Facebook Twitter

საქმე №ას-1169-1089-2017 24 ნოემბერი, 2017 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ზურაბ ძლიერიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

პაატა ქათამაძე, ბესარიონ ალავიძე

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – თ-- დ-ია (მოპასუხე, აპელანტი)

მოწინააღმდეგე მხარე - მ-- დ-ია (მოსარჩელე, მოწინააღმდეგე მხარე)

გასაჩივრებული განჩინება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 28 ივნისის განჩინება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული განჩინების გაუქმება და სარჩელის უარყოფა

დავის საგანი – ქონების მესაკუთრედ ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

1. 2010 წლის 03 ივნისს მ- დ-ია (შემდეგში: მოსარჩელე) და თ-- დ-ია (შემდეგში: მოპასუხე) გატარდნენ ქორწინების რეგისტრაციაში.

2. მხარეებს ჰყავთ ოთხი არასრულწლოვანი შვილი: ა- დ---ია (დაბ…), კ-- დ-ია (დაბ. ..), ბ- დ--ია (დაბ. ..) და ბ- დ-ია (დაბ…).

3. მ-ს მუნიციპალიტეტის სოფელი ა-ში მდებარე უძრავი ქონების მესაკუთრედ რეგისტრირებულია მოპასუხე.

4. ქალაქ მოსკოვის ვ-ს რაიონის სასამართლოს 18.10.2012წ. გადაწყვეტილებით მხარებს შორის შეწყდა ქორწინება.

5. საქართველოს იუსტიციის სამინისტროს სახელმწიფო სერვისების განვითარების სააგენტოს მომართვის თანახმად, მოპასუხეს 2015 წლის 22 იანვარს ეცნობა, რომ იგი არ იმყოფება ქორწინებაში.

6. 2014 წლის 15 მაისს მ- კ–იასა და მოპასუხეს შორის გაფორმდა უძრავი ნივთის ნასყიდობის ხელშეკრულება უძრავ ქონებაზე მდებარე მცხეთის რაიონი, სოფელი არაშენდა.

7. მოსარჩელემ სარჩელი აღძრა მოპასუხის მიმართ მცხეთაში, სოფელ არაშენდაში მდებარე უძრავი ქონების ¾ ნაწილის მიკუთვნების შესახებ.

8. მოპასუხემ მოთხოვნის გამომრიცხველ შედავებაში მიუთითა სადავო უძრავ ქონებაზე თანასაკუთრების რეჟიმის არარსებობის ფაქტზე და განმარტა, რომ ქონება შეიძინა განქორწიებიდან 2 წლის გასვლის შემდეგ.

9. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 01 მარტის გადაწყვეტილებით სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა. მოსარჩელე ცნობილ იქნა მცხეთის მუნიციპალიტეტის სოფელი ა-ში მდებარე უძრავი ქონების (ს/კ ---) 1/2 ნაწილის მესაკუთრედ.

10. თბილისის საქალაქი სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია ამ განჩინების პპ: 1-6 ში მითითებული ფაქტობრივი გარემოებები. იმავდროულად, დაადგინა, რომ 2013 წლის 14 მაისს მოპასუხემ რეკომენდაცია გაუწია მოსარჩელეს, ამ უკანასკნელისათვის საქართველოს მოქალაქეობის მინიჭებასთან დაკავშირებით.

11. თბილისის საქალაქო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა კოლეგიის 2014 წლის 28 დეკემბრის დადგენილებით მოპასუხე ქმედების მცირე მნიშვნელობის გამო გათავისუფლდა ადმინისტრაციული პასუხისმგებლობისაგან, რაც უცვლელაადაა დატოვებული 2015 წლის 04 თებერვლის თბილისის სააპელაციო სასამართლოს ადმინისტრაციულ საქმეთა პალატის განჩინებით.

12. 2014 წლის 01 თებერვლიდან დღემდე მოპასუხე მუშაობს სპორტულ ცენტრში მენეჯერად. მოპასუხე ასრულებს მის შრომით ფუნქციებს დისტანციურად „ინტერნეტ” ქსელის მეშვეობით და მისი ყოველთვიური ხელფასი შეადგენს 20 000 რუბლს.

13. თბილისის საქალაქო სასამართლოს გადაწყვეტილების გაუქმებისა და სარჩელის უარყოფის მოთხოვნით მოპასუხემ წარადგინა სააპელაციო საჩივარი, რაზედაც უარი ეთქვა და თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 28 ივნისის განჩინებით უცვლელად დარჩა გასაჩივრებული გადაწყვეტილება.

14. სააპელაციო პალატამ დავის სწორად გადაწყვეტის მიზნებისათვის იმსჯელა იმ საკითხზე, სადავო უძრავი ქონების შეძენის მომენტისთვის მხარეებს შეწყვეტილი ჰქონდათ თუ არა ფაქტობრივად ცოლ-ქმრული ურთიერთობა და ცხოვრობდნენ თუ არ ცალ-ცალკე.

15. ამ თვალსაზრისით, დადგენილად მიიჩნია, რომ კანონიერ ძალაში შესული 2012 წლის 18 ოქტომბრის რუსეთის ფედერაციის სასამართლო გადაწყვეტილებით 2010 წლის 3 ივნისს მხარეთა შორის რეგისტრირებული ქორწინება შეწყდა, თუმცა ცოლ-ქმარი განაგრძობდა ერთ ოჯახად ცხოვრებას ქ. თბილისში, აპელანტის მშობლების ბინაში, ზრდიდნენ შვილებს და ეწეოდნენ საერთო მეურნეობას (მტკიცებულებები: მხარეთა განმარტებები, სარეკომენდაციო წერილი მოქალაქეობის მიღებასთან დაკავშირებით, შვილების შეძენის ფაქტი 2013 წლის 15 ნოემბერს, სასამართლო გადაწყვეტილებები ოჯახური ძალადობის ფაქტზე ამ განჩინების პპ: 1-8).

16. დავის მოწესრიგებისას სააპელაციო პალატამ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდეგში: სსკ-ის) 1158-ე, 1161-ე და 1162-ე მუხლებით. სააპელაციო პალატამ სადავო ქონება მხარეთა თანაზიარ საკუთრებად მიიჩნია, რადგან დასტურდებოდა, რომ შეძენილი იყო მეუღლეთა ერთად ცხოვრების პერიოდში, სახელდობრ, მოცემულ საქმეზე დადგენილი ფაქტობრივი გარემოება იმის თაობაზე, რომ სადავო უძრავი ქონების შეძენის დროისათვის მხარეები ერთ ოჯახად ცხოვრობდნენ და ეწეოდნენ საერთო მეურნეობას, ხოლო სსკ-ის 1168.3 მუხლის მიზნებისთვის ქორწინების რეგისტრაციის ფაქტს გააჩნდა ფორმალური მნიშვნელობა, სადავო უძრავი ქონება თანაზიარ საკუთრებას წარმოადგენდა.

17. სააპელაციო პალატამ აგრეთვე მიუთითა სსკ-ის 1164-ე მუხლის დანაწესზე, რომლის მიხედვით, მეუღლეთა საერთო ქონება თითოეული მეუღლის მოთხოვნით შეიძლება გაიყოს როგორც ქორწინების განმავლობაში, ისე მისი შეწყვეტის შემდეგ. ამასთანავე, ქორწინების განმავლობაში დასაშვებია, საერთო ქონების როგორც მთლიანად, ისე ნაწილობრივ გაყოფა და ქონების ის ნაწილი, რომელიც არ გაყოფილა და, აგრეთვე, ქონება, რომელსაც მეუღლეები შეიძენენ მომავალში, ჩაითვლება მეუღლეთა თანასაკუთრებად, თუკი საქორწინო ხელშეკრულებით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული (სკ-ის 1167-ე მუხლი).

18. იმავდროულად, სააპელაციო პალატამ მიუთითა სსკ-ის 1168-ემუხლის მე-2 და მე-3 ნაწილებზე, რომელიც არეგულირებს მეუღლეთა წილის თანაბრობიდან გადახვევის საგამონაკლისო საკითხს და აწესებს, რომ არასრულწლოვანი შვილების ინტერესების ან ერთ-ერთი მეუღლის ყურადსაღები ინტერესების გათვალისწინებით შეიძლება აღნიშნულის დაშვება. სააპელაციო სასამართლომ მიიჩნია, რომ ამ ნორმატიული საფუძვლით სასამართლოს შეუძლია თითოეული მეუღლის საკუთრებად ცნოს ის ქონება, რომელიც შეძენილია თითოეული მათგანის მიერ ქორწინების ფაქტობრივი შეწყვეტის ან მათი ცალ-ცალკე ცხოვრების დროს.

19. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 28 ივნისის განჩინების გაუქმებისა და სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის მოთხოვნით მოპასუხემ წარმოადგინა საკასაციო საჩივარი.

20. კასატორი სადავოდ ხდის დავის განხილვაზე სასამართლოების კომპეტენციას და დავის გადაწყვეტის მატერიალურ სამართალს. ამ მიმართულებით, წარმოდგენილი შედავება ეფუძნება შემდეგ მოსაზრებებს: ქორწინება განხორციელდა რუსეთში. მხარეები იყვნენ რუსეთის მოქალაქეები 2010 წლის 3 ივნისისათვის და კასატორმა 2011 წელს, ხოლო მოწინააღმდეგე მხარემ 2013 წელს მიიღეს საქართველოს მოქალაქეობა, განქორწინება კი - 2012 წლის 18 ოქტომბრის გადაწყვეტილებით მოხდა.

21. ზემოაღნიშნული შედავების კუთხით კასატორი აგრეთვე მიუთითებს, რომ ქორწინების შეწყვეტის ფაქტის დასადგენად სასამართლოს უნდა გამოეყენებინა რუსეთის ფედერაციის საოჯახო კოდექსის 25-ე მუხლის პირველი პუნქტი და 160-ე მუხლი. სასამართლოს ვალდებულებაა გააგზავნოს მმაჩის ორგანოებში განქორწინების რეგისტრაციის შესახებ ამონაწერი სასამართლოს გადაწყვეტილებიდან მმაჩის ორგანოებში ქორწინების სახელმწიფო რეგისტრაციის ადგილისამებრ, თუმცა, აღნიშნულ ორგანოში განქორწინების ჩანაწერის არ არსებობა არ ადასტურებს იმას, რომ ქორწინება მეუღლეებს შორის არ იყო გაუქმებული. კასატორის განმარტებით, ვინაიდან კანონი არ ავალდებულებს მეუღლეებს, რომელთა ქორწინება იყო სასამართლო დავის საგანი, დაარეგისტრირონ განქორწინება მმაჩის ორგანოებშიც, სამართლებრივი მდგომარეობის გაურკვევლობას შესაძლოა ქონდეს ხანგრძლივი ხასიათი. შესაბამისად, კანონი არ უკავშირებს ამ ორგანოში განქორწინების რეგისტრაციას ქორწინების შეწყვეტის მომენტს.

22. საკასაციო საჩივრის ავტორი აღნიშნავს, რომ მხარეთა შორის ქორწინების შეწყვეტა მოხდა 2012 წლის 18 ოქტომბრის გადაწყვეტილების კანონიერ ძალაში შესვლით ამავე წლის 20 ნოემბერს. სასამართლოს მსჯელობა კი ალოგიკურია იმაზე მითითებით, რომ მოწინააღმდეგე მხარემ არ იცოდა განქორწინების შესახებ, ვინაიდან, იგი სასამართლო სხდომაზე მიწვეული იყო და გაასაჩივრა კიდეც განქორწინების თაობაზე მიღებული გადაწყვეტილება, ხოლო მის მიერ სააპელაციო სასამართლოს საქმის განხილვისას გაკეთებული განცხადება, რომ არ იცოდა განქორწინების შესახებ, ვერ გახდება გადაწყვეტილების ნამდვილობის ეჭვქვეშ დაყენების საფუძველი. ასევე, კასატორის განმარტებით, სააპელაციო სასამართლო განქორწინების თარიღად უთითებს რამდენიმე თარიღს და არა 2012 წლის 20 ნოემბერს, რადგან საქმის გარემოებებით დადგენილია, რომ მეუღლეები შვილებთან ერთად ცხოვრობდნენ ერთ ოჯახად და ეწეოდნენ საერთო საოჯახო მეურნეობას 2014 წლის 27 დეკემბრამდე.

23. საკასაციო საჩივრის ავტორი მიუთითებს, რომ სასამართლოს არ უნდა გამოეყენებინა ადამიანი უფლებათა ევროპული სასამართლოს გადაწყვეტილება „კრონი და სხვები ნიდერლანდების წინააღმდეგ“, ვინაიდან, აღნიშნული გადაწყვეტილების საფუძველზე სასამართლო მსჯელობს ოჯახზე, თანაცხოვრებაზე და არა ქორწინების ცნებაზე, რომელიც მოქმედი კანონმდებლობით მეუღლეთა შორის საერთო საკუთრების წარმოშობის საფუძველია.

24. საკასაციო საჩივრის ავტორი მიიჩნევს, რომ იმ შემთხვევაშიც კი, თუ სასამართლო გამოიყენებდა ქართულ კანონმდებლობას, სასამართლოს მხოლოდ სსკ-ის 1151-ე და 1158-ე მუხლების შესაბამისად უნდა ემსჯელა მეუღლეთა საერთო საკუთრების საკითხზე.

25. კასატორი უთითებს თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2012 წლის 6 ნოემბრის გადაწყვეტილებაზე საქმეზე N2ბ/2881-12. კასატორი უთითებს უზენაესი სასამართლოს განმარტებაზე საქმეზე Nას-7-7-2016, რომლის მიხედვითაც სსკ-ის 1151-ე მუხლი მხოლოდ რეგისტრირებული ქორწინების ფაქტს უკავშირებს მეუღლეთა უფლება-მოვალეობების წარმოშობის მომენტს და ამ ნორმის სხვაგვარი განმარტება ეწინააღმდეგება მის ნორმატიულ შინაარსს. შესაბამისად, გასაჩივრებული გადაწყვეტილების 6.3 პუნქტში მითითებული ნორმის (სსკ-ის 1158-ე მუხლი) განმარტება კასატორს არასწორად მიაჩნია. იგი ასევე, უთითებს გასაჩივრებული გადაწყვეტილების 6.4-ე და 6.5-ე პუნქტებზე და თვლის, რომ სასამართლოს უნდა დაედგინა ქორწინების/განქორწინების ფაქტი, ასევე, ის საკითხი, ხომ არ იყო ქონება მნიშვნელოვნად გადაკეთებული (ღირებულების გაზრდის ფაქტი) მეუღლეთა ერთობლივი ძალისხმევის შედეგად.

26. საკასაციო საჩივრის ავტორი ასევე არ ეთანხმება გასაჩივრებული გადაწყვეტილების 6.6-ე და 6.7-ე პუნქტებით დადგენილ ფაქტობრივ გარემოებებს, ვინაიდან, კასატორის მიერ ქონების შეძენის მომენტისათვის სახეზე არ იყო რეგისტრირებული ქორწინება და მეუღლეები განქორწინებულები იყვნენ რუსეთის კანონმდებლობის შესაბამისად.

27. აქედან გამომდინარე, კასატორი სადავოდ ხდის განქორწინების თარიღს და ასეთად მიუთითებს 2012 წლის 20 ნოემბერს. ასევე, აღნიშნავს, რომ განსახილველი დავის გადაწყვეტისას უნდა ვიხელმძღვანელოთ საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ერთ-ერთი გადაწყვეტილებით საქმეზე Nას-314-296-2010, სადაც მსგავსად მოცემული შემთხვევისა, საუბარია ქორწინების შეწყვეტის მომენტზე და არა ორი ადამიანის ფაქტობრივ თანაცხოვრებაზე. წინააღმდეგ შემთხვევაში, სსკ-ის 1168-ე მუხლის მიზნებისათვის ქორწინების რეგისტრაციის ფაქტს ექნებოდა მხოლოდ ფორმალური მნიშვნელობა. აღნიშნული კი, კასატორის აზრით, ეწინააღმდეგება არსებულ პრაქტიკასა და კანონმდებლობას.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

28. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 02 ოქტომბრის განჩინებით საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სსსკ-ის 396-ე მუხლით და 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.

29. განსახილველ საქმეში, საკასაციო საჩივრით სადავოა საქართველოს სასამართლოების კომპეტენცია და გამოსაყენებელი ქვეყნის სამართალი. ამგვარი შედავების საფუძველად კასატორი მიუთითებს იმ გარემოებებზე, რომ ქორწინება განხორციელდა რუსეთში. მხარეები იყვნენ რუსეთის მოქალაქეები 2010 წლის 3 ივნისისათვის და კასატორმა 2011 წელს, ხოლო მოწინააღმდეგე მხარემ 2013 წელს მიიღეს საქართველოს მოქალაქეობა, განქორწინება კი - 2012 წლის 18 ოქტომბრის გადაწყვეტილებით მოხდა.

30. საკასაციო პალატა არ იზიარებს კასატორის მიერ წარმოდგენილ შედავებას და მოიხმობს საერთაშორისო კერძო სამართლის შესახებ საქართველოს კანონს, რომელშიც სასამართლოების საერთაშორისო კომპეტენციის საკითხებს დათმობილი აქვს მე-8 - მე-20 მუხლები. სპეციალური კანონის მე-10 მუხლის მიხედვით საქართველოს სასამართლოებს აქვთ საერთაშორისო კომპეტენცია იმ სარჩელებზე, რომლებიც ეხება: უძრავ ქონებას, თუ ეს ქონება საქართველოშია. მოცემულ საქმეზე სადავოა არა მხარეთა შორის რეგისტრირებული ქორწინების შეწყვეტის საკითხი, არამედ, უძრავ ქონებაზე თანასაკუთრების წარმოშობის საკითხი, ხოლო დავის განხილვის დროისათვის მოდავე მხარეები არიან საქართველოს მოქალაქეები და ხოლო სადავო უძრავი ქონებაც მდებარეობს საქართველოში.

31. ამასთან, კასატორი პრეტენზიას ამყარებს სსკ-ის 1168-ე მუხლის გამოყენების წინაპირობების არარსებობაზე და აღნიშნავს, რომ იმ შემთხვევაშიც კი, თუ სასამართლო გამოიყენებდა ქართულ კანონმდებლობას, სასამართლოს სსკ-ის 1151-ე და 1158-ე მუხლების შესაბამისად უნდა ემსჯელა მეუღლეთა საერთო საკუთრების წარმოშობის საფუძვლებზე. წინააღმდეგ შემთხვევაში, სსკ-ის 1168-ე მუხლის მიზნებისათვის ქორწინების რეგისტრაციის ფაქტს ექნებოდა მხოლოდ ფორმალური მნიშვნელობა. აღნიშნული კი, კასატორის აზრით, ეწინააღმდეგება არსებულ პრაქტიკასა და კანონმდებლობას

32. საკასაციო პალატა მიუთითებს მეუღლეთა თანასაკუთრების სამართლებრივი საკითხზე, რომელიც განმარტებულია საქართველოს უზენაესი სასამართლოს ერთ-ერთ განჩინებაში: „..საოჯახო კანონმდებლობით მეუღლეთა საკუთრება იყოფა ორ ნაწილად: ინდივიდუალურ ანუ განცალკევებულ და საერთო თანაზიარ საკუთრებად. ინდივიდუალურია ისეთი ქონება, რომელიც ერთ-ერთ მეუღლეს ეკუთვნის და თვითონვე განკარგავს. აღნიშნული დანაწესი რეგულირდება სსკ-ის 1161-ე-1162-ე მუხლებით. თანაზიარ ქონებად ჩაითვლება მეუღლეთა ერთად ცხოვრების პერიოდში შეძენილი ყოველგვარი ქონება (უძრავი და მოძრავი), რომელიც შეძენილია (ან შექმნილია) ორივე მეუღლის ერთობლივი შრომითა და სახსრებით, ასევე ის ქონება, რომელიც შეძენილია ერთ-ერთი მეუღლის მიერ იმ შემთხვევაშიც, თუ ერთ-ერთი მათგანი ეწეოდა საოჯახო საქმიანობას, უვლიდა შვილებს ან სხვა საპატიო მიზეზის გამო არ ჰქონია დამოუკიდებელი შემოსავალი. საპატიო მიზეზი შეიძლება უკავშირდებოდეს მხოლოდ პირის სურვილის საწინააღმდეგოდ, მისი ჯანმრთელობის ან სხვა მიზეზის გამო, დამოუკიდებელი შემოსავლის მიუღებლობას. ამ დროს მნიშვნელობა არა აქვს იმას, ქონება შეძენილია ერთ-ერთი მათგანისა, თუ ორივე მეუღლის მიერ. უძრავ ქონებაზე მეუღლეთა თანასაკუთრების წარმოშობის საფუძველია მეუღლეთა მიერ ამ ქონების შეძენა ქორწინების განმავლობაში. ქორწინების განმავლობაში მეუღლეთა შორის შეძენილ ქონებაზე თანასაკუთრების რეჟიმის დაწესებით, კანონმდებელი ხელმძღვანელობს იმ ვარაუდით, რომ როგორც წესი, ასეთი ქონება იქმნება მეუღლეთა ერთობლივი სახსრებით, საოჯახო მეურნეობის ერთობლივი გაძღოლითა და ერთობლივი შრომით. მეუღლეთა ქორწინების განმავლობაში შეძენილ ქონებას (მეუღლეების საერთო ქონებას) მიეკუთვნება, როგორც შრომის საქმიანობით მიღებული ორივე მეუღლის შემოსავალი, ასევე სამეწარმეო საქმიანობიდან მიღებული შემოსავლები და სხვა სახის შემოსავალი, რომლებსაც სპეციალური მიზნობრივი დანიშნულება არ აქვთ, აგრეთვე ნებისმიერი სხვა ქონება, რომელიც შეძენილია მეუღლეების მიერ ქორწინების განმავლობაში მიუხედავად იმისა, ვის სახელზეა იგი შეძენილი ან რომელი მეუღლის მიერ არის გადახდილი თანხა“ (იხ., სუსგ №ას-7-7-2016, 16 მარტი, 2016 წელი).

33. ამავე საქმეში საკასაციო პალატამ იმსჯელა სსკ-ის 1151-ე მუხლის ნორმატიულ მიზანზე, რა დროსაც განმარტა, რომ კანონი მხოლოდ რეგისტრირებული ქორწინების ფაქტს უკავშირებს მეუღლეთა უფლება-მოვალეობების წარმოშობას და მეუღლეთა უფლება-მოვალეობების წარმოშობის მომენტთან მიმართებაში, მითითებული ნორმის სხვაგვარი განმარტება ეწინააღმდეგება მის ნორმატიულ შინაარსს. ამ მოსაზრების გასამყარებლად არც ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს მიერ საქმეზე: Kroon v. the Netherlands გამოყენებული განმარტებაა სამართლებრივად ვარგისი.

34. საკასაციო პალატა იზიარებს კასატორის მოსაზრებას იმ ნაწილში, რომ მხარეთა განქორწინების შემდეგ სსკ-ის 1151-ე მუხლის ნორმატიული შინაარსი დაუშვებლად მიიჩნევს ქონებაზე თანასაკუთრების წარმოშობის შესაძლებლობას და მიუთითებს საქართველოს უზენაესი სასამართლოს 2016 წლის 12 ოქტომბრის განჩინებაზე (Nას-749-717-2016), რომელშიც მხარეს უარი ეთქვა თანასაკუთრების აღიარებაზე იმ ფაქტობრივ გარემოებაზე მითითებით, რომ საქმის მასალებით მხარეთა შორის განქორწინების რეგისტრაცია დადგენილი იყო.

35. განსახილველ საქმეში კი, საგულისხმოა ის გარემოება, რომ მოპასუხემ / კასატორმა სსსკ-ის 102-ე მუხლის მე-3 ნაწილის საფუძველზე ვერ შეძლო იმის დადასტურება, რომ მხარეთა შორის ქორწინება შეწყვეტილი იყო სადავო უძრავი ქონების შეძენის მომენტში. სამოქალაქო აქტების შესახებ საქართველოს კანონის 55-ე მუხლის პირველი ნაწილის მიხედვით, განქოწინებისათვის სავალდებულოა მისი რეგისტრაცია სამოქალაქო აქტების რეგისტრაციის ორგანოს მიერ, თუ ერთ-ერთი მეუღლე მაინც არის საქართველოს მოქალაქე. გარდა ამისა, შესაგებელზე მოპასუხის მიერვე დართული მხარეთა განქორწინების შესახებ რუსეთის ფედერაციის 2012 წლის 18 ოქტომბრის გადაწყვეტილების საქარველოს ტერიტორიაზე ცნობა - აღსრულების შესახებ გარემობა მოპასუხეს არ დაუდასტურებია (ტ1. ს.ფ. 75, 76).

36. პირიქით, საქმეში არსებული მტკიცებულებებით დასტურდება, რომ 2012 წლის შემდგომაც მხარეები განაგრძობდნენ ერთ ოჯახად ცხოვრებას ქ. თბილისში, აპელანტის მშობლების ბინაში, ერთად ზრდიდნენ ოთხ არასრულწლოვან შვილს და ეწეოდნენ საერთო მეურნეობას (მტკიცებულებები: მხარეთა განმარტებები, კასატორის მიერ გაცემული სარეკომენდაციო წერილი მოსარჩელის, როგორც მეუღლის მოქალაქეობის მიღებასთან დაკავშირებით, 2013 წლის 15 ნოემბერს შვილის შეძენის ფაქტი, სასამართლო გადაწყვეტილებები კასატორის მხრიდან მოსარჩელე მეუღლის მიმართ ოჯახური ძალადობის ფაქტზე (ამ განჩინების პპ: 1-8, 17).

37. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, არ იკვეთება საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლით გათვალისწინებული რომელიმე საფუძვლის არსებობა, ვინაიდან ნორმის დანაწესით საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. როგორც საქმის მასალებით ირკვევა, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით, ვინაიდან სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან, არც დასაბუთებული პოზიციაა წარმოდგენილი ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციათან ანდა ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალთან წინააღმდეგობის საფუძვლით.

38. ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისითაც, ვინაიდან მეუღლეთა თანასაკუთრების წარმოშობის სამართლებრივ საკითხებზე დადგენილია უზენაესი სასამართლოს პრაქტიკა.

39. ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას საკასაციო საჩივარი, რის გამოც, საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

40. სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1. თ-- დ-იას საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2. კასატორ თ- დ-იას უკან დაუბრუნდეს ნ- ა-–ვილის მიერ 2017 წლის 16 აგვისტოს საგადახადო დავალება N1გადახდილი სახელმწიფო ბაჟიდან (3750 ლარი) 2625 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 3 0077 3150.

3. საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ზ. ძლიერიშვილი

მოსამართლეები: პ. ქათამაძე

ბ. ალავიძე