№330210116001314672

საქმე №ას-1457-1377- 2017 31 იანვარი, 2018 წელი

ქ. თბილისი

სამოქალაქო საქმეთა პალატა

შემადგენლობა:

ზურაბ ძლიერიშვილი (თავმჯდომარე, მომხსენებელი),

ეკატერინე გასიტაშვილი, ბესარიონ ალავიძე

საქმის განხილვის ფორმა – ზეპირი მოსმენის გარეშე

კასატორი – მ- ბ-ე (მოპასუხე, მოწინააღმდეგე მხარე)

მოწინააღმდეგე მხარე - გ---ი, მ– ს-ე, ხ- ს--ე (მოსარჩელეები, აპელანტები)

გასაჩივრებული გადაწყვეტილება – თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 04 ოქტომბრის გადაწყვეტილება

კასატორის მოთხოვნა – გასაჩივრებული გადაწყვეტილების გაუქმება და სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმა

დავის საგანი – სამკვიდრო მოწმობის ბათილად ცნობა, სამკვიდრო წილზე მესაკუთრედ ცნობა

ა ღ წ ე რ ი ლ ო ბ ი თ ი ნ ა წ ი ლ ი:

1. გ--ი (ს--ე), მ– ს-ე და ხ-- ს-ე (შემდეგში: მოსარჩელეები ან აპელანტები) არიან ა- რ--ის (შემდეგში: მამკვიდრებელი ან მოსარჩელეების მამა) და ი- ს--ის (შემდეგში: მოსარჩელეების დედა) შვილები.

2. მოსარჩელეების დედა გარდაიცვალა 1996 წლის 17 თებერვალს.

3. 2010 წლის 21 იანვარს მამკვიდრებელი ქორწინებაში გატარდა მ- ბ--ესთან (შემდეგში: მოპასუხე ან კასატორი). ამ დროისთვის მოსარჩელეების მამის სახელზე, პრივატიზაციის ხელშეკრულების საფუძველზე, ტექბიუროში აღრიცხული იყო ქ. თბილისში, მ–ის ქ. # 9-ში (შემდეგში: სადავო მისამართზე მდებარე ბინა) მდებარე 87 კვ.მ. ფართი, რომლის ნაწილიც (46.54 კვ.მ.) მან დაარეგისტრირა საჯარო რეესტრში საკადასტრო კოდით #-5-- და 2010 წლის 12 ოქტომბრის ხელშეკრულებით აჩუქა მოპასუხეს. რაც შეეხება დარჩენილ 40.46 კვ.მ. ფართს, აღნიშნული ტექბიუროში რეგისტრირებული დარჩა მოსარჩელეთა მამის სახელზე (ტ. 1, ს.ფ. 31-51).

4. მოსარჩელეთა მამა გარდაიცვალა 2011 წლის 5 აპრილს. მას დარჩა ოთხი პირველი რიგის მემკვიდრე: შვილები - მოსარჩელეები და მეუღლე - მოპასუხე.

5. თბილისის სააპელაციო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2012 წლის 24 აპრილის კანონიერ ძალაში შესულ გადაწყვეტილებაში სასამართლომ იმსჯელა ამავე საქმეში მოსარჩელეთა: გ-- ს-ის, მ--ს--ის და ხ- ს--ის სხვა მოთხოვნაზე, რომელიც შეეხებოდა ამხანაგობის კრების ოქმის ბათილად ცნობას, ჩუქების ხელშეკრულების ბათილად ცნობას და მესაკუთრედ აღრიცხვას სადავო მისამართზე მდებარე ბინის სხვა ნაწილზე - 40,46 კვ.მ ფართიდან 3/8 წილზე. დასახელებული გადაწყვეტილებით სარჩელი ნაწილობრივ დაკმაყოფილდა. მოსარჩელეები ცნობილი იქნენ სადავო მისამართზე მდებარე მოსარჩელეთა მამის სახელზე პრივატიზებული უძრავი ქონების 40.46კვ.მ. ფართობის 3/8 წილზე (თითოეული 1/8 წილზე) მესაკუთრეებად. ბათილად იქნა ცნობილი 2010 წლის 12 ოქტომბერს მოსარჩელეთა მამას და მოპასუხეს შორის სადავო მისამართზე მდებარე ბინის ფართობი 46.54 კვ.მ. გაფორმებული ჩუქების ხელშეკრულება 3/8 ნაწილში. მოსარჩელეები ცნობილი იქნენ სადავო მისამართზე მდებარე მოპასუხის სახელზე საკუთრების უფლებით რეგისტრირებული 46.54კვ.მ. ფართობის უძრავი ქონების 3/8 წილზე (თითოეული 1/8 წილზე) მესაკუთრეებად. ამ გადაწყვეტილებით დადგენილადაა მიჩნეული, რომ მოსარჩელეები სადავო უძრავი ქონების პრივატიზაციის დროს იყვნენ მოსარჩელეთა მამის ოჯახის წევრები და ამდენად, შესაბამის წილებზე მოპოვებული ჰქონდათ საკუთრების უფლება მიუხედავად უძრავი ქონების მამის სახელზე პრივატიზაციისა (საქართველოს რესბუბლიკის მინისტრთა კაბინეტის 1992 წლის 01 თებერვლის #107 დადგენილება).

6. მოპასუხეზე 2012 წლის 04 დეკემბერს ნოტარიუსმა გასცა სამკვიდრო მოწმობა სადავო მისამართზე მდებარე მამკვიდრებლის საკუთრებაში დარჩენილი უძრავი ქონების (40.46 კვ.მ.) 5/8 ნაწილის 1/4 ნაწილზე. რომელიც შეადგენს დაახლოებით 6.3 კვ.მ-ს.

7. დადგენილია, რომ მოსარჩელეთაგან გ--ს და მ-- ს--ეს კანონით დადგენილ ვადაში კერძოდ, მამკვიდრებელის გარდაცვალებიდან (2011 წლის 5 აპრილი) ექვსი თვის ვადაში მისი სამკვიდროს მიღების შესახებ მიმართული აქვთ ნოტარიუსისთვის განცხადებებით (იხ. ტ 1, ს. ფ. 162, ტ. 2-ში მოთავსებული სადავო სამკვიდროს მოწმობის სრულად შესწორებული ვარიანტი). რაც შეეხება მოსარჩელე (აპელანტ) ხ- ს--ეს, მას არ წარმოუდგენია რაიმე მტკიცებულება, რაც დაადასტურებდა კანონით გათვალისწინებული რომელიმე გზით (სკ-ის 1421-ე მუხლის მე-2 ნაწილი) სამკვიდროს მიღების ფაქტს.

8. დღეის მდგომარეობით მამკვიდრებლის სახელზე პრივატიზებული უძრავი ქონება საჯარო რეესტრში რეგისტრირებულია მოდავე მხარეებზე ორი საკადასტრო კოდით ა) N01.16.05.021.017.01.5--, სადავო მისამართზე მდებარე უძრავი ქონება, ფართი 46.54 კვ.მ., მესაკუთრეები: მოპასუხე - 5/8 ნაწილი, გ-- ს--ე (რ--ი) -1/8 ნაწილი, მ- სე -1/8 ნაწილი და ხ- ს-ე -1/8 ნაწილი. უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტები: ჩუქების ხელშეკრულება, დამოწმების თრიღი -12/10/2012წ. და თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2012 წლის 24 აპრილის გადაწყვეტილება (იხ. ტ 1, ს. ფ. 52-53); ბ) N01 (ძველი ს/კ:.5--), სადავო მისამართზე მდებარე უძრავი ქონება, ფართი 35.46 კვ.მ., მესაკუთრეები: მოპასუხე - 5/8 ნაწილის 1/4 ნაწილი; უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტი: სამკვიდრო მოწმობა №1--, დამოწმების თარიღი 04/12/2012წ; თბილისის სააპელაციო სასამართლოს 2012 წლის 24 აპრილის გადაწყვეტილება; საჯარო რეესტრის ეროვნული სააგენტოს 2015 წლის 19 თებერვლის გადაწყვეტილება.

9. მოსარჩელეებმა სარჩელი აღძრეს მოპასუხის წინააღმდეგ, რომლითაც მოითხოვეს ნოტარიუს მიერ მოპასუხეზე 04.12.2012წ-ს გაცემული N1-- სამკვიდრო მოწმობის ბათილად ცნობა და მოსარჩელეების ცნობა მოპასუხის სახელზე აღრიცხული სადავო მისამართზე მდებარე უძრავ ქონების 5/8 ნაწილის ¼ ნაწილზე.

10. თბილისის საქალაქო სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა კოლეგიის 2016 წლის 12 დეკემბრის გადაწყვეტილებით სარჩელი არ დაკმაყოფილდა. გადაწყვეტილების გაუქმების და სარჩელის დაკმაყოფილების მოთხოვნით წარდგენილი სააპელაციო საჩივარი დაკმაყოფილდა ნაწილობრივ. შესაბამისად, სარჩელის ნაწილობრივი დაკმაყოფილებით მიღებულ იქნა ახალი გადაწყვეტილება, რომლითაც ბათილად იქნა ცნობილი 04.12.2012 წელს ნოტარიუსის მიერ მოპასუხეზე გაცემული სამკვიდრო მოწმობა (#1-) და მოსარჩელეები გ-ი და მ-– ს--ე ცნობილ იქნენ მესაკუთრეებად მოპასუხის სახელზე რიცხული სადავო მისამართზე მდებარე უძრავი ქონების - ბინა #16ა ( ფართი 35,46 კვ.მ.) - 5/8 ნაწილის 1/4 ნაწილზე.

11. სააპელაციო სასამართლომ დადგენილად მიიჩნია ამ განჩინების პპ: 1-8 -ში გარემოებები.

12. ასევე, დადგენილად მიიჩნია, რომ მამკვიდრებელის მიერ ჩუქების ხელშეკრულებით მოპასუხეზე გადაცემული უძრავი ქონების ღირებულება ბევრად აღემატება სამკვიდროში მოპასუხის წილის ღირებულებას. ჩუქების ხელშეკრულება კი, დაიდო მოსარჩელეთა მამის გარდაცვალებამდე, ე.ი. მისი სამკვიდროს გახსნამდე 5 წლის განმავლობაში, რაც გამორიცხავდა ამ სამკვიდრო წილის მიღებას.

13. დავის სამართლებრივი მოწესრიგებისას სააპელაციო პალატამ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო კოდექსის (შემდეგში: სსკ-ის) 1455-ე მუხლის დანაწესით, რომლის თანახმად, სამკვიდროს გაყოფისას თითოეული მემკვიდრის წილში ჩაითვლება იმ ქონების ღირებულება, რომელიც მან საჩუქრის სახით მიიღო მამკვიდრებლისაგან სამკვიდროს გახსნამდე ხუთი წლის განმავლობაში. სააპელაციო პალატამ მიუთითა საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მიერ ერთ-ერთ საქმეზე გაკეთებულ შემდეგ განმარტებაზე, რომ „.. ნაჩუქარი ქონების ღირებულების გათვალისწინება ნიშნავს მემკვიდრის წილის სწორედ ამ ღირებულების ფარგლებში შემცირებას, ანუ თუ მემკვიდრემ ჩუქებით მიიღო 1000 ლარის ქონება, მისი წილი სამკვიდრო სწორედ ამ ქონებით შემცირდება. აქვე უნდა აღინიშნოს, რომ მამკვიდრებლის მიერ გაჩუქებულ ქონებასთან დაკავშირებით სხვა რამე დათქმას კანონი არ ადგენს. სამკვიდროში ნაჩუქარი ქონების შეტანა უზრუნველყოფს სხვა მემკვიდრეების ინტერესების დაცვას იმ მიმართებით, რომ ადრე დასაჩუქრებულ მემკვიდრეს საჩუქრის ღირებულება მისაღებ სამკვიდროში ჩაეთვლება და მისი წილი ამ ფარგლებში შემცირდება, რაც პროპორციულად სხვა მემკვიდრეთა წილის გაზრდას გამოიწვევს“ (იხ. სუსგ, Nას-1058-1325-09, 23.03.2010წ.).

14. მოცემულ შემთხვევაშიც სააპელაციო პალატის მოსაზრებით, სახეზე იყო შემთხვევა, როდესაც მამკვიდრებლის მიერ ჩუქების ხელშეკრულებით მოპასუხეზე გადაცემული უძრავი ქონების ღირებულება ბევრად აღემატებოდა სამკვიდროში მოპასუხის წილის ღირებულებას.

15. აღნიშნულის გათვალისწინებით, მოპასუხე სადავო სამკვიდრო მოწმობით უკანონოდ აღირიცხა მამკვიდრებლის საკუთრებაში დარჩენილი უძრავი ქონების (40.46 კვ.მ.) 5/8 ნაწილის 1/4 ნაწილის მესაკუთრედ. რომელიც დაახლოებით 6.3 კვ.მ-ს შეადგენს.

16. პირველი ინსტანციის სასამართლომ გასაჩივრებულ გადაწყვეტილებით სწორად დაასკვნა, რომ მოცემულ საქმეზე მის მიერ დადგენილი ფაქტობრივი გარემოებები შეესაბამებოდა სსკ-ის 1455-ე მუხლის შემადგენლობას, თუმცა, სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმას საფუძვლად სარჩელის ხანდაზმულობა დაუდო (სსკ-ის 1450-ე მუხლი). აღნიშნული არ გაიზიარა სააპელაციო სასამართლომ და განმარტა, რომ ნორმის დანაწესით სამკვიდროს მიღება ან მიღებაზე უარის თქმა შეიძლება სადავო გახდეს ორი თვის განმავლობაში იმ დღიდან, როცა დაინტერესებულმა პირმა შეიტყო, რომ ამისათვის არსებობს სათანადო საფუძველი. სამკვიდროს მიღება ან მასზე უარის თქმა ცალმხრივი გარიგებაა, რომლითაც გამოხატულია მემკვიდრის ნება სამკვიდროს მიღებასთან დაკავშირებით. სამკვიდროს მიღებისა და მიღებაზე უარის თქმის წესი დადგენილია სსკ-ის 1421-1451-ე მუხლებით. თუკი სამკვიდროს მიღების შემდეგ მემკვიდრე არ მიიღებს ზომებს უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტის – სამკვიდრო მოწმობის მისაღებად, ეს არანაირ გავლენას არ მოახდენს სამკვიდროს მიღებაზე. სამკვიდრო მოწმობა ადასტურებს მასში მითითებული პირის მიერ სამკვიდროს მიღების ფაქტს. ამდენად, სამკვიდროს მიღება ყოველთვის წინ უსწრებს სამკვიდრო მოწმობის გაცემას. შესაბამისად, სსკ-ის 1450-ე მუხლი ადგენს კონკრეტულად სამკვიდროს მიღების ან მიღებაზე უარის თქმასთან დაკავშირებულ ხანდაზმულობის ვადას და არა სამემკვიდრეო მოწმობის გასაჩივრების ვადას. ამ ნორმის გამოყენების საფუძველი იარსებებდა მაშინ, თუ დავის საგანი იქნებოდა მოპასუხის მიერ სამკვიდროს მიღების თაობაზე გამოვლენილი ნების ნამდვილობა.

17. განსახილველ შემთხვევაში, სარჩელით მოთხოვნილი იყო მიღებული სამკვიდრო წილის გაზრდა იმ ქონების ხარჯზე, რომელიც, სსკ-ის 1455-ე მუხლის დარღვევით, სადავო სამკვიდრო მოწმობის საფუძველზე მოპასუხემ თავის სახელზე დაირეგისტრირა. შესაბამისად, პირველი ინსტანციის სასამართლომ არასწორად გამოიყენა სსკ-ის 1450-ე მუხლი და არასწორად დაადგინა, რომ არსებობდა ორთვიანი ხანდაზმულობის ვადის გამოყენების საფუძველი.

18. ამასთან, ვინაიდან საქმის მასალებით არ დასტურდებოდა მოსარჩელე ხ--- ს--ის მიერ კანონით გათვალისწინებული რომელიმე გზით (სსკ-ის 1421-ე მუხლის მე-2 ნაწილი) მამკვიდრებლის სამკვიდროს მიღების ფაქტი, გამოირიცხებოდა მის ნაწილში სადავო სამკვიდრო მოწმობის ბათილად ცნობის მიმართ ნამდვილი იურიდიული ინტერესის არსებობა (სსკ-ის 180-ე მუხლი).

19. გადაწყვეტილების გაუქმების და სარჩელის დაკმაყოფილებაზე უარის თქმის მოთხოვნით საკასაციო საჩივარი შეიტანა მოპასუხემ.

20. კასატორი აღნიშნავს, რომ სააპელაციო სასამართლომ არ გამოიყენა კანონი, რომელიც უნდა გამოეყენებინა და იგი არასწორად განმარტა, კერძოდ, არ გამოიყენა სსკ-ის 1450-ე მუხლი, რომელზე მითითებითაც პირველი ინსტანციის სასამართლომ სადაო ურთიერთობა მართებულად მოაწესრიგა.

21. კასატორი მიუთითებს სააპელაციო პალატის განმარტებაზე, რომლის მიხედვით სამკვიდროს მიღება ან მასზე უარის თქმა ცალმხრივი გარიგებაა და თუკი უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტის - სამკვიდრო მოწმობის მისაღებად მემკვიდრე არ მიიღებს ზომებს, ეს არანაირ გავლენას არ მოახდენს სამკვიდროს მიღების ფაქტზე. კასატორის განმარტებით, მან სადავო ქონება საჩუქრად მიიღო და მისი მიღება კასატორის ნებაზე აღარ იყო დამოკიდებული, რაც სააპელაციო პალატამ არ გაითვალისწინა. შესაბამისად, კასატორი თვლის, რომ პირველი ინსტანციის სასამართლოს მიერ სწორად იყო დადგენილი მოთხოვნის ხანდაზმულობაც, ვინაიდან, მოწინააღმდეგე მხარეთა მიერ სამკვიდროს მიღების ფაქტია გასაჩივრებული. საკასაციო საჩივრის ავტორი თვლის, რომ სსკ-ის 1450-ე მუხლით დადგენილი გასაჩივრების ვადა თანხვედრაშია სსკ-ის 1455-ე მუხლთან, ვინაიდან, სამკვიდრო ქონების გაზრდის საკითხის დაყენების შესაძლებლობა გულისხმობს სამკვიდროს მიღების ფაქტის გასაჩივრებას. კასატორის განმარტებით, აღნიშნული ნორმის დანაწესი არ მიუთითებს იმის თაობაზე, რომ სამკვიდროს მიღების ნების გამოხატვა არ შეიძლება დადასტურდეს თუნდაც სამკვიდრო მოწმობის მიღების საფუძველზე, პირიქით, სწორედ ამ მოწმობის მიღება პირდაპირ მიუთითებს სამკვიდროს მიღების ნებაზე. კასატორი თვლის, რომ მის მიერ სადავო ქონების საჩუქრად მიღება ადასტურებს, რომ მას სამკვიდროს მიღება სურდა, თუმცა, მისგან დამოუკიდებელი მიზეზების გამო ვერ გამოხატა აღნიშნულის ნება.

22. კასატორი აღნიშნავს, რომ მოწინააღმდეგე მხარეებისათვის ცნობილი იყო სამკვიდროს მიმღების ნების რეალიზაციის შესახებ, შესაბამისად, სამკვიდრო მოწმობის მიღების ვადა არ უნდა აღემატებოდეს ორ თვეს, წინააღმდეგ შემთხვევაში, მოხოვნა ხანდაზმულად ითვლება.

ს ა მ ო ტ ი ვ ა ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

23. საქართველოს უზენაესი სასამართლოს სამოქალაქო საქმეთა პალატის 2017 წლის 18 დეკემბრის განჩინებით საკასაციო საჩივარი მიღებულ იქნა წარმოებაში, სსსკ-ის 396-ე მუხლით და 391-ე მუხლის შესაბამისად, დასაშვებობის შესამოწმებლად.

24. საკასაციო სასამართლო საქმის შესწავლის, საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის შემოწმების შედეგად მიიჩნევს, რომ საკასაციო საჩივარი არ აკმაყოფილებს სსსკ-ის 391-ე მუხლის მოთხოვნებს, რის გამოც, მიჩნეულ უნდა იქნეს დაუშვებლად.

25. საკასაციო პალატა ყურადღებას მიაქცევს იმ გარემოებას, რომ განსახილველი საკასაციო საჩივარი წარმოდგენილია როგორც რელევანტური ნორმის გამოყენების, ასევე, მისი არასწორი განმარტების კუთხით. სახელდობრ, კასატორის შედავება დაფუძნებულია მასზედ, რომ განსახილველ ურთიერთობაზე უნდა გავრცელდეს სსკ-ის 1450-ე მუხლი, რომელიც სამკვიდროს მიღება ან მიღებაზე უარის თქმა შეიძლება სადავო გახდეს ორი თვის განმავლობაში იმ დღიდან, როცა დაინტერესებულმა პირმა შეიტყო, რომ ამისათვის არსებობს სათანადო საფუძველი. კასატორი მიიჩნევს, რომ ვინაიდან, მოსარჩელეთა მიერ სამკვიდროს მიღების ფაქტია გასაჩივრებული. სსკ-ის 1450-ე მუხლით დადგენილი გასაჩივრების ვადა თანხვედრაშია სსკ-ის 1455-ე მუხლთან, ვინაიდან, სამკვიდრო ქონების გაზრდის საკითხის დაყენების შესაძლებლობა გულისხმობს სამკვიდროს მიღების ფაქტის გასაჩივრებას (იხ., საკასაციო საჩივრის საფუძვლები - ტ.1. ს.ფ. 109).

26. აღნიშნულს საკასაციო პალატა არ იზიარებს და პირველ რიგში აღნიშნავს, რომ წარმოდგენილი სარჩელით მოსარჩელეები მოითხოვდნენ ნოტარიუსის მიერ მოპასუხეზე 04.12.2012წ-ს გაცემული N1- სამკვიდრო მოწმობის ბათილად ცნობას და მოპასუხის სახელზე აღრიცხული სადავო მისამართზე მდებარე უძრავ ქონების 5/8 ნაწილის ¼ ნაწილზე საკუთრების უფლების აღიარებას (ამ განჩინების პ-9).

27. სსკ-ის 1450-ე მუხლი კი, არეგულირებს სამკვიდროს მიღებაზე შედავების ვადას და ადგენს ქცევის წესს, რომლის მიხედვით სამკვიდროს მიღება ან მიღებაზე უარის თქმა შეიძლება სადავო გახდეს ორი თვის განმავლობაში იმ დღიდან, როცა დაინტერესებულმა პირმა შეიტყო, რომ ამისათვის არსებობს სათანადო საფუძველი.

28. საკასაციო პალატის 2017 წლის 13 მარტის გადაწყვეტილებაში (Nას-715-685-2016) გაკეთებული განმარტების მიხედვით, თუკი სამკვიდროს მიღების შემდეგ მემკვიდრე არ მიიღებს ზომებს უფლების დამადასტურებელი დოკუმენტის – სამკვიდრო მოწმობის მისაღებად, ეს არანაირ გავლენას არ მოახდენს სამკვიდროს მიღებაზე. სამკვიდრო მოწმობა ადასტურებს მასში მითითებული პირის მიერ სამკვიდროს მიღების ფაქტს. ამდენად, სამკვიდროს მიღება ყოველთვის წინ უსწრებს სამკვიდრო მოწმობის გაცემას. შესაბამისად, სსკ-ის 1450-ე მუხლი ადგენს კონკრეტულად სამკვიდროს მიღების ან მიღებაზე უარის თქმასთან დაკავშირებულ ხანდაზმულობის ვადას და არა - სამემკვიდრეო მოწმობის გასაჩივრების ვადას (სუსგ №ას-111-104-2015, 2015 წლის 30 ოქტომბერი, სუსგ №ას-72-68-2013, 2013 წლის 8 აპრილი, სუსგ №ას-43-43-2016, 2016 წლის 23 მარტი). ამ ნორმის გამოყენების საფუძველი იარსებებდა მაშინ, თუ დავის საგანი იქნებოდა მოსარჩელის მიერ სამკვიდროს მიღების თაობაზე გამოვლენილი ნების ნამდვილობა (სუსგ №ას-655-621-2015, 2015 წლის 15 დეკემბერი).

29. მოცემულ შემთხვევაში კი, სარჩელის მოთხოვნას წარმოადგენს არა მოპასუხის მიერ სამკვიდროს მიღების შესახებ ნების სადავოობა, არამედ მოპასუხეზე გაცემული სამკვიდრო მოწმობის ბათილად ცნობა, რაზედაც როგორც უზენაესი სასამართლოს მყარად დადგენილი პრაქტიკით განიმარტა ვერ გავრცელდება სსკ-ის 1450-ე მუხლის აბსტრაქტული შემადგენლობა და ნორმით დადგენილი ხანდაზმულობის ვადა.

30. ამასთან, საკასაციო პალატა აღნიშნავს, რომ სსკ-ის 1455-ე მუხლის გამოყენების და განმარტების შესახებ სააპელაციო სასამართლოს მითითება შესაბამისობაშია სასამართლო პრაქტიკასთან იხ., სუსგ №ას-1583-1486-2012, 28 იანვარი, 2013 წელი, რომელშიც სადავო იყო სამკვიდრო მოწმობის ბათილად ცნობა, სამკვიდრო წილზე მესაკუთრედ ცნობა, სასამართლომ ამ განჩინებაშიც დაასკვნა, რომ „..ნებისმიერ შემთხვევაში, გ.შ-ის მიერ ჩუქების ხელშეკრულებით მიღებული ქონების ღირებულება ბევრად აღემატებოდა ა.შ-ის სამკვიდროში მისი წილის ღირებულებას. ჩუქების ხელშეკრულება დაიდო ა.შ-ის გარდაცვალებამდე, ე.ი. მისი სამკვიდროს გახსნამდე 5 წლის განმავლობაში. ამიტომ, სსკ-ის 1455-ე მუხლის თანახმად, საქალაქო სასამართლომ სრულიად კანონიერად მიიღო გადაწყვეტილება ამ ქონების გ.შ-ის წილში ჩათვლისა და, ამ მოტივით, გასაჩივრებული სამკვიდრო მოწმობის ბათილად ცნობის თაობაზე“ (აგრეთვე იხ., სუსგ Nას-1058-1325-09, 23 მარტი, 2010 წელი).

31.ზემოთ აღნიშნულიდან გამომდინარე, საკასაციო პალატას მიაჩნია, რომ მოცემულ შემთხვევაში, არ იკვეთება საკასაციო საჩივრის დასაშვებობის სსსკ-ის 391-ე მუხლის მე-5 ნაწილით გათვალისწინებული რომელიმე საფუძვლის არსებობა, ვინაიდან ნორმის დანაწესით საკასაციო საჩივარი ქონებრივ ან არაქონებრივ დავაზე დასაშვებია, თუ კასატორი დაასაბუთებს, რომ: ა) საქმე მოიცავს სამართლებრივ პრობლემას, რომლის გადაწყვეტაც ხელს შეუწყობს სამართლის განვითარებას და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბებას; ბ) საქართველოს უზენაეს სასამართლოს მანამდე მსგავს სამართლებრივ საკითხზე გადაწყვეტილება არ მიუღია; გ) საკასაციო საჩივრის განხილვის შედეგად მოცემულ საქმეზე სავარაუდოა მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან განსხვავებული გადაწყვეტილების მიღება; დ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება განსხვავდება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან; ე) სააპელაციო სასამართლომ საქმე განიხილა მატერიალური ან/და საპროცესო სამართლის ნორმების მნიშვნელოვანი დარღვევით, რასაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე; ვ) სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილება ეწინააღმდეგება მსგავს სამართლებრივ საკითხზე ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციას და ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალს; ზ) გასაჩივრებულია სააპელაციო სასამართლოს მეორე დაუსწრებელი გადაწყვეტილება ან განჩინება დაუსწრებელი გადაწყვეტილების უცვლელად დატოვების თაობაზე. როგორც საქმის მასალებით ირკვევა, სააპელაციო სასამართლოს მიერ საქმე არ არის განხილული მნიშვნელოვანი საპროცესო დარღვევებით, ვერც კასატორი მიუთითებს რაიმე ისეთ საპროცესო დარღვევაზე, რომელსაც შეეძლო არსებითად ემოქმედა საქმის განხილვის შედეგზე, რის გამოც საკასაციო საჩივარს არა აქვს წარმატების პერსპექტივა. საკასაციო საჩივარი არ არის დასაშვები არც სააპელაციო სასამართლოს გადაწყვეტილების საკასაციო სასამართლოს სტაბილური პრაქტიკისაგან განსხვავების არსებობის საფუძვლით, ვინაიდან სააპელაციო სასამართლოს გასაჩივრებული განჩინება არ განსხვავდება საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მანამდე არსებული პრაქტიკისაგან, არც დასაბუთებული პოზიციაა წარმოდგენილი ადამიანის უფლებათა და ძირითად თავისუფლებათა დაცვის კონვენციათან ანდა ადამიანის უფლებათა ევროპული სასამართლოს პრეცედენტულ სამართალთან წინააღმდეგობის საფუძვლით.

32.ამასთან, საკასაციო საჩივრის განხილვისა და საკასაციო სასამართლოს ახალი გადაწყვეტილების მიღების საჭიროება არ არსებობს არც სამართლის განვითარებისა და ერთგვაროვანი სასამართლო პრაქტიკის ჩამოყალიბების აუცილებლობის თვალსაზრისითაც, ვინაიდან სსკ-ის 4450-ე და 1455-ე მუხლების სამართლებრივ საკითხებთან დაკავშირებით დადგენილია სასამართლო პრაქტიკა, რომელიც ასახულია წინამდებარე განჩინებაში.

33.ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე მუხლის საფუძველზე, საკასაციო სასამართლო არ არის უფლებამოსილი დაუშვას საკასაციო საჩივარი, რის გამოც, საკასაციო საჩივარს უარი უნდა ეთქვას განხილვაზე.

34. სსსკ-ის 401-ე მუხლის მე-4 ნაწილის თანახმად, თუ საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნება მიჩნეული, პირს დაუბრუნდება მის მიერ გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%. მოცემულ შემთხვევაში, ვინაიდან საკასაციო საჩივარი დაუშვებლად იქნა მიჩნეული, კასატორს უნდა დაუბრუნდეს საკასაციო საჩივარზე გადახდილი სახელმწიფო ბაჟის 70%.

ს ა რ ე ზ ო ლ უ ც ი ო ნ ა წ ი ლ ი:

საკასაციო სასამართლომ იხელმძღვანელა საქართველოს სამოქალაქო საპროცესო კოდექსის 391-ე, 401-ე მუხლებით და

დ ა ა დ გ ი ნ ა:

1.მ----- ბ-----ის საკასაციო საჩივარი, როგორც დაუშვებელი, დარჩეს განუხილველად;

2.კასატორ მ----- ბ-----ეს უკან დაუბრუნდეს ც---- მ---------ის მიერ 13.12.2017-ში საგადახადო დავალებით N15110856 გადახდილი სახელმწიფო ბაჟიდან (415 ლარი) 290.5 ლარი შემდეგი ანგარიშიდან: ქ.თბილისი, „სახელმწიფო ხაზინა“ ბანკის კოდი TRESGE22, მიმღების ანგარიშის №200122900, სახაზინო კოდი 3 0077 3150.

3.საკასაციო სასამართლოს განჩინება საბოლოოა და არ გასაჩივრდება.

თავმჯდომარე ზ. ძლიერიშვილი

მოსამართლეები: ე. გასიტაშვილი

ბ. ალავიძე