საქმე №ას-17-15-2017 31 მარტი, 2017 წელი

ქ.თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ბესარიონ ალავიძე (თავმჯდომარე, მომხსენებელი)

მოსამართლეები:

ზურაბ ძლიერიშვილი, ნინო ბაქაქური

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – მ. ი-ი (მოსარჩელე)

მოწინააღმდეგე მხარე – შპს „ჯ-ი“ (მოპასუხე)

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 15 ნოემბრის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და საკასაციო სასამართლოს მიერ ახალი გადაწყვეტილების მიღება

დავის საგანი – ხელფასის ანაზღაურება

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

1. მოსარჩელის მოთხოვნა და სარჩელის ფაქტობრივი საფუძვლები:

1.1. მ. ი-მა (შემდგომში _ მოსარჩელე, აპელანტი, კასატორი ან დასაქმებული) სარჩელი აღძრა სასამართლოში შპს „ჯ-ის“ (შემდგომში _ მოპასუხე, მოწინააღმდეგე მხარე ან დამსაქმებელი) მიმართ 2011 წლის ოქტომბრიდან 2013 წლის თებერვლამდე მიუღებელი ხელფასის _ 7 954 ლარის ანაზღაურების მოთხოვნით.

1.2. სარჩელი ემყარება შემდეგ ფაქტობრივ გარემოებებს: მოსარჩელე შპს „თ-ში“ (შემდგომში _ ცენტრი) მუშაობდა ქირურგად. მას შემდეგ, რაც ცენტრის მფლობელი გახდა მოპასუხე, 2011 წლის 1 ოქტომბრიდან მასთან შრომითი ურთიერთბა ხელშეკრულების საფუძველზე გააგრძელა. მიუხედავად იმისა, რომ ზოგიერთ თვეში სამუშაო საათები მნიშვნელოვნად მოემატა დასაქმებულს, მისმა ყოველთვიურმა შემოსავალმა იკლო და შეადგინა 456 ლარი. მოპასუხე ვალდებული იყო, საქართველოს პრეზიდენტის 2011 წლის 14 სექტემბრის #14/09/07 განკარგულების საფუძველზე ორგანიზაციაში დასაქმებულთათვის ერთი თვით მაინც შეენარჩუნებინა არსებული პირობები. განკარგულების დათქმა _ „ერთი თვით მაინც“ გულისხმობს არსებული ხელფასის შენარჩუნებას არა მხოლოდ ერთი თვით, არამედ - თუკი კონკრეტული დასაქმებული ორგანიზაციას კვლავ ესაჭიროება, ყველა დანარჩენ თვეში უნდა შეუნარჩუნოს (ან გაუმჯობესდეს) მანამდე არსებული პირობები. მოთხოვნილი თანხა წარმოადგენს იმ სხვაობას, რომელიც 2010 წელს მიღებულ საშუალო ხელფასსა და სადავო პერიოდში დასაქმებულისათვის ანაზღაურებულ ხელფასს შორის დაფიქსირდა. სხვაობა გაანგარიშებულია იმის გათვალისწინებით, რომ დამსაქმებელმა თითოეულ თვეზე გასცა შრომის ანაზღაურება იმაზე ნაკლები ოდენობით, ვიდრე მოსარჩელე იღებდა ცენტრისგან.

2. მოპასუხის პოზიცია:

მარტივი შესაგებლით მოპასუხემ არ ცნო სარჩელი და განმარტა, რომ ცენტრში არსებული პირობების მუდმივად შენარჩუნების ვალდებულება მას არ გააჩნდა, ხოლო ხელშეკრულებით შეთანხმებული ოდენობის ხელფასს უხდიდა მოსარჩელეს ყოველდღიურად. მოპასუხის განმარტებით, სარჩელი უსაფუძვლოა და არ უნდა დაკმაყოფილდეს.

3. პირველი ინსტანციის სასამართლოს გადაწყვეტილების სარეზოლუციო ნაწილი:

მცხეთის რაიონული სასამართლოს 2016 წლის 3 ივნისის გადაწყვეტილებით სარჩელი არ დაკმაყოფილდა.

4. აპელანტის მოთხოვნა:

რაიონული სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა მოსარჩელემ, მოითხოვა მისი გაუქმება და ახალი გადაწყვეტილებით სარჩელის დაკმაყოფილება.

5. გასაჩივრებული განჩინების სარეზოლუციო ნაწილი:

თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 15 ნოემბრის განჩინებით სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა, ხოლო გასაჩივრებული გადაწყვეტილება დარჩა უცვლელად.

6. კასატორის მოთხოვნა:

სააპელაციო სასამართლოს განჩინება საკასაციო წესით გაასაჩივრა აპელანტმა, მოითხოვა მისი გაუქმება და საკასაციო სასამართლოს მიერ ახალი გადაწყვეტილების მიღება.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ შეისწავლა საქმის მასალები, გასაჩივრებული განჩინების დასაბუთებულობა, საკასაციო საჩივრის საფუძვლები და მიიჩნევს, რომ იგი ნაწილობრივ უნდა დაკმაყოფილდეს შემდეგ გარემოებათა გამო:

1. გასაჩივრებული განჩინების გაუქმებისა და საქმის იმავე სასამართლოსათვის ხელახლა განსახილველად დაბრუნების ფაქტობრივი და სამართლებრივი დასაბუთება:

1.1. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 393-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, საკასაციო საჩივარი შეიძლება ეფუძნებოდეს მხოლოდ იმას, რომ გადაწყვეტილება კანონის დარღვევითაა გამოტანილი. ამავე მუხლის მე-3 ნაწილით კი, დადგენილია, რომ საპროცესო სამართლის ნორმების დარღვევა მხოლოდ მაშინ შეიძლება გახდეს გადაწყვეტილების გაუქმების საფუძველი, თუ ამ დარღვევის შედეგად საქმეზე არასწორი გადაწყვეტილება იქნა გამოტანილი. განსახილველ შემთხვევაში, კასატორი გასაჩივრებული განჩინების გაუქმებას ძირითადად მტკიცების საგანში შემავალი ფაქტების არასწორად დადგენის მოტივით მოითხოვს, შესაბამისად, თუკი მხარე პრეტენზიას ქვემდგომი სასამართლოს მხრიდან ფაქტობრივი გარემოებების არასწორად დადგენაზე ამყარებს, განსახილველი ნორმა საკასაციო პალატას წარმოუშობს ვალდებულებას, დასაბუთებული პრეტენზიის არსებობისას შეამოწმოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების/განჩინების მიღებისას დაცულია თუ არა მტკიცებულებათა შეფასება-გაანალიზების საპროცესო სტანდარტები (სსსკ-ის 105-ე მუხლი).

1.2. განსახილველი დავის საგანს შრომითი ხელშეკრულებიდან გამომდინარე დამსაქმებლის მიერ ვალდებულების ჯეროვანი შესრულება წარმოადგენს და მოსარჩელე მოითხოვს მისთვის ხელფასის იმ ნაწილის ანაზღაურებას, რომელიც მოპასუხეს არ გადაუხდია. ამ მხრივ, დასაქმებული სარჩელეს აფუძნებს დამსაქმებლის სამართალმემკვიდრეობის ფაქტის დადგომამდე არსებულ შრომის ანაზღაურების საშუალო ოდენობასა და სამართალმემკვიდრის მიერ ფაქტობრივად ანაზღაურებულ ხელფასს შორის სხვაობაზე და პრეტენზიას გამოთქვამს დამსაქმებლის მხრიდან თავად სამართალმემკვიდრეობის მომწესრიგებელი კანონქვემდებარე აქტებით დაკისრებული მოვალეობის არაჯეროვანი შესრულების თვალსაზრისით.

1.3. ვიდრე საკასაციო პრეტენზიათა საფუძვლიანობის შემოწმებას შევუდგებოდეთ, პალატა განმარტავს, რომ ხელფასის ოდენობა შრომითი ხელშეკრულების დადებისას ერთ-ერთ არსებით პირობას წარმოადგენს, რომელზეც სათანადო წესით მხარეთა შეთანხმება სახელშეკრულებო ურთიერთობის წარმოშობის უმთავრესი პირობაა (იხ. სკ-ის 327-ე (1), (2) მუხლი). თავის მხრივ, შრომითი ურთიერთობის მომწესრიგებელ სპეციალურ დანაწესებს გვთავაზობს შრომის კოდექსი, რომლის მე-2 მუხლის პირველი და მე-2 ნაწილების თანახმად, შრომითი ურთიერთობა არის შრომის ორგანიზაციული მოწესრიგების პირობებში დასაქმებულის მიერ დამსაქმებლისათვის სამუშაოს შესრულება ანაზღაურების სანაცვლოდ. შრომითი ურთიერთობა წარმოიშობა მხარეთა თანასწორუფლებიანობის საფუძველზე ნების თავისუფალი გამოვლენის შედეგად მიღწეული შეთანხმებით. შრომის კოდექსის მოხმობილი დებულებები განსაზღვრავენ ამ ურთიერთობისათვის მახასიათებელ გენერალურ დათქმებს, როგორიცაა: ხელშეკრულების ორმხრივი, სასყიდლიანი ბუნება, რომლის ფარგლებშიც თანასწორობის პრინციპი, განსხვავებით ზოგადად სახელშეკრულებო ურთიერთობისაგან, სრულყოფილად ვრცელდება წინასახელშეკრულებო პერიოდზე _ მხარეებს უფლება აქვთ, თავისუფლად გადაწყვეტიონ შრომითი ხელშეკრულების დადების საკითხი. მართალია, შრომითი ურთიერთობისათვის კანონი ადგენს თანასწორობის პრინციპს და იმპერატიულად მოითხოვს ადამიანის ფუნდამენტური უფლებების დაცვას, თუმცა, თავად შრომითი ურთიერთობის არსი ხდის ამ ურთიერთობას დაქვემდებარების პრინციპზე დამყარებულს, რამეთუ სამუშაო სრულდება დამსაქმებლის მითითებების შესაბამისად და მის სასარგებლოდ შესაბამისი ანაზღაურების სანაცვლოდ. სწორედ ამგვარი თავისებურების, ასევე, საქართველოს კონსტიტუციის 30-ე მუხლით დაცული სიკეთეების რეალიზაციის მიზნით (შრომის თავისუფლება, თავისუფალი მეწარმეობა, დასაქმებულთა უფლებების დაცვა), ორგანული კანონი _ შრომის კოდექსი ადგენს დასაქმებულის დაცვის მინიმალურ სტანდარტებს და კოდექსის ნორმებიც სწორედ ამ სტანდარტის ფარგლებში უნდა იქნას განმარტებული.

1.4. განსახილველ საკითხს თუ მივუბრუნდებით, უნდა აღინიშნოს, რომ შრომის კოდექსის მიდგომა ხელფასის ანაზღაურების წესის მიმართ დისპოზიციურია: 31-ე მუხლის (1) თანახმად, შრომის ანაზღაურების ფორმა და ოდენობა განისაზღვრება შრომითი ხელშეკრულებით. ამ მუხლის ნორმები გამოიყენება მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ შრომითი ხელშეკრულებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული. კანონის მოცემული დანაწესიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატა მიიჩნევს, რომ ხელფასის ოდენობისა და მისი მიუღებელი ნაწილის თაობაზე კასატორის/მოსარჩელის პრეტენზიათა საფუძვლიანობა უპირატესად შრომითი ხელშეკრულების დებულებების ანალიზის შედეგად უნდა შემოწმდეს. ამ თვალსაზრისით კი, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დადგენილია შემდეგი ფაქტობრივი გარემოებები:

1.4.1. მოსარჩელე 2011 წლის ოქტომბრამდე მუშაობდა შპს „თ-ში“ ქირურგად;

1.4.2. 2011 წლის 15 სექტემბერს, ერთი მხრივ საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს, როგორც „გამყიდველსა“ და საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს, ხოლო, მეორე მხრივ, კასატორის მოწინააღმდეგე მხარეს, როგორც „მყიდველს“ შორის გაფორმდა ნასყიდობის ხელშეკრულება სახელმწიფო საკუთრებაში არსებული ქონების მოპასუხისათვის პირდაპირი მიყიდვის ფორმით პრივატიზების შესახებ. ხელშეკრულების 3.1.3 პუნქტით განისაზღვრა მყიდველის ვალდებულება _ გარდამავალი პერიოდის დაწყებამდე ხელშეკრულების #2 დანართით გათვალისწინებული პერსონალის (ექიმისა და ექთნის) დასაქმება მათი ინდივიდუალური წერილობითი განცხადების საფუძველზე, დასაქმების მომენტისათვის მათი პოზიციების, ანაზღაურების არსებული პირობების შენარჩუნებითა და წლიური საშუალო ხელფასის გათვალისწინებით, სულ მცირე ერთი თვის ვადით. ხელშეკრულების ტერმინთა განმარტების პირველ პუნქტში მითითებულია, რომ გარდამავალი პერიოდი არის წინამდებარე ხელშეკრულების გაფორმებიდან 30 კალენდარული დღის ვადაში, მაგრამ არაუგვიანეს 2011 წლის 1 ოქტომბრიდან „სახელმწიფო პროგრამების ფარგლებში მოსახლეობის ჯანმრთელობის დაზღვევის მიზნით გასატარებელი ღონისძიებებისა და სადაზღვევო ვაუჩერის პირობების განსაზღვრის შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 9 დეკემბრის #218 დადგენილების მე-8 მუხლის მე-7 პუნქტით გათვალისწინებული ვადის დადგომამდე;

1.4.3. 2011 წლის 19 სექტემბერს დამსაქმებელსა და დასაქმებულს შორის წერილობით გაფორმდა #13/20 შრომის ხელშეკრულება, რომლის თანახმადაც, დამსაქმებელმა სამუშაოდ მიიღო მოსარჩელე თ-ში ქირურგის თანამდებობაზე. ხელშეკრულების მოქმედების ვადა განისაზღვრა 2011 წლის 1 ოქტომბრიდან 2011 წლის 1 ნოემბრამდე. 5.1. პუნქტის მიხედვით, დასაქმებულის შრომის ანაზღაურება განხორციელდებოდა ამ ხელშეკრულების პრეამბულის „ა“ პუნქტში მითითებული პირობების დაცვით, რაზედაც დამსაქმებელი გააფორმებდა შიდა სამართლებრივ აქტს ბრძანების სახით, დასაქმებულისათვის ანაზღაურების არსებული პირობების შენარჩუნებითა და წლიური საშუალო ხელფასის გათვალისწინებით. ხელშეკრულების პრეამბულის „ა“ პუნქტში კი მითითებული იყო შემდეგი: „საქართველოს პრეზიდენტის 2011 წლის 14 სექტემბრის #14/09/07 განკარგულების საფუძველზე, საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს, საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობის და სოციალური დაცვის სამინისტროსა და შპს „ჯ-ს“ შორის გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულების შესაბამისად, შპს „ჯ-მა“ იკისრა ვალდებლება, განახორციელოს ამ ნასყიდობის ხელშეკრულების დანართი #2-ით გათვალისწინებული პერსონალის დასაქმება მათი ინდივიდუალური განცხადების საფუძველზე, დასაქმების მომენტისათვის მათი პოზიციების, ანაზღაურების არსებული პირობების შენარჩუნებით და წლიური საშუალო ხელფასის გათვალისწინებით“;

1.4.4. მოპასუხის 2011 წლის 31 ოქტომბრის #კ-104/1 ბრძანებით #1 დანართში მითითებული სამედიცინო ცენტრების (მათ შორის, თ-ის) სამედიცინო პერსონალთან 2011 წლის სექტემბრის თვეში გაფორმებული შრომითი ხელშეკრულებები, რომლებიც ძალაში შევიდა 2011 წლის 1 ოქტომბერს, გაგრძელდა 2011 წლის 1 ნოემბრიდან 2011 წლის 1 დეკემბრამდე;

1.4.5. 2011 წლის 1 დეკემბერს დამსაქმებელსა და მოსარჩელეს შორის კვლავ გაფორმდა წერილობითი შრომის ხელშეკრულება #13/36. ხელშეკრულების მოქმედების ვადად განისაზღვრა 1 თვე - 2012 წლის 1 იანვრამდე. ხელშეკრულების 5.1. პუნქტის თანახმად, დასაქმებულის შრომის ანაზღაურება ხორციელდება დამსაქმებლის მიერ დამტკიცებული შრომის ანაზღაურების სისტემისა და სახელფასო განაკვეთების შესაბამისად;

1.4.6. შპს „თ-ში“ მუშაობისას კასატორს 2010 წლის (12 თვე) განმავლობაში ხელფასის სახით სულ დაერიცხა 11 011,18 ლარი, საიდანაც საშუალო თვიური ხელფასი შეადგენდა 917,6 ლარს. 2011 წლის 9 თვის განმავლობაში (სექტემბრის თვის ჩათვლით) მისმა დარიცხულმა ხელფასმა შეადგინა მთლიანად 7 622,48 ლარი, შესაბამისად, საშუალო ხელფასი ამ პერიოდზე იყო 846,94 ლარი, რაც დასტურდება საქმეში წარმოდგენილი შპს „მ-ოს“ ცნობით. საქმეში ასევე წარმოდგენილია მტკიცებულება, რომელიც ასახავს ცენტრში მუშაობის პერიოდში ხელფასის გაანგარიშების წესს: შპს „მ-ოს“ მიერ (ყოფილი) შპს „თ-იდან“ მიღებული ინფორმაციის თანახმად, აღნიშნულ კომპანიაში მუშაობისას დასაქმებულის ხელფასის ოდენობა (პერიოდი არ არის დაკონკრეტებული) განისაზღვრებოდა შემდეგი კომპონენტების მიხედვით:

ა) სპეცდაფინანსება გლობალბიუჯეტიდან;

ბ) დაზღვეული პაციენტების კონსერვატიული მკურნალობისას სტანდარტის ღირებულების 20%-ით;

გ) დაზღვეული პაციენტების ოპერაციული მკურნალობისას სტანდარტის ღირებულების 17%-ით + 1 საოპერაციო საათი 25 ლარი;

დ) სტაციონარში მორიგეობა 10 ლარი (თვეში ორი);

ე) დაზღვეული ავადმყოფების გადაუდებელი ამბულატორიული დახმარების ღირებულების 25%. შემდგომ 1 შემთხვევაში _ 0,5 ლარი;

ვ) ანტირაბიული ვაქცინაციის პირველ ვიზიტში ღირებულების 25%, დანარჩენ ვიზიტებში _ 15%. ამავე ცნობაში მითითებულია, რომ ანაზღაურების 55%-ზე მეტს ქმნიდა სადაზღვევო კომპანიებიდან დაზღვეული პაციენტების მკურნალობაში გადახდილი თანხიდან კუთვნილი წილი.

1.5. გასაჩივრებული განჩინებით დადგენილ ზემოხსენებულ გარემოებებს საკასაციო პალატის წინამდებარე განჩინების მიმართ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 407-ე მუხლის მე-2 ნაწილით განსაზღვრული სავალდებულო ძალა გააჩნია, რადგანაც მათ მიმართ კასატორს დასაბუთებული შედავება არ წარმოუდგენია, არამედ, როგორც ზემოთ აღინიშნა, იგი პრეტენზიას აცხადებს საქმეში არსებული მტკიცებულებების არასრულყოფილი კვლევის თვალსაზრისით. საკასაციო პალატა იზიარებს აღნიშნულ შედავებას და განმარტავს, რომ სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 105-ე მუხლის მუხლის შესაბამისად, სასამართლოსათვის არავითარ მტკიცებულებებს არ გააჩნია წინასწარ დადგენილი ძალა, რაც იმას ნიშნავს, რომ ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში, დასაშვებად მიჩნეული მტკიცებულებები ინდივიდუალურად უნდა შეფასდეს ყოველმხრივ, სრულად და ობიექტურად და საქმის სხვა მასალებთან ერთობლივი ანალიზის შედეგად უნდა დადგინდეს დავის გადაწყვეტისათვის მნიშვნელობის მქონე, მტკიცების საგანში შემავალი იურიდიული ფაქტები.

1.5.1. ამ განჩინების სამოტივაცო ნაწილის 1.4.2.-2.4.4. პუნქტებში მითითებული უდავო ფაქტების გათვალისწინებით, პალატა არ იზიარებს ქვემდგომი სასამართლოების დასკვნას იმის თაობაზე, რომ ცენტრში არსებული შრომის ანაზღაურების წესის შესაბამისად დასაქმებულებს ხელფასი შეუნარჩუნდათ მხოლოდ 2011 წლის 1 ოქტომბრამდე. საკასაციო პალატის ამ მოსაზრებას საფუძვლად უდევს შემდეგი:

ა) მხარეთა შორის 2011 წლის 19 სექტემბერის დადებული შრომითი ხელშეკრულების 5.1. პუნქტით განისაზღვრა, რომ დასაქმებულის შრომის ანაზღაურება ხორციელდება წინამდებარე ხელშეკრულების პრეამბულის „ა“ პუნქტში მითითებული პირობების დაცვით, რაზედაც დამსაქმებელი აფორმებს შიდა სამართლებრივ აქტს ბრძანების სახით, დასაქმებულისათვის ანაზღაურების არსებული პირობების შენარჩუნებით და წლიური საშუალო ხელფასის გათვალისწინებით;

ბ) ხელშეკრულების პრეამბულის „ა“ პუნქტში მითითებულია „საქართველოს პრეზიდენტის 2011 წლის 14 სექტემბრის #14/09/07 განკარგულების საფუძველზე, საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს, საქართველოს შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროსა და მოპასუხეს შორის გაფორმებული ნასყიდობის ხელშეკრულებაზე, რომლის ძალითაც ახალმა დამსაქმებელმა (სამართალმემკვიდრემ) იკისრა ვალდებლება, ხელშეკრულების #2 დანართით გათვალისწინებული პერსონალი, მათი ინდივიდუალური განცხადების საფუძველზე, დაესაქმებინა მათი პოზიციების, ანაზღაურების არსებული პირობების შენარჩუნებითა და წლიური საშუალო ხელფასის გათვალისწინებით. ამავე ნასყიდობის ხელშეკრულებით დაწესებულების პერსონალისთვის დასაქმების დროს არსებული ანაზღაურების პირობების შენარჩუნება განისაზღვრა გარდამავალი პერიოდის დაწყებამდე, სულ მცირე ერთი თვის ვადით;

გ) ხელშეკრულებაში მოცემული ტერმინთა განმარტების თანახმად, „გარდამავალი პერიოდი“ განისაზღვრა მისი გაფორმებიდან 30 კალენდარული დღის ვადაში, მაგრამ არა უგვიანეს 2011 წლის 1 ოქტომბრიდან „სახელმწიფო პროგრამების ფარგლებში მოსახლეობის ჯანმრთელობის დაზღვევის მიზნით გასატარებელი ღონისძიებებისა და სადაზღვევო ვაუჩერის პირობების განსაზღვრის შესახებ“ საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 9 დეკემბრის #218 დადგენილების მე-8 მუხლის მე-7 პუნქტით განსაზღვრული ვადის დადგომამდე, რომელიც ნასყიდობის ხელშეკრულების დადების დროს მოქმედი რედაქციის თანახმად, თ-ისათვის შეადგენდა 2011 წლის 1 დეკემბერს;

დ) გასათვალისწინებელია ის ფაქტი, რომ 2011 წლის 19 სექტემბრის შრომითი ხელშეკრულება (რომელიც მხარეთა შორის სადავოს არ წარმოადგენს და ზემოხსენებული პირობების დაცვით ითვალისწინებდა ანაზღაურებას) მოქმედებდა 2011 წლის 1 ოქტომბრიდან 2011 წლის 1 ნოემბრამდე, დამსაქმებლის დირექტორის 2011 წლის 31 ოქტომბრის ბრძანებით, სხვა დასაქმებულებთან ერთად მოსარჩელესაც გაუგრძელდა შრომითი ხელშეკრულების ვადა 2011 წლის 1 ნოემბრიდან 2011 წლის 1 დეკემბრამდე. საკასაციო სასამართლოს შეფასებით, დამსაქმებლის დირექტორის ზემოხსენებული ბრძანება წარმოადგენს ხელშეკრულების, მათ შორის, ანაზღაურების წესის უცვლელად შენარჩუნებით, კიდევ ერთი თვით გაგრძელებას. აღნიშნულის საპირისპირო მტკიცებულება მოპასუხეს არ წარმოუდგენია (სსსკ-ის 102-ე მუხლის შესაბამისად, საპირისპირო გარემოების მტკიცების ტვირთი სწორედ მოპასუხეს ეკისრებოდა). რაც შეეხება მომდევნო, 2011 წლის 1 დეკემბრის ხელშეკრულებას, მისი 2.1.2. პუნქტი შეცვლილია და აღნიშნულია, რომ დასაქმებულის მიერ გაწეული შრომა ანაზღაურდება „ხელშეკრულებით დადგენილი წესის შესაბამისად“. ამდენად, საქმეში წარმოდგენილი ნასყიდობისა და შრომითი ხელშეკრულებების, ასევე, საქართველოს მთავრობის #218 დადგენილების 8.7. მუხლით გათვალისწინებული ვადის ერთობლივი ანალიზი იძლევა დასკვნის საფუძველს, რომ კასატორის შრომის ანაზღაურება „არსებული პირობების შენარჩუნებითა და წლიური საშუალო ხელფასის გათვალისწინებით“ გაგრძელდა 2011 წლის 1 დეკემბრამდე.

1.6. რაც შეეხება თავად ხელფასის ოდენობას, პალატა ამ ნაწილშიც იზიარებს კასატორის არგუმენტებს და აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლომ, გარდა ადრე არსებული სისტემით შრომის ანაზღაურების ვადის არასწორად დადგენისა, დადასტურებულად მიიჩნია, რომ დასაქმებულს 2011 წლის ოქტომბერში მიღებული აქვს თანხის ის ოდენობა, რასაც იღებდა „ცენტრში“ დასაქმების პერიოდში გლობალბიუჯეტის სპეცდაფინანსებიდან, ასევე დადგენილად ცნო ფაქტობრივი გარემოება იმის თაობაზე, რომ 2011 წლის ოქტომბრიდან კასატორი დაზღვეულ პაციენტებს სამედიცინო მომსახურებას აღარ უწევდა, რის გამოც, შესაბამის თანხას ვერ მიიღებდა, თუმცა, ამ მხრივ, სასამართლოს დასკვნები არ ემყარება საქმეში არსებული მასალების ყოველმხრივ კვლევას, კერძოდ: თუკი გავიზიარებთ ქვემდგომი სასამართლოების დასკვნას, რომ ნასყიდობის ხელშეკრულების დათქმა „საშუალო წლიური ხელფასის“ თაობაზე არ ვრცელდებოდა მოსარჩელის მიმართ, რადგანაც მისი შრომის ანაზღაურება იანგარიშებოდა „შერეული ტიპის ანგარიშსწორებით“, ამ შემთხვევაში, გასაჩივრებული განჩინებით არ არის დადგენილი ცენტრში არსებული წესის შესაბამისად რა სამუშაო შეასრულა დასაქმებულმა (მაგალითად, მორიგეობა) და თითოეული სამუშაო რა ოდენობით უნდა ანაზღაურებულიყო. ამ მხრივ, საგულისხმოა სარჩელზე დართული, დამსაქმებლის მიერ გაცემული სამუშაო განრიგი თვეების მიხედვით. გარდა აღნიშნულისა, საკასაციო პალატა განმარტავს, რომ შრომის ანაზღაურების მოთხოვნის მიმართ დამსაქმებელი განიხილება მოვალედ და შრომის კოდექსის პირველი მუხლისა (2) და სამოქალაქო კოდექსის 429-ე მუხლის შესაბამისად, ვალდებულების შესრულების მტკიცების ტვირთი სწორედ მას ეკისრება.

1.7. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, პალატა თვლის, რომ გასაჩივრებული განჩინება მიღებულია სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 393-ე (3) მუხლის დარღვევით, ამასთანავე, ვინაიდან არასრულადაა დადგენილი მტკიცების საგანში შემავალი ფაქტები, საკასაციო პალატა მოკლებულია შესაძლებლობას თავად მიიღოს გადაწყვეტილება მოცემულ საქმეზე. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 412-ე მუხლის (1) „ა“ ქვეპუნტის თანახმად, საკასაციო სასამართლო აუქმებს გასაჩივრებულ განჩინებას და საქმეს ხელახლა განსახილველად უბრუნებს იმავე სასამართლოს, რომელმაც საპროცესო სამართლის წესების დაცვით უნდა დაადგინოს სადავო ფაქტები და ამის შემდგომ გადაწყვიტოს უფლების საკითხი.

2. სასამართლო ხარჯები:

„სახელმწიფო ბაჟის შესახებ“ საქართველოს კანონის 5.1. მუხლის „ა“ ქვეპუნქტის თანახმად, კასატორი სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან გათავისუფლებულია, ამასთანავე, ვინაიდან საკასაციო პალატის წინამდებარე განჩინებით საქმის წარმოება არ სრულდება, შემაჯამებელი გადაწყვეტილების მიმღებმა სასამართლომ პროცესის ხარჯების საკითხი უნდა გადაწყვიტოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 53-ე და 55-ე მუხლების მოთხოვნათა შესაბამისად.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 412-ე მუხლით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. მ. ი-ის საკასაციო საჩივარი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდეს.

2. გაუქმდეს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 15 ნოემბრის განჩინება და საქმე ხელახლა განსახილველად დაუბრუნდეს იმავე სასამართლოს.

3. კასატორი სახელმწიფო ბაჟის გადახდისაგან გათავისუფლებულია.

4. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ბ. ალავიძე

მოსამართლეები: ზ. ძლიერიშვილი

ნ. ბაქაქური