.მ-ის კუთვნილ 1990 კვ.მ მიწაზე უნდა აეშენებინა „ა“ კორპუსი, შესრულებულ სამუშაოთა ღირებულების სანაცვლოდ, მშენებელს უნდა მიეღო შესაბამისი ფართი. მოსარჩელის მიერ შეტანილი თანხის საფუძველზე მშენებლმა დაიწყო „ა“ კორპუსის შენება. ამხანაგობის გამგეობის წევრების მიმართ არსებული ვალდებულება შესრულდა ჯეროვნად, დ. დ-ის, ბ. ტ-ისა და ზ. ა-ის სახელზე საკუთრების უფლებით აღირიცხა 2002 წლის 11 დეკემბრის #1 ოქმით განსაზღვრული უძრავი ქონება, შესაბამისად, ისინი აღარ წარმოადგენდნენ დამფუძნებელ წევრებს. ამხანაგობის დამფუძნებელი სხვა წევრების მიმართ ვალდებულების შესრულების შემდგომ მოსარჩელემ გააგრძელა „ა“ კორპუსის მშენებლობა. კორექტირებული პროექტის თანახმად, „ა“ კორპუსს მიემატა ახალი ფართები (187.70 კვ.მ და 219.10 კვ.მ. საცხოვრებელი ფართები, 363.00 კვ.მ საოფისე ფართი). 2008 წლის აგვისტოში „ა“ კორპუსის კორექტირებული პროექტით დამტკიცებული ფართები შ.მ-მა დაარეგისტრირა ჯერ ამხანაგობის, ხოლო 2008 წლის 15 სექტებრისა და 22 სექტემბრის #2 და #3 კრების ოქმების საფუძველზე _ თავის საკუთერებად. ეს კრების ოქმები, მოპასუხეთა სარჩელის საფუძველზე, გააბათილა სასამართლომ იმ დასაბუთებით, რომ დ.დ-ესა და ბ.ტ-ეს ამხანაგობის წევრობა არ შეწყვეტიათ, რადგან შ.მ-ს არ დაუსრულებია ცალკე მდგომი 14 ავტოფარეხიდან ორის მშენებლობა.
1.2.4. მიუხედავად იმისა, რომ მოსარჩელეს არ დაურღვევია ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულება, მისი სათანადო წესით გაფრთხილების გარეშე 2011 წლის 28 ნოემბერს მოწვეულ იქნა ამხანაგობის საერთო კრება და მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება 2002 წლის 24 დეკემბრის კრების გადაწყვეტილების გაუქმების, წესდების ახალი რედაქციის დამტკიცების, გამგეობის ახალ წევრებად დ. დ-ისა და ბ. ტ-ის არჩევის, თანათავმჯდომარის ინსტიტუტის გაუქმებისა და თავმჯდომარედ დ. დ-ის დატოვების, ასევე, 2002 წლის 11 დეკემბრის კრების ოქმით განსაზღვრულ მე-6 საკითხზე მიღებული გადაწყვეტილების გაუქმების შესახებ. ამასთან, 2011 წლის 29 ნოემბერს დაიდო ერთობლივი საქმიანობის (ამხანაგობა „შ.-ის“) ხელშეკრულება, რომლის მიხედვითაც ამხანაგობის წევრებად განისაზღვრნენ: დ. დ-ე, ბ. ტ-ე და ნ. ს-ე. 2011 წლის 28 ნოემბერს მოწვეული ამხანაგობის საერთო კრება ჩაატარეს არაუფლებამოსილმა პირებმა, ვინაიდან 2002 წლის 24 დეკემბერს დადებული ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულების პირობების მიხედვით, საერთო კრება არის ამხანაგობის ორგანო, რომელშიც შედიან, როგორც დამფუძნებელი, ისე _ ჩვეულებრივი წევრები. თავის მხრივ, ჩვეულებრივი წევრები არიან ყველა ის პირები, რომლებიც ხელს აწერენ მითითებულ ხელშეკრულებას ან რომლებიც ამხანაგობის წევრები გახდებიან შემდგომ. იმდენად, რამდენადაც სადავო კრებაზე გადაწყვეტილება მიღებულ იქნა მხოლოდ სამი პირის მიერ, ისე, რომ მოწვეული არ ყოფილან მოსარჩელე და ამხანაგობის „ჩვეულებრივი“ წევრები, აღნიშნული კრების სახელით მიღებული გადაწყვეტილება არის უკანონო. ამასთანავე, უკანონოა 2011 წლის 29 ნოემბრის ხელშეკრულების (წესდების) საფუძველზე ჩატარებული ყველა მომდევნო კრებაც.
1.2.5. ამხანაგობა „შ.-ის“ 2008 წლის 10 იანვრისა და 25 დეკემბრის დამფუძნებელთა კრების ოქმები ასევე ეწინააღმდეგება კანონს, რადგანაც ამ კრების მოწვევის თაობაზე არ ყოფილა ინფორმირებული მოსარჩელე. თავად კრების ოქმებით კი, მშენებარე „ა“ კორპუსის მე-9 სართულზე მდებარე 5-ოთახიანი ბინა გასხვისდა რ. ს-ის სახელზე. ვინაიდან „ა“ კორპუსის კორექტირებული პროექტით შექმნილი ახალი ფართები მთლიანად აშენებულია მოსარჩელის მიერ მხოლოდ საკუთარი სახსრებით, ხოლო მოპასუხეებს მშენებლობაში არავითარი მონაწილეობა არ მიუღიათ, ეს ფართები მის საკუთრებას წარმოადგენს. რაც შეეხებათ დ.დ-ესა და ბ.ტ-ეს, სარჩელზე დართული აუდიტორული დასკვნის გათვალისწინებით, მათ ამ ფართებიდან შეიძლება მიეკუთვნოთ მხოლოდ 42,95 და 19,09 კვ. მეტრი.
1.2.6. მოსარჩელისათვის ცნობილი გახდა, რომ დ.დ-ესა და ბ.ტ-ეს ლ.გ-ესთან დაუდიათ ნარდობის ხელშეკრულება, რომელიც 2012 წლის 1 მარტითაა დათარიღებული, ეს ხელშეკრულება ასევე წარმოადგენს ბათილ გარიგებას, იგი 2011 წლის 29 ნოემბრის უკანონო ხელშეკრულების საფუძველზეა გაფორმებული, ამასთან, გარიგების საგანს წარმოადგენს ქონება, რომელიც იმ დროისათვის იყო აშენებული და არა ამხანაგობის, არამედ, მოსარჩელის საკუთრებად იყო აღრიცხული, ასევე, ედო ყადაღა. სადავო ფართიდან ერთ-ერთი _ „ა“ კორპუსის მე-9 სართულზე მდებარე 187,70 კვ.მ #„ა“ ბინა 2012 წლის 24 აგვისტოს საკუთრების გადაცემის ხელშეკრულების საფუძველზე აღირიცხა ლ.გ-ის საკუთრებად, რომლისთვისაც ცნობილი იყო, რომ ეს ქონება იყო სადავო, ამასთანავე, ქონების გადაცემას საფუძვლად დაედო ამხანაგობის 2012 წლის 23 აგვიტოს უკანონო კრების ოქმი. ლ.გ-ისათვის ქონების გადაცემა მოჩვენებით ხასიათს ატარებს, რათა მოსარჩელემ ვერ შეძლოს მისი დაბრუნება, ამასთანავე, აღნიშნული მოქმედება განხორციელდა უსასყიდლოდ.
2. მოპასუხეების პოზიცია:
მოპასუხეებმა სარჩელი ნაწილობრივ _ იბა „შ.-ის“ 2008 წლის 10 იანვრისა და 2008 წლის 25 დეკემბრის დამფუძნებელთა კრების ოქმების ბათილობის ნაწილში ცნეს, ხოლო დანარჩენ ნაწილში მის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა მოითხოვეს. შესაგებლის თანახმად, მოსარჩელე ვალდებულებას არაჯეროვნად ასრულებდა, რაც დადგენილია თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 30 აპრილის კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით. ამასთან, ქ.თბილისში, ნ-ის მე-3 მიკრორაიონის პირველი კვარტლის მიმდებარედ არსებულ მიწის ნაკვეთზე „ა“ კორპუსის მშენებლობა განხორციელდა არა შ. მ-ის, არამედ მშენებარე მრავალბინიან სახლში არსებული ფართების გასხვისებით მიღებული სახსრებით. გარკვეული სახსრების გაღება მოუწიათ ამხანაგობის სხვა დამფუძნებელ წევრებსაც. 2011 წლის 28 ნოემბერს მოწვეული ამხანაგობის საერთო კრება ჩატარდა სათანადო წესით, მოსარჩელეს საცხოვრებელ მისამართზე გაეგზავნა მოწვევა კრებაზე დასწრების თაობაზე, რაზეც თანდართული იყო კრების დღის წესრიგი, თუმცა, ვინაიდან შეტყობინების ჩაბარება ფოსტის მეშვეობით ვერ განხორციელდა, მის წარმომადგენელ მ. პ-ს სატელეფონო საუბრით ეცნობა, როგორც კრების მოწვევის თარიღი, ასევე _ დღის წესრიგი, მიუხედავად აღნიშნული გარემოებისა, შ. მ-ი არ გამოცხადდა კრებაზე და არც წარმომადგენლებს მიანიჭა მისი წარმოდგენის შესაძლებლობა საერთო კრებაზე. ამდენად, არ არსებობს, ამხანაგობის წევრთა მიერ ამ კრებაზე მიღებული, ასევე, მის შემდგომ მიღებული გადაწყვეტილებების ბათილად ცნობის საფუძველი. ნიშანდობლივია, რომ ამხანაგობა თავდაპირველად 8 წევრის შემადგენლობით შეიქმნა, რომელთაგან სამმა: გ. გ-მა, ზ. ა-ემ და ო. ვ-ამ წევრობის უფლებები დაუთმეს დ. დ-ეს, თავის მხრივ, ეს უკანასკნელი თავადაა ამხანაგობის წევრი და მის მიერ გადაწყვეტილების მიღებისას გამოვლენილი ნება წარმოადგენს არა ერთ, არამედ ოთხ ხმას. ამხანაგობის წევრ ი. ს-ს კი, ნოტარიულად აქვს დამოწმებული საკუთარი ნება იმის თაობაზე, რომ ის გასულია ამხანაგობიდან. კრებაზე მონაწილეობა არ მიუღია შ.მ-ს, შესაბამისად, დ.დ-ის, ბ.ტ-ისა და ნ.ს-ის მონაწილეობით ჩატარებული კრება ნიშნავს მასში ყველა წევრის მონაწილეობას. დაუსაბუთებელია მოსარჩელის მოთხოვნა ამხანაგობის მიერ დადებული ნარდობის ხელშეკრულების ბათილად ცნობის მოთხოვნის ნაწილში, სარჩელს არ ერთვის არც ერთი მტკიცებულება, რომელიც ამ მოთხოვნის საფუძვლიანობას დაადასტურებდა, მხოლოდ მოსარჩელის ახსნა-განმარტება კი, არ შეიძლება საფუძვლად დაედოს გარიგების ბათილად ცნობას. საგულისხმოა, რომ ეს გარიგება დადებულია ამხანაგობის გამგეობის მიერ წესდების შესაბამისად, რომელიც კანონიერად ჩატარებულმა ამხანაგობის კრებამ დაამტკიცა, გარიგების დადება ემსახურებოდა არა მოჩვენებას, არამედ, მიზნად ისახავდა ქონებაზე საკუთრების გადაცემას ლ.გ-ისათვის, რომელიც კეთილსინდისიერი შემძენია და არავითარი შეხება მოდავე მხარეებთან არ გააჩნდა, ხოლო შ.მ-ის ამხანაგობიდან გარიცხვა მის მიერ ვალდებულებათა, ასევე, ამხანაგობის უფლებების უხეშმა დარღვევამ განაპირობა. რაც შეეხება მოსარჩელისათვის ქონების საკუთრებაში გადაცემას, ამ შემთხვევაში, გასათვალისწინებელია, რომ კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით დადგინდა შ.მ-ის მიერ ვალდებულების შეუსრულებლობის ფაქტი, რის გამოც მას გაუუქმდა სადავო ქონებაზე საკუთრების უფლება, გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლიდან რამდენიმე დღეში შ.მ-მა აღძრა ახალი სარჩელი იმ მიზნით, რომ ერთპიროვნულად კრების სახელით მიღებული გადაწყვეტილების ნაცვლად მას სურს სასამართლოს მეშვეობით მოიპოვოს საკუთრების უფლება ქონებაზე, რომელიც მისთვის ამხანაგობას არ გადაუცია. მოსარჩელეს შესასრულებელი ჰქონდა ამხანაგობის წინაშე ნაკისრი ვალდებულებები.
3. პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:
თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 22 მაისის გადაწყვეტილებით სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა, ბათილად იქნა ცნობილი ინდივიდუალური ბინათმშენებლობის ამხანაგობა „შ.-ის“ წევრთა 2011 წლის 28 ნოემბრის საერთო კრების ოქმი; 2011 წლის 29 ნოემბრის ხელშეკრულება ერთობლივი საქმიანობის (ამხანაგობის) შესახებ; იბა „შ.-ის“ წევრთა 2012 წლის 20 აგვისტოს საერთო კრების ოქმი, იბა „შ.-ის“ წევრთა 2012 წლის 27 აგვისტოს საერთო კრების ოქმი, შ. მ-ის სარჩელი იბა „შ.-ის“ 2008 წლის 10 იანვრისა და 25 დეკემბრის დამფუძნებელთა კრების ოქმების, 2012 წლის 9 აგვისტოს, 14 აგვისტოსა და 23 აგვისტოს კრების ოქმების, ლ. გ-ეს, ბ. ტ-ესა და იბა „შ.-ის“ თავმჯდომარე დ. დ-ეს შორის 2012 წლის 24 აგვისტოს გაფორმებული ხელშეკრულების, ასევე, ლ. გ-ესა და იბა „შ.-ის“ თავმჯდომარე დ. დ-ეს შორის 2012 წლის 1 მარტს გაფორმებული ხელშეკრულების ბათილად ცნობის ნაწილში არ დაკმაყოფილდა, ამავე გადაწყვეტილებით არ დაკმაყოფილდა მოსარჩელის მოთხოვნა ქ.თბილისში, ძ-ის ქ#...-ში, „ა“ კორპუსში, მე-9 სართულზე მოპასუხე ლ. გ-ის საკუთრებაში რიცხული 187.70 კვ.მ „ა“ ბინისა (მიწის (უძრავი ქონების) ს/კ #...) და ამავე კორპუსში, მე-9 სართულზე, იბა „შ.-ის“ საკუთრებაში რიცხული 219.10 კვ.მ #24 „ბ“ ბინის (მიწის (უძრავი ქონების) ს/კ #...), ასევე, პირველ სართულზე მდებარე 363.00 კვ.მ საოფისე ფართიდან 300 კვ. მეტრის (მიწის (უძრავი ქონების) ს/კ #...) მესაკუთრედ ცნობის თაობაზე.
4. აპელანტების მოთხოვნა:
4.1. საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ, მოითხოვა მისი ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის სრულად დაკმაყოფილება;
4.2. ამავე გადაწყვეტილებაზე სააპელაციო საჩივარი წარადგინეს მოპასუხეებმაც (დ.დ-ემ, ბ.ტ-ემ და ნ.ს-ემ), მოითხოვეს მისი ნაწილობრივ გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.
5. გასაჩივრებული განჩინების სარეზოლუციო ნაწილი:
თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 18 თებერვლის განჩინებით სააპელაციო საჩივრები არ დაკმაყოფილდა, ხოლო გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად.
6. კასატორების მოთხოვნა:
6.1. სააპელაციო სასამართლოს განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ, მოითხოვა სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ნაწილში მისი გაუქმება და საქმის იმავე სასამართლოსათვის ხელახლა განსახილველად დაბრუნება;
6.2. ამავე განჩინებაზე საკასაციო საჩივარი წარადგინეს მოპასუხეებმაც (იბა „შ.-მა“ (თავმჯდომარე _ დ. დ-ე), წევრებმა: დ. დ-ემ, ბ. ტ-ემ და ნ. ს-ემ), მოითხოვეს მათი სააპელაციო საჩივრის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის ნაწილში მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლომ შეისწავლა საქმის მასალები, გასაჩივრებული განჩინების დასაბუთებულობა, საკასაციო საჩივრების საფუძვლები და მიიჩნევს, რომ კასატორთა მოთხოვნები უსაფუძვლოა და არ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:
1. გასაჩივრებული განჩინების უცვლელად დატოვების ფაქტობრივი და სამართლებრივი დასაბუთება:
1.1. საკასაციო საჩივრების საფუძვლიანობის შემოწმებამდე სასამართლო ყურადღებას გაამახვილებს საკასაციო მსჯელობის ფარგლებზე, კერძოდ, შეფასების საგანს წარმოადგენს იბა „შ.-ის“ 2011 წლის 28 ნოემბრის, 2012 წლის 20 აგვისტოს, 23 აგვისტოსა და 27 აგვისტოს კრების ოქმების, 2011 წლის 29 ნოემბრის ერთობლივი საქმიანობის (ამხანაგობის), 2012 წლის 1 მარტის ნარდობისა და 2012 წლის 24 აგვისტოს ქონების საკუთრებაში გადაცემის შესახებ ხელშეკრულებების კანონშესაბამისობა, ასევე, ქ.თბილისში, ძ-ის ქ#...-ში, „ა“ კორპუსის მე-9 სართულზე მდებარე 187,70 კვ.მ „ა“ ბინისა და პირველ სართულზე მდებარე 363 კვ.მ საოფისე ფართიდან 300 კვ.მ ფართის შ.მ-ისათვის მიკუთვნებაზე უარის თქმის მართლზომიერება (იხ. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2015 წლის 24 ივნისის საოქმო განჩინებები საქმის წარმოების შეწყვეტის თაობაზე). კასატორები არ ეთანხმებიან სააპელაციო სასამართლოს დასკვნებს სარჩელის ნაწილობრივ საფუძვლიანობის/უსაფუძვლობის თაობაზე და პრეტენზიებს აცხადებენ გასაჩივრებული განჩინებით, როგორც მატერიალური, ისე _ საპროცესო სამართლის ნორმათა დარღვევის თაობაზე.
1.2. სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილია დავის გადაწყვეტისათვის მნიშვნელობის მქონე შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:
1.2.1. 2002 წლის 11 დეკემბრის ამხანაგობა „შ.-ის“ საერთო კრების გადაწყვეტილებით ამხანაგობის წევრებმა მიიღეს ერთობლივი საქმიანობის (ამხანაგობის) სადამფუძნებლო ხელშეკრულების პროექტი, ამხანაგობის გამგეობის თავმჯდომარედ და წევრად აირჩიეს დ. დ-ე, თანათავმჯდომარედ _ შ. მ-ი, ხოლო გამგეობის წევრებად: ზ. ა-ე და ბ. ტ-ე. ამხანაგობა „შ.-ის“ „ჩვეულებრივ წევრებად“ მიღებულ იქნენ: ო. ვ-ა, გ. გ-ი, ნ. ს-ე, ი. ს-ი. ამავე კრებით დამტკიცდა ქ.თბილისში, ნ-ის მესამე მიკრორაიონის პირველი კვარტლის მიმდებარედ 3590 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე მშენებარე „ა“ და „ბ“ კორპუსების ბინებისა და ავტოფარეხების განაწილების გეგმა. კრების ოქმით განისაზღვრა, რომ „ბ“ კორპუსის აშენების შემდეგ, მიწის ნაკვეთი უნდა გაყოფილიყო ორ ნაწილად. „ბ“ კორპუსის მაცხოვრებლების საერთო საკუთრებად უნდა განსაზღვრულიყო 1600 კვ.მ ფართი, ამასთან, „ბ“ კორპუსის, 14 ავტოფარეხის აშენებისა და ექსპლუატაციაში შესვლის შემდგომ დ. დ-ეს, ბ. ტ-ესა და ზ. ა-ეს, თანასაკუთრების ტაბულის მიხედვით, მათი მოთხოვნების დაკმაყოფილებისთანავე უნდა შეწყვეტოდათ გამგეობის წევრის უფლებამოსილება. დარჩენილი 1990 კვ.მ ფართი უნდა გადასულიყო „ა“ კორპუსის მაცხოვრებელთა საერთო საკუთრებაში. აღნიშნული პროცედურების დასრულების შემდეგ კი, ამხანაგობის გამგეობის წევრი და თავმჯდომარე უნდა ყოფილიყო მხოლოდ შ. მ-ი;
1.2.2. 2002 წლის 24 დეკემბერს დაიდო ერთობლივი საქმიანობის (ამხანაგობის) ხელშეკრულება, რომლის მიხედვითაც, ამხანაგობა „შ.-ის“ მიზნად განისაზღვრა ქ.თბილისში, ნ-ის მესამე მიკრორაიონის პირველი კვარტლის მიმდებარედ 3590 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე მრავალსართულიანი მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობა და მშენებლობის დასრულების შემდეგ, ამ შენობის, როგორც ამხანაგობის წევრთა წილობრივი თანასაკუთრების მფლობელობა, სარგებლობა და განკარგვა. ამავე ხელშეკრულების მე-3 მუხლის თანახმად, ამხანაგობის წევრები იყოფიან ორ ჯგუფად: „დამფუძნებელ“ და „ჩვეულებრივ“ წევრებად. ამხანაგობა „შ.-ის“ მართვის ორგანოებს წარმოადგენდა: ამხანაგობის დამფუძნებელ წევრთა საერთო კრება; ამხანაგობის წევრთა საერთო კრება; გამგეობა; გამგეობის თავმჯდომარე და თანათავმჯდომარე. ხელშეკრულების მე-4 მუხლის თანახმად, „დამფუძნებელ წევრთა“ კრება არის ამხანაგობის მმართველობის უმაღლესი ორგანო, რომლის კომპეტენციას განეკუთვნებოდა: ა) ამხანაგობის ძირითადი ორგანიზაციულ-ფინანსური საკითხების გადაწყვეტა; ბ) ამხანაგობაში წევრთა მიღება; გ) ამხანაგობაში შესატანების ოდენობისა და კვოტების განსაზღვრა; დ) განუთავსებელი ფართების განაწილება; ე) წევრის გარიცხვის შესახებ გადაწყვეტილების მიღება; ვ) ამხანაგობის წევრთა შორის წილობრივი საკუთრების იდენტიფიკაცია და განსაზღვრა; ზ) ამხანაგობის გამგეობის არჩევა; თ) ამხანაგობის გამგეობის თავმჯდომარისა და თანათავმჯდომარის არჩევა. ხელშეკრულების მე-5 მუხლის თანახმად, ამხანაგობის საერთო კრებაში შედიოდნენ, როგორც „დამფუძნებელი“, ისე _ „ჩვეულებრივი“ წევრები, ხოლო მის კომპეტენციას განეკუთვნებოდა: ა) „ამხანაგობის“ საერთო სარგებლობაში არსებული ფართების სარგებლობის, ფლობის, განკარგვისა და შესაბამისი წესების დადგენა; ბ) „დამფუძნებელ წევრთა“ კრებისათვის წინადადებებისა და რეკომენდაციების მიწოდება იმ საკითხებთან დაკავშირებით, რომლებიც შედიოდა „დამფუძნებელ წევრთა“ კრების კომპეტენციაში; გ) „ამხანაგობის“ სხვა საკითხების შესახებ გადაწყვეტილებების მიღება, რომლებიც არ შედიოდა „დამფუძნებელ წევრთა“ კრების კომპეტენციაში. „ამხანაგობის“ მმართველ (აღმასრულებელ) ორგანოს წარმოადგენდა გამგეობა, რომელიც შედგებოდა ოთხი წევრის: თავმჯდომარის, თანათავმჯდომარისა და ორი რიგითი წევრისაგან, ამასთან, გამგეობის თავმჯდომარესა და თანათავმჯდომარეს მიენიჭათ ამხანაგობის წარმომადგენლობითი უფლებამოსილება, კერძოდ, ისინი უფლებამოსილი იყვნენ, წარმოედგინათ „ამხანაგობა“ მესამე პირებთან ურთიერთობაში, მათ შორის, სახელმწიფო დაწესებულებებსა და ორგანიზაციებში. „ამხანაგობის“ სახელით დადებული გარიგებების ნამდვილობისათვის კი, საჭირო იყო გამგეობის თავმჯდომარისა და თანათავმჯდომარის ერთობლივი ხელმოწერა, ასევე, ამ ორი პირის ხელმოწერის გარეშე ამხანაგობის სახელით შედგენილ დოკუმენტს ან დადებულ გარიგებას არ გააჩნდა იურიდიული ძალა. ამხანაგობის ხელშეკრულების მე-8 მუხლით მოწესრიგდა წევრთა შორის წილის განსაზღვრის მექანიზმი, კერძოდ, 8.2. მუხლის თანახმად, „ამხანაგობაში“ წილი, კერძოდ კი, შენობის აშენების შემდგომ საკუთრებაში მისაღები საცხოვრებელი (ან არასაცხოვრებელი) ფართის ოდენობა, განლაგება და შესატანის ოდენობა განისაზღვრებოდა „დამფუძნებელ წევრთა“ გადაწყვეტილებით, ამ ხელშეკრულებით დადგენილი ფორმითა და მექანიზმით. 8.3. მუხლის თანახმად, „დამფუძნებელ წევრთა“ კრება პერიოდულად ამტკიცებდა ამხანაგობის წევრთა შორის წილობრივი თანასაკუთრების ტაბულას. 8.5 მუხლით განისაზღვრა, რომ „ამხანაგობის თანასაკუთრების ტაბულაში“ ნებისმიერი ცვლილება ხორციელდებოდა „დამფუძნებელ წევრთა“ კრების გადაწყვეტილებით, რომელიც დამოწმებული უნდა ყოფილიყო სანოტარო წესით და დარეგისტრირებულიყო ქ.თბილისის საჯარო რეესტრში;
1.2.3. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 30 აპრილის კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით ბათილად იქნა ცნობილი ამხანაგობა „შ.-ის“ 2008 წლის 15 სექტემბრის კრების #2 ოქმი და 2008 წლის 22 სექტემბრის კრების #3 ოქმი. აღნიშნული გადაწყვეტილებით დადგენილად იქნა მიჩნეული, რომ შ. მ-ის მიერ არ იქნა სრულად შესრულებული ვალდებულება ცალკე მდგომი ავტოფარეხების აშენების თაობაზე, რის გამოც, ამხანაგობა „შ.-ის“ გამგეობის წევრთა უფლებამოსილება არ იყო შეწყვეტილი. 2008 წლის 15 სექტემბრისა და 22 სექტემბრის კრების ოქმების შესაბამისად, შ. მ-ს მიეკუთვნა ფართები, რომელთა განაწილებაც არ ყოფილა შეთანხმებული 2002 წლის 11 დეკემბრის ამხანაგობის დამფუძნებელთა კრების მიერ დამტკიცებული გეგმით. აღნიშნული ფაქტობრივი მოცემულობა საქმის განხილვის ამ ეტაპზეც არ არის შეცვლილი და შ. მ-ის მიერ სრულყოფილად არ არის შესრულებული ამხანაგობის ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულებები;
1.2.4. 2011 წლის 28 ნოემბერს ჩატარდა ამხანაგობა „შ.-ის“ საერთო კრება და მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება 2002 წლის 24 დეკემბრის წესდების გაუქმების, წესდების ახალი რედაქციის დამტკიცების, გამგეობის ახალ წევრებად დ. დ-ისა და ბ. ტ-ის არჩევის, თანათავმჯდომარის ინსტიტუტის გაუქმებისა და თავმჯდომარედ დ. დ-ის დატოვების, ასევე, 2002 წლის 11 დეკემბრის კრების ოქმით განსაზღვრულ მე-6 საკითხზე მიღებული გადაწყვეტილების გაუქმების შესახებ. კრებას ესწრებოდნენ დ. დ-ე, ბ. ტ-ე, ნ. ს-ე;
1.2.5. 2011 წლის 29 ნოემბერს გაფორმდა ამხანაგობა „შ.-ის“ ხელშეკრულება (ერთობლივი საქმიანობა), რომლის მიხედვითაც ამხანაგობის „დამფუძნებელ“ წევრებად განისაზღვრნენ: დ. დ-ე, ბ. ტ-ე და ნ. ს-ე. ხელშეკრულების პირობების მიხედვით, ამხანაგობის მიზანს წარმოადგენდა ოფიციალური სახელმწიფო ორგანოების მიერ შეთანხმებული და დამტკიცებული პროექტის შესაბამისად, ამხანაგობის საკუთრებაში არსებულ მიწის ნაკვეთზე მრავალსართულიანი მრავალბინიანი საცხოვრებელი სახლის მშენებლობა და მშენებლობის დასრულების შემდგომ ამ შენობის, როგორც ამხანაგობის წევრთა წილობრივი თანასაკუთრების მფლობელობა, სარგებლობა და განკარგვა. ხელშეკრულების მე-2 მუხლის მიხედვით, ამხანაგობაში გაწევრიანების მიზნისა და პროექტის განსახორციელებლად, ამხანაგობის წევრები განახორციელებდნენ შესატანებს ამხანაგობაში, როგორც ფულადი, ისე _ მომსახურების სახით. ამასთან, დ. დ-ის, ბ. ტ-ისა და ნ. ს-ის შესატანს წარმოადგენდა მიწის ნაკვეთი, სხვა წევრებს უნდა განეხორციელებინათ ფულადი ან არაფულადი შესატანი, რომლის ოდენობა და სახეობა განისაზღვრებოდა ამხანაგობის მიერ, ამ დებულებით განსაზღვრული წესითა და პირობებით. ხელშეკრულებით ამხანაგობის წევრები დაიყვნენ ორ ჯგუფად: „დამფუძნებელ“ და „ჩვეულებრივ“ წევრებად. „ჩვეულებრივ წევრებს“ წარმოადგენდნენ ის პირები, რომლებიც ხელის მოწერით ეთანხმებოდნენ ან დაეთანხმებოდნენ ამ დებულებას და რომლებიც ამხანაგობის წევრებად გახდებოდნენ შემდგომში, წილის დათმობის საფუძველზე, გამგეობის ან საერთო კრების გადაწყვეტილების შესაბამისად. ხელშეკრულება ხელმოწერილ იქნა დ. დ-ის, ბ. ტ-ისა და ნ. ს-ის მიერ;
1.2.6. 2012 წლის 20 აგვისტოს მოწვეულ იქნა ამხანაგობა „შ.-ის“ წევრთა საერთო კრება და განხილულ იქნა შემდეგი საკითხები: ა) შ. მ-ისათვის საურავისა და ჯარიმის დაკისრება; ბ) შ. მ-ისათვის დამცავი კედლის მშენებლობისათვის პროექტირებისა და სამშენებლო თანხების დაკისრება; გ) შ. მ-ისათვის ცალკე მდგომი ავტოფარეხების პროექტირებისა და სამშენებლო თანხების დაკისრება. კრების გადაწყვეტყილებით შ. მ-ს დაევალა, განეთავსებინა ამხანაგობის საბანკო ანგარიშზე ზედამხედველობის სამსახურის მიერ დაკისრებული საურავისა და ჯარიმის, დამცავი კედლის მშენებლობისათვის პროექტირებისა და სამშენებლო, ცალკე მდგომი ავტოფარეხების პროექტირებისა და სხვა სამშენებლო თანხები. კრების ოქმი ხელმოწერილ იქნა კრების თავმჯდომარე დ. დ-ის მიერ;
1.2.7. 2012 წლის 27 აგვისტოს მოწვეულ იქნა ამხანაგობა „შ.-ის“ წევრთა საერთო კრება, რომელზეც განხილულ იქნა შ. მ-ის ამხანაგობა „შ.-ის“ წევრობიდან გარიცხვის საკითხი. კრებაზე მიღებულ იქნა გადაწყვეტილება ვალდებულების არაჯეროვანი შესრულებისა და ვალდებულებათა შესრულებაზე უარის თქმის გამო, ამხანაგობის წევრობიდან შ. მ-ის გარიცხვის თაობაზე;
1.2.8. 2012 წლის 1 მარტს, ერთი მხრივ, ამხანაგობა ,,შ.-ს“, როგორც მენარდესა და, მეორე მხრივ, ლ. გ-ეს, როგორც შემკვეთს შორის დაიდო ნარდობის ხელშეკრულება, რომლის საგანსაც წარმოადგენდა დამკვეთის დავალებით მენარდის მიერ ქ.თბილისში, ნ-ის მესამე მიკრორაიონის პირველი კვარტლის მიმდებარედ, ძ-ის ქ#...-ში მდებარე 3590 კვ.მ მიწის ნაკვეთზე (ს/კ #...) არსებულ #1 შენობის მე-9 სართულზე 187.70 კვ.მ ბინის მშენებლობა. ხელშეკრულების ფასი განისაზღვრა 60 000 აშშ დოლარით. ამხანაგობის სახელით ხელშეკრულებაზე ხელი მოაწერეს დ. დ-ემ და ბ. ტ-ემ;
1.2.9. 2012 წლის 24 აგვისტოს, ერთი მხრივ, ამხანაგობა „შ.-სა“ და, მეორე მხრივ, ლ. გ-ეს შორის დაიდო ქ.თბილისში, ნ-ის მესამე მიკრორაიონის პირველი კვარტლის მიმდებარედ, მე-9 სართულზე მდებარე 187.70 კვ.მ ბინის ლ. გ-ის საკუთრებაში გადაცემის შესახებ ხელშეკრულება. საჯარო რეესტრის ამონაწერის თანახმად (2012 წლის 24 აგვისტოს მდგომარეობით), უძრავი ქონება რეგისტრირებული იყო ამხანაგობის საკუთრებად. უფლების დამადასტურებელ დოკუმენტად მითითებული იყო თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 30 აპრილის გადაწყვეტილება. 2012 წლის 24 აგვისტოს ხელშეკრულებას ამხანაგობის სახელით ხელს აწერს დ. დ-ე, რომელსაც წარმომადგენლობითი უფლებამოსილება მინიჭებული ჰქონდა 2011 წლის 28 ნოემბრის ამხანაგობა „შ.-ის“ საერთო კრების გადაწყვეტილებითა და 2011 წლის 29 ნოემბრის ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულებით.
1.3. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება). დასაბუთებულ პრეტენზიაში იგულისხმება მითითება იმ პროცესუალურ დარღვევებზე, რომლებიც დაშვებული იყო სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმის განხილვის დროს და რამაც განაპირობა ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად შეფასება-დადგენა, მატერიალურ-სამართლებრივი ნორმის არასწორად გამოყენება ან/და განმარტება (სსსკ-ის 393-ე მუხლი).
1.4. საკასაციო პრეტენზიათა შესწავლით დასტურდება, რომ:
1.4.1. შ. მ-ი სადავოდ ხდის ქვემდგომი სასამართლოს მხრიდან სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის მოთხოვნათა დარღვევით 2012 წლის 1 მარტის ხელშეკრულების შეფასებას, რომლის დაცვის შემთხვევაშიც უნდა დადგენილიყო შემკვეთ ლ.გ-ის არაკეთილსინდისიერების ფაქტი. ამას ადასტურებს თუნდაც ხ.გ-ის წარმომადგენლობა ხელშეკრულების დადებისას, ასევე, ამხანაგობის თანათავმჯდომარის ხელმოწერის არარსებობა გარიგებაზე, რაც გამორიცხავდა რეესტრის უტყუარობის პრეზუმფციის დაშვებას. გარდა ამისა, კასატორი პრეტენზიას აცხადებს იმაზეც, რომ მას არასწორად ეთქვა ფართების მიკუთვნებაზე უარი, რადგანაც ამხანაგობის წევრები ყოველ ღონეს მიმართავენ, რათა მან ვერ მიიღოს ქონებრივი სიკეთე, შესაბამისად, იგი იძულებულია, ქონებრივი უფლება მოიპოვოს სასამართლოს გადაწყვეტილებით.
1.4.2. ამხანაგობა „შ.-ის“ წევრები: დ. დ-ე, ბ. ტ-ე და ნ. ს-ე არ ეთანხმებიან სააპელაციო სასამართლოს იმ შეფასებებს, რომელთა მიხედვითაც ბათილად იქნა ცნობილი ამხანაგობის 2011 წლის 28 ნოემბრის კრების გადაწყვეტილება და ამავე კრებაზე მიღებული, 29 ნოემბრით დათარიღებული ამხანაგობის ხელშეკრულება, რადგანაც კასატორთა მოსაზრებით, ამხანაგობის ძველი წესდება აფერხებდა ერთობლივი საქმიანობის მიზნის მიღწევას, კერძოდ, წესდება შეიცავდა ჩანაწერს თანათავმჯდომარის ინსტიტუტის თაობაზე, რომლის ხელმოწერის გარეშეც ნებისმიერ გარიგებას იურიდიული ძალა არ გააჩნდა, თანათავმჯდომარე შ.მ-ი კი, თავს არიდებდა ამხანაგობასთან ურთიერთობას, ამ უკანასკნელისათვის მისი საკონტაქტო ნომერიც არ იყო ცნობილი. გარდა აღნიშნულისა, ზოგიერთი წევრი გავიდა ამხანაგობიდან, ერთ-ერთი წევრი _ ო.ვ-ა გარდაიცვალა, რაც კიდევ ერთხელ აუცილებელს ხდიდა ამხანაგობის დოკუმენტაციის შექმნილ რეალობასთან შესაბამისობაში მოყვანას, ამასთან, უნდა მიღწეულიყო ამხანაგობის საბოლოო მიზანი _ დამცავი კედლისა და ავტოფარეხების მშენებლობის დასრულება და „ა“ კორპუსის ექსპლუატაციაში მიღება; 2002 წლის 11 დეკემბრის კრების #1 ოქმი არ შეესაბამება იმ დროს მოქმედ სამოქალაქო კოდექსის 183-ე და 323-ე მუხლების მოთხოვნებს; მითითებული კრების გადაწყვეტილებით განაწილდა ის ფართები, რომლებიც თბილისის საბურთალოს რაიონის პრეფექტურის 1991 წლის 23 ოქტომბრის #... გადაწყვეტილებით და 2002 წლის დეკემბრის მდგომარეობით არსებული პროექტის (არქიტექტურის სამსახურის მიერ 2001 წელს დამტკიცებული) შესაბამისად უნდა აშენებულიყო; თბილისის ურბანული დაგეგმარების საქალაქო სამსახურის მიერ 2006 წლის 17 მარტის ბრძანებით განხორციელდა ასაშენებელი ფართების კორექტირება. სწორედ ჩამოთვლილმა გარემოებებმა განაპირობა ამხანაგობის ძველი წესდების გაუქმება და მისი ახალი რედაქციის დამტკიცება, რომელიც სარეგისტრაციო სამსახურში უნდა წარდგენილიყო ბინებისათვის მისამართის მინიჭების მიზნით. მხოლოდ ამხანაგობის წევრთა საერთო კრებას შეეძლო წესდების არსებული რედაქციის შეცვლა, თანახმად 2002 წლის 24 დეკემბრის ხელშეკრულების 5.2.3. პუნქტისა. გასათვალისწინებელია, რომ 2011 წლის 28 ნოემბრისათვის გ. გ-ის, ზ. ა-ისა და გარდაცვლილ ო. ვ-ას უფლებები დათმობილი ჰქონდა დ. დ-ეს, რომელიც, საკუთარ თავთან ერთად, სარგებლობდა დამატებით სამი ხმის უფლებით. სამოქალაქო კოდექსის 198-ე მუხლის მოთხოვნათა დაცვით დათმობილი უფლების ცალმხრივად გაუქმება კი, შეუძლებელია მოსარჩელის მიერ წარმოდგენილი, გ.გ-ის მიერ სანოტარო წესით დამოწმებული განცხადების საფუძველზე. ქ.თბილისის მერიის ზედამხედველობის საქალაქო სამსახურმა 4 000 ლარით დააჯარიმა ამხანაგობა, რაც გამოწვეული იყო იმ პირთა ქმედებებით, რომლებსაც „ა“ კორპუსში შ.მ-ისგან შეძენილი ჰქონდათ მშენებარე ფართები. შენობის ექსპლუატაციაში მიუღებლობის გამო კი, ზედამხედველობის სამსახურმა სწორედ მშენებლობის დამკვეთი _ ამხანაგობა დააჯარიმა, რომელიც დღემდე არქიტექტურული პროექტის მესაკუთრეა. ფიზიკურ პირთა მხრიდან პროექტის დარღვევით მშენებარე ფართის გადაკეთების გამო დაკისრებული ჯარიმა გადაიხადა ამხანაგობის თავმჯდომარე დ.დ-ემ 2011 წლის 23 დეკემბერს. არქიტექტურული პროექტის ცვლილების, ასევე მშენებლობის დასრულების მიზნით, სავალდებულო იყო ამხანაგობის წესდების ახალი რედაქციის მიღება. ამ შემთხვევაში, სასამართლომ არ იმსჯელა შ.მ-ის, როგორც ამხანაგობის თანათავმჯდომარის მიერ საკუთარი უფლების სამოქალაქო კოდექსის 115-ე მუხლის დარღვევით გამოყენების საკითხზე, შესაბამისად, სასამართლოს დასკვნა, რომ შ.მ-ი არ იყო მოწვეული ამხანაგობის 2011 წლის 28 ნოემბრის კრებაზე, რაც მიღებული გადაწყვეტილების, ასევე, 29 ნოემბრის სანოტარო წესით დადასტურებული წესდების ბათილობის საფუძველია, არასწორია, რამდენადაც საქმეში წარმოდგენილი სატელეფონო საუბრების ამონაწერით დასტურდება, რომ შ.მ-ის უფლებამოსილ წარმომადგენელს (მ.პ-ი) დაუკავშირდა ამხანაგობის წარმომადგენელი და აცნობა, როგორც კრების, ისე _ მისი დღის წესრიგის თაობაზე. ეს გარემოება პაექრობის ეტაპზე აღიარა მხარის წარმომადგენელმაც, თუმცა ამ აღიარების თაობაზე სასამართლოს გადაწყვეტილებაში არ არის ნამსჯელი. 2011 წლის 22 ნოემბერს განხორციელებული სატელეფონო ზარით დასტურდება ასევე, რომ შ.მ-ის სრულუფლებიანმა წარმომადგენელმა თ.მ-მა აცნობა ამხანაგობას, რომ კასატორთა მოწინააღმდეგე მხარე 2011 წლის 28 ნოემბრისათვის იქნებოდა თბილისში, მასვე წაეკითხა კრების დღის წესრიგი და ეთხოვა შ.მ-ისათვის განკუთვნილი საფოსტო გზავნილის ჩაბარება, თუმცა, მოგვიანებით, თ.მ-მა გზავნილი არ ჩაიბარა, ხოლო ფოსტალიონმა შეტყობინების ჩაუბარებლობის მიზეზად მიუთითა ადრესატის კიევში ყოფნის ფაქტი, რომლის თბილისში ჩამოსვლის თარიღი მისთვის უცნობი იყო (თ.მ-ის სახელზე შ.მ-ის მიერ 20.05.2009წ. გაცემული მინდობილობა წარმოდგენილია საქმეში). ამხანაგობის კრების დროისა და დღის წესრიგის იგივეობის შესახებ თ.მ-ს ტელეფონის მეშვეობით დამატებით ეცნობა 25 ნოემბერს და ამ უკანასკნელმა, მოწმედ დაკითხვისას ვერ ახსნა, რა მიზნით დაუკავშირდა მას კასატორთა წარმომადგენელი. 2011 წლის 28 ნოემბრისათვის შ.მ-ი კვლავ ირიცხებოდა ამხანაგობის ჩვეულებრივ წევრად (რომლის ვალდებულებაც მშენებლობის დაფინანსება იყო და ფართი სწორედ ამ ვალდებულების სანაცვლოდ გადაეცა), თანახმად 2002 წლის 11 დეკემბრის კრების ოქმისა, რომელიც 2011 წლის 28 ნოემბრის წევრთა გადაწყვეტილებით სრულად არ გაუქმებულა, არამედ ამ კრებაზე მიღებული გადაწყვეტილებით გაუქმდა 2002 წლის 11 დეკემბრის კრების მე-6 საკითხის თაობაზე მიღებული გადაწყვეტილება. შ.მ-ის მიერ ვალდებულების დარღვევის ფაქტი დასტურდება მოწმედ დაკითხული პირების ჩვენებებითაც. შ.მ-ს არა თუ მშენებლობისათვის, არამედ, ამხანაგობის მიერ მისთვის გადაცემული უძრავი ქონების სანაცვლოდ არ განუხორციელებია არავითარი ფულადი შესატანი ამხანაგობაში. ამასთანავე, უდავოა, რომ შ.მ-ის ვალდებულებას წარმოადგენდა ი. ს-ის მიერ ჯერ კიდევ 2000 წლის 19 დეკემბრის ხელშეკრულებით ნაკისრი ინვესტირება. ი.ს-მა ეს ვალდებულება ვერ შეასრულა, რაც დადასტურებულია ნოტარიულად დამოწმებული განცხადებით. ამხანაგობის წევრთა მოტყუებით, კასატორთა მოწინააღმდეგე მხარემ, გარანტიის შესაქმნელად ჯერ კიდევ აუშენებელ კორპუსში პირობით საკუთრებაში მიიღო ფართები, რომლებიც შემდგომში გაასხვისა და ამ გასხვისებით მიღებული თანხების დიდი ნაწილი არ მოახმარა ამხანაგობაში ნაკისრი ვალდებულების შესრულებას _ „ა“ კორპუსის, დამცავი კედლისა და ცალკე მდგომი ავტოფარეხების მშენებლობის დასრულებას, ეზოს კეთილმოწყობა-მოპირკეთებას. დაუსაბუთებელია სასამართლოს მსჯელობა ამხანაგობის წევრად იმ პირთა მიჩნევის თაობაზე, რომლებმაც მშენებარე კორპუსში შეიძინეს საცხოვრებელი ფართები, რადგანაც ეს პირები არიან უძრავი ქონებების და არა ამხანაგობაში წილის (წევრობის უფლება) შემძენები, ამასთანავე, 2002 წლის 24 დეკემბრის წესდების 4.4.2. პუნქტის შესაბამისად, ამხანაგობას შესაბამისი პროცედურების დაცვით ეს პირები წევრებად არ მიუღია, ამდენად, ყოველგვარ საფუძველსაა მოკლებული სასამართლოს არგუმენტაცია იმის თაობაზე, რომ 2011 წლის 28 ნოემბრის კრებას მხოლოდ სამი წევრი ესწრებოდა, რის გამოც კრება არ იყო გადაწყვეტილებაუნარიანი. რაც შეეხება 2012 წლის 14, 20 და 27 აგვისტოს კრების ოქმების ბათილობის საკითხს, ან ნაწილში სარჩელი, მიუხედავად ხუთჯერ დაზუსტებისა, დაუსაბუთებელია, მოსარჩელე მხოლოდ ამ კრების ოქმების ბათილად ცნობას მოითხოვს იმგვარად, რომ ბათილობის ფაქტობრივი საფუძველი არ მიუთითებია. ხსენებულ კრებებზე იხილებოდა შ.მ-ის მიერ ნაკისრი ვალდებულებების შესრულების საკითხი. კასატორთა შეფასებით, იმ შემთხვევაშიც კი, თუ 2011 წლის 29 ნოემბრის ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულება ბათილად იქნება მიჩნეული, 2002 წლის 24 დეკემბრის წესდებასთან მიმართებაში კრების ოქმების კანონიერების შემოწმების თვალსაზრისით, მათი ბათილობის წინაპირობები მაინც არ დასტურდება. კრების დღის წესრიგის თაობაზე შ.მ-მა განაცხადა, რომ 14 აგვისტოსათვის არ იყო ჩამოყალიბებული განსახილველ საკითხზე, კრება გადაიდო 20 აგვისტოს, თუმცა, არც ამჯერად მიღებულა გადაწყვეტილება, შ.მ-ს კრებაზე არავითარი დოკუმენტაცია არ წარუდგენია ვალდებულების შესრულების კუთხით და არც იმ საკითხს დაეთანხმა, რომ ამხანაგობის დაჯარიმება მის მიერ გაყიდული ფართების მესაკუთრეების თვითნებურმა ქმედებამ გამოიწვია, ასევე, არ დაეთანხმა იმას, რომ მას არ ჰქონდა მშენებლობის კონკრეტული ვალდებულება შესრულებული, რომლის დასრულებასაც შესაბამისი პროექტის შედგენა ესაჭიროებოდა, რის გამოც პასუხისმგებლობა სწორედ შ.მ-ს უნდა დაკისრებოდა. მან უარი განაცხადა ამხანაგობის თავმჯდომარის მიერ მშენებლობისათვის გაწეული ყველა ხარჯის ანაზღაურებაზე. ამ გარემოებათა გათვალისწინებით, ამხანაგობა იძულებული გახდა 2012 წლის 27 აგვისტოს ჩატარებულ კრებაზე გაერიცხა შ.მ-ი ამხანაგობიდან. 2012 წლის 14-20 აგვისტოს კრებების მსვლელობისას ამხანაგობის მხრიდან კასატორთა მოწინააღმდეგე მხარეს შეეთავაზა ნაკისრი ვალდებულების შესრულება, რომლის პასუხადაც მან კვლავ ამხანაგობის ქონების განკარგვის უფლებამოსილების მინიჭება მოითხოვა, ამ პირობას, ბუნებრივია, არ დაეთანხმნენ ამხანაგობის წევრები, თუმცა, მას მიეცა დამატებითი ვადა რათა ამხანაგობისათვის წარედგინა მის მიერ მიღებული და გახარჯული თანხების შესახებ ანგარიში, ასევე, შედგენილი ხარჯთაღრიცხვის შესაბამისად, ვალდებულების შესრულებისათვის საჭირო თანხა შეეტანა ამხანაგობის ანგარიშზე, რაც უშედეგოდ გავიდა. შ.მ-ის ამგვარი ქმედება პირდაპირ კავშირშია ამხანაგობის მიზნის მიღწევის საპირისპირო შედეგთან, რაც საფუძვლად დაედო ამხანაგობიდან მის გარიცხვას 2002 წლის 24 დეკემბრის წესდების მე-10 მუხლის თანახმად. ის ფაქტი, რომ შ.მ-მა დაარღვია ვალდებულება, დადასტურებულია თბილისის სააპელაციო სასამართლოს კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებითაც.
1.5. საკასაციო პალატა ნაწილობრივ უარყოფს (დაწვრილებით იხილეთ მომდევნო პუნქტები) კასატორთა ზემოხსენებულ პრეტენზიებს იმ დასაბუთებით, რომ მათი შესწავლით სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 393-ე-394-ე მუხლებით გათვალისწინებული გადაწყვეტილების გაუქმების წინაპირობების არსებობა არ დასტურდება. საკასაციო სასამართლოს მოცემული დასკვნა ემყარება შემდეგ მსჯელობას:
1.5.1. საქმეში წარმოდგენილი თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 30 აპრილის კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით (სსსკ-ის 106-ე მუხლის „ბ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად) დასტურდება, რომ 2002 წლის 11 დეკემბრის კრების გადაწყვეტილებით მხარეებმა დაამტკიცეს ერთობლივი საქმიანობის სადამფუძნებლო ხელშეკრულების პროექტი და 2002 წლის 24 დეკემბერს, იურიდიული პირის შეუქმნელად შეთანხმდნენ ერთობლივ მოქმედებაზე საერთო მიზნის მისაღწევად ხელშეკრულებით განსაზღვრული საშუალებებით (სკ-ის 930-ე მუხლი). უდავოა, რომ 2002 წლის 24 დეკემბრის ხელშეკრულების ფარგლებში შ. მ-ი, როგორც დამფუძნებელი წევრი (ერთობლივი საქმიანობის ხელშემკვრელი მხარე), არჩეულ იქნა ამხანაგობის თანათავმჯდომარედ.
1.5.2. საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ ამხანაგობის წევრთა გადაწყვეტილება (კრების ოქმი), სამოქალაქო კოდექსის 50-ე მუხლით განსაზღვრული ორმხრივი/მრავალმხრივი გარიგებაა, რომელიც გარკვეული იურიდიული შედეგის დადგომისკენაა მიმართული, თავის მხრივ, გარიგების საფუძველი _ ნება, როგორც სუბიექტური კატეგორია, სამართლებრივ ძალას იძენს მისი გარეგანი ფორმირების პროცესის დასრულების შემდგომ, შესაბამისად, ფორმირებული (მით უფრო წერილობით) ნების კანონთან შესაბამისობის საკითხის განხილვისას სასამართლოს ვალდებულებას წარმოადგენს იმის შემოწმება, მართლზომიერია თუ არა გარიგება, რაც გამოვლენილი ნების განმაპირობებელ გარემოებათა შესწავლა-ანალიზით ხორციელდება.
1.5.3. განსახილველ შემთხვევაში, სადავოდ მიჩნეული კრების ოქმების ნამდვილობა სწორედ ზემოხსენებული წინაპირობების შესაბამისად უნდა შემოწმდეს, ამასთანავე, მხედველობაშია მისაღები ის გარემოება, რომ კრების ოქმებში ფორმირებული ნების შინაარსი მხარეთა შორის სადავო არაა. სამოქალაქო კოდექსის 934-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, თუ ხელშეკრულება სხვა რამეს არ ითვალისწინებს, ხელშეკრულების მონაწილეები ერთობლივად უძღვებიან საქმეებს და წარმოადგენენ ამხანაგობას მესამე პირებთან ურთიერთობაში. ყოველი გარიგების დადებისას საჭიროა ხელშეკრულების ყველა მონაწილის თანხმობა. თუ ხელშეკრულება ითვალისწინებს, რომ გადაწყვეტილების მისაღებად საკმარისია ხმათა უმრავლესობა, იგი განისაზღვრება ხელშეკრულების მონაწილეთა საერთო რაოდენობის მიხედვით, და არა შესატანის ოდენობით. დასახელებული ნორმიდან გამომდინარეობს დასკვნა, რომ ამხანაგობის თითოეული წევრი ვალდებულია, მონაწილეობა მიღოს ამხანაგობის მმართველობაში და იმოქმედოს საერთო მიზნის მისაღწევად, რაც გვევლინება მმართველობითი უფლებამოსილების განმსაზღვრელ ფაქტორადაც. სამოქალაქო კოდექსი ამხანაგობის მმართველობითი უფლებამოსილების საკითხის ამომწურავ ჩამონათვალს არ შეიცავს, თუმცა, უდავოა, რომ მას მიეკუთვნება ამხანაგობის წევრთა მიერ გადაწყვეტილების მიღება (კრების გადაწყვეტილება) ამხანაგობის სასარგებლოდ, რომლის სამართლებრივი მოწესრიგება ხელშემკვრელ მხარეთა დისკრეციის საგანია, კერძოდ, კრების გადაწყვეტილებაუნარიანობის საკითხი შესაძლოა სახელშეკრულებო ბოჭვის ფარგლებში იქნას მოქცეული, წინააღმდეგ შემთხვევაში, იგი კანონისმიერ რეგულაციას დაექვემდებარება.
1.5.4. როგორც ზემოთ უკვე აღინიშნა, საქმეში წარმოდგენილი 2002 წლის 24 დეკემბრის ხელშეკრულების მე-3 მუხლი ადგენს ამხანაგობის მმართველობითი ორგანოების ჩამონათვალს და მე-4-მე-6 მუხლებით მოწესრიგებულია კონკრეტულ საკითხებზე გადაწყვეტილების მიღების წესი (იხ. წინამდებარე განჩინების სამოტივაციო ნაწილის 1.2.2. პუნქტი). დასახელებული ხელშეკრულების შესაბამისად, 2011 წლის 28 ნოემბერს მოწვეულ იქნა ამხანაგობის წევრთა საერთო კრება, რომლის ბათილობასაც ითხოვს მოსარჩელე. ქვემდგომმა სასამართლოებმა ამ ნაწილში სარჩელი საფუძვლიანად ძირითადად იმ დასაბუთებით მიიჩნიეს, რომ ერთი მხრივ, არ იყო დაცული შ.მ-ის ინფორმირების წესი, ხოლო, მეორე მხრივ, კრება არ იყო გადაწყვეტილებაუნარიანი. საკასაციო პალატა ნაწილობრივ იზიარებს ამხანაგობა „შ.-ის“ წევრების: დ.დ-ის. ბ.ტ-ისა და ნ.ს-ის პრეტენზიას ხსენებული კრების თაობაზე შ.მ-ის ინფორმირების შესახებ, კერძოდ, პალატა დადასტურებულად მიიჩნევს იმ ფაქტს, რომ ადრესატს ფოსტის მეშვეობით გაეგზავნა შეტყობინება ამხანაგობის კრების დროისა და ადგილის, ასევე, დღის წესრიგის მითითებით და ამ კორესპოდენციის გაგზავნაზე ინფორმირებული იყო ადრესატის წარმომადგენელი თ.მ-ი, რომლის უფლებამოსილებაც დადასტურებულია საქმეში არსებული მინდობილობით. კრების მოწვევის თაობაზე კორესპოდენციის გაგზავნის საკითხთან დაკავშირებით (და არა დღის წესრიგის შესახებ) მოსარჩელის წარმომადგენლების ინფორმირების ვარაუდის დაშვების საფუძველს იძლევა საქმეზე დართული ამხანაგობის თავმჯდომარის წარმომადგენლის სატელეფონო საუბრის ამონაწერი. რაც შეეხება ამხანაგობის წევრთა პრეტენზიას შ.მ-ის მეორე წარმომადგენლის _ მ.პ-ის განმარტების არასწორად შეფასების თაობაზე, მას საკასაციო პალატა არ იზიარებს, რამდენადაც თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2014 წლის 30 აპრილის სხდომის ოქმის აუდიოჩანაწერის შესწავლით დასტურდება მ.პ-ის მხრიდან მხოლოდ იმ გარემოების აღიარება, რომ ამხანაგობის წევრთა წარმომადგენელი მას ტელეფონით დაუკავშირდა იმ საკითხის გასარკვევად, ჩაიბარებდა თუ არა შ.მ-ისათვის გადასაცემ კორესპოდენციას, თუმცა, ვინაიდან მ.პ-ი იყო შ.მ-ის საპროცესო წარმომადგენელი და დავალების ხელშეკრულება არ ითვალისწინებდა ამხანაგობის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე სამართლებრივ ურთიერთობებში მ.პ-ის წარმომადგენლობით უფლებამოსილებას, ამ უკანასკნელმა ამხანაგობის წარმომადგენელს განუმარტა, რომ მხოლოდ მარწმუნებელთან გასაუბრების შემდგომ აცნობებდა, შეძლებდა თუ არა შეტყობინების შ.მ-ის სახელით მიღებას. ამავე სხდომაზე მ.პ-მა განმარტა, რომ შ.მ-თან ვერ შეძლო დაკავშირება, რის თაობაზეც აცნობა ამხანაგობის წარმომადგენელს და უარი განაცხადა დღის წესრიგის შესახებ ინფორმაციის მიღებაზე. საქმეში წარმოდგენილი შპს „მ-ის“ სატელეფონო ამონაწერი, მიუხედავად საუბრის ხანგრძლივობის ფიქსაციისა, ბუნებრივია, არ შეიცავს საუბრის შინაარსის აღწერას, შესაბამისად, საკასაციო პალატა თვლის, რომ ქვემდგომი სასამართლოების მხრიდან სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 131-ე მუხლის დარღვევის ფაქტი არ დასტურდება, რადგანაც შ.მ-ის წარმომადგენელს არ უღიარებია იმგვარი ფაქტობრივი გარემოებები, რომლებზეც მოპასუხე ამყარებდა თავის მოთხოვნას, აღნიშნული, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 102-ე მუხლის თანახმად, არ ათავისუფლებდა მოპასუხეს, როგორც კრების მოწვევის წესის დაცვაზე მიმთითებელ მხარეს, წარედგინა სათანადო და უტყუარი მტკიცებულებები. მიუხედავად ზემოაღნიშნულისა, თუკი მივიჩნევთ, რომ თ.მ-თან სატელეფონო გასაუბრება და მისი მხრიდან კორესპოდენციის შ.მ-ის სახელით ჩაუბარებლობა შ.მ-ის ამხანაგობის კრებაზე მოწვევის ფაქტს ადასტურებს, მაინც არ იკვეთება სასამართლოს მხრიდან საპროცესო ნორმის (სსსკ-ის 105-ე მუხლი) იმგვარი დარღვევა, რასაც შედეგად არასწორი გადაწყვეტილების მიღება მოჰყვა, რამდენადაც დადგენილია, რომ კრება არ იყო უფლებაუნარიანი, მიეღო გადაწყვეტილება. ამ საკითხთან დაკავშირებით ამხანაგობა (მისი თავმჯდომარე და წევრები) საკასაციო პრეტენზიას აცხადებს იმ თვალსაზრისით, რომ ამ დროისათვის ამხანაგობის წევრებს წარმოადგენდნენ კრებაზე დამსწრე პირები: დ.დ-ე, ბ.ტ-ე და ნ.ს-ე, რომელთაგან დ.დ-ე სარგებლობდა, როგორც საკუთარი, ისე _ გ.გ-ის, ზ.ა-ისა და ო.ვ-ას ხმის უფლებით, რადგანაც ამ უკანასკნელებმა დ.დ-ეს დაუთმეს მოთხოვნის უფლება ამხანაგობაში, ხოლო ი.ს-ი გასული იყო ამხანაგობიდან. საკასაციო პალატა ყურადღებას გაამახვილებს საქმეში წარმოდგენილ ი. ს-ის სანოტარო წესით დამოწმებულ განცხადებაზე და დადასტურებულად მიიჩნევს იმ გარემოებას, რომ 2009 წლის 9 ივლისიდან იგი ამხანაგობის წევრს აღარ წარმოადგენს, რაც შეეხება გ.გ-ის, ზ.ა-ისა და ო.ვ-ას მხრიდან უფლების დ.დ-ისათვის დათმობისა და ამ უკანასკნელის მიერ დამატებით სამი ხმის უფლებით სარგებლობის ფაქტს, ამ გარემოებების შეფასების მიზნით, პალატა ყურადღებას გაამახვილებს შემდეგ საკითხზე: მხარეთა შორის დავას არ იწვევს, რომ 2004 წლის 6 ივლისს გ.გ-მა გაასხვისა ამხანაგობიდან მიღებული უძრავი ქონება; 2007-2008 წლებში მიღებული ფართი ასევე გაასხვისა ზ.ა-ემ, ხოლო ო.ვ-ამ ქონება 2005 წელს განკარგა. მოპასუხეები მიიჩნევენ, რომ ამ პირებმა ქონების გასხვისებით „ნატურით გაიტანეს წილი“, რაც არ გამომდინარეობს კანონის მოთხოვნიდან, ასევე, 2002 წლის ხელშეკრულებიდან. ფაქტია, რომ ამხანაგობის მიზანი საქმის განხილვის ამ ეტაპზე მიღწეული არ არის და ამ გზით ხელშეკრულება არ შეწყვეტილა, შესაბამისად, ამხანაგობის მონაწილეთა ინდივიდუალური საკუთრების საგანზე მსჯელობა გამორიცხულია. ამხანაგობის წევრების მიერ უკვე განხორციელებული შესატანები, ისევე, როგორც ამ შესატანების შედეგად შექმნილი სამართლებრივი სიკეთე, სამოქალაქო კოდექსის 932-ე მუხლის მე-3 ნაწილის, ასევე, 2002 წლის ხელშეკრულების 2.1. მუხლის ძალით, წარმოადგენს ხელშეკრულების თანამონაწილეთა საერთო საკუთრებას. სამოქალაქო კოდექსის 933-ე მუხლის პირველი ნაწილი დასაშვებად მიიჩნევს ამხანაგობის წევრის მიერ წილის გასხვისებას, რომელიც შეიძლება იყოს უშუალოდ ქონება ან უფლება ქონებაზე. სამართლის თეორიაში დამკვიდრებული მოსაზრების თანახმად, ამხანაგობის წევრობა შეიძლება გახდეს ხელშეკრულების ობიექტი. წილის გადაცემის გზით მიღწეული წევრობის გადაცემა ამხანაგობაში განაპირობებს მთლიან და ერთდროულ ცვლილებას ამხანაგობის ყველა წევრისა ისე, რომ ამხანაგობის, როგორც პერსონალური საზოგადოების იდენტურობა და მისი ქონების არსებობა იქნას დაცული. საკასაციო პალატის შეფასებით, მნიშვნელოვანია, ყურადღება გამახვილდეს 2002 წლის ამხანაგობის ხელშეკრულებით დადგენილ რეგულაციაზეც: ხელშეკრულების პრეამბულა ითვალისწინებს ტერმინთა განმარტებას, რომლის თანახმადაც „წილი“ არის შენობის ან მიწის ნაკვეთის ის ნაწილი, რომელზედაც საკუთრების უფლებას იძენს ამხანაგობის თითოეული წევრი. ამდენად, საკასაციო პალატის მოსაზრებით, მოპასუხეთა პოზიცია ზ.ა-ის, გ.გ-ისა და ო.ვ-ას მიერ „წილის ნატურით გატანისა“ და უძრავი ქონების გასხვისების თაობაზე მიანიშნებს მათ მიერ ამხანაგობაში წილის განკარგვის ფაქტზე. პალატა აქვე მხედველობაში იღებს საქმეში წარმოდგენილ ცესიის ხელშეკრულებებს, სადაც გ.გ-ი, ზ.ა-ე და ო.ვ-ას მემკვიდრე მ.ჩ-ე (წარმომადგენელი ზ.ჩ-ე) ადასტურებენ ამხანაგობიდან გამომდინარე უფლება-მოვალეობების დ.დ-ისათვის დათმობას, თუმცა, აღნიშნული გარიგებები გაფორმებულია ამ პირთა მიერ ქონების განკარგვის შემდეგ (რომელიც, როგორც აღინიშნა, ამხანაგობის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე, წარმოადგენდა „წილს“), ხოლო სამოქალაქო კოდექსის 198-ე მუხლის კონტექსტში მოთხოვნის დათმობის ობიექტი შეიძლება იყოს მხოლოდ მოთხოვნა ან უფლება. ამდენად, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ კასატორთა პოზიცია იმის თაობაზე, რომ კრება იყო გადაწყვეტილებაუნარიანი და დ.დ-ე წარმოადგენდა ამხანაგობიდან გასულ პირთა უფლებამონაცვლეს ცესიის ხელშეკრულების ფარგლებში, არ არის დასაბუთებული და ვერ აქარწყლებს გასაჩივრებული განჩინების დასკვნას სადავო კრების ოქმის სამოქალაქო კოდექსის 54-ე მუხლით გათვალისწინებული საფუძვლით ბათილობის თაობაზე (ეწინააღმდეგება კანონით დადგენილი წესსა და აკრძალვებს). აქვე სასამართლო მიზანშეწონილად მიიჩნევს, განმარტოს, რომ თუკი ზემოხსენებულ პირთა მიერ წილის რეალიზაციის შედეგად სხვა პირებს წარმოეშვათ ამხანაგობის წევრის უფლება-მოვალეობები, ხოლო ამხანაგობის კრების გადაწყვეტილების ნამდვილობის საკითხი განხილულია მათი მოწვევის გარეშე, მაინც არ იარსებებს წინამდებარე საქმეზე მიღებული გადაწყვეტილების გაუქმების სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 394-ე მუხლით განსაზღვრული აბსოლუტური საფუძველი, რამდენადაც ის პირები, რომლებმაც შეიძინეს ამხანაგობის ქონება, კრებაზე არ ყოფილან მიწვეული და მათ საკუთარი ნება არ გამოუვლენიათ სადავო საკითხებთან მიმართებით, შესაბამისად, მიღებულ გადაწყვეტილებას (რომლითაც გაბათილებულია კრების ოქმები) მათ უფლება-მოვალეობებზე გავლენა არ მოუხდენია. აქვე საკასაციო სასამართლო შეეხება ამხანაგობის თავმჯდომარის გამოწვევის საკითხს, რომელიც, სამოქალაქო კოდექსის 934-ე მუხლის მე-4 ნაწილის შესაბამისად, დაიშვება ამხანაგობის წევრების ხმათა უმრავლესობით მიღებული გადაწყვეტილებით, თუმცა, ამ გადაწყვეტილებას საფუძვლად უნდა დაედოს თავმჯდომარის მიერ ხელშეკრულებით დაკისრებული უფლება-მოვალეობების უხეში დარღვევა. ამგვარ დარღვევაზე მითითებას 2011 წლის 28 ნოემბრის კრების გადაწყვეტილება არ შეიცავს და მას, ბუნებრივია, ვერ შეცვლის მოპასუხეთა მიერ შესაგებლებსა თუ სასამართლოსათვის მიცემულ ახსნა-განმარტებებში გადმოცემული ფაქტები.
1.5.5. რაც შეეხება თავად 2011 წლის 28 ნოემბრის კრებაზე წარდგენილი და 29 ნოემბერს დამოწმებული ხელშეკრულების ბათილობას, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ ამ ნაწილშიც არ არსებობს გასაჩივრებული განჩინების გაუქმების წინაპირობები. საკასაციო სასამართლო ეთანხმება ამხანაგობის წევრების საკასაციო პრეტენზიას იმის შესახებ, რომ 2011 წლის 29 ნოემბრის ხელშეკრულება წარმოადგენდა არა ახალ გარიგებას, არამედ, 2002 წლის ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულებაში ცვლილების შეტანის შესახებ გარიგებას, რომლის ნამდვილობის შემოწმების მიზნით, გარდა ზემოხსენებულისა, პალატა დამატებით განმარტავს შემდეგს: ერთობლივი საქმიანობა, მსგავსად ნებისმიერი სხვა სახელშეკრულებო ურთიერთობისა, წარმოადგენს სამოქალაქო გარიგებას, რომლის დადებულად მიჩნევისა და იურიდიული ძალმოსილების განსაზღვრისათვის სავალდებულოა, შემოწმდეს აკმაყოფილებს თუ არა ხელშეკრულება გარიგების დადებისათვის სახელშეკრულებო სამართლით განსაზღვრულ ზოგად მოთხოვნებს. სამოქალაქო კოდექსის 930-ე მუხლით დეფინირებული ამხანაგობის ცნებიდან გამომდინარე, უდავოა, რომ იგი ორმხრივი/მრავალმხრივი გარიგებაა და სამოქალაქო კოდექსის 327-ე მუხლის პირველი ნაწილიდან გამომდინარე, დადებულად ითვლება, თუ მხარეები მის ყველა არსებით პირობაზე შეთანხმდნენ საამისოდ გათვალისწინებული ფორმით. ანალოგიური წესები ვრცელდება იმ ნების ნამდვილობის მიმართ, რომლითაც ცვლილება შევიდა ხელშეკრულებაში. 2011 წლის 29 ნოემბრის გარიგება მოწონებულია რა მხოლოდ დ.დ-ის, ბ.ტ-ისა და ნ.ს-ის მიერ, პალატა თვლის, რომ ამ გარიგების ნამდვილობის თაობაზე ქვემდგომი სასამართლოს დასკვნა კანონიერია და არ არსებობს მის გაზიარებაზე უარის თქმის საფუძველი. აქვე სასამართლო ითვალისწინებს იმ ფაქტსაც, რომ 2002 წლის ამხანაგობის ხელშეკრულების თანახმად, ვინაიდან წესდებაში ცვლილების შეტანა დამფუძნებელ წევრთა კომპეტენციაში არ შედის, ხოლო 5.2.3. მუხლის მიხედვით, სხვა საკითხების შესახებ გადაწყვეტილების იღებს ამხანაგობის წევრთა საერთო კრება (თუმცა ხელშეკრულება არ არეგულირებს საკითხის გადაწყვეტისათვის საჭირო ხმების რაოდენობას), გადაწყვეტილების მიღებისათვის გამოყენებული უნდა იქნას სამოქალაქო კოდექსის 934-ე მუხლის პირველი ნაწილის დებულება, საკითხის ყველა წევრის თანხმობით გადაწყვეტის თაობაზე, რაც მოცემულ შემთხვევაში, არ არის დაცული.
1.5.6. 2012 წლის 20 აგვისტოს კრების ოქმის კანონიერების შეფასების მიზნით, საკასაციო პალატა ყურადღებას აღარ გაამახვილებს კრების ჩატარების პროცედურული დარღვევების თაობაზე, რაზეც 1.5.4. პუნქტში გვქონდა საუბარი. უდავოა, რომ 20 აგვისტოს გამართულ კრებას ესწრებოდნენ დ. დ-ე, ნ. ს-ე, ბ. ტ-ე და შ. მ-ი (იხ. ამ განჩინების სამოტივაციო ნაწილის 1.2.6. პუნქტი). საკასაციო პალატის მოსაზრებით, კრებაზე მიღებული გადაწყვეტილებიდან გაურკვეველია, მშენებარე სტატუსის მქონე ამხანაგობის თანასაკუთრების ობიექტში ბინების შემძენ პირთა მხრიდან პროექტის თვითნებურად გადაკეთების გამო, ზედამხედველობის სამსახურის მიერ ამხანაგობისათვის დაკისრებულის ჯარიმის, ასევე, ამ ჯარიმის დროულად გადაუხდელობით წარმოშობილი საურავის, როგორც ამხანაგობისათვის მიყენებული ზიანის ანაზღაურების ვალდებულების შ.მ-ისათვის დაკისრების საფუძველი, რამდენადაც ამხანაგობის, როგორც პირთა გაერთიანების ნიშნის მქონე სუბიექტის (რომელიც არ არის იურიდიული პირი) მესამე პირების წინაშე პასუხისმგებლობის საკითხს ადგენს სამოქალაქო კოდექსის 937-ე მუხლის პირველი ნაწილი და თუკი ადმინისტრაციული სამართალდარღვევიდან გამომდინარე, ჯარიმის დაკისრების ფაქტს ამხანაგობის ვალდებულებად განვიხილავთ, ასეთ შემთხვევაში სახეზე გვექნება ხელშეკრულების მონაწილეთა სოლიდარული პასუხისმგებლობა მესამე პირის წინაშე. ჯარიმის გადაუხდელობით გამოწვეული საურავის ანაზღაურება, ამავე ნორმიდან გამომდინარე, შიდა ურთიერთობაში ასევე არ შეიძლება შ.მ-ის ინდივიდუალური პასუხისმგებლობის საფუძველი გამხდარიყო. ამასთან, უშუალოდ სადავო კრების გადაწყვეტილება არ შეიცავს შ.მ-ის მხრიდან ზიანის ანაზღაურების მავალდებულებელ სამოქალაქო კოდექსის 394-ე, 408-ე ან 992-ე მუხლებით გათვალისწინებულ წინაპირობებზე მითითებას. კრების გადაწყვეტილების კანონიერებაზე მსჯელობისას საგულისხმოა მხარეთა შორის ის უდავო გარემოებაც, რომ შ.მ-ი, მიუხედავად 2002 წლის ამხანაგობის ხელშეკრულებაში პირდაპირი მითითების არარსებობისა, წარმოადგენდა ამხანაგობის ინვესტორ წევრს, რომლის შესატანიც მშენებლობა და მისი დაფინანსება იყო (იხ. 2002 წლის ხელშეკრულების მე-2 მუხლი), მხარეთა მიერ შეთანხმებული ამ პირობის რაიმე ფორმით შეცვლა საქმის მასალებით დადასტურებული არ არის და არც საკასაციო საჩივარი შეიცავს დასაბუთებულ პრეტენზიას, შესაბამისად, მშენებლობის დასრულების სანაცვლოდ თანხის ამხანაგობის ანგარიშზე შეტანა რა სამართლებრივ საფუძველს ემყარება, კრების გადაწყვეტილებაში არ არის მითითებული. საპირისპირო ვითარებაშიც კი, გასათვალისწინებელია ის ფაქტი, რომ კრების ოქმში ამხანაგობას არ აუსახავს შ.მ-ისათვის დაკისრებული თანხის ოდენობა და ამ ვალდებულების შესრულების ვადა (რომლის თაობაზეც ქვემოთ დამატებით იმსჯელებს სასამართლო). სამოქალაქო კოდექსის 53-ე მუხლი კი, გარიგების ნამდვილობის წინაპირობად არსებით პირობებზე განჭვრეტადი ნების გამოვლენას მიიჩნევს, რამდენადაც, გარიგება არ არსებობს, თუ არც გარეგნული გამოხატვიდან და არც სხვა გარემოებებიდან არ შეიძლება ზუსტად დადგინდეს გარიგების შინაარსი.
1.5.7. 2012 წლის 27 აგვისტოს კრების ოქმის ბათილობის თაობაზე საკასაციო სასამართლო იზიარებს ქვემდგომი სასამართლოს დასკვნას და დამატებით აღნიშნავს, რომ პალატა ზოგადად დასაშვებად მიიჩნევს ამხანაგობიდან წევრის გარიცხვის _ ხელშეკრულებიდან გასვლის შესაძლებლობას, თუმცა, აღნიშნული იურიდიული მოქმედება კანონით განსაზღვრული პროცედურების განუხრელი დაცვით უნდა განხორციელდეს. ერთ-ერთ საქმეზე საკასაციო სასამართლომ არ გაიზიარა ამხანაგობიდან გარიცხული წევრის საკასაციო პრეტენზია იმის თაობაზე, რომ სამოქალაქო კოდექსი არ იცნობს ამხანაგობიდან წევრის გარიცხვის შესაძლებლობას და ამგვარი აქტი არ დაიშვებოდა. საკასაციო სასამართლოს განმარტებით, სამოქალაქო კოდექსის ნორმები საერთო საქმიანობის ხელშეკრულების შესახებ ამხანაგობიდან გარიცხვის საკითხზე მართლაც არ შეიცავს მითითებას, მათ შორის, არც კრძალავს მას. ეს სრულიად ბუნებრივია, რამდენადაც მოცემული ურთიერთობა სახელშეკრულებო ურთიერთობაა და მისი ყოვლისმომცველი მოწესრიგება მხოლოდ კონკრეტული ხელშეკრულების მომწესრიგებელი სამოქალაქო კოდექსის კერძო ნაწილის ნორმებით არ შემოიფარგლება. სააპელაციო სასამართლომ სწორად განმარტა, რომ ამხანაგობიდან გარიცხვა, მოცემულ შემთხვევაში, უთანაბრდება ხელშეკრულების შეწყვეტას ამხანაგობის წევრთან, რაც წარმოშობს სამოქალაქო კოდექსის 352-ე მუხლის პირველი ნაწილით განსაზღვრულ შედეგებს (იხ. სუსგ #ას-400-648-08, 2 დეკემბერი, 2008 წელი). დამკვიდრებული სასამართლო პრაქტიკის, ასევე, სამოქალაქო კოდექსის 352-ე მუხლის პირველი ნაწილის გათვალისწინებით (რომელიც მითითებითი ნორმაა და ამავე კოდექსის 405-ე მუხლით დადგენილი პროცედურის დაცვის აუცილებლობაზე მიანიშნებს), ამხანაგობის წევრთან სახელშეკრულებო ურთიერთობის შეწყვეტისათვის საჭიროა შეწყვეტის ინიციატორმა მხარემ _ კრედიტორმა (შესაბამისი წინაპირობების არსებობისას) დამრღვევს დამატებით დაუწესოს გონივრული ვადა, რომელიც საკმარისი აღმოჩნდება შესრულებისათვის. მოცემულ შემთხვევაში, 2012 წლის 20 აგვისტოს კრების გადაწყვეტილებით ინვესტორ წევრს დაევალა თანხის ამხანაგობის ანგარიშზე განთავსება, თუმცა, როგორც ზემოთ ითქვა, მას არც თანხის ოდენობა და არც მისი განთავსების ვადა არ განსაზღვრია, ხოლო 2012 წლის 27 აგვისტოს, ვალდებულების შეუსრულებლობის მოტივით, შ.მ-ი გაირიცხა ამხანაგობიდან. თუკი ვივარაუდებთ, რომ ამხანაგობა გაურკვეველი ოდენობის თანხის ამხანაგობის ანგარიშზე განთავსების ვადად მიიჩნევდა ერთ კვირას, მაშინ კრების ოქმი არ იძლევა დასაბუთებულ პასუხს ამ ვადის გონივრული ხანგრძლივობის თაობაზე. საკასაციო სასამართლო ითვალისწინებს 2002 წლის 24 დეკემბრის ამხანაგობის ხელშეკრულების მე-10 მუხლის რეგულაციასაც, რომელიც წევრის გარიცხვის უმთავრეს წინაპირობად შესატანის შეტანისა და ხელშეკრულებით ნაკისრი სხვა ვალდებულების დარღვევას ადგენს. თავის მხრივ, დამრღვევი წევრისათვის განსაზღვრული დამატებითი ვადის უშედეგოდ გასვლის შემთხვევაში, გამგეობა წინადადებით შევა დამფუძნებელ წევრთა საერთო კრებაზე დამრღვევი პირის გარიცხვის შესახებ (იხ. ხელშეკრულების 10.3. პუნქტი), ამავე ხელშეკრულების 4.3. და 4.4.5. მუხლების თანახმად, წევრის გარიცხვის საკითხი წყდება ყველა დამფუძნებელი წევრის თანხმობით. საკითხის სრულყოფილი ანალიზის, ასევე, საკასაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების როლის გათვალისწინებით, პალატა მიზანშეწონილად მიიჩნევს, ყურადღება გაამხვილოს მსგავს შემთხვევაში რესტიტუციის სამართლებრივ შედეგებზეც: სამოქალაქო კოდექსის 352-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, ხელშეკრულებიდან გასვლისას მიღებული შესრულება და სარგებელი მხარეებს უბრუნდებათ (ნატურით დაბრუნება). ნორმის მეორე ნაწილი გადმოსცემს იმ გარემოებათა ჩამონათვალს, როდესაც ნატურით დაბრუნების სანაცვლოდ დასაშვებია გამსვლელი პირისათვის ფულადი კომპენსაციის მიცემა, თუმცა, იბადება კითხვა: დაიშვება ამხანაგობის ტიპის პირთა გაერთიანებიდან ვალდებულების დამრღვევი წევრის გარიცხვისას განხორციელებული შესატანის დაბრუნება? ამ თვალსაზრისით საკასაციო სასამართლო პარალელს გაავლებს „მეწარმეთა შესახებ“ საქართველოს კანონის იმ რეგულაციასთან, როდესაც კაპიტალური ტიპის საზოგადოების წევრი პარტნიორი არღვევს შესატანის შეტანის ვალდებულებას. მოხმობილი კანონის ადრე მოქმედი რედაქცია ითვალისწინებდა ვალდებულების დამრღვევი პარტნიორის გაფრთხილებას და მისთვის დამატებით სულ ცოტა ერთთვიანი ვადის დაწესებას, რომლის უშედეგოდ გასვლის შემთხვევაშიც იგი კარგავდა წილს და ნაწილობრივ შესრულებულ ვალდებულებათა შედეგებსაც, კანონის დღეს მოქმედი რედაქციის 3.7. მუხლის შესაბამისად კი, პარტნიორებს შეუძლიათ წესდებით გათვალისწინებულ შემთხვევაში განსაზღვრონ თითოეული პარტნიორის შენატანის შეტანის წესი და ვადა. ვადის უშედეგოდ გასვლის შემთხვევაში პარტნიორი, რომელმაც არ განახორციელა გადახდა, კარგავს წილს და ნაწილობრივ შესრულებულ ვალდებულებათა შედეგებსაც, თუ წესდებით სხვა რამ არ არის დადგენილი. მოცემული მაგალითით საკასაციო სასამართლო, ბუნებრივია, არ ცდილობს სპეციალური კანონის ნორმათა ანალოგიით გამოყენებას, თუმცა, მიიჩნევს, რომ სამოქალაქო ამხანაგობის (ერთობლივი საქმიანობა) შემთხვევაში, რესტიტუცია უნდა დაიშვებოდეს წევრის მიერ ნაწილობრივ განხორციელებული შესრულების _ შენატანის ეკვივალენტური ღირებულების შესაბამისად. საკასაციო პალატის ამ განმარტების მსგავს რეგულაციას ითვალისწინებს საქმეში არსებული 2002 წლის ერთობლივი საქმიანობის ხელშეკრულების 10.6 მუხლიც (ამხანაგობიდან გარიცხვისას წევრს უკან დაუბრუნდება მის მიერ უკვე გადახდილი თანხა, ამასთან, დასაბრუნებელ თანხას პირგასამტეხლოს სახით გამოაკლდება 10% და სანოტარო და საჯარო რეგისტრაციისათვის საჭირო ხარჯები. თანხის უკან დაბრუნება განხორციელდება მხოლოდ და მხოლოდ მას შემდეგ, რაც წევრის გარიცხვის შედეგად გამოთავისუფლებული ფართი განთავსებული იქნება).
1.6. საკასაციო სასამართლო არ იზიარებს შ. მ-ის პრეტენზიას ლ. გ-ესთან დადებული ნარდობის, ასევე, ქონების საკუთრებაში გადაცემის შესახებ ხელშეკრულების ბათილად ცნობისა და მოსარჩელისათვის ფართების მიკუთვნების თაობაზე. საკასაციო სასამართლო აღარ მიუბრუნდება ამ განჩინების სამოტივაციო ნაწილის 1.2.8.-1.2.9. პუნქტებში მითითებულ უდავო გარემოებებს, თუმცა ყურადღებას გაამახვილებს კასატორის აღიარებითი მოთხოვნის საფუძვლებზე:
1.6.1. შ.მ-ის მიზანს წარმოადგენს იმ ქონებაზე საკუთრების უფლების მოპოვება, რომელიც ამჟამად რეგისტრირებულია ამხანაგობასთან ნარდობის ურთიერთობაში მყოფი მოპასუხის საკუთრებად. გარიგებათა ბათილობის საფუძვლის კვლევას სამართლებრივი შედეგი შეიძლება მაშინ მოჰყვეს, თუ ამით მოსარჩელისათვის მიიღწევა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 180-ე მუხლით განსაზღვრული იურიდიული ინტერესი (ამ შემთხვევაში უძრავი ქონების მიკუთვნება). სადავოს არ წარმოადგენს ის გარემოება, რომ ამხანაგობა „შ.-თან“ ლ. გ-ე იმყოფებოდა სამოქალაქო კოდექსის 629-ე მუხლით გათვალისწინებულ სახელშეკრულებო ურთიერთობაში, რომლის საფუძველზეც ამხანაგობას, როგორც მენარდეს, შემკვეთისათვის უნდა აეშენებინა საცხოვრებელი ფართი. ნარდობის ხელშეკრულება გაფორმებულია 2012 წლის 1 მარტს, ამხანაგობის მიერ წესდების ახალი რედაქციის მიღების შემდეგ, სადაც მხანაგობის ერთპიროვნულ წარმომადგენლად მითითებულია დ.დ-ე. 2012 წლის 23 აგვისტოს ამხანაგობამ განიხილა უძრავი ქონების ლ.გ-ისათვის საკუთრებაში გადაცემის საკითხი და დ.დ-ეს ნება დართო ამხანაგობის სახელით ხელი მოეწერა ამ ქონების განკარგვის ხელშეკრულებაზე. ამ კრების გადაწყვეტილების საფუძველზე 2012 წლის 24 აგვისტოს დ.დ-ემ ამხანაგობის სახელით გააფორმა ქონების საკუთრებაში გადაცემის ხელშეკრულება. უდავოა, რომ ნარდობის საგანი საჯარო რეესტრში რეგისტრირებული იყო ამხანაგობის საკუთრებად, ხოლო უფლების დამდგენი დოკუმენტი იყო სასამართლოს გადაწყვეტილება. საკასაციო პალატა ზემოხსენებული ფაქტების ანალიზის შედეგად იზიარებს ქვემდგომი სასამართლოს დასკვნას შემძენის კეთილსინდისიერების თაობაზე და დამატებით განმარტავს, რომ კეთილსინდისიერება უკავშირდება სუბიექტურ ფაქტორს და არა ობიექტურს, რომელიც არსებობს უფლების წარმოშობამდე. სამოქალაქო კოდექსის 185-ე მუხლის თანახმად, შემძენის ინტერესებიდან გამომდინარე, გამსხვისებელი ითვლება მესაკუთრედ, თუ იგი ასეთად არის რეგისტრირებული საჯარო რეესტრში, გარდა იმ შემთხვევებისა, როცა შემძენმა იცოდა, რომ გამსხვისებელი არ იყო მესაკუთრე. შემძენის ინტერესების დამცავი ზემოხსენებული სანივთო დანაწესი ნაკარნახევია თავისუფალი სამოქალაქო ბრუნვის ინტერესებით, რასაც ხელს უწყობს კანონითვე დაშვებული საჯარო რეესტრის ჩანაწერის სისრულისა და უტყუარობის პრეზუმფცია (სკ-ის 312-ე მუხლი). რაც შეეხება საჯარო რეესტრის ჩანაწერის უსწორობის ცოდნას, უფლების შემძენს ტვირთად აწევს არა ყოველგვარი უზუსტო მონაცემის ცოდნა, არამედ მხოლოდ ისეთის, რაც ეჭვის ქვეშ აყენებს უფლების შეძენის ნამდვილობას. სხვაგვარად რომ ვთქვათ, ჩანაწერის უზუსტობის ცოდნა ნიშნავს იმ გარემოებათა ცოდნას, რის გამოც ჩანაწერია უზუსტო. საკასაციო პალატის მოსაზრებით, შემძენს არ უნდა მოეთხოვოს იმაზე მეტის ცოდნა, რაც გონივრულ შესაძლებლობებს სცილდება. იმ ვითარებაში, როდესაც ამხანაგობას ქონებაზე უფლება საჯარო რეესტრში სასამართლოს გადაწყვეტილების საფუძველზე ჰქონდა რეგისტრირებული, ამასთანავე, გამსხვისებელი მოქმედებდა ამხანაგობის ხელშეკრულების ახალი რედაქციის ფარგლებში (რომლის ბათილობაც მხოლოდ წინამდებარე განჩინების მიღების დროისათვის შევიდა კანონიერ ძალაში), პალატა თვლის, რომ მხოლოდ ის გარემოება, რომ მენარდესა და შემკვეთს ჰყავდათ საერთო წარმომადგენელი, არ შეიძლება საფუძვლად დაედოს შემძენის არაკეთილსინდისიერად მიჩნევას, უფრო მეტიც, საკასაციო სასამართლო მოიხმობს სამოქალაქო კოდექსის 934-ე მუხლის მე-3 ნაწილს, რომლის თანახმადაც, თუ ხელშეკრულებით ამხანაგობის საქმეების გაძღოლა დაკისრებული აქვს ერთ-ერთ მონაწილეს, საეჭვოობისას ის წარმოადგენს ამხანაგობას მესამე პირებთან ურთიერთობაში და მის მიერ დადებული გარიგებები ნამდვილია. ამდენად, თუკი დავუშვებთ იმას, რომ ლ.გ-ეს უნდა სცოდნოდა ამხანაგობის მიერ დადებული გარიგების ნაკლის შესახებ, ზემოხსენებულ ნორმაზე დაყრდნობით, ახალი რედაქციის ხელშეკრულების მოქმედების პირობებში, მას სრული უფლება ჰქონდა, დაყრდნობოდა რეესტრის ჩანაწერს და, როგორც კეთილსინდისიერ შემძენს, საკუთრებაში მიეღო ნარდობის საგანი. შესაბამისად, რადგანაც არ არსებობს ლ.გ-ესთან დადებული ხელშეკრულების ბათილად ცნობის საფუძველი, მოსარჩელის ნამდვილი იურიდიული ინტერესის არარსებობის გამო, საკასაციო პალატა აღარ მსჯელობს შემძენისათვის საკუთრების უფლების გადაცემამდე არსებულ სამართლებრივ ურთიერთობებსა და სადავო ფართზე მოსარჩელის უფლების საკითხზე, ვინაიდან შ.მ-თან შედარებით ლ.გ-ეს, როგორც კეთილსინდისიერ შემძენს, ქ.თბილისში, ნ-ის მესამე მიკრორაიონის პირველი კვარტლის მიმდებარედ, მე-9 სართულზე მდებარე 187.70 კვ.მ უძრავ ქონებაზე გააჩნია უპირატესი უფლება.
1.6.2. რაც შეეხება შ.მ-ის მოთხოვნას, ქ.თბილისში, ნ-ის მესამე მიკრორაიონის პირველი კვარტლის მიმდებარედ, ძ-ის ქ#...-ში, „ა“ კორპუსის პირველ სართულზე არსებულ ფართთან დაკავშირებით, პალატა თვლის, რომ არც ამ ნაწილში არსებობს სარჩელის დაკმაყოფილების წინაპირობები, კერძოდ: მხარეთა შორის დავას არ იწვევს ის გარემოება, რომ სადავო ფართი შენობის („ა“ კორპუსის) კორექტირებული პროექტის შედეგადაა წარმოშობილი, რომელიც შ.მ-მა დაარეგისტრირა ჯერ ამხანაგობის, შემდეგ კი _ თავის საკუთრებად. უფლების დამდგენი დოკუმენტი (ამხანაგობის კრების ოქმი) თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 30 აპრილის კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით ბათილად იქნა ცნობილი და ფართი კვლავ ამხანაგობის საკუთრებად აღირიცხა (იხ. სამოტივაციო ნაწილი 1.2.3. პუნქტი). გადაწყვეტილებით დადგინდა, რომ ინვესტორ წევრს ვალდებულება არ ჰქონდა სრულყოფილად შესრულებული და ამხანაგობის თავმჯდომარისა და გამგეობის წევრის უფლებამოსილება დ.დ-ესა და ბ.ტ-ეს არ ჰქონდათ შეწყვეტილი, რის გამოც შ.მ-ი არ იყო უფლებამოსილი, ერთპიროვნულად განეკარგა სადავო ფართი. საქმის განხილვის ამ ეტაპზე მხარეთა შორის უდავოა შ.მ-ის მხრიდან ვალდებულების არაჯეროვანი შესრულება, რის გამოც, კვლავ ვერ იქნება მიჩნეული ამოქმედებულად ამხანაგობის 2002 წლის 11 დეკემბრის კრების მიერ დღის წესრიგის მე-6 საკითხზე მიღებული გადაწყვეტილება (შ.მ-ის მიერ ამხანაგობის ერთპიროვნული თავმჯდომარეობა), ამასთანავე, 2002 წლის 24 დეკემბრის ხელშეკრულების მე-8 მუხლის შესაბამისად, ამხანაგობის კუთვნილი ფართის განაწილება ხორციელდება დამფუძნებელ წევრთა მიერ დამტკიცებული ამხანაგობის თანასაკუთრების ტაბულით.
1.7. ამდენად, საკასაციო პალატა ეთანხმება გასაჩივრებული განჩინების შეფასებებსა და დასკვნებს სარჩელის ნაწილობრივ საფუძვლიანობის თაობაზე და თვლის, რომ კასატორებს არ მიუთითებიათ იმგვარ ფაქტებსა და გარემოებებზე, რაც ამ განჩინების გაუქმების საფუძველი გახდებოდა (სსსკ-ის 393-ე-394-ე მუხლები). სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 410-ე მუხლის თანახმად კი, საკასაციო სასამართლო არ დააკმაყოფილებს საკასაციო საჩივარს, თუ: ა) კანონის მითითებულ დარღვევას არა აქვს ადგილი; ბ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილებას საფუძვლად არ უდევს კანონის დარღვევა; გ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება არსებითად სწორია, მიუხედავად იმისა, რომ გადაწყვეტილების სამოტივაციო ნაწილი არ შეიცავს შესაბამის დასაბუთებას.
2. სასამართლო ხარჯები:
საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 30 მაისის განჩინებით იბა „შ.-ს“, მის თავმჯდომარესა და წევრ დ.დ-ეს, ასევე, ნ.ს-ესა და ბ.ტ-ეს გადაუვადდათ სახელწიფო ბაჟის დარჩენილი ნაწილის _ 600 ლარის გადახდა საქმეზე საბოლოო გადაწყვეტილების მიღებამდე, ხოლო შ.მ-ი „სახელმწიფო ბაჟის შესახებ“ საქართველოს კანონის 5.1. მუხლის „მ“ ქვეპუნქტის შესაბამისად, გათავისუფლდა სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან. საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ, ვინაიდან წინამდებარე განჩინებით არ დაკმაყოფილდა მხარეთა მოთხოვნები, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 55-ე მუხლის შესაბამისად, იბა „შ.-ს“, დ.დ-ეს, ნ.ს-ესა და ბ.ტ-ეს სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ უნდა დაეკისროთ გადავადებული ბაჟის _ 600 ლარის გადახდა, ხოლო შ.მ-ის საკასაციო საჩივართან დაკავშირებით სასამართლო ხარჯებს გაიღებს სახელმწიფო.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო პალატამ იხელმძღვანელა სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 55-ე, 410-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა:
1. შ. მ-ის საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს.
2. იბა „შ.-ისა“ და მისი წევრების: დ. დ-ის, ბ. ტ-ისა და ნ. ს-ის საკასაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდეს.
3. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 18 თებერვლის განჩინება დარჩეს უცვლელად.
4. შ. მ-ი სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან გათავისუფლებულია, ხოლო იბა „შ.-ს“, დ. დ-ეს, ბ. ტ-ესა და ნ. ს-ეს სახელმწიფო ბიუჯეტის სასარგებლოდ (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაეკისროთ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 30 მაისის განჩინებით გადავადებული სახელმწიფო ბაჟის დარჩენილი ნაწილის _ 600 ლარის გადახდა.
5. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.
თავმჯდომარე ბ. ალავიძე
მოსამართლეები: ზ. ძლიერიშვილი
ე. გასიტაშვილი
