საქართველოს უზენაესი სასამართლო
გ ა ნ ჩ ი ნ ე ბ ა
საქართველოს სახელით
საქმე №ას-842-786-2017 20 ოქტომბერი, 2017 წელი,
ქ. თბილისი
სამოქალაქო საქმეთა პალატა
შემადგენლობა:
ეკატერინე გასიტაშვილი (თავმდჯრომარე, მომხსენებელი)
მოსამართლეები: პაატა ქათამაძე,
ბესარიონ ალავიძე
საქმის განხილვის ფორმა _ ზეპირი განხილვის გარეშე
კასატორი - მ. რ-ი(მოსარჩელე, შეგებებული სარჩელით მოპასუხე)
მოწინააღმდეგე მხარე – მ. კ-ი (მოპასუხე), გ. გ-ე (მოპასუხე, შეგებებული სარჩელით მოსარჩელე)
გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 4 მაისის განჩინება
კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის დაკმაყოფილება, ხოლო შეგებებულ სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა
დავის საგანი თავდაპირველ სარჩელში – თანხის დაკისრება
დავის საგანი შეგებებულ სარჩელში - ხელშეკრულებით ნაკისრი ვალდებულების შესრულება
ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:
1. 2011 წლის 17 მარტს მ. რ-ს (შემდეგში - იპოთეკარი, ქონების შემძენი, მოსარჩელე, მარწმუნებელი, საკუთრების მიმნდობი, კლიენტი, შეგებებული სარჩელით მოპასუხე, აპელანტი, კასატორი) და ს. გ-ეს (შემდეგში - ქონების მესაკუთრე, მსესხებელი) შორის დაიდო სესხისა და იპოთეკის ხელშეკრულება, რომლის საფუძველზე იპოთეკარმა ქონების მესაკუთრეს ორი თვის ვადით 80 000 აშშ დოლარი ასესხა. სესხის უზრუნველყოფის მიზნით იპოთეკით დაიტვირთა მესაკუთრის კუთვნილი ქონება (საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის, შემდეგში:სსკ, 623-625-ე, 286-ე, 289- მუხლები).
2. 2012 წლის 13 იანვარს იპოთეკარსა და მსესხებელს შორის დაიდო ახალი შეთანხმება, რომლის საფუძველზე გაუქმდა 2011 წლის 17 მარტის სესხისა და იპოთეკის ხელშეკრულება. იმავე დღეს მხარეებმა დადეს ნასყიდობის ხელშეკრულება, რომლის საფუძველზეც იპოთეკარმა მსესხებლისგან შეიძინა 150 000 აშშ დოლარის ღირებულების უძრავი ქონება. ქონების ღირებულებიდან 80 000 აშშ დოლარი მხარეებს შორის გაფორმებული სესხისა და იპოთეკის ხელშეკრულების საფუძველზე გაიქვითა, ხოლო დარჩენილი 70 000 აშშ დოლარი ქონების შემძენმა მესაკუთრეს გადასცა (იხ.ნასყიდობის ხელშეკრულება; ტ.1.ს.ფ.101-102; სსკ-ის 477-ე მუხლი).
2.1. აღნიშნულ სამართალურთიერთობაში ქონების შემძენის ინტერესებს წარმოადგენდა მ. კ-ი (შემდეგში - პირველი მოპასუხე, მინდობილი მესაკუთრე, რწმუნებული), რომელსაც ქონების მესაკუთრემ (იხ. პირველი პუნქტი), 2012 წლის 18 აპრილს, ვალდებულების უზრუნველსაყოფად, ბეს სახით 17 000 აშშ დოლარი გადაუხადა. ბეს ხელშეკრულება საჯარო რეესტრში იმავე დღეს დარეგისტრირდა (იხ.ტ. რწმუნებულება; ბეს გადახდის ხელშეკრულება: 1.ს.ფ.103-104; 189; სსკ-ის 724-725-ე, 421-422-ე, 68-ე, 183-ე, 311-ე მუხლები).
2.2. ნასყიდობის ხელშეკრულების დადებიდან რამდენიმე თვის შემდეგ, ქონების მესაკუთრის განცხადების საფუძველზე, სამართალდამცავმა ორგანომ ქონების შემძენის წინააღმდეგ სისხლის სამართლის საქმე აღძრა. იმავდროულად, ქონების მესაკუთრემ ქონების შემძენის წინააღმდეგ სამოქალაქო სარჩელიც აღძრა და წინამდებარე განჩინების მე-2 პუნქტში ასახული ხელშეკრულების ბათილად ცნობა მოითხოვა იმ საფუძვლით, რომ გარიგება მოტყუებით დაიდო.
2.3. თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2013 წლის 15 მარტის კანონიერ ძალაში შესული გადაწყვეტილებით, ქონების მესაკუთრეს უარი ეთქვა სარჩელის დაკმაყოფილებაზე, ხოლო 2014 წლის 4 თებერვლის დადგენილებით, ქონების შემძენის (განსახილველი დავის მოსარჩელის) წინააღმდეგ აღძრული სისხლის სამართლის საქმე შეწყდა უსაფუძვლობის გამო (იხ. ტ.1. სასამართლოს განჩინება; დადგენილება; ტ. 1. ს. ფ.85; 180).
3. წინამდებარე განჩინების 2.2. და 2.3. ქვეპუნქტებში მოხსენიებულ სამოქალაქო და სისხლის სამართლის საქმეებზე პირველი მოპასუხის რეკომენდაციით, ქონების შემძენის ინტერესებს გ. გ-ე (შემდეგში - მეორე მოპასუხე, ადვოკატი, შეგებებული სარჩელით მოსარჩელე) იცავდა.
3.1. იურიდიული მომსახურების გაწევის თაობაზე 2013 წლის 12 მარტს დადებული ხელშეკრულების 4.1. პუნქტის თანახმად, ადვოკატისთვის გადასახდელი მომსახურების საფასური 10 000 ლარს შეადგენდა (იხ.ხელშეკრულება; ტ.2.ს.ფ.20-22; სსკ-ის 709-710-ე მუხლები).
4. სარჩელის საფუძვლები:
4.1. ქონების შემძენმა 2014 წლის 10 დეკემბერს სარჩელი აღძრა პირველი და მეორე მოპასუხეების წინააღმდეგ და მოითხოვა: 4.1.1.ამ უკანასკნელთათვის სოლიდარულად 79 000 აშშ დოლარის, ხოლო პირველი მოპასუხისთვის - 17 000 აშშ დოლარის დაკისრება;
4.1.1. მოსარჩელემ, ასევე მოითხოვა მასსა და მეორე მოპასუხეს (ადვოკატს) შორის 2013 წლის 12 მარტის ხელშეკრულებაში (იხ. 3.1. ქვეპუნქტი) ცვლილების შეტანა, შემდეგი სახით: „ა) ხელშეკრულების მეორე პუნქტში (ხელშეკრულების საგანი) დაემატოს: ადვოკატი უწევს იურიდიულ მომსახურებას მოსარჩელეს მასზედ, რომ მესაკუთრემ გამოათავისუფლოს უძრავი ნივთი, მდებარე დაბა ურეკში, საკადასტრო კოდით 2--; მარწმუნებელს უნდა ჩაბარდეს მისი კუთვნილი უძრავი ნივთი თავისუფალ მდგომარეობაში. 2) ხელშეკრულების მეოთხე პუნქტს (ანაზღაურების წესი და პირობები) დაემატოს: თანხის გადახდა უნდა განხორციელდეს უძრავი ნივთის (მდებარე დაბა ურეკში, საკადასტრო კოდით 2-) მარწმუნებლისთვის თავისუფალ მდგომარეობაში გადაცემის შემდეგ”.
4.2. მოსარჩელემ მიუთითა წინამდებარე განჩინების 1-3 პუნქტებში აღწერილ ფაქტობრივ გარემოებებზე და განმარტა:
4.2.1. მას შემდეგ, რაც ქონების მესაკუთრის განცხადების საფუძველზე სამართალდამცავმა ორგანომ მის წინააღმდეგ სისხლის სამართლის საქმე აღძრა, პირველი მოპასუხის (მინდობილი მესაკუთრის; იხ. ამ განჩინების 2.1. ქვეპუნქტი) მეშვეობით მისთვის ცნობილი გახდა, რომ მეორე მოპასუხეს (ადვოკატს) საქმის დადებითად გადასაწყვეტად ესაჭიროებოდა გარკვეული რაოდენობის თანხა. მოსარჩელემ პირველ მოპასუხეს (მინდობილ მესაკუთრეს), სხვადასხვა დროს, მთლიანობაში, 79 000 (სამოცდაცხრამეტი ათასი) აშშ დოლარი გადასცა. მოსარჩელის რწმენით, ეს თანხა განკუთვნილი იყო სისხლის სამართლის საქმის წარმოებისათვის სასამართლოში გასაწევი ხარჯებისათვის, იურიდიული მომსახურებისთვის, მტკიცებულებების მოპოვებისა და ა.შ;
4.2.2. 2014 წლის 4 თებერვლის დადგენილებით მოსარჩელის წინააღმდეგ აღძრული სისხლის სამართლის საქმე შეწყდა, თუმცა, მოსარჩელის განმარტებით, მას მიაჩნია, რომ მის მიერ გადახდილი 79 000 აშშ დოლარი არ დახარჯულა საქმესთან დაკავშირებული საპროცესო და სხვა ხარჯების უზრუნველსაყოფად. მოსარჩელემ მიუთითა, რომ პირველმა და მეორე მოპასუხეებმა მოსარჩელის კუთვნილი 79 000 დოლარი პირადი მიზნებისათვის ერთად განკარგეს;
4.3. გარდა ამისა, მოსარჩელემ მიუთითა, რომ 2012 წლის 12 აპრილს დადებული ბეს ხელშეკრულების საფუძველზე (იხ. წინამდებარე განჩინების 2.1. ქვეპუნქტი) პირველმა მოპასუხემ ქონების მესაკუთრისგან მიიღო მოსარჩელისთვის (საკუთრების მიმნდობისათვის) განკუთვნილი 17 000 აშშ დოლარი, რომელიც ამ უკანასკნელისათვის მინდობილ მესაკუთრეს არ გადაუცია. შესაბამისად, მოსარჩელემ 17 000 აშშ დოლარის პირველი მოპასუხისთვის დაკისრება მოითხოვა (იხ. დაზუსტებული სარჩელი; ტ.1.ს.ფ.196-211).
5. პირველი მოპასუხის (მინდობილი მესაკუთრის) შესაგებელი
5.1. პირველმა მოპასუხემ მოთხოვნის გამომრიცხველი შესაგებლით სარჩელი არ ცნო და განმარტა, რომ მოსარჩელეს მისთვის 79 000 დოლარი არ გადაუცია. რაც შეეხებოდა ბეს ხელშეკრულების საფუძველზე მიღებულ 17 000 აშშ დოლარს, აღნიშნული თანხა მან მოწმეთა თანდასწრებით 2012 წლის 18 აპრილს გადასცა მოსარჩელეს. პირველი მოპასუხის განმარტებით, ეს გარემოება თავადვე დაადასტურა მოსარჩელემ სისხლის სამართლის საქმეზე მოწმედ დაკითხვის დროს. პირველმა მოპასუხემ ასევე განმარტა, რომ ვინაიდან მოსარჩელეს ესაჭიროებოდა ადვოკატის მომსახურება ქონების მესაკუთრესთან მიმდინარე დავაში, მან დააკავშირა მეორე მოპასუხესთან (ადვოკატთან), თუმცა, მისთვის უცნობია მხარეთა შეთანხმება იურიდიული მომსახურებისათვის ჰონორარის ოდენობაზე და ისიც, გადახდილია თუ არა მომსახურების ხარჯები (იხ. პირველი მოპასუხის შესაგებელი; ტ.1.ს.ფ.157-166; 326-334).
6. მეორე მოპასუხის (ადვოკატის) შესაგებელი კლიენტის სარჩელზე და ამ უკანასკნელის წინააღმდეგ წარდგენილი შეგებებული სასარჩელო მოთხოვნა
6.1. მეორე მოპასუხემ სასარჩელო მოთხოვნა იურიდიული მომსახურების შესახებ ხელშეკრულებაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე არ ცნო;
6.2. ადვოკატმა 2015 წლის 28 მაისს შეგებებული სარჩელი აღძრა ყოფილი კლიენტის წინააღმდეგ და, წინამდებარე განჩინების მე-3 პუნქტში ასახულ გარემოებებზე მითითებით, თავდაპირველი მოსარჩელისთვის შეგებებული მოსარჩელის სასარგებლოდ 10 000 (ათი ათასი) ლარის დაკისრება მოითხოვა (იხ. შეგებებული სარჩელი; ტ.2.ს.ფ. 6-19).
7. შეგებებული სარჩელის მოპასუხის (ადვოკატის კლიენტის) შესაგებელი
7.1. შეგებებული სარჩელი არ ცნო მოპასუხემ და განმარტა, რომ იგი პირადად არასოდეს შეხვედრია ადვოკატს (შეგებებულ მოსარჩელეს), ვერ იხსენებს, რა ვითარებაში მოაწერა იურიდიული მომსახურების ხელშეკრულებას ხელი და გამოთქვა ეჭვი ხელმოწერის ნამდვილობის შესახებ. მან, ასევე, სადავოდ მიიჩნია ადვოკატის მიერ ხელშეკრულებით ნაკისრ ვალდებულებათა ჯეროვნად შესრულება, რადგანაც ქონების მესაკუთრესთან დღემდე მიმდინარეობს დავა რაიონულ სასამართლოში. გარდა ამისა, შეგებებული სარჩელის მოპასუხემ მიუთითა, რომ ხელშეკრულების 4.1. პუნქტით გათვალისწინებული მომსახურების გადახდის ვალდებულება ბათილი იყო, რადგან ხელშეკრულებაში არ იყო მითითებული იურიდიული მომსახურების საგანი და ადვოკატის მიერ შესასრულებელი კონკრეტული ვალდებულება (იხ. შეგებებული სარჩელით მოპასუხის შესაგებელი; ტ.2.ს.ფ. 77-86).
8. თბილისის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება და დასკვნები
8.1. თბილისის საქალაქო სასამართლოს 2016 წლის 27 აპრილის გადაწყვეტილებით:
8.1.1. სასარჩელო მოთხოვნა პირველი და მეორე მოპასუხეებისთვის, მოსარჩელის სასარგებლოდ, სოლიდარულად 79 000 აშშ დოლარის, ხოლო პირველი მოპასუხისთვის - 17 000 აშშ დოლარის გადახდის დაკისრების თაობაზე, არ დაკმაყოფილდა;
8.1.2. ადვოკატის შეგებებული სასარჩელო მოთხოვნა დაკმაყოფილდა და მის კლიენტს 10 000 (ათი ათასი) ლარის გადახდა დაეკისრა.
8.2. სასამართლომ საქმეში არსებულ მტკიცებულებებზე დაყრდნობით გამოიკვლია და დადგენილად მიიჩნია წინამდებარე განჩინების 1-3 პუნქტებში ასახული ფაქტობრივი გარემოებანი და დავის მოსაწესრიგებლად გამოიყენა სსკ -ის 316-ე, 317-ე, 327-ე, 361-ე, 976-ე მუხლები, აგრეთვე, საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის (შემდეგში: სსსკ) 102-ე, 103-ე, 105-ე მუხლები.
8.3. წინამდებარე განჩინების 4.1.1. ქვეპუნტში ასახულ სასარჩელო მოთხოვნასთან დაკავშირებით სასამართლომ განმარტა:
8.3.1. სსკ-ის 976-ე მუხლის თანახმად, პირს, რომელმაც სხვას ვალდებულების შესასრულებლად რაიმე გადასცა, შეუძლია მოსთხოვოს ვითომ-კრედიტორს (მიმღებს) მისი უკან დაბრუნება, თუ: „ა) ვალდებულება გარიგების ბათილობის ან სხვა საფუძვლის გამო არ არსებობს, არ წარმოიშობა ან შეწყდა შემდგომში; ბ) ვალდებულების საწინააღმდეგოდ ისეთი შესაგებელი იქნა წარდგენილი, რომ ხანგრძლივი დროის განმავლობაში გამორიცხულია მოთხოვნის წარდგენა“. ამ მუხლის მიზნებიდან გამომდინარე, კრედიტორად გამოდის პირი, რომლის ხარჯზეც სხვამ სამართლებრივი საფუძვლის გარეშე შეიძინა ან დაზოგა ქონება. მოვალე კი ის პირია, რომელმაც უსაფუძვლოდ შეიძინა ან დაზოგა ქონება და შესაბამისად, უსაფუძვლოდ გამდიდრდა;
8.3.2. სასამართლომ განმარტა, რომ იმ შემთხვევაში, როდესაც საქმე ეხება ფულადი ვალდებულების შესრულებას, სადავოობისას, ვალდებულების შესრულების დასადასტურებლად წარდგენილი უნდა იქნეს მტკიცებულებები, რომლებიც პირდაპირ მიუთითებენ თანხის გადახდის ფაქტზე. მაგალითად, როგორიცაა თანხის მიმღების ხელწერილი, თანხის გადარიცხვის ამსახველი დოკუმენტი და სხვა. ფულადი ვალდებულების სპეციფიკისა და სამოქალაქო ბრუნვის თავისებურების გათვალისწინებით, ყოველი მხარე, ურთიერთობის არსიდან გამომდინარე, თავადვე აგებს პასუხს იმ სამოქალაქო რისკის თაობაზე, რომელიც გარკვეული მოქმედების შესრულების დამადასტურებელი მტკიცებულების მოუპოვებლობას შეიძლება მოჰყვეს შედეგად. ამ მიზნით მხარეს აქვს აბსოლუტური შესაძლებლობა, მიუთითოს ნებისმიერ ფაქტსა თუ მოვლენაზე, რაც, მისი აზრით, ადასტურებს მისი მოთხოვნის კანონიერებას. საქმის განხილვასა და მტკიცებულებათა გამოკვლევასთან მიმართებაში კი სასამართლოს აქვს აბსოლუტური შესაძლებლობა, განსაზღვროს მტკიცებულებათა შესაბამისობა-განკუთვნადობის საკითხი, როგორც პროცესუალური, ისე მატერიალურ-სამართლებრივი თვალსაზრისით და სწორედ ამ საკითხის გადაწყვეტით გამოარკვიოს, რამდენად მართებულად და დასაბუთებულად აყენებს მხარე ამა თუ იმ მოთხოვნას. საქალაქო სასამართლომ აღნიშნა, რომ მხარეთა ახსნა–განმარტება თანაბარი იურიდიული ძალის მქონე მტკიცებულებებია და მათ შორის წინააღმდეგობის არსებობისას დავის გადაწყვეტისათვის მნიშვნელოვანი ფაქტები სხვა მტკიცებულებებზე დაყრდნობით უნდა დადგინდეს. მოწმეთა ჩვენებების, სალომბარდე ხელშეკრულებებით და საქმეში არსებული სხვა მტკიცებულებების შეფასების შედეგად, სასამართლომ არ მიიჩნია დადასტურებულად მოსარჩელის მიერ პირველი და მეორე მოპასუხეებისთვის 79 000 აშშ დოლარის გადაცემის ფაქტი;
8.3.3. სასამართლომ დადგენილად არ ჩათვალა ის გარემოება, რომ 2012 წლის 18 აპრილის ბეს ხელშეკრულების საფუძველზე მიღებული 17 000 აშშ დოლარი მოსარჩელეს პირველი მოპასუხისგან არ მიუღია. სასამართლოს განმარტებით, საქმეში არსებული მტკიცებულებებით არ დასტურდებოდა პირველი მოპასუხის (მინდობილი მესაკუთრის) მიერ მოსარჩელის ხარჯზე გარკვეული ქონებრივი სარგებლის მიღება და შესაბამისად, მისი უსაფუძვლო გამდიდრების ფაქტი, რაც ამ ნაწილში სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის საფუძველს წარმოადგენდა.
8.3.4. კლიენტის მიერ ადვოკატის წინააღმდეგ აღძრულ სასარჩელო მოთხოვნაზე - 2013 წლის 12 მარტის იურიდიული მომსახურების ხელშეკრულებაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე - სასამართლომ განმარტა, რომ სსკ-ის 327-ე მუხლის თანახმად: „ხელშეკრულება დადებულად ითვლება, თუ მხარეები მის ყველა არსებით პირობაზე შეთანხმდნენ საამისოდ გათვალისწინებული ფორმით. არსებითად ჩაითვლება ხელშეკრულების ის პირობები, რომლებზედაც ერთ-ერთი მხარის მოთხოვნით მიღწეულ უნდა იქნეს შეთანხმება, ანდა რომლებიც ასეთად მიჩნეულია კანონის მიერ“. კანონმდებელი განამტკიცებს ხელშეკრულების თავისუფლების პრინციპს და შესაძლებლობას ანიჭებს მხარეებს, თავისი შეხედულებით განსაზღვრონ ხელშეკრულების შინაარსი და მისი შესრულების მექანიზმი. ხელშეკრულება მიიჩნევა მხარეთა ნების დეკლარაციად და ასახავს ხელშემკვრელი მხარეების მიერ წინასწარ შეთანხმებულ პირობებს. მხარეთა შეთანხმების შედეგად მიღებულ დოკუმენტში პირობების/დათქმების დაზუსტება შესაძლებელია ამავე მხარეების შეთანხმების გზით. აღნიშნული მსჯელობიდან გამომდინარე, მოსარჩელის მოთხოვნა 2013 წლის 12 მარტის ხელშეკრულებაში ცვლილებების შეტანის თაობაზე მოკლებული იყო ლეგიტიმურ საფუძველს.
8.3.5. სასამართლომ ყურადღება გაამახვილა მტკიცებულებაზე, რომელიც მოსარჩელემ (კლიენტმა) აუდიო - ჩანაწერის სახით წარადგინა და განმარტა, რომ ფარული ჩანაწერის გზით მოპოვებული მტკიცებულება დაუშვებელი მტკიცებულებაა. მისი დაშვება შესაძლებელია მხოლოდ მეორე მხარის თანხმობით, ამასთან, თანხმობა უნდა ეხებოდეს არა მტკიცებულების ფორმალურ დასაშვებობას, არამედ იმას, რომ მტკიცებულების შინაარსი სასამართლომ გადაწყვეტილებას დაუდოს საფუძვლად. ამგვარი თანხმობის არარსებობის პირობებში დაუშვებელია, რომ ფარულ ჩანაწერს გადაწყვეტილება დაეფუძნოს მაშინაც კი, თუ ფარული ჩანაწერიდან უტყუარად დასტურდება ის გარემოება, რომლის დადასტურების მიზანსაც ფარული ჩაწერა (კერძო სფეროში ჩარევა) ემსახურებოდა. სასამართლომ ხაზი გაუსვა იმ გარემეობასაც, რომ პირველი მოპასუხე მართალია, არ უარყოფდა წარდგენილ ფარულ აუდიო ჩანაწერში თავის მონაწილეობას, თუმცა, ჩანაწერი არ შეიცავდა მხარეთა მაიდენტიფიცირებელ მონაცემებს. აღნიშნული მსჯელობის გათვალისწინებით, სასამართლომ მიიჩნია, რომ მოსარჩელის მიერ წარდგენილი ფარული აუდიო ჩანაწერი ვერ იქნებოდა გამოყენებული, როგორც მხარეთა შორის სადავო გარემოების დამადასტურებელი მტკიცებულება.
8.4. ადვოკატის შეგებებული სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილების სამართლებრივ საფუძვლად საქალაქო სასამართლომ მიუთითა:
8.4.1. სსკ-ის 316-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, „ვალდებულების ძალით კრედიტორი უფლებამოსილია მოსთხოვოს მოვალეს რაიმე მოქმედების შესრულება“, ხოლო 317-ე მუხლის პირველი ნაწილის თანახმად, „ვალდებულების წარმოშობისათვის აუცილებელია მონაწილეთა შორის ხელშეკრულება გარდა იმ შემთხვევისა, როცა ვალდებულება წარმოიშობა ზიანის მიყენების, უსაფუძვლო გამდიდრების, ან კანონით გათვალიწინებული სხვა საფუძვლებიდან“.
8.4.2. განსახილველ შემთხვევაში დადგენილი იყო, რომ 2013 წლის 12 მარტს, მხარეთა შორის დაიდო იურიდიული მომსახურების ხელშეკრულება შემდეგი პირობებით: ადვოკატს (შეგებებულ მოსარჩელეს) უნდა გაეწია იურიდიული მომსახურება მოსარჩელისთვის (კლიენტისათვის) სისხლისა და სამოქალაქო საქმეებზე. იურიდიული მომსახურების საფასურის სახით კლიენტს უნდა გადაეხადა 10 000 ლარი (იხ. ხელშეკრულების 4.1. პუნქტი). სახელშეკრულებო ბოჭვის პირობებში, თითოეული მხარე ვალდებულია, შეასრულოს მის მიერ ნაკისრი ვალდებულებები. სწორედ, აღნიშნულ პრინციპზე მიუთითებს სსკ-ის 361-ე მუხლის მე-2 ნაწილი, რომელიც განსაზღვრავს ვალდებულების შესრულების ძირითად კრიტერიუმებს, კერძოდ, „ვალდებულება უნდა შესრულდეს ჯეროვნად, კეთილსინდისიერად, დათქმულ დროსა და ადგილას“. განსახილველ შემთხვევაში დადგენილი იყო, რომ შეგებებული სარჩელის მოპასუხეს (ადვოკატის კლიენტს) შესასრულებელი აქვს 2013 წლის 12 მარტის ხელშეკრულებიდან გამომდინარე ვალდებულება ადვოკატისათვის ხელშეკრულებით შეთანხმებული გასამრჯელოს გადახდაზე, რაც შეგებებული სარჩელის დასაბუთებულობაზე მიუთითებდა, რის გამოც იგი დააკმაყოფილა სასამართლომ.
9. მოსარჩელის (ადვოკატის კლიენტის) სააპელაციო საჩივარი
9.1. საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილება სააპელაციო წესით გაასაჩივრა თავდაპირველმა მოსარჩელემ (შეგებებული სარჩელის მოპასუხემ).
9.2. აპელანტმა მოითხოვა სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილება და მის წინააღმდეგ ადვოკატის მიერ აღძრული შეგებებული სარჩელის უარყოფა შემდეგ არგუმენტებზე დაყრდნობით:
9.2.1. გასაჩივრებული გადაწყვეტილებით დადგენილია, რომ მოსარჩელის მიერ მოპასუხეებისთვის 79 000 დოლარის გადაცემის ფაქტი არ დასტურდება. ამასთან, სასამართლომ მიუთითა, რომ მხარეთა ახსნა–განმარტება თანაბარი იურიდიული ძალის მქონე მტკიცებულებებია და მათ შორის წინააღმდეგობის არსებობისას, დავის გადაწყვეტისათვის მნიშვნელოვანი ფაქტები სხვა მტკიცებულებებზე დაყრდნობით უნდა დადგინდეს. აპელანტის აზრით, მან სარჩელის დასასაბუთებლად სასამართლოს წარუდგინა ისეთი მნიშვნელოვანი მტკიცებულება, როგორიცაა აუდიოჩანაწერი, თუმცა, სასამართლომ აღნიშნული დაუშვებელ მტკიცებულებდ ცნო და სამართლებრივად არ შეაფასა. სააპელაციო სასამართლომ ყურადღება უნდა მიაქციოს პირველი მოპასუხის შესაგებელს, სადაც ეს უკანასკნელი მიუთითებს, რომ ფარული მიყურადება–მოსმენა მოსამართლის ნებართვას საჭიროებს. ამდენად, პირველი მოპასუხე კი არ უარყოფს იმ ფარული ჩანაწერის შინაარსს, არამედ მიუთითებს მოსაზრებას, რომ ჩანაწერს ესაჭიროება მოსამართლის ბრძანება. პირველი ინსტანციის სასამართლომ თავის გადაწყვეტილებაში არ დაასაბუთა, თუ რატომ არ მიიჩნია პირველი მოპასუხის შესაგებელი მოსარჩელისთვის სასარგებლო მტკიცებულებად;
9.2.2. სასამართლომ არასწორად გამოიყენა მოწმის სახით დაკითხულ პირთა განმარტებები და არ მიაქცია ყურადღება, რომ მოწმეები პირველი მოპასუხის ახლო ნათესავები არიან, ამიტომ, მათი ჩვენებები არასარწმუნოა. საქმეზე არ არის წარდგენილი არც ერთი წერილობითი მტკიცებულება, მაშინ, როდესაც სადავო გარემოებების დადასტურება მხოლოდ წერილობითი მტკიცებულებითაა შესაძლებელი;
9.2.3. სასამართლომ არ გამოიკვლია კლიენტის მიერ ადვოკატთან (მეორე მოპასუხესთან) გაფორმებული იურიდიული მომსახურების ხელშეკრულების შინაარსი, რომლის სადავო პუნქტები ბუნდოვანი იყო, არ იკვეთებოდა, კონკრეტულად რა სახის მომსახურება უნდა გაეწია ადვოკატს; სასამართლომ ყურადღება არ მიაქცია ხელშეკრულებაში კალმით შესრულებული ჩანაწერების საეჭვოობას, მაშინ როდესაც თავდაპირველი მოსარჩელე განმარტავდა, რომ არ ახსოვდა, როგორ და როდის მოაწერა ხელი ხელშეკრულებას (იხ. სააპელაციო საჩივარი; ტ.3.ს.ფ.15-26).
10. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის განჩინება და დასკვნები:
10.1. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2016 წლის 8 სექტემბრის განჩინებით ქონების შემძენის სააპელაციო საჩივარი პირველი და მეორე მოპასუხეებისთვის სოლიდარულად 79 000 აშშ დოლარის დაკისრებისა და, საადვოკატო მომსახურების ხელშეკრულებაში ცვილებების შეტანის ნაწილში, ბაჟის გადაუხდელობის მოტივით, დარჩა განუხილველი; განჩინება არ გასაჩივრებულა და შევიდა კანონიერ ძალაში (იხ.ტ.3.ს.ფ.35-36).
10.2. სააპელაციო სასამართლომ სააპელაციო პრეტენზიები განიხილა მხოლოდ 17 000 აშშ დოლარის პირველი მოპასუხისთვის დაკისრების შესახებ თავდაპირველი მოსარჩელის მოთხოვნის უარყოფისა და ადვოკატის შეგებებული სარჩელის დაკმაყოფილების ნაწილში (იხ.ტ.3.ს.ფ.35-36).
10.3. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 4 მაისის განჩინებით, თავდაპირველი მოსარჩელის სააპელაციო საჩივარი არ დაკმაყოფილდა; უცვლელად დარჩა თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 27 აპრილის გადაწყვეტილება. სასამართლომ სრულად გაიზიარა საქალაქო სასამართლოს მიერ დადგენილი ის ფაქტობრივი გარემოებები, რომლებიც აღწერილია წინამდებარე განჩინების 1-3 პუნქტებში და მათი სამართლებრივი შეფასება (იხ. 8.3.-8.4. ქვეპუნქტები).
10.4 სააპელაციო სასამართლომ განმარტა:
10.4.1. დადგენილია, რომ 2012 წლის 18 აპრილის ბეს ხელშეკრულების საფუძველზე პირველ მოპასუხეს, როგორც ქონების შემძენის წარმომადგენელს, ქონების მესაკუთრემ გადასცა 17 000 აშშ დოლარი (იხ. ამ განჩინების 2.1. ქვეპუნქტი).
10.4.2. სსკ-ის 724-ე მუხლით განსაზღვრულია საკუთრების მიმნდობის ცნება. კერძოდ, საკუთრების მინდობის ხელშეკრულებით საკუთრების მიმნდობი გადასცემს ქონებას მინდობილ მესაკუთრეს, რომელიც იღებს და მართავს მას საკუთრების მიმნდობის ინტერესების შესაბამისად. საკუთრების მიმნდობი საკუთარი ფასეულობის განკარგვისათვის გამოხატავს რა კეთილი ნდობის რისკს, სამართლებრივ ურთიერთობაში შედის პირთან, რომელიც ხდება მინდობილი მესაკუთრე. საკუთრების მინდობა წარმოადგენს არაპირდაპირ წარმომადგენლობას, რადგან მინდობილი მესაკუთრე მართავს მინდობილ საკუთრებას საკუთრების მიმნდობის რისკითა და ხარჯით, მაგრამ თავისი სახელით. თუ მინდობილი მესაკუთრე, საკუთრების მიმნდობის ინტერესების საწინააღმდეგოდ, არ იჩენს ისეთ გულისხმიერებას, როგორიც მას საკუთარი საქმეების მიმართ უნდა გამოეჩინა, იგი ვალდებულია აანაზღაუროს ამ მოქმედებით გამოწვეული ზიანი (სსკ-ის 725-ე მუხლი). სსკ-ის 729-ე მუხლი უშვებს საკუთრების მინდობის მიმართ დავალების ხელშეკრულების შესაბამისი წესების გამოყენებას. სსკ-ის 715-ე მუხლის თანახმად, „1. რწმუნებული მოვალეა დაუბრუნოს მარწმუნებელს ყველაფერი, რაც მან მიიღო მინდობილი მოქმედების შესასრულებლად და არ გამოიყენა ამისათვის, აგრეთვე ისიც, რაც მან შეიძინა მინდობილი მოქმედების შესრულებასთან დაკავშირებით. 2. თუ რწმუნებული თავისთვის იყენებს ფულს, რომელიც მას უნდა დაებრუნებინა მარწმუნებლისათვის ან გამოეყენებინა მის სასარგებლოდ, რწმუნებული ვალდებულია დააბრუნოს ფული პროცენტთან ერთად“. განსახილველ შემთხვევაში მოსარჩელე დავობდა იმაზე, რომ ბეს სახით მიღებული თანხა წარმომადგენელს მისთვის არ გადაუცია, რაც ზემოხსენებული მუხლის საფუძველზე მას ანიჭებდა უფლებას, მოეთხოვა ბეს თანხა.
10.4.3. განსახილველი სამართლურთიერთობიდან გამომდინარე, სააპელაციო სასამართლომ მტკიცების ტვირთის განაწილების თანმიმდევრობაზე იმსჯელა და განმარტა, რომ საკუთრების მინდობის ხელშეკრულების ბუნებიდან და მინდობილი მესაკუთრის ვალდებულებებიდან გამომდინარე, მინდობილი საკუთრების ნებისმიერი განკარგვით მიღებული შემოსავლის მინდობილი მესაკუთრისათვის დაბრუნების მტკიცების ტვირთი ამ უკანასკნელის მხარეს იხრება. ამასთან, საპროცესო სამართალში დადგენილი პრინციპის თანახმად, მოსარჩელეა ვალდებული, ამტკიცოს თავისი მოთხოვნის საფუძვლიანობა, რომელიც მოპასუხის მიერ უნდა გაქარწყლდეს იმავე ძალის მტკიცებულებით. სასამართლოს დასკვნით, მტკიცებულებათა შეფასების სწორედ ამგვარი პროცესუალური და მატერიალური პრინციპების შესაბამისად უნდა დადგენილიყო ეს სადავო ფაქტი.
10.4.4. ამ თვალსაზრისით საპელაციო სასამართლომ ყურადღება გაამახვილა 2013 წლის 18 მაისის საგამოძიებო დაკითხვის ოქმზე, სადაც მოსარჩელე მიუთითებდა, რომ არ იყო წინააღმდეგი, რომ ქონების მესაკუთრეს მისთვის გადაეხადა 150 000 აშშ დოლარს გამოკლებული 17 000 აშშ დოლარი; 2014 წლის 7 ნოემბრის მოწმის დაკითხვის ოქმში კი მოსარჩელე აღნიშნავს, რომ მისთვის ცნობილი გახდა ბეს ხელშეკრულების შესახებ, თუმცა, ხელშეკრულების დადების დრო და შინაარსი უცნობი იყო. სააპელაციო სასამართლომ ყურადღება მიაქცია პირველი ინსტანციის სასამართლო სხდომაზე მოწმის სახით დაკითხული ქონების მესაკუთრის განმარტებას, რომ ბეს ხელშეკრულება თანხის გადაცემის დღესვე დარეგისტრირდა საჯარო რეესტრში, მოგვიანებით კი მოსარჩელემ მას დაუდასტურა 17 000 აშშ დოლარის მიღების ფაქტი და განუმარტა, რომ მიღებულ თანხას ჩაუთვლიდა მომავალში გადასახდელ თანხაში. მოწმეებმა მ. კ-ემ და დ. შ-ამ, ასევე, დაადასტურეს, რომ პირადად დაესწრნენ მოსარჩელისთვის (საკუთრების მიმნდობისათვის) 17 000 აშშ დოლარის გადაცემის ფაქტს.
10.4.5. სააპელაციო სასამართლომ იმსჯელა საქმეში მტკიცებულების სახით წადგენილი საჯარო რეესტრის ამონაწერზე და განმარტა: უდავოა, რომ 2012 წლის 18 აპრილს დადებული ბეს ხელშეკრულება დარეგისტრირდა საჯარო რეესტრში, მაგრამ მოსარჩელე არაფერს ამბობდა, აღნიშნული ხელშეკრულების სარეგისტრაციო განცხადება პირადად მან წარადგინა თუ პირველმა მოპასუხემ (მინდობილმა მესაკუთრემ), რომელიც ამ საქმეში მისი წარმომადგენელი იყო. სასამართლომ მნიშვნელოვნად მიიჩნია ის ფაქტიც, რომ 2012 წლის 18 აპრილის ბეს ხელშეკრულების დადების შემდეგ, მოსარჩელესა და ქონების მესაკუთრეს შორის მიმდინარეობდა დავები, სადაც ფიგურირებდა სადავო უძრავი ქონება, შესაბამისად, მოსარჩელისთვის უძრავ ქონებასთან დაკავშირებულ მონაცემებთან წვდომის საჭიროება იქნებოდა. მოსარჩელის მიერ უძრავ ქონებაზე რეესტრის მონაცემებთან წვდომა ამყარებდა იმ პრეზუმფციას, რომ მოსარჩელე ინფორმირებული იყო ბეს ხელშეკრულების თაობაზე, თუნდაც საჯარო რეესტრში რეგისტრაციის შემდეგ, და მან მიიღო ბეს თანხა - 17 000 აშშ დოლარი.
10.4.6.ზემოაღნიშნული მსჯელობის შედეგად, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ როგორც მოწმეთა ჩვენებები, ისე საქმეში არსებული სხვა დოკუმენტური მასალა, ერთობლიობაში ქმნიდა მყარი პრეზუმფციის საფუძველს, რომ პირველმა მოპასუხემ (მინდობილმა მესაკუთრემ) მოსარჩელეს (საკუთრების მიმნდობს) გადასცა 17 000 აშშ დოლარი. სააპელაციო სასამართლოს შეფასებით, მოსარჩელემ ვერ შეძლო სსსკ-ის 102-ე მუხლის პირველი ნაწილით დადგენილი წესით, სარწმუნო და საკმარისი მტკიცებულებების წარდგენით დაედასტურებინა ბეს ხელშეკრულების საფუძველზე აღებული 17 000 აშშ დოლარის მისთვის გადაუცემლობის ფაქტი.
10.5. ადვოკატის (მეორე მოპასუხის) მიერ გაწეული იურიდიული მომსახურებისათვის ყოფილი კლიენტისათვის (შეგებებული მოსარჩელისათვის) ანაზღაურების დაკისრების თაობაზე წარდგენილი სააპელაციო პრეტენზიებზე მსჯელობისას სასამართლომ აღნიშნა, რომ დადგენილი იყო 2013 წლის 12 მარტს მოსარჩელესა და მეორე მოპასუხეს შორის იურიდიული მომსახურების გაწევის თაობაზე ხელშეკრულების გაფორმება, რომლის საფუძველზე მოსარჩელის ინტერესების იცავდა მეორე მოპასუხე.
10.5.1. აპელანტი მიუთითებდა იურიდიული მომსახურების ხელშეკრულების შინაარსზე, რომელიც მისი აზრით, ბუნდოვანი იყო და ქვემდგომ სასამართლოს არ შეუფასებია ხელშეკრულებაში კალმით შესრულებული ჩანაწერები, ასევე, არც ის, რომ მოსარჩელეს არ ახსოვდა, როგორ და როდის მოაწერა ხელი ხელშეკრულებას, ამიტომ, მიაჩნდა, რომ მისი ხელმოწერა გაყალბებული იყო.
10.5.2.სასამართლომ განმარტა, რომ აღნიშნული სააპელაციო პრეტენზია ვერ აქარწყლებდა 2013 წლის 12 მარტის იურიდიული მომსახურების ხელშეკრულებიდან გამომდინარე კლიენტისათვის დაკისრებულ ვალდებულებას, მით უფრო მაშინ, როდესაც მოსარჩელეს ცალკე სარჩელით საცილოდ არ გაუხდია ხელშეკრულების იურიდული ძალა და არც ერთი მტკიცებულებით არ დაუმტკიცებია, რომ ადვოკატისთვის ჰონორარი გადახდილი ჰქონდა. აღნიშნულიდან გამომდინარე, არ არსებობდა რაიმე დამაბრკოლებელი გარემოება, რომ ადვოკატის მიერ გაწეული იურიდიული მომსახურება ანაზღაურებულიყო ხელშეკრულებით დადგენილი ოდენობით.
10.6. ამდენად, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ აპელანტის პრეტენზია პირველი ინსტანციის სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების თაობაზე დაუსაბუთებელი და უსაფუძვლო იყო, რაც სააპელაციო საჩივრის უარყოფას დაედო საფუძვლად (იხ. სააპელაციო სასამართლოს განჩინება; ტ.3, ს.ფ. 151-173).
11. მოსარჩელის საკასაციო საჩივარი
11.1. მოსარჩელემ საკასაციო წესით გაასაჩივრა სააპელაციო სასამართლოს განჩინება, მოითხოვა მისი გაუქმება და, ახალი გადაწყვეტილების მიღებით, სარჩელის დაკმაყოფილება, ხოლო მეორე მოპასუხის შეგებებული სასარჩელო მოთხოვნის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა შესაგებელში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებებისა და სააპელაციო პრეტენზიების იდენტურ გარემოებებზე დაყრდნობით (იხ. ამ განჩინების მე-10 პუნქტი).
12. საკასაციო სამართალწარმოების ეტაპი
12.1. საკასაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 31 ივლისის განჩინებით საკასაციო განაცხადი წარმოებაშია მიღებული სსსკ-ის 391-ე მუხლის საფუძველზე დასაშვებობის წინაპირობების შესამოწმებლად.
ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:
საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, მტკიცებულებათა გაანალიზებისა და საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის იურიდიული დასაბუთებულობის შემოწმების შედეგად მივიდა დასკვნამდე, რომ საკასაციო განაცხადი არ აკმაყოფილებს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, ამიტომ იგი დაუშვებელია შემდეგი არგუმენტაციით:
13. სსსკ-ის 391-ე მუხლის მეხუთე ნაწილის შესაბამისად, საკასაციო საჩივარი ქონებრივ და სხვა არაქონებრივ დავებში დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციასა და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. ზემოაღნიშნული ნორმები განსაზღვრავს იმ მოთხოვნებს, რომელთაც საკასაციო საჩივარი უნდა შეიცავდეს და ეფუძნებოდეს.
14. სსსკ-ის 404-ე მუხლის პირველი პუნქტით, საკასაციო სასამართლო გადაწყვეტილებას ამოწმებს საკასაციო საჩივრის ფარგლებში, ამავე კოდექსის 407-ე მუხლის პირველი ნაწილით, საკასაციო სასამართლო იმსჯელებს მხარის მხოლოდ იმ ახსნა-განმარტებაზე, რომელიც ასახულია სასამართლოთა გადაწყვეტილებებში ან სხდომათა ოქმებში. გარდა ამისა, შეიძლება, მხედველობაში იქნეს მიღებული ამ კოდექსის 396 - ე მუხლის პირველი ნაწილის „ვ“ ქვეპუნქტში მითითებული ფაქტები; ამავე მუხლის მე-2 ნაწილის თანახმად, სააპელაციო სასამართლოს მიერ დამტკიცებულად ცნობილი ფაქტობრივი გარემოებები სავალდებულოა საკასაციო სასამართლოსათვის, თუ წამოყენებული არ არის დასაშვები და დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება); საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ კასატორს არ წარმოუდგენია დასაბუთებული პრეტენზია (შედავება), რაც საშუალებას მისცემდა სასამართლოს, არსებითად განსახილველად დაეშვა საკასაციო განაცხადი.
15. საკასაციო სასამართლო მიიჩნევს, რომ წარმოდგენილი საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სსსკ-ის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული არცერთი ზემოხსენებული საფუძვლით.
16. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით. სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული გადაწყვეტილება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს არსებული პრაქტიკისაგან.
17. საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს, რომ ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის მე-6 მუხლის პირველი პარაგრაფი ავალდებულებს სასამართლოს, დაასაბუთოს თავისი გადაწყვეტილება, რაც არ უნდა იქნეს გაგებული თითოეულ არგუმენტზე დეტალური პასუხის გაცემად (იხ. ჯღარკავა საქართველოს წინააღმდეგ, # 7932/03; Van de Hurk v. Netherlands, par.61, Garcia Ruiz v. Spain [GC] par.26; Jahnke and Lenoble v France (dec.); Perez v France [GC], par. 81; Hirvisaari v. Finland, §32).
18. კასატორი სადავოდ ხდის საქმეში არსებულ პრაქტიკულად ყველა მტკიცებულებას, რომელთა ერთობლივი შეფასების შედეგად ქვემდგომი ინსტანციის სასამართლოებმა მიიღეს გადაწყვეტილება. კასატორის ერთ-ერთ პრეტენზიას წარმოადგენს, ქვემდგომი სასამართლოების მიერ სისხლის სამართლის საქმეზე მოსარჩელის მიერ მიცემული ჩვენებისა და მისი შინაარსის სამოქალაქო საქმეში მტკიცებულებად გამოყენების (დაშვების) მართებულობა.
18.1. ამ მოსაზრების საპირისპიროდ საკასაციო სასამართლო მიუთითებს სსსკ-ის 105-ე მუხლზე, რომლის თანახმად სასამართლოსათვის არავითარ მტკიცებულებას არა აქვს წინასწარ დადგენილი ძალა. განსახილველ შემთხვევაში, სააპელაციო სასამართლომ სამოქალაქო საქმისწარმოების ეტაპზე წარდგენილი მტკიცებულებები (მათ შორის მხარეთა, მოწმეთა განმარტებები) ერთობლივად შეაფასა და მხოლოდ ამ კონტექსტში, იმსჯელა სისხლის სამართალწარმოების ეტაპზე წარდგენილ ცალკეულ მტკიცებულებაზე; თუმცა, უნდა აღინიშნოს, რომ სისხლის სამართალწარმოების დროს მოპოვებული მტკიცებულებების გარეშეც, საქმეში მოსარჩელის მიერ წარდგენილი მტკიცებულებები და მისი განმარტებები არ იძლევა საკმარის საფუძველს, რომ განსახილველ სამართალურთიერთობას სხვაგვარი სამართლებრივი შეფასება მიეცეს. საკასაციო სასამართლო სსკ-ის 102 -ე მუხლზე მიუთითებს, რომლის თანახმადაც „1. თითოეულმა მხარემ უნდა დაამტკიცოს გარემოებანი, რომლებზედაც იგი ამყარებს თავის მოთხოვნებსა და შესაგებელს. 2. ამ გარემოებათა დამტკიცება შეიძლება თვით მხარეთა (მესამე პირთა) ახსნა-განმარტებით, მოწმეთა ჩვენებით, ფაქტების კონსტატაციის მასალებით, წერილობითი თუ ნივთიერი მტკიცებულებებითა და ექსპერტთა დასკვნებით“ და განმარტავს, რომ სააპელაციო სასამართლოს მიერ გამოკვლეულია ყველა ის მტკიცებულება და ფაქტობრივი გარემოება, რომელიც საჭიროა საკასაციო სამართალწარმოების ეტაპზე საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის წინაპირობის შესამომწმებლად.
18.2. სსკს-ის 103-ე მუხლის მესამე ნაწილით დადგენილია: „კანონის დარღვევით მოპოვებულ მტკიცებულებებს იურიდიული ძალა არა აქვთ“. მოხმობილი ნორმის შინაარსი ცხადყოფს, რომ საპროცესო სამართალწარმოების ფარგლებში, მხარეს, საკუთარი მოთხოვნას ან შესაგებლის დადასტურების მიზნით, შეუძლია, მიუთითოს მხოლოდ კანონით დადგენილი წესით მოპოვებულ მტკიცებულებაზე. ამ კონტექსტში წარადგინა პირველმა მოპასუხემ სისხლის სამართლის საქმეზე მოსარჩელის მიერ მიცემული ჩვენებები, თუმცა, ისინი არ ყოფილა ერთადერთი მტკიცებულებები, უწინარესად, ორივე მოპასუხემ შეასრულა საკუთარი სამოქალაქოპროცესუალური ვალდებულება, როდესაც სსსკ-ის 201-ე მუხლით დადგენილი წესით წარადგინეს წერილობითი შესაგებელი, სადაც ამომწურავად და თანმიმდევრობით უარყვეს მათ წინააღმდეგ თავდაპირველი მოსარჩელის მიერ მითითებული ფაქტები (იხ. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს დიდი პალატის 2017 წლის 2 მარტის გადაწყვეტილების 202-ე პუნქტი სამოქალაქო საქმეზე # ას-664-635-2016), ასევე, წარადგინეს ზეპირი განმარტებები და სხვა მტკიცებულებები, ამდენად, არ არსებობს კასატორის პრეტენზიის გაზიარების საფუძველი.
19. კასატორის შედავებას წარმოდგენს იმ თვალსაზრისითაც, რომ რწმუნებულის (მინდობილი მესაკუთრის) მიერ მარწმუნებლისთვის (საკუთრების მიმნდობისათვის) ქონების განკარგვით მიღებული სარგებლის გადაცემა მხოლოდ წერილობითი დოკუმენტით შეიძლება დადასტურდეს, ხოლო მოწმეები, რომლებმაც სადავო ფაქტი დაადასტურეს და რომელთა ჩვენებებსაც დაეყრდნო სასამართლო, სანდო არაა, რადგან ისინი პირველი მოპასუხის ოჯახის წევრები არიან. კასატორი მიუთითებს, რომ მისთვის სასარგებლო ყველაზე მყარ მტკიცებულებას აუდიო ჩანაწერი წარმოადგენს, რომლის შინაარსიც პირველმა მოპასუხემ დაადასტურა, თუმცა, სასამართლომ ეს გარემოება არ გაითვალისწინა.
19.1. საკასაციო სასამართლო არ ეთანხმება კასატორის ზემოაღნიშნულ პრეტენზებს და განმარტავს:
19.1.1. დაუსაბუთებელია კასატორის მოსაზრება, რომ რწმუნებულის მიერ შესრულებულ ვალდებულებათა დადასტურება მხოლოდ წერილობითი დოკუმენტითაა შესაძლებელი და მიუთითებს, რომ სსკ-ის 724-729-ე მუხლებით (საკუთრების მინდობა) მოწესრიგებულ სამართალურთიერთობაში წერილობითი ფორმის დაცვის აუცილებლობა საკუთრივ მხოლოდ გარიგების დადებას (მისი ნამდვილობის დადატურებას) უკავშირდება. რაც შეეხება გარიგების ფარგლებში შესრულებული ქმედების/ქმედებათა ნამდვილობას, მათთვის კანონი წერილობითი ფორმის დაცვას სავალდებულოდ არ მიიჩნევს. იმის გათვალისიწნებით, რომ სსკ-ის 729-ე მუხლის თანახმად, საკუთრების მინდობის მიმართ გამოიყენება დავალების ხელშეკრულების შესაბამისი წესები, საკასაციო სასამართლო ამავე კოდექსის 715-ე მუხლზე მიუთითებს: „რწმუნებული მოვალეა დაუბრუნოს მარწმუნებელს ყველაფერი, რაც მან მიიღო მინდობილი მოქმედების შესასრულებლად და არ გამოიყენა ამისათვის, აგრეთვე ისიც, რაც მან შეიძინა მინდობილი მოქმედების შესრულებასთან დაკავშირებით“. ამ ვალდებულების განხორციელებისთვის კანონი არ აწესებს სავალდებულო ფორმას, რაც იმას ნიშნავს, რომ მხარეები არ იმყოფებოდნენ რა საკანონმდებლო ბოჭვის (სავალდებულო ფორმის დაცვის) პირობებში, ნების ავტონომიიდან გამომდინარე ქმედების დადასტურება მათ ნებისმიერი ფორმით შეეძლოთ, რაც საკუთრების მინდობის ხელშეკრულების სავალდებულო წერილობითი სახით გაფორმების (სსკ-ის 727-ე მუხლი) შემდეგ, მინდობილი მესაკუთრის მიერ დავალების შესრულების თაობაზე (რაცზეპირი შეთანხმების ფარგლებშიც დასაშვებია - სსკ-ის 709-710-ე მუხლები) გარკვეული ქმედებებით უნდა განხორციელდეს. აღნიშნული კი იმგვარ რისკსაც გულისხმობს, რაც სამოქალაქო ბრუნვისთვისაა დამახასიათებელი. ამ რისკის მატარებელ სუბიექტს განსახილველ შემთხვევაში მინდობილი მესაკუთრე წარმოადგენს, რომელიც მტკიცების კუთვნილი ტვირთის შესატყვისად, სხვადასხვა მტკიცებულებებით ეცადა მის წინააღმდეგ აღძრული სასარჩელო მოთხოვნის გაბათილებას. მართალია, მის მიერ წარდგენილი მტკიცებულებები განყენებულად არ წარმოადგენენ უდავო მტკიცებულებებს, მაგრამ სასამართლომ მათი ერთობლივად გაანალიზების შედეგად, გონივრული და ობიექტური განსჯის შედეგად, პირველი მოპასუხის სასარგებლო სამართლებრივი შეფასება მისცა, ამასთან, იმ პირობებში, როცა თავდაპირველი მოსარჩელის მოთხოვნას მხოლოდ მისი ზეპირსიტყვიერი ახსნა-განმარტება ედო საფუძვლად, ხოლო მის საპირწონედ პირველმა მოპასუხემ რამდენიმე სახის მტკიცებულება წარადგინა. აღნიშნულ კონტექსტში საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ პირველმა მოპასუხემ მტკიცების ტვირთის რეალიზება იმგვარი ფაქტობრივი საფუძვლებითა და უპირატესობით შეძლო, რომელიც სასამართლოსათვის დასაშვებ და განკუთვნად მტკიცებულებათა ერთობლიობითა და შინაგანი რწმენის შესაქმნელად საკმარისი აღმოჩნდა სასარჩელო მოთხოვნის უსაფუძვლობასა და დაუსაბუთებლობაში დასარწმუნებლად.
19.1.2. რაც შეეხება კასატორის პრეტენზიას ფარული აუდიო ჩანაწერის, როგორც სამართლებრივად უვარგის მტკიცებულებად შეფასების შესახებ, აღნიშნულზე სააპელაციო სასამართლომ დასაბუთებულად იმსჯელა (იხ. ამ განჩინების 8.3.5 ქვეპუნქტი), რასაც სავსებით იზიარებს საკასაციო პალატა და დამატებით განმარტავს, აღნიშნული ჩანაწერის მტკიცებულების სახით წარდგენა ეწინააღმდეგება საქართველოს კონსტიტუციის მე-20 მუხლით გარანტირებულ პირადი ცხოვრებისა და პირადი კომუნიკაციის ხელშეუვალობის პრინციპს. კანონის დარღვევით მოპოვებულ მტკიცებულებებს სასამართლო დასაშვებ მტკიცებულებათა წრეს ვერ მიაკუთვნებს, გარდა იმ შემთხვევისა, თუ ამაზე მეორე მხარის თანხმობა არსებობს. მეორე მხარეს კი მოცემულ საქმეში ასეთი თანხმობა არ წარუდგენია. პირიქით, ის მიუთითებდა პროცესუალური მოწინააღმდეგის მიერ წარდგენილ ფარულ აუდიოჩანაწერზე, როგორც კანონის დარღვევით მოპოვებულ მტკიცებულებაზე.
19.1.3. ფარული ჩანაწერის მტკიცებულების სახით დაშვების ლეგიტიმურ საფუძველს, რომელიც მეორე მხარის თანხმობას არ ითვალისწინებს, მხოლოდ ის გარემოება შეიძლება წარმოადგენდეს, თუ ჩანაწერი თვითდახმარების ფარგლებში შექმნილი მტკიცებულებაა. ამასთან, ეს გარემეობა იმდენად პატივსადები უნდა იყოს, რომ კონსტიტუციით გარანტირებულ უფლებაზე (პირადი ცხოვრებისა და პირადი კომუნიკაციის ხელშეუვალობა) უფრო მაღლა უნდა იდგეს. განსახილველ შემთხვევაში, სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ არ იკვეთებოდა იმგვარი ფაქტობრივი მოცემულობა, რომელიც პირად ცხოვრებაში ჩარევას პატივსადები მიზეზით მართლზომიერების ჭრილში გადაიყვანდა. აღნიშნული მსჯელობა გამომდინარეობს როგორც ეროვნული სასამართლო პრაქტიკიდან, ასევე ევროპის საბჭოს საპარლამენტო ასამბლეის №1165 რეზოლუციიდან „Right to Privacy“ (1998), სადაც განმარტებულია, რომ „ევროპული კონვენციის მე-8 მუხლმა უნდა დაიცვას ინდივიდის პირადი ცხოვრება არა მარტო საჯარო ხელისუფლების, არამედ კერძო პირების მხრიდანაც“ (იხ. სუსგ: # ას- 1155-1101-2014, 04.05.2015წ; # ას-1337-1375-2014, 17.07.2015წ; #ას1054-994-2015 (ბ), 22.01.2016წ;; ; # ას-290-276-2016, 25.05.2016წ; # ას-238-226-2016, 03.06.2016წ; №ას-896-862-2016, 05.01.2017წ.)
19.1.4. საკასაციო სასამართლომ განმარტა: „იმის მიხედვით, პირადი ცხოვრების რომელ სფეროს შეეხება საქმე, დაცულობის ხარისხი განსხვავებულია. განსახილველ შემთხვევაში სახეზე არ არის ინტიმური სფერო, რომელიც აბსოლუტური დაცვით სარგებლობს. მოცემულ შემთხვევაში საქმე ეხება კერძო საუბარს, რომელიც კერძო სფეროს განეკუთვნება და რომელიც არ სარგებლობს აბსოლუტური პრივილეგიით, რაც იმას ნიშნავს, რომ მისი შეზღუდვა დასაშვებია, ანუ მასში ჩარევა შესაძლებელია საამისო დაცვის ღირსი ინტერესისა და კანონიერი მიზნის არსებობის პირობებში (იხ. გერმანიის საკონსტიტუციო სასამართლოს გადაწყვეტილება: BVerfGE 34, 238 (246 f); უშუალო წყარო: ი.კობახიძე, საქართველოს კონსტიტუციის კომენტარი, მეორე თავი, საქართველოს მოქალაქეობა. ადამიანის ძირითადი უფლებანი და თავისუფლებანი, თბილისი, 2013, გვ.181 3 ევროპის საბჭოს ასამბლეის #1165 რეზოლუცია Right to Privacy (1998) http://assembly.coe.int/Main.asp?link=/Documents/AdoptedText/ta98/ERES1165.htm). შესაბამისად, კერძო სფეროში ჩარევის დროს, ჩარევა გამართლებული და დასაბუთებული უნდა იყოს უპირატესი საყოველთაო ინტერესის არსებობით, ანუ ჩარევის მართლზომიერების დადგენის მიზნით, უნდა შეფასდეს, არსებობს თუ არა ისეთი დაცვის ღირსი ინტერესი, რომელიც პირადი ცხოვრებისა და პირადი კომუნიკაციის ხელშეუხებლობის კონსტიტუციით გარანტირებულ უფლებაზე უფრო მაღლა დგას. ყოველივე ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო სამართალურთიერთობის ფარგლებში სამოქალაქო სამართლებრივი გარიგების დადასტურების მიზნით მტკიცებულების შესაქმნელად პირად სფეროში ჩარევა და ამით პირადი ცხოვრებისა და პირადი კომუნიკაციის უფლების შეზღუდვა გამართლებული არ არის. ამგვარი დასკვნა, პირველ რიგში, გამომდინარეობს სახელშეკრულებო თავისუფლების პრინციპიდან, რომელიც, თავის მხრივ, სამოქალაქო უფლება-მოვალეობების მიმართ გარკვეულ პასუხისმგებლობას გულისხმობს. სამოქალაქო უფლება-მოვალეობათა მატარებელი სუბიექტები თავისუფალნი არიან სამოქალაქო ურთიერთობებში, შესაბამისად, ისინი ვალდებულნი არიან, გამოიჩინონ შესაბამისი სამოქალაქო სამართლებრივი წინდახედულობა და მტკიცებულება პირთა თანასწორობაზე დამყარებული ურთიერთობის ფარგლებში მოიპოვონ. მხოლოდ ის ფაქტი, რომ მხარე სათანადოდ არ უზრუნველყოფს სამართალურთიერთობას მტკიცებულებებით, არ გულისხმობს იმას, რომ მას შემდგომ აღნიშნული მტკიცებულების შექნის უფლება მეორე მხარის პირად ცხოვრებაში ჩარევის გზით წარმოეშობა. ამგვარი სახით მოპოვებულ მტკიცებულებათა ლეგიტიმაციის პირობებში მივიღებთ არა სამოქალაქო პასუხისმგებლობაზე დამყარებულ საზოგადოებას, არამედ კონსტიტუციურ ღირებულებათა დაუშვებელ ხელყოფას, რა დროსაც, განსაკუთრებით პირადი ცხოვრებისა და პირადი კომუნიკაციის ხელშეუვალობის უფლება იქნება შეზღუდული, რაც დაუშვებელია“ (იხ. სუსგ # ას-1155-1101-2014, 04.05.2015წ.);
20. მეორე მოპასუხის (ადვოკატის) სასარგებლოდ დაკმაყოფილებული შეგებებული სარჩელის თაობაზე კასატორი მიუთითებს, რომ სასამართლომ არ გამოიკვლია ხელშეკრულებაზე კალმით შესრულებული ხელმოწერის საეჭვოობა და თავად მომსახურების ხელშეკრულების გარკვეული პუნქტების ბუნდოვანება; ასევე, არ იმსჯელა დაკისრებული ჰონორარის ოდენობის გონივრულობაზე და კანონთან შესაბამისობაზე და ადვოკატის მიერ ვალდებულებათა არაჯეროვან შესრულებაზე.
20.1. საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, კასატორის პრეტენზია იურიდიული მომსახურების ხელშეკრულებაზე შესრულებული ხელმოწერის საეჭვოობაზე (ხელმოწერის გაყალბებაზე), დაუსაბუთებელია და არაა გამყარებული სათანადო მტკიცებულებით. ამ გარემოების დადასტურებას კასატორი მხოლოდ ზეპირი ახსნა-განმარტებით ცდილობს და არ გამომდინარეობს უფრო სარწმუნო მტკიცებულებიდან მაშინ, როდესაც მოსარჩელეს შეეძლო რელევანტური მტკიცებულების (მაგალითად, კალიგრაფიული ექსპერტიზის დასკვნის) წარდგენა სასამართლოსათვის, თუმცა, მას ამგვარი ქმედება არ განუხორციელებია და არ წარუდგენია სამართლებრივად ვარგისი მტკიცებულება. საგულისხმოა, რომ ადვოკატის კლიენტს (შეგებებული სარჩელის მოპასუხეს) ხელშეკრულებაზე შესრულებული ხელმოწერა თავდაპირველად სადავოდ არ გაუხდია. პირიქით, ის ცნობდა კიდეც დოკუმენტის ნამდვილობას და, მის მიერ ინიცირებული სასარჩელო დავის ფარგლებში, მხოლოდ გარკვეული პუნქტების კორექტირებას (ჰონორარის გადახდის თარიღისა და გადახდის წინაპირობების შეცვლას) ითხოვდა. ხელმოწერის საეჭვოობაზე კასატორი მხოლოდ შეგებებული სასარჩელო მოთხოვნის საპასუხო შესაგებელში მიანიშნებს, თუმცა, იმის დასადასტურებლად, რომ ხელმოწერა მას არ ეკუთნოდა, როგორც უკვე აღინიშნა, დამაჯერებელი მტკიცებულება არ წარმოუდგენია.
20.2. რაც შეხება თავად ხელშეკრულების გარკვეული პუნქტების შინაარსს. სასამართლო ეთანხმება სააპელაციო სასამართლოს მსჯელობას სადავო პუნქტებთან მიმართებაში და დამატებით აღნიშნავს: უპირველესად, უნდა აღინიშნოსა, რომ იურიდიული მომსახურების ხელშკრულების კლიენტის მიერ სადავოდ გამხდარი პუნქტები არ შეიცავენ იმგვარ დათქმებს, რომლებიც ეწინააღმდეგება საჯარო წესრიგს ან ზნეობის ნორმებს და ბათილ გარიგებათა რიგს მიეკუთვნებიან (სსკ-ის 54-ე მუხლი), რაც გაუმართლებლად მძიმე მდგომარეობაში ჩააყენებდა თავდაპირველ მოსარჩელეს (ადვოკატის კლიენტს). ამ უკანასკნელის სასარჩელო მოთხოვნა, თავისი შინაარსით გარიგებაში იმ ხასიათის ცვლილებების შეტანას გულისხმობს, რომლის დავალდებულაც, სასამართლოს, სახელშეკრულებო თავისუფლებისა და მხარეთა ნების ავტონომიის პრინციპიდან გამომდინარე (სსკ-ის 319-ე, 327-ე მუხლები), არ შეუძლია. აღნიშნული მხოლოდ მხარეთა დამატებითი შეთანხმების საგანი უნდა იყოს.
20.3. რაც შეეხება ჰონორარის კანონიერებისა და ოდენობის მართლზომიერებას. საკასაციო სასამართლო განმარტავს, რომ კასატორისთვის შეგებებული მოსარჩელის სასარგებლოდ საადვოკატო მომსახურებისთვის თანხის დაკისრება გამომდინარეობს, როგორც იურიდიული მომსახურების ხელშეკრულებიდან (იხ. ხელშეკრულების 4.1. პუნქტი), ასევე სსკ-ის დავალების (709-710-ე მუხლები) მარეგულირებელი ნორმებიდანაც. საქმის მასალებით დადასტურებულია ყველა იმ სამართლებრივი წინამძღვრის (ფაქტობრივი გარემოებების) არსებობა, რაც სსკ-ის 709-710-ე მუხლებითაა დადგენილი: „დავალების ხელშეკრულებით რწმუნებული ვალდებულია შეასრულოს მისთვის დავალებული (მინდობილი) ერთი ან რამდენიმე მოქმედება მარწმუნებლის სახელითა და ხარჯზე.... მარწმუნებელი ვალდებულია გადაუხადოს რწმუნებულს გასამრჯელო მხოლოდ ხელშეკრულებით ან კანონით გათვალისწინებულ შემთხვევებში“. განსახილველ შემთხვევაში გასამრჯელოს გადახდაც და ოდენობაც ხელშეკრულებითაა დადგენილი, ხოლო საადვოკატო მომსახურების გაწევას მოსარჩელე არ უარყოფს (იხ. შეგებებული სარჩელის შესაგებელი; ტ.2.ს.ფ.77-85), რაც იმას ნიშნავს, რომ ამ გარემოებებს თავდაპირველი მოსარჩელე სადავო გარემოებათა წრეს არ მიაკუთვნებდა. უფრო მეტიც, მისი თავდაპირველის სასარჩელო მოთხოვნა ამ ნაწილში და ადვოკატის შეგებებული სარჩელის პასუხად წარდგენილ შესაგებელში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებები წინააღმდეგობრივი და ურთიერთგამომრიცხავია, რადგან, სარჩელით მოთხოვნილი იყო უკვე არსებული ხელშეკრულების ცალკეულ პუნქტებში ცვლილების შეტანა ადვოკატის მომსახურების საფასურის (გასამრჯელოს) გადახდის თარიღისა და წესის თაობაზე, ხოლო შესაგებელში კლიენტმა „ვერ გაიხსენა, თუ როდის და როგორ მოაწერა ხელი ხელშეკრულებას“ (იხ. ამ განჩინების 41.2; 5.1; 7.1 ქვეპუნქტები) ამდენად, აღნიშნული საკასაციო პრეტენზია არაკვალიფიციურ შედავებად უნდა იქნეს მიჩნეული, რაც გასაჩივრებული განჩინების დასაბუთებულობასა და კანონიერებაზე მიუთითებს.
20. 4. კასატორის პერეტენზია, რომ ადვოკატმა (შეგებებულმა მოსარჩელემ) ვერ უზრუნველყო თავისი ვალდებულებების (საადვოკატო საქმიანობის) ჯეროვნად შესრულება, მსგავსად საკასაციო საჩივრის სხვა საფუძვლებისა, დაუსაბუთებელია. კასატორის მიერ საქმეში წარდგენილი რიგი მტკიცებულებებისა სწორედ იმას ადასტურებს, რომ ადვოკატს კლიენტის (შეგებებული სარჩელის მოპასუხის) სასარგებლოდ განხორციელებული აქვს გარკვეული ქმედებები, რასაც კლიენტისათვის სამართლებრივად სასარგებლო და მისაღები შედეგები მოჰყვა (იხ. 2014 წლის 4 თებერვლის დადგენილება; წინამდებარე განჩინების 2.3. პუნქტი) .
21. ზემოხსენებული მსჯელობიდან გამომდინარე, საკასაციო სასამართლო აღნიშნავს კასატორს არ წარუდგენია არც ერთი არგუმენტი, დასაბუთებული შედავება, თუ რა საფუძვლით უნდა იქნეს ცნობილი დასაშვებად საკასაციო განაცხადი.
22. საკასაციო სასამართლოს მიაჩნია, რომ სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება სამართლიანობის, კანონიერებისა და მხარეთა კეთილსინდისიერების პრინციპების, დავის განხილვისას მხარეთა ინტერესებს შორის თანაზომიერი ბალანსის დაცვის გათვალისწინებით, დასაბუთებულია და კანონიერი, შესაბამისად, არ არსებობს საკასაციო განაცხადის არსებითად განსახილველად დასაშვებად ცნობის სამართლებრივი საფუძველი.
23. სსსკ-ის 401-ე მუხლის მე-4 პუნქტის საფუძველზე, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება ცნობილი, პირს დაუბრუნდება, მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70 პროცენტი.
ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი :
საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 284-ე, 285-ე, 391-ე, 401-ე, 408.3-ე მუხლებით და
დ ა ა დ გ ი ნ ა :
1. მ. რ-ის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;
2. მ. რ-ს (პ/ნ 0-) სახელმწიფო ბიუჯეტიდან (ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“, ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 300773150) დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 2543.32 ლარის (საგადახდო დავალება N0, გადახდის თარიღი 2017 წლის 19 ივლისი) 70% - 1780.32 ლარი;
3. განჩინება საბოლოოა და არ საჩივრდება.
თავმჯდომარე: ე. გასიტაშვილი
მოსამართლეები: პ. ქათამაძე
ბ. ალავიძე